తస్య నానదతో ద్రోణః శిరః కాయాత్సకుణ్డలమ్। క్షురేణాపాహరత్తుర్ణం తతో మత్స్యాః ప్రదుద్రువుః
అతడు గర్జిస్తున్నప్పుడు, ద్రోణుడు పదునైన బాణంతో అతని చెవిపూసలతో కూడిన తలని శరీరం నుండి వెంటనే వేరు చేశాడు. అప్పుడు మత్స్యులు భయంతో పారిపోయారు.
మత్స్యాఞ్జిత్వాఽజయచ్చేదీన్కరూశాన్కేకయానపి। పాఞ్చాలాన్సృఞ్జయాన్పాణ్డూన్భారద్వాజః పునఃపునః
మత్స్యులను ఓడించిన తరువాత, భారద్వాజుని కుమారుడు మళ్లీ మళ్లీ చేదులు, కరూశులు, కేకయులు, పాంచాళులు, శ్రీంజయులు, పాండవులను కూడా ఓడించాడు.
తం దహన్తమనీకాని క్రుద్ధమగ్నిం యథా వనమ్। దృష్ట్వా రుక్మరథం వీరం సమకమ్పన్త సృఞ్జయాః
బంగారు రథంలో కూర్చొని, కోపంతో అగ్నిలా సైన్యాలను కాల్చుతున్న ద్రోణుని చూసి, శ్రీంజయులు భయంతో వణికిపోయారు.
ఉభాభ్యాం సన్దధానస్య ధనురస్యాశుకారిణః। జ్యాఘోషో నిఘ్నతోఽమిత్రాన్దిక్షుసర్వాసు శుశ్రువే
రెండు చేతులతో విల్లు ఎక్కించుకుంటూ, శత్రువులను వేగంగా సంహరిస్తున్నప్పుడు, ద్రోణుని విల్లుల తంతి ధ్వని అన్ని దిశల్లో వినిపించింది.
నాగానశ్వాన్పదాతీంశ్చ రథినో గజసాదినః। రౌద్రా హస్తవతా ముక్తాః ప్రమథ్నన్తి స్మ సాయకాః
ద్రోణుని భయంకరమైన బాణాలు, అతని బలంతో విడిచినవి, ఏనుగులు, గుర్రాలు, కాలాళ్లు, రథసారథులు, ఏనుగుపై కూర్చున్న యోధులను పడగొట్టాయి.
నానద్యమానః పర్జన్యో మిశ్రవాతో హిమాత్యయే। అశ్మవర్షమివావర్షన్పరేషాం భయమాదధత్
వానకాలంలో గాలులతో కూడిన మేఘం గర్జించినట్టు, ద్రోణుడు శత్రువులపై రాళ్ల వర్షంలా బాణాలను కురిపించి వారిలో భయాన్ని నింపాడు.
సర్వా దిశః సమచరత్సైన్యం విక్షోభయన్నివ। బలీ శూరో మహేష్వాసో మిత్రాణామభయఙ్కరః
ఆ మహాబలుడు, మహావీరుడు, గొప్ప విలువాడు, తన మిత్రులకు భయాన్ని తొలగిస్తూ, అన్ని దిశల్లో తిరుగుతూ సైన్యాన్ని గడగడలాడించాడు.
తస్య విద్యుదివాభ్రేషు చాపం హేమపరిష్కృతమ్। దిక్షు సర్వాసు పశ్యామో ద్రోణస్యామితతేజసః
అపారమైన తేజస్సుతో ఉన్న ద్రోణుని బంగారు అలంకరణలతో ఉన్న విల్లు, మేఘాల్లో మెరిసే మెరుపులా, అన్ని దిశల్లో మెరుస్తూ కనిపించింది.
శోభమానాం ధ్వజే చాస్య వేదీమద్రాక్ష్య భారత। హిమవచ్ఛిఖరాకారం చరతః సంయుగే భృశమ్
భారతా! యుద్ధంలో ఉగ్రంగా సంచరిస్తున్న ద్రోణుని ధ్వజంపై, హిమవంతం శిఖరంలా ఆకారంలో మెరిసే వేదికను చూశాము.
ద్రోణస్తు పాణ్డవానీకే చకార కదనం మహత్। యథా దైత్యగణే విష్ణుః సురాసురనమస్కృతః
ద్రోణుడు పాండవుల సైన్యంలో గొప్ప సంహారం చేశాడు. అది దేవతలు, దానవులు పూజించే విష్ణువు దానవ గణాల్లో చేసిన విధంగా ఉండింది.
స శూరః సత్యవాక్ప్రాజ్ఞో బలవాన్సత్యవిక్రమః। మహానుభావః కల్పాన్తే రౌద్రాం భీరువిభీషణామ్
ఆయన సత్యవాది, జ్ఞానవంతుడు, బలవంతుడు, సత్యవిక్రముడు, మహాశక్తిశాలి. యుగాంతంలో భయంకరమైన, భయపెట్టే విధంగా సంహారం చేశాడు.
కవచోర్మిధ్వజావర్తాం మర్త్యకూలాపహారిణీమ్।। గజవాజిమహాగ్రాహామసిమీనాం దురాసదామ్
ఆ నది కవచాలు, ధ్వజాలతో అలలు, మానవ సమూహాలను కొట్టుకుపోతూ, ఏనుగులు, గుర్రాలు పెద్ద మొసళ్లుగా, ఖడ్గాలు ప్రమాదకరమైన చేపలుగా ఉండింది.
వీరాస్యిశర్కరాం రౌద్రాం భేరీమురజకచ్ఛపామ్। చర్మవర్మప్లవాం ఘోరాం కేశశైవలశాద్వలామ్
వీరుల దంతాలు రాళ్లలా, భయంకరంగా, బేరీలు మురజాలు తాబేళ్ళుగా, కవచాలు రక్షలు తేలియాడే పడవలుగా, జుట్టు మొక్కజొన్నలుగా ఉన్న ఆ నది భయానకంగా కనిపించింది.
శరౌఘిణీం ధనుఃస్రోతాం బాహుపన్నగసఙ్కులామ్। రణభూమివహాం తీవ్రాం కురుసృఞ్జయవాహినీమ్
ఆ నది ప్రవాహం బాణాలతో, ప్రవాహ మార్గం విల్లులతో, చేతుల పాములతో నిండిపోయి, కురువులూ శ్రీంజయుల సైన్యాలను కొట్టుకుపోయే యుద్ధభూమి నదిగా ఉగ్రంగా ప్రవహించింది.
మనుష్యశీర్షపాషాణాం శక్తిమీనాం గదోడుపామ్। ఉష్ణీషఫేనవసనాం వికీర్ణాన్త్రసరీసృపామ్
మనిషి తలల ఆకారంలో ఉన్న రాళ్లు, చేపల వంటి శక్తులు, నక్షత్రాల్లాంటి గదలు, తలపాగాలుగా నురుగు వస్త్రాలు, చుట్టూ చెల్లిపోయిన ప్రాణాంతరాలతో పాములు వస్త్రాలుగా కనిపించాయి.
వీరాపహారిణీముగ్రాం మాంసశోమితకర్దమామ్। హస్తిగ్రాహాం కేతువృక్షాం క్షత్రియాణాం నిమజ్జనీమ్
వీరులను మింగేసే భయంకరమైన నది, మాంసం రక్తంతో మురికి మడుగై, ఏనుగులతో నిండిపోయి, జెండాలు చెట్లలా అలరారు, క్షత్రియుల మునిగే ప్రదేశంగా మారింది.
క్రూరాం శరీరసఙ్ఘాటాం సాదినక్రాం దురత్యయామ్। ద్రోణః ప్రావర్తయత్తత్ర నదీమన్తకగామినీమ్
దారుణమైన, శరీరాలతో కూడిన, గుర్రస్వారులతో నిండిన, దాటి పోవడం అసాధ్యమైన నదిని ద్రోణుడు అక్కడ ప్రవహింపజేశాడు, అది అంతానికి దారితీస్తూ సాగింది.
క్రవ్యాదగణసఞ్జుష్టాం శ్వశృగాలగణాయుతామ్। నిషేవితాం మహారౌద్రైః పిశితాశైః సమన్తతః
ఆ నది చుట్టూ మాంసాహార జంతువుల గుంపులతో, కుక్కలు, నక్కలు సమేతంగా, అన్ని వైపులా మాంసం కోసం తహతహలాడే భయంకరమైన జంతువులతో నిండిపోయింది.
తం దహన్తమనీకాని రథోదారం కృతాన్తవత్। సర్వతోఽభ్యద్రవన్ద్రోణం కున్తీపుత్రపురోగమాః
ఆ నది సైన్యాలను కాల్చుతూ, రథాలు యమధర్మరాజు వలె విస్తరించి, అన్ని వైపులా ద్రోణుని ముందుండి కుంతీ కుమారులు ఎదుర్కొన్నారు.
తే ద్రోణం సహితాః శూరాః సర్వతః ప్రత్యవారయన్। గభస్తిభిరివాదిత్యం తపన్తం భువనం యథా
వీరులందరూ కలసి ద్రోణుని అన్ని వైపులా చుట్టుముట్టారు, అది సూర్యుని కిరణాలు ప్రపంచాన్ని కాల్చినట్లు ఉండింది.
తం తు శూరం మహేష్వాసం తావకాఽభ్యుద్యతాయుధాః। రాజానో రాజపుత్రాశ్చ సమన్తాత్పర్యవారయన్
మీ వైపు రాజులు, యువరాజులు, ఆయుధాలతో సిద్ధంగా ఉన్న వారు, ఆ మహాశూరుడైన ధనుర్ధారిని అన్ని వైపులా చుట్టుముట్టారు.
శిఖణ్డీ తు తతో ద్రోణం పఞ్చభిర్నతపర్వభిః। క్షత్రవర్మా చ వింశత్యా వసుదానశ్చ పఞ్చభిః
అప్పుడు శిఖండీ ఐదు పదునైన బాణాలతో ద్రోణునిపై విసిరాడు; క్షత్రవర్మన్ ఇరవై బాణాలతో, వసుదానుడు ఐదు బాణాలతో దాడి చేశారు.
ఉత్తమౌజాస్త్రిభిర్బాణైః క్షత్రదేవశ్చ సప్తభిః। సాత్యకిశ్చ శతేనాజౌ యుధామన్యుస్తథాఽష్టభిః
ఉత్తమౌజాస్ మూడు బాణాలతో, క్షత్రదేవుడు ఏడుతో, సత్యకి యుద్ధంలో వంద బాణాలతో, యుధామన్యుడు ఎనిమిది బాణాలతో దాడి చేశారు.
యుధిష్ఠిరో ద్వాదశభిర్ద్రోణం వివ్యాధ సాయకైః। ధృష్టద్యుమ్నశ్చ దశభిశ్చేకితానస్త్రిభిః శరైః
యుధిష్ఠిరుడు పన్నెండు బాణాలతో ద్రోణుని గాయపరిచాడు; ధృష్టద్యుమ్నుడు పది బాణాలతో, చెకితానుడు మూడు బాణాలతో దాడి చేశాడు.
తతో ద్రోణః సత్యసన్ధః ప్రభిన్న ఇవ కుఞ్జరః। అభ్యతీత్య స్థానీకం దృఢసేనమపాతయత్
అప్పుడు సత్యవంతుడైన ద్రోణుడు, గాయపడ్డ ఏనుగు వలె, శత్రు వలయాన్ని దాటి, దృఢసేనుడిని కూలదోశాడు.
తతో రాజానమాసాద్య ప్రహరన్తమభీతవత్। అవిధ్యన్నవభిః క్షేమం స హతఃప్రాపతద్రథాత్
తర్వాత, భయంలేకుండా పోరాడుతున్న రాజును చేరి, తొమ్మిది బాణాలతో గాయపరిచాడు; గాయపడి, అతను తన రథం నుంచి కిందపడిపోయాడు.
స మధ్యం ప్రాప్య సైన్యానాం సర్వాః ప్రవిచరన్దిశః। త్రాతా హ్యభవదన్యేషాం న త్రాతవ్యః కథంచన
అతడు సైన్యాల మధ్యలోకి చేరి, అన్ని దిశల్లో సంచరించేవాడు; ఇతరులకు రక్షకుడయ్యాడు, కాని అతనిని ఎవరూ రక్షించలేకపోయారు.
శిఖణ్డినం ద్వాదశభిర్వింశత్యా చోత్తమౌజసమ్। వసుదానం చ భల్లేన ప్రైషయద్యమసాదనమ్
ద్రోణుడు శిఖండిని పన్నెండు బాణాలతో, ఉత్తమౌజసును ఇరవై బాణాలతో గాయపరిచాడు; వసుదానుని విశాలమైన బాణంతో యమలోకానికి పంపాడు.
అశీత్యా క్షత్రవర్మాణం షడ్వింశత్యా సుదక్షిణమ్। క్షత్రదేవం తు భల్లేన రథనీడాడపాతయత్
క్షత్రవర్మనిని ఎనభై బాణాలతో, సుదక్షిణుడిని ఇరవై ఆరు బాణాలతో గాయపరిచాడు; క్షత్రదేవుని విశాలమైన బాణంతో రథం మీద నుంచి పడగొట్టాడు.
యుధామన్యుం చతుఃషష్ట్యా త్రింశతా చైవ సాత్యకిమ్। విద్ధ్వా రుక్మరథస్తూర్ణం యుధిష్ఠిరముపాద్రవత్
యుధామన్యుని అరవై నాలుగు బాణాలతో, సత్యకిని ముప్పై బాణాలతో గాయపరిచాడు; ఆపై తన బంగారు రథంతో వేగంగా యుధిష్ఠిరుని వైపు దూసుకొచ్చాడు.