సంప్రాక్రుష్టే రుదితస్త్రీకుమారే పరాహతే పౌరుషే ధార్తరాష్ట్రే। మయా కృత్యమితి జానామి సూత తస్మాద్రాజ్ఞస్త్వద్య శత్రూన్విజేష్యే
ధృతరాష్ట్ర కుమారుల స్త్రీలు, పిల్లలు ఏడుస్తూ, వారి పౌరుషం నశించినప్పుడు, నేను ఏం చేయాలో నాకు తెలుసు సూతా! అందుకే నేడు రాజు శత్రువులను జయిస్తాను.
కురూన్రక్షన్పాణ్డుపుత్రాఞ్జిఘాంసంస్త్యక్త్వా ప్రాణాన్ఘోరరూపే రణేఽస్మిన్। సర్వాన్సఙ్ఖ్యే శత్రుసఙ్ఘాన్నిహత్య దాస్యామ్యహం ధర్మxxxxxxxx
కురువంశాన్ని కాపాడుతూ, పాండవులను సంహరించాలనే సంకల్పంతో, ఈ భయంకరమైన యుద్ధంలో ప్రాణాలను త్యాగం చేస్తాను. యుద్ధంలో శత్రు సమూహాలను సంహరించి, ధర్మాన్ని అందిస్తాను—
నిబధ్యతాం మే కవచం విచిత్రం హైమం శుభ్రం మణిరత్నావభాసి। శిరస్త్రాణం చార్కసమానభాసం ధనుః శరాంశ్చాగ్నివిపాహికల్పాన్
నా మెరిసే బంగారు, రత్నాల అలంకారంతో ఉన్న కవచాన్ని, సూర్యుడిలా ప్రకాశించే తలకట్టు, అగ్నిలా మెరుస్తున్న విల్లు, బాణాలను వేయించండి.
ఉపాసఙ్గాన్పోడశ యోజయన్తు ధనూమ్పి దివ్యాని తథాఽఽహరన్తు। అసీంశ్చ శక్తీశ్చ గదాశ్చ గుర్వీః శఙ్ఖం చ జామ్బూనదచిత్రనాలమ్
నా దివ్యమైన విల్లు, దాని తంతులు వేయించండి. ఖడ్గాలు, శక్తులు, బరువైన గదలు, బంగారు అలంకారంతో ఉన్న శంఖాన్ని త్వరగా తీసుకురావాలి.
ఇమాం రౌక్మీం నాగకక్ష్యాం విచిత్రాం ధ్వజం జైత్రం దివ్యమిన్దీవరాఙ్కమ్। శ్లక్ష్ణైర్వస్త్రైర్విప్రమృజ్యానయన్తు చిత్రాం మాలాం చారుబద్ధాం సలాజామ్
ఈ బంగారు నాగబెల్టును, నీలకమల గుర్తుతో ఉన్న విజయధ్వజాన్ని, మెత్తని వస్త్రాలతో మెరిపించిన, ధాన్యాలతో అందంగా కట్టిన మాలను తీసుకురావాలి.
అశ్వానగ్ర్యాన్పాణ్డురాభ్రప్రకాశాన్ పుష్టాన్స్నాతాన్మన్త్రపూతాభిరద్భిః। తప్తైర్భాణ్డైః కాఞ్చనైరభ్యుపేతాన్ శీఘ్రాఞ్శీఘ్రం సూతపుత్రానయస్వ
పాండురంగు మేఘాల్లా మెరిసే, బలమైన, మంత్రజలంతో స్నానం చేసిన, వేడి బంగారు అలంకారాలతో ఉన్న ఉత్తమమైన, వేగవంతమైన కాళ్లను వెంటనే తీసుకురా సూతపుత్రా!
రథం చాగ్ర్యం హేమమాలావనద్ధం రత్నైశ్చిత్రం సూర్యచన్ద్రప్రకాశైః। ద్రవ్యైర్యుక్తం సమ్ప్రహారోపపన్నైర్బాహైర్యుక్తం తూర్ణమావర్తయస్వ
బంగారు హారాలతో అలంకరించిన, రత్నాలతో సూర్యచంద్రుల్లా మెరిసే, అన్ని ఆయుధాలతో, బలమైన భుజాలతో కూడిన నా అగ్రరథాన్ని త్వరగా సిద్ధం చేయించు.
చిత్రాణి చాపాని చ వేగవన్తి జ్యాశ్చోత్తమాః సన్నహనోపపన్నాః। తూణాంశ్చ పూర్ణాన్మహతః శరాణామాసాద్య గాత్రావరణాని చైవ
వేగవంతమైన, మెరిసే విల్లు, ఉత్తమమైన తంతులు, యుద్ధానికి సిద్ధంగా ఉన్నవి, పెద్ద బాణాలతో నిండిన తుంతాలు, అలాగే శరీరరక్షణ కోసం కావలసిన వస్తువులను తీసుకురావాలి.
ప్రాయాత్రికం చానయతాశు సర్వం పూర్ణం కాన్త్యా వీరకాంస్యాం చ హైమమ్। ఆనీయ మాలామవబధ్య చాఙ్గే ప్రవాదయన్త్వాశు జయాయ భేరీః
ప్రయాణానికి కావలసిన శుభపదార్థాలన్నీ, సంపూర్ణంగా, మెరిసే రాగి, బంగారు వస్తువులతో త్వరగా తీసుకురా. మాలను తీసుకువచ్చి నా శరీరానికి కట్టి, విజయానికి బేరీలను మోగించండి.
ప్రయాహి మూతాశు యతః కిరీటీ వృకోదరో ధర్మసుతో యమౌ చ। తాన్వా హనిష్యామి సమేత్య సఙ్ఖ్యే భీష్మో యథైష్యామి హతో ద్విషద్భిః
కిరీటిని, వృకోదరుడిని, ధర్మపుత్రుడిని, యమద్వయాన్ని ఎక్కడ ఉన్నారో అక్కడకు త్వరగా వెళ్లి, వారిని యుద్ధంలో ఎదుర్కొని, భీష్ముని శత్రువులు ఎలా సంహరించారో, అలాగే వారిని సంహరిస్తాను.
యస్మిన్రాజా సత్యధృతిర్యుధిష్ఠిరః సమాస్థితో భీమసేనార్జునౌ చ। వాసుదేవః సాత్యకిః సృంజయాశ్చ మన్యే బలం తదజయ్యం మహీపైః
యుద్ధంలో సత్యాన్ని పాటించే యుదిష్ఠిరుడు, భీమసేనుడు, అర్జునుడు, వాసుదేవుడు, సాత్యకి, శ్రీంజయులు కలిసి ఉన్న ఆ సైన్యాన్ని ఏ రాజులు అయినా ఓడించలేరు అని నేను భావిస్తున్నాను.
తం చేన్మృత్యుః సర్వహరోఽభిరక్షేత్సదాఽప్రమత్తః సమరే కిరీటినమ్। తథాపి హన్తాస్మి సమేత్య సఙ్ఖ్యే యాస్యామి వా భీష్మముఖో యమాయ
యుద్ధంలో అర్జునుడిని స్వయంగా మరణదేవుడు ఎంత జాగ్రత్తగా కాపాడినా, నేను అతడిని ఎదుర్కొని పడగొడతాను. లేకపోతే భీష్ముడు నడిపించే మార్గంలో యమలోకానికి వెళ్తాను.
న త్వేవాహం న గమిష్యామి తేషాం మధ్యే శరాణాం తత్ర చాహం బ్రవీమి। మిత్రద్రుహో దుర్బలభక్తయో యే పాపాత్మానో న మమైతే సహాయాః
అయితే, నేను వారి మధ్య, బాణాల మధ్యకి వెళ్లను. ఇప్పుడు నేను చెప్పేది ఏమిటంటే—మిత్రులను మోసం చేసే వారు, నమ్మకంలేని వారు, దుష్టహృదయులు—వారు నా మిత్రులు కావు.
సమృద్ధిమన్తం రథముత్తమం దృఢం సకూబరం హేమపరిష్కృతం శుభమ్। పతాకినం వాతజవైర్హయోత్తమైర్యుక్తం సమాస్థాయ యయౌ జయాయ
బలమైన, బంగారు అలంకారాలతో, మంచి గుఱ్ఱాలతో, జెండాతో అలంకరించబడిన, అద్భుతమైన రథంపై ఎక్కి, విజయానికి బయలుదేరాడు.
సమ్పూజ్యమానః కురుభిర్మహాత్మా రథర్షభో దేవగణైర్యథేన్ద్రః। యయౌ తదాయోధనముగ్రధన్వా యత్రావసానం భరతర్షభస్య
కౌరవులు గౌరవించగా, ఆ మహాత్ముడు, రథాలలో శ్రేష్ఠుడు, దేవతలలో ఇంద్రుడిలా, గొప్ప ధనుస్సుతో యుద్ధభూమికి వెళ్లాడు. అక్కడే భారత వంశాధిపతి భవితవ్యము నిర్ణయించబడుతుంది.
వరూథినా మహతా సధ్వజేన సువర్ణముక్తామణిరత్నమాలినా। సదశ్వయుక్తేన రథేన కర్ణో మేఘస్వనేనార్క ఇవామితౌజాః
బలమైన కవచంతో, జెండాలతో, బంగారం, ముత్యాలు, రత్నాలతో అలంకరించబడిన గొప్ప సైన్యంతో, ఉత్తమమైన గుఱ్ఱాలతో కూడిన రథంపై కర్ణుడు, మేఘగర్జనలా ధ్వనిస్తూ, సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తూ బయలుదేరాడు.
హుతాశనాభః స హుతాశనప్రభే శుభః శుభే వై స్వరథే ధనుర్ధరః। స్థితో రరాజాధిరథిర్మహారథః స్వయం విమానే సురరాడివాస్థితః
అగ్నిలా ప్రకాశిస్తూ, అద్భుతమైన తన రథంపై, గొప్ప ధనుర్ధారి అయిన అధిరథుని కుమారుడు, దేవేంద్రుడు తన విమానంలో నిలబడినట్టు, అద్భుతంగా మెరిసిపోతూ నిలిచాడు.
క్షత్రియాన్తకరో ఘోరో దేవదానవదర్పహా। `సోప్యద్యాభిహతః శేతే శరైః ప్రోతః శిఖణ్డినా
క్షత్రియులను సంహరించిన భయంకరుడు, దేవతలు, దానవుల గర్వాన్ని చూరిన వాడు, ఈ రోజు శిఖండినిచేత బాణాలతో పొడవబడి పడిపోయాడు.
తమద్యాహం పాణ్డవం యుద్ధశౌణ్డమమృష్యమాణో భవతా చానుశిష్టః। ఆశీవిషం హష్టిహరం సుఘోరం శూరం శక్ష్యామ్యస్త్రబలాన్నిహన్తుమ్
ఈ రోజు, యుద్ధ నైపుణ్యం కలిగిన ఆ పాండవుని శక్తిని తట్టుకోలేక, నీ ఉపదేశంతో, ఆయుధబలంతో ఆ పామువంటి, ఏనుగులను సంహరించే భయంకరుడైన వీరుణ్ణి నేను సంహరించగలను.
ఏష సేనాప్రణేతౄణామేష శస్త్రభృతామపి। ఏష బుద్ధిమతాం చైవ శ్రేష్ఠో రాజన్గురుస్తవ
ఇతడు సైన్యాధిపతులలో, ఆయుధధారులలో, తెలివిగలవారిలో కూడా శ్రేష్ఠుడు, రాజా! ఇతడే నీ గురువు.
ఏవం దుర్యోధనాచార్యమాశు సేనాపతిం కురు। జిగీషన్తో సురాన్సఙ్ఖ్యే కార్తికేయమివామరాః
దుర్యోధనుడు తన గురువుని త్వరగా సేనాధిపతిగా నియమించాడు. దేవతలు విజయాన్ని కోరుతూ యుద్ధంలో కార్తికేయుని నియమించినట్లే.
తే త్వన్యోన్యం సుసంరబ్ధాః పాణ్డవాః కౌరవైః సహ। అభ్యఘ్నన్నిశితైః శస్త్రైర్జయగృద్ధాః ప్రహారిణః
ఆ సమయంలో పాండవులు, కౌరవులతో కలిసి, విజయం కోసం తహతహలాడుతూ, పదునైన ఆయుధాలతో ఒకరిని ఒకరు ఉగ్రంగా ఎదుర్కొన్నారు.
స పాణ్డవానాం మహతీం మహేష్వాసో మహాద్యుతిః। వేగేనాభ్యద్రవత్సేనాం కిరఞ్శరశతైః శితైః
ఆ మహాశక్తిశాలి, గొప్ప ధనుర్ధారి, పాండవుల గొప్ప సైన్యంపై వేగంగా దూసుకెళ్లి, వందలాది పదునైన బాణాలను వర్షించాడు.
ద్రోణమభ్యుద్యతం దృష్ట్వా పాణ్డవాః సహసృఞ్జయైః। ప్రత్యగృహ్ణంస్తదా రాజఞ్ఛరవర్షైః పృథక్పృథక్
ద్రోణుడు ముందుకు వస్తున్నాడని చూసి, పాండవులు శ్రీంజయులతో కలిసి, వేరువేరుగా బాణవర్షాలతో అతన్ని అడ్డుకున్నారు, ఓ రాజా!
విక్షోభ్యమాణఆ ద్రోణేన భిద్యమానా మహాచమూః। వ్యశీర్యత సపాఞ్చాలా వాతేనేవ వలాహకాః
ద్రోణుడు దెబ్బతీయగా, ఆ మహాసైన్యం చీలిపోతూ, గాలికి మేఘాలు చెల్లిపోయినట్టు చెదిరిపోయింది.
బహూనీహ వికుర్వాణో దివ్యాన్యస్త్రాణి సంయుగే। అపీడయత్క్షణేనైవ ద్రోణః పాణ్డవసృఞ్జయాన్
యుద్ధంలో ద్రోణుడు అనేక అద్భుతమైన దివ్యాస్త్రాలు ప్రయోగిస్తూ, ఒక్క క్షణంలోనే పాండవులు, శ్రీంజయులను బాగా ఇబ్బంది పెట్టాడు.
తే వధ్యమానా ద్రోణేన వాసవేనేవ దానవాః। పాఞ్చాలాః సమకమ్పన్త ధృష్టద్యుమ్నపురోగమాః
ద్రోణుడు వారిని సంహరిస్తుండగా, ధృష్టద్యుమ్నుడు ముందుండి నడిపించిన పాంచాళులు, ఇంద్రుని ఎదుట దానవులు వణికినట్టు వణికిపోయారు.
తతో దివ్యాస్త్రవిచ్ఛూరో యాజ్ఞసేనిర్మహారథః। అభినచ్ఛరవర్షేణ ద్రోణానీకమనేకధా
ఆ తరువాత, దివ్యాస్త్రాలలో నైపుణ్యం కలిగిన మహారథి యాజ్ఞసేని, బాణవర్షంతో అనేక విధాలుగా ద్రోణుని సైన్యాన్ని కొట్టాడు.
ద్రోణస్య శరవర్షాణి శరవర్షేణ పార్షతః। సన్నివార్య తతః సర్వాన్కురూనప్యవధీద్బలీ
పార్షతుడు ధ్రోణుని బాణవర్షాన్ని తన బాణాలతో అడ్డగించి, ఆ తరువాత తన శక్తితో కౌరవ సైనికులను చంపాడు.
సంయమ్య తు తతో ద్రోణః సమవస్థాప్య చాహవే। స్వమనీకం మహేష్వాసః పార్షతం సముపాద్రవత్
అప్పుడూ ధ్రోణుడు తనను తాను నియంత్రించుకుని, తన సైన్యాన్ని యుద్ధానికి సిద్ధం చేసి, గొప్ప విలువిద్యావంతుడైన పార్షతుని వైపు ముందుకు వచ్చాడు.