తం దృష్ట్వా క్షత్రియాః శురాః ప్రతపన్తం తరస్వినమ్ । ద్విఫల్గునమిమం లోకం మేనిరే తస్య కర్మభిః
ఆ వీరుడు, ఉత్సాహంతో ప్రకాశిస్తూ యుద్ధంలో పోరాడుతుండగా, ధైర్యవంతులైన క్షత్రియులు అతని కార్యాలను చూసి, ఇతడు మరొక అర్జునుడని భావించారు.
తేనార్దితా మహారాజ భారతీ సా మహాచమూః । వ్యభ్రమత్తత్రతత్రైవ యోషిన్మదవశాదివ
ఆయన చేతిలో గాయపడిన భారత సేన అక్కడక్కడ చెల్లాచెదురై, మదంలో మునిగిపోయిన స్త్రీలా అయింది, ఓ మహారాజా.
ద్రావయిత్వా మహాసైన్యం కమ్పయిత్వా మహారథాన్ । నన్దయామాస సుహృదో మయం జిత్వేవ వాసవః
మహాసైన్యాన్ని తరిమి, మహారథులను వణికించి, తన మిత్రులను ఇంద్రుడు విజయానంతరం సంతోషపరిచినట్టు ఆనందింపజేశాడు.
తేన నిద్రావ్యమాణాని తవ సైన్యాని సంయుగే। చక్రురార్తస్వనం ఘోరం పర్జన్యనినదోపమమ్
యుద్ధంలో ఆయన చేతిలో నీ సైనికులు ఓడిపోతూ, మేఘగర్జనలా భయంకరమైన అరుపులు వేసారు.
తం శ్రుత్వా నినదం ఘోరం తవ సైన్యస్య భారత। మారుతోద్ధూతవేగస్య సాగరస్యేవ పర్వణి
భారతా! నీ సైన్యం ఉప్పొంగుతున్న సముద్రంలా, పూర్ణిమ రాత్రి గాలికి ఊగిపోతున్నట్టు, ఆ ఘోరమైన అరుపు వినిపించగానే,
దుర్యోధనస్తదా రాజన్నార్శ్యశృఙ్గిమభాషత। ఏష కార్ష్ణిర్మహాబాహో ద్వితీయ ఇవ ఫల్గునః
ఆ సమయంలో, రాజా! దుర్యోధనుడు ఆ రాక్షసుడు శృంగిని ఇలా అన్నాడు: 'ఇక్కడ కృష్ణుడు ఉన్నాడు, మహాబలుడు, ఇంకొక అర్జునుడిలా ఉన్నాడు.'
చమూం ద్రావయతే క్రోధాద్వృత్రో దేవచమూమివ । తస్య చాన్యత్ర పశ్యామి సంయుగే భేషజం మహత్
అతడు కోపంతో సైన్యాన్ని పరుగెత్తిస్తున్నాడు, వృత్రుడు దేవతల సైన్యాన్ని తరిమినట్టు. యుద్ధంలో అతడికి ఎదురుగా నిలబడగల గొప్ప పరిష్కారం నాకు ఎక్కడా కనిపించడం లేదు.
ఋతే త్వాం రాక్షసశ్రేష్ఠం సర్వవిద్యాసు పారగమ్ । స గత్వా త్వరితం వీరం జహి సౌభద్రమాహవే
ఓ రాక్షసులలో శ్రేష్ఠుడా! అన్ని విద్యల్లో నిపుణుడా! నీవు తప్ప ఇంకెవ్వరూ లేరు. వెంటనే వెళ్లి, ఆ వీరుడైన సౌభద్రుడిని యుద్ధంలో సంహరించు.
వయం పార్థం హనిష్యామో భీష్మద్రోణపురోగమాః । స ఏవముక్తో బలవాన్రాక్షసేన్ద్రః ప్రతాపవాన్
మేము, భీష్ముడు, ద్రోణుడు ముందుండగా, పార్థుడిని సంహరిస్తాము. ఇలా చెప్పగానే, ఆ బలవంతుడైన రాక్షసాధిపతి,
ప్రయయౌ సమరే తూర్ణం తవ పుత్రస్య శాసనాత్। నర్దమానో మహానాదం ప్రావృషీవ బలాహకః
నీ కుమారుని ఆజ్ఞతో, యుద్ధానికి వేగంగా వెళ్లాడు. వానకాలంలో మేఘం గర్జించినట్టు, గొప్ప శబ్దంతో అరుస్తూ పోయాడు.
తస్య శబ్దేన మహతా పాణ్డవానాం బలం మహత్ । ప్రాచలత్సర్వతో రాజన్వాతోద్ధూత ఇవార్ణవః
ఆ మహాశబ్దానికి, రాజా! పాండవుల గొప్ప సైన్యం అన్ని వైపులా వణికిపోయింది, గాలికి ఊగిపడే సముద్రంలా.
బహవశ్చ మహారాజ తస్య నాదేన భీషితాః। ప్రియాన్ప్రాణాన్పరిత్యజ్య నిపేతుర్ధరణీతలే
రాజా! ఆ అరుపుతో భయపడిన అనేక మంది, ప్రాణాలను వదిలేసి నేలమీద పడిపోయారు.
కార్ష్ణిశ్చాపి ముదా యుక్తః ప్రగృహ్య సశరం ధనుః । నృత్యన్నివ రథోపస్థే తద్రక్షః సముపాద్రవత్
కానీ కృష్ణుడు ఆనందంతో, బాణాలతో కూడిన తన విల్లు పట్టుకుని, రథంపై నాట్యం చేస్తున్నట్టు, ఆ రాక్షసుడి వైపు ముందుకు వెళ్లాడు.
తతః స రాక్షసః క్రుద్ధః సంప్రాప్యైవార్జునం రణే। నాతిదూరే స్థితాం తస్య ద్రావయామాస వై చమూమ్
ఆ తర్వాత, ఆ కోపంతో ఉన్న రాక్షసుడు, యుద్ధంలో అర్జునుడి దగ్గరకు వచ్చి, అతడి సైన్యం దగ్గరగా నిలిచిన చోట దాన్ని పరుగెత్తించాడు.
తాం వధ్యమానాం చ తథా పాణ్డవానాం మహాచమూమ్। ప్రత్యద్యయౌ రణే రక్షో దేవసేనాం యథా బలః
అలా పాండవుల గొప్ప సైన్యం నాశనం అవుతుండగా, ఆ రాక్షసుడు యుద్ధంలో వారిపై దాడి చేశాడు, బలుడు దేవతల సైన్యంపై దూకినట్టు.
విమర్దః సుమహానాసీత్తస్య సైన్యస్య మారిష । రక్షసా ఘోరరూపేణ వధ్యమానస్య సంయుగే
మిత్రమా! ఆ భయంకరమైన రూపం గల రాక్షసుడు యుద్ధంలో ఆ సైన్యాన్ని సంహరిస్తుండగా, అక్కడ గొప్ప పోరాటం జరిగింది.
తతః శరసహస్త్రైస్తాం పాణ్డవానాం మహాచమూమ్। వ్యద్రావయద్రణే రక్షో దర్శయతత్స్వపరాక్రమమ్
తర్వాత, ఆ రాక్షసుడు వేలాది బాణాలతో పాండవుల గొప్ప సైన్యాన్ని యుద్ధంలో పరుగెత్తించాడు, తన పరాక్రమాన్ని చూపిస్తూ.
సా వధ్యమానా చ తథా పాణ్డవానామనీకినీ । రక్షసా ఘోరరూపేణ ప్రదుద్రావ రణే భయాత్
అలా, ఆ భయంకరమైన రూపం గల రాక్షసుడు పాండవుల విభాగాన్ని సంహరిస్తుండగా, వారు భయంతో యుద్ధభూమిలో పారిపోయారు.
ప్రమృద్య చ రణే సేనాం పద్మినీం వారణో యథా। తతోఽభిద్రద్రావ రణే ద్రౌపదేయాన్మహాబలాన్
యుద్ధంలో ఆ సైన్యాన్ని ఏనుగు పద్మవనం నాశనం చేసినట్టు నాశనం చేసి, ఆ తర్వాత దౌపదీ కుమారులవైపు యుద్ధానికి దూకాడు.
తే తు క్రుద్ధా మహేష్వాసా ద్రౌపదేయాః ప్రహారిణః। రాక్షసం దుద్రువుః సఙ్ఖ్యే గ్రహాః పఞ్చ రవిం యథా
కానీ, దౌపదీ కుమారులు, మహాబలులు, గొప్ప విలువిదులు, కోపంతో, ఆ రాక్షసుడిని ఎదుర్కొనడానికి పరిగెత్తారు, ఐదు గ్రహాలు సూర్యుని చేరినట్టు.
వీర్యవద్భిస్తతస్తైస్తు పీడితో రాక్షసోత్తమః । యథా యుగక్షయే ఘోరే చన్ద్రమాః పఞ్చభిర్గ్రహైః
వీరులైన వారిచేత ఆ రాక్షసులలో శ్రేష్ఠుడు బాధపడుతూ, యుగాంతంలో ఐదు గ్రహాలు చంద్రుడిని బాధించినట్టు అవమానాన్ని అనుభవించాడు.
ప్రతివిన్ధ్యస్తతో రక్షో బిభేద నిశితైః శరైః । సర్వపారశవైస్తూర్ణమకుణ్ఠాగ్రైర్మహాబలః
ఆ తర్వాత ప్రతివింద్యుడు, గొప్ప బలంతో, పదునైన ఇనుప అంచుల బాణాలతో, ఆ రాక్షసుడిని వేగంగా గాయపరిచాడు.
స తైర్భిన్నతనుత్రాణః శుశుభే రాక్షసోత్తమః । మరీచిభిరివార్కస్య సంస్యూతో జలదో మహాన్
ఆ దెబ్బలతో అతని కవచం పగిలిపోయినప్పటికీ, రాక్షసులలో శ్రేష్ఠుడైన అతడు, సూర్యకిరణాలతో పొడవబడిన పెద్ద మేఘంలా ప్రకాశించాడు.
విషక్తైః సశరైశ్చాపి తపనీయపరిచ్ఛదైః । ఆర్శ్యశృఙ్గిర్బభౌ రాజన్దీప్తశృఙ్గ ఇవాచలః
బంగారు అలంకారాలతో కూడిన బాణాలతో తగిలించబడిన ఆ ārśyaśṛṅgi, రాజా! అగ్ని జ్వలించే కొండ శిఖరంలా మెరిసిపోయాడు.
తతస్తే భ్రాతరః పఞ్చ రాక్షసేన్ద్రం మహాహవే। వివ్యధుర్నిశితైర్బాణైస్తపనీయవిభూషితైః
ఆ మహా సంగ్రామంలో ఆ ఐదుగురు అన్నదమ్ములు, బంగారు అలంకారాలున్న పదునైన బాణాలతో రాక్షసుల రాజును గట్టిగా పొడిచారు.
స నిర్భిన్నః శరైర్ఘోరైర్భుజగైః కోపితైరివ । అలమ్బుసో భృశం రాజన్నాగేన్ద్ర ఇవ చుక్రుధే
భయంకరమైన బాణాలతో, పిచ్చిగా ఉన్న పాముల్లా గాయపడి, అలంబుసుడు రాజా! నాగరాజు కోపంతో ఉన్నట్టుగా తీవ్రమైన కోపంతో నిండిపోయాడు.
సోఽతివిద్ధో మహారాజ ముహూర్తమథ మారిష । ప్రవివేశ తమో దీర్ఘం పీడితస్తైర్మహారథైః
అలా గాయపడి, మహారథుల చేత బాధపడిన ఆ రాక్షసుడు, ఓ రాజా! కొంతసేపు లోతైన చీకటిలోకి మునిగిపోయాడు.
ప్రతిలభ్య తతః సంజ్ఞాం క్రోధేన ద్విగుణీకృతః । చిచ్ఛేద సాయకైస్తేషాం ధ్వజాంశ్చైవ ధనూంషి చ
తర్వాత తనకు మళ్లీ జ్ఞానం వచ్చి, కోపం రెట్టింపు అయిన ఆ రాక్షసుడు, తన బాణాలతో వారి జెండాలు, విల్లు లను కోసేశాడు.
ఏకైకం పఞ్చభిర్బాణైరాజఘాన స్మయన్నివ । అలమ్బుసో రథోపస్థే నృత్యన్నివ మహారథః
అలంబుసుడు, ఆ మహారథుడు, తన రథంపై నాట్యం చేస్తున్నట్టుగా, చిరునవ్వుతో వారిలో ప్రతి ఒక్కరిని ఐదు బాణాలతో గాయపరిచాడు.
త్వరమాణః సుసంబద్ధో హయాంస్తేషాం మహాత్మనామ్ । జఘాన రాక్షసః క్రుద్ధః సారథీంశ్చ సహస్రశః
వేగంగా, సిద్ధంగా ఉన్న ఆ కోపంతో ఉన్న రాక్షసుడు, ఆ మహాత్ముల గుర్రాలను, వేలాది రథసారథులను చంపేశాడు.