యత్తద్వైకర్తనం కర్ణమగమద్వో మనస్తదా। ఉప్యరక్షత్స రాధేయః సూతపుత్రస్తనుత్యజః
ఆ సమయంలో, నీ మనసు రాధేయుడైన సూతపుత్రుడి వైపు మళ్లిందా? అతడు నిన్ను రక్షించాడా?
అపి తన్న మృషాకార్షీత్కచ్చిత్సత్యపరాక్రమః। సమ్భాన్తానాం తదార్తానాం త్రస్తానాం త్రాణమిచ్ఛతాం
అతడు వృథాగా వ్యవహరించలేదా? అతడు నిజంగా సత్యపరాక్రముడా? భయపడుతున్న, బాధపడుతున్న, రక్షణ కోసం తపిస్తున్న వారిని రక్షించాలనుకున్నాడా?
అపి తత్పూరయాంచక్రే ధనుర్ధరవరో యుధి। యత్తద్వినిహతే భీష్మే కౌరవాణామపాకృతమ్
యుద్ధంలో భీష్ముడు పడిపోయిన తరువాత, కౌరవులు వెనక్కు త్రిప్పబడ్డప్పుడు, ఆ అగ్రధనుర్ధారి మిగిలిన పనిని పూర్తిగా నెరవేర్చాడు.
తత్ఖణ్డం పూరయన్కర్ణః పరేషామాదధద్భయమ్। స హి వై పురుషవ్యాఘ్రో లోకే సఞ్జయ కథ్యతే
అతిథిప్రతాపి కర్ణుడు ఆ లోటును నింపి, శత్రువులకు భయాన్ని కలిగించాడు. సంజయా! అతడు నిజంగా మానవులలో సింహుడిగా లోకంలో ప్రసిద్ధి పొందాడు.
ఆర్తానాం బాన్ధవానాం చ క్రన్దతాం చ విశేషతః। పరిత్యజ్య రణే ప్రాణాంస్తత్త్రాణార్థం చ శర్మ చ। కృతవాన్మమ పుత్రాణాం జయాశాం సఫలామపి
నా కుమారులను రక్షించేందుకు, బాధపడుతున్న బంధువుల అరుపులను, ప్రత్యేకంగా వారి విలాపాలను పట్టించుకోకుండా, యుద్ధంలో తన ప్రాణాన్ని త్యాగం చేసి, వారి విజయాశను సఫలమయ్యేలా చేశాడు.
యుధిష్ఠిరో ధృతిమతిసత్యసత్వవాన్ వృకోదరో గజశతతుల్యవిక్రమః। తథార్జునస్త్రిదశవరాత్మజో యువా న తద్బలం సుజయమిహామరైరపి
ధైర్యవంతుడైన యుధిష్ఠిరుడు, ఏనుగుల వందకు సమానమైన పరాక్రమం గల భీముడు, దేవతలలో శ్రేష్ఠుడైన వాడు పుత్రుడైన యువకుడు అర్జునుడు — వీరి బలాన్ని అమృతులైన దేవతలే సైతం సులభంగా జయించలేరు.
యమౌ రణే యత్ర యమోపమౌ బలే ససాత్యకిర్యత్ర చ దేవకీసుతః। న తద్బలం కాపురుషోఽభ్యుపేయివాన్నివర్తతే భృత్యుముఖాదివాసుభృత్
మద్రీ కుమారులు యమునికి సమానులు, సత్యకి, దేవకీసుతుడు ఉన్న యుద్ధంలో, అటువంటి బలాన్ని ఎవరైనా భయపడే వాడు ఎదుర్కొనడానికెప్పుడూ ముందుకు రాడు; మరణం ముఖాన్ని చూసినవాడిలా వెనుదిరుగుతాడు.
తపోఽభ్యుదీర్ణం తపసైవ బాధ్యతే బలం బలేనైవ తథా మనస్విభిః। మనశ్చ మే శత్రునివారణే ధ్రుం స్వరక్షణే చాచలవద్వ్యవస్థితమ్
తపస్సు తపస్సుతోనే, బలం మరింత బలంతోనే, అలాగే ధృఢమైన మనస్సు గలవారితోనే జయించబడుతుంది. శత్రువులను తిప్పికొట్టడంలో, నన్ను నేను కాపాడుకోవడంలో నా మనస్సు పర్వతంలా స్థిరంగా ఉంది.
ఏవం చైషాం బాధమానః ప్రభావం గత్వైవాహం తాఞ్జయామ్యద్య సూత। మిత్రద్రోహో మర్షణీయో న మేఽయం భగ్నే సైన్యే యః సమేయాత్స మిత్రమ్
వారికి ఉన్న శక్తిని తెలుసుకొని, నేడు నేను వెళ్లి వారిని జయిస్తాను, సూతా! సైన్యం ఓడిపోయిన తర్వాత మిత్రుడని వచ్చేవాడు నిజంగా మిత్రుడు కాడు; మిత్రద్రోహాన్ని నేను సహించను.
కర్తాస్మ్యేతత్సత్పురుషార్యకర్మ త్యక్త్వా ప్రాణాననుయాస్యామి భీష్మమ్। సర్వాన్సఙ్ఖ్యే శత్రుశఙ్ఘాన్హనిష్యే హతస్తైర్వా వీరలోకం ప్రపత్స్యే
ఈ సత్కార్యాన్ని నేను చేయబోతున్నాను. అవసరమైతే ప్రాణాలను విడిచిపెట్టి భీష్ముని వెంట పోతాను. యుద్ధంలో శత్రు సమూహాలను సంహరిస్తాను, లేక వారు నన్ను సంహరిస్తే, వీరుల లోకాన్ని చేరుతాను.
సంప్రాక్రుష్టే రుదితస్త్రీకుమారే పరాహతే పౌరుషే ధార్తరాష్ట్రే। మయా కృత్యమితి జానామి సూత తస్మాద్రాజ్ఞస్త్వద్య శత్రూన్విజేష్యే
ధృతరాష్ట్ర కుమారుల స్త్రీలు, పిల్లలు ఏడుస్తూ, వారి పౌరుషం నశించినప్పుడు, నేను ఏం చేయాలో నాకు తెలుసు సూతా! అందుకే నేడు రాజు శత్రువులను జయిస్తాను.
కురూన్రక్షన్పాణ్డుపుత్రాఞ్జిఘాంసంస్త్యక్త్వా ప్రాణాన్ఘోరరూపే రణేఽస్మిన్। సర్వాన్సఙ్ఖ్యే శత్రుసఙ్ఘాన్నిహత్య దాస్యామ్యహం ధర్మxxxxxxxx
కురువంశాన్ని కాపాడుతూ, పాండవులను సంహరించాలనే సంకల్పంతో, ఈ భయంకరమైన యుద్ధంలో ప్రాణాలను త్యాగం చేస్తాను. యుద్ధంలో శత్రు సమూహాలను సంహరించి, ధర్మాన్ని అందిస్తాను—
నిబధ్యతాం మే కవచం విచిత్రం హైమం శుభ్రం మణిరత్నావభాసి। శిరస్త్రాణం చార్కసమానభాసం ధనుః శరాంశ్చాగ్నివిపాహికల్పాన్
నా మెరిసే బంగారు, రత్నాల అలంకారంతో ఉన్న కవచాన్ని, సూర్యుడిలా ప్రకాశించే తలకట్టు, అగ్నిలా మెరుస్తున్న విల్లు, బాణాలను వేయించండి.
ఉపాసఙ్గాన్పోడశ యోజయన్తు ధనూమ్పి దివ్యాని తథాఽఽహరన్తు। అసీంశ్చ శక్తీశ్చ గదాశ్చ గుర్వీః శఙ్ఖం చ జామ్బూనదచిత్రనాలమ్
నా దివ్యమైన విల్లు, దాని తంతులు వేయించండి. ఖడ్గాలు, శక్తులు, బరువైన గదలు, బంగారు అలంకారంతో ఉన్న శంఖాన్ని త్వరగా తీసుకురావాలి.
ఇమాం రౌక్మీం నాగకక్ష్యాం విచిత్రాం ధ్వజం జైత్రం దివ్యమిన్దీవరాఙ్కమ్। శ్లక్ష్ణైర్వస్త్రైర్విప్రమృజ్యానయన్తు చిత్రాం మాలాం చారుబద్ధాం సలాజామ్
ఈ బంగారు నాగబెల్టును, నీలకమల గుర్తుతో ఉన్న విజయధ్వజాన్ని, మెత్తని వస్త్రాలతో మెరిపించిన, ధాన్యాలతో అందంగా కట్టిన మాలను తీసుకురావాలి.
అశ్వానగ్ర్యాన్పాణ్డురాభ్రప్రకాశాన్ పుష్టాన్స్నాతాన్మన్త్రపూతాభిరద్భిః। తప్తైర్భాణ్డైః కాఞ్చనైరభ్యుపేతాన్ శీఘ్రాఞ్శీఘ్రం సూతపుత్రానయస్వ
పాండురంగు మేఘాల్లా మెరిసే, బలమైన, మంత్రజలంతో స్నానం చేసిన, వేడి బంగారు అలంకారాలతో ఉన్న ఉత్తమమైన, వేగవంతమైన కాళ్లను వెంటనే తీసుకురా సూతపుత్రా!
రథం చాగ్ర్యం హేమమాలావనద్ధం రత్నైశ్చిత్రం సూర్యచన్ద్రప్రకాశైః। ద్రవ్యైర్యుక్తం సమ్ప్రహారోపపన్నైర్బాహైర్యుక్తం తూర్ణమావర్తయస్వ
బంగారు హారాలతో అలంకరించిన, రత్నాలతో సూర్యచంద్రుల్లా మెరిసే, అన్ని ఆయుధాలతో, బలమైన భుజాలతో కూడిన నా అగ్రరథాన్ని త్వరగా సిద్ధం చేయించు.
చిత్రాణి చాపాని చ వేగవన్తి జ్యాశ్చోత్తమాః సన్నహనోపపన్నాః। తూణాంశ్చ పూర్ణాన్మహతః శరాణామాసాద్య గాత్రావరణాని చైవ
వేగవంతమైన, మెరిసే విల్లు, ఉత్తమమైన తంతులు, యుద్ధానికి సిద్ధంగా ఉన్నవి, పెద్ద బాణాలతో నిండిన తుంతాలు, అలాగే శరీరరక్షణ కోసం కావలసిన వస్తువులను తీసుకురావాలి.
ప్రాయాత్రికం చానయతాశు సర్వం పూర్ణం కాన్త్యా వీరకాంస్యాం చ హైమమ్। ఆనీయ మాలామవబధ్య చాఙ్గే ప్రవాదయన్త్వాశు జయాయ భేరీః
ప్రయాణానికి కావలసిన శుభపదార్థాలన్నీ, సంపూర్ణంగా, మెరిసే రాగి, బంగారు వస్తువులతో త్వరగా తీసుకురా. మాలను తీసుకువచ్చి నా శరీరానికి కట్టి, విజయానికి బేరీలను మోగించండి.
ప్రయాహి మూతాశు యతః కిరీటీ వృకోదరో ధర్మసుతో యమౌ చ। తాన్వా హనిష్యామి సమేత్య సఙ్ఖ్యే భీష్మో యథైష్యామి హతో ద్విషద్భిః
కిరీటిని, వృకోదరుడిని, ధర్మపుత్రుడిని, యమద్వయాన్ని ఎక్కడ ఉన్నారో అక్కడకు త్వరగా వెళ్లి, వారిని యుద్ధంలో ఎదుర్కొని, భీష్ముని శత్రువులు ఎలా సంహరించారో, అలాగే వారిని సంహరిస్తాను.
యస్మిన్రాజా సత్యధృతిర్యుధిష్ఠిరః సమాస్థితో భీమసేనార్జునౌ చ। వాసుదేవః సాత్యకిః సృంజయాశ్చ మన్యే బలం తదజయ్యం మహీపైః
యుద్ధంలో సత్యాన్ని పాటించే యుదిష్ఠిరుడు, భీమసేనుడు, అర్జునుడు, వాసుదేవుడు, సాత్యకి, శ్రీంజయులు కలిసి ఉన్న ఆ సైన్యాన్ని ఏ రాజులు అయినా ఓడించలేరు అని నేను భావిస్తున్నాను.
తం చేన్మృత్యుః సర్వహరోఽభిరక్షేత్సదాఽప్రమత్తః సమరే కిరీటినమ్। తథాపి హన్తాస్మి సమేత్య సఙ్ఖ్యే యాస్యామి వా భీష్మముఖో యమాయ
యుద్ధంలో అర్జునుడిని స్వయంగా మరణదేవుడు ఎంత జాగ్రత్తగా కాపాడినా, నేను అతడిని ఎదుర్కొని పడగొడతాను. లేకపోతే భీష్ముడు నడిపించే మార్గంలో యమలోకానికి వెళ్తాను.
న త్వేవాహం న గమిష్యామి తేషాం మధ్యే శరాణాం తత్ర చాహం బ్రవీమి। మిత్రద్రుహో దుర్బలభక్తయో యే పాపాత్మానో న మమైతే సహాయాః
అయితే, నేను వారి మధ్య, బాణాల మధ్యకి వెళ్లను. ఇప్పుడు నేను చెప్పేది ఏమిటంటే—మిత్రులను మోసం చేసే వారు, నమ్మకంలేని వారు, దుష్టహృదయులు—వారు నా మిత్రులు కావు.
సమృద్ధిమన్తం రథముత్తమం దృఢం సకూబరం హేమపరిష్కృతం శుభమ్। పతాకినం వాతజవైర్హయోత్తమైర్యుక్తం సమాస్థాయ యయౌ జయాయ
బలమైన, బంగారు అలంకారాలతో, మంచి గుఱ్ఱాలతో, జెండాతో అలంకరించబడిన, అద్భుతమైన రథంపై ఎక్కి, విజయానికి బయలుదేరాడు.
సమ్పూజ్యమానః కురుభిర్మహాత్మా రథర్షభో దేవగణైర్యథేన్ద్రః। యయౌ తదాయోధనముగ్రధన్వా యత్రావసానం భరతర్షభస్య
కౌరవులు గౌరవించగా, ఆ మహాత్ముడు, రథాలలో శ్రేష్ఠుడు, దేవతలలో ఇంద్రుడిలా, గొప్ప ధనుస్సుతో యుద్ధభూమికి వెళ్లాడు. అక్కడే భారత వంశాధిపతి భవితవ్యము నిర్ణయించబడుతుంది.
వరూథినా మహతా సధ్వజేన సువర్ణముక్తామణిరత్నమాలినా। సదశ్వయుక్తేన రథేన కర్ణో మేఘస్వనేనార్క ఇవామితౌజాః
బలమైన కవచంతో, జెండాలతో, బంగారం, ముత్యాలు, రత్నాలతో అలంకరించబడిన గొప్ప సైన్యంతో, ఉత్తమమైన గుఱ్ఱాలతో కూడిన రథంపై కర్ణుడు, మేఘగర్జనలా ధ్వనిస్తూ, సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తూ బయలుదేరాడు.
హుతాశనాభః స హుతాశనప్రభే శుభః శుభే వై స్వరథే ధనుర్ధరః। స్థితో రరాజాధిరథిర్మహారథః స్వయం విమానే సురరాడివాస్థితః
అగ్నిలా ప్రకాశిస్తూ, అద్భుతమైన తన రథంపై, గొప్ప ధనుర్ధారి అయిన అధిరథుని కుమారుడు, దేవేంద్రుడు తన విమానంలో నిలబడినట్టు, అద్భుతంగా మెరిసిపోతూ నిలిచాడు.
క్షత్రియాన్తకరో ఘోరో దేవదానవదర్పహా। `సోప్యద్యాభిహతః శేతే శరైః ప్రోతః శిఖణ్డినా
క్షత్రియులను సంహరించిన భయంకరుడు, దేవతలు, దానవుల గర్వాన్ని చూరిన వాడు, ఈ రోజు శిఖండినిచేత బాణాలతో పొడవబడి పడిపోయాడు.
తమద్యాహం పాణ్డవం యుద్ధశౌణ్డమమృష్యమాణో భవతా చానుశిష్టః। ఆశీవిషం హష్టిహరం సుఘోరం శూరం శక్ష్యామ్యస్త్రబలాన్నిహన్తుమ్
ఈ రోజు, యుద్ధ నైపుణ్యం కలిగిన ఆ పాండవుని శక్తిని తట్టుకోలేక, నీ ఉపదేశంతో, ఆయుధబలంతో ఆ పామువంటి, ఏనుగులను సంహరించే భయంకరుడైన వీరుణ్ణి నేను సంహరించగలను.
ఏష సేనాప్రణేతౄణామేష శస్త్రభృతామపి। ఏష బుద్ధిమతాం చైవ శ్రేష్ఠో రాజన్గురుస్తవ
ఇతడు సైన్యాధిపతులలో, ఆయుధధారులలో, తెలివిగలవారిలో కూడా శ్రేష్ఠుడు, రాజా! ఇతడే నీ గురువు.