న తు మాం శక్ష్యసే ద్రష్టుమనేనైవ స్వచక్షుషా । దివ్యం దదామి తే చక్షుః పశ్య మే యోగమైశ్వరమ్
నీ కన్నులతో నన్ను చూడడం నీకు సాధ్యం కాదు. అందుకే నీకు దివ్యదృష్టిని ఇస్తున్నాను. నా ఐశ్వర్యయోగాన్ని చూడు.
ఏవముక్త్వా తతో రాజన్మహాయోగేశ్వరో హరిః। దర్శయామాస పార్థాయ మరమం రూపమైశ్వరమ్
ఇలా చెప్పిన తరువాత, మహాయోగేశ్వరుడైన హరిదేవుడు, పార్థునికి తన పరమమైన దివ్యరూపాన్ని చూపించాడు.
అనేకవక్రనయనమనేకాద్భుతదర్శనమ్ । అనేకదివ్యాభారణం దివ్యానేకోద్యతాయుధమ్
అనేక నోర్లు, అనేక కళ్ళు, ఎన్నో అద్భుతమైన దృశ్యాలు, అనేక దివ్యాభరణాలు ధరించి, అనేక దివ్యాయుధాలు ఎత్తి ఉన్నాడు.
దివ్యమాల్యామ్బరధరం దివ్యగన్ధానులేపనమ్ । సర్వాశ్చర్యమయం దేవమనన్తం విశ్వతోముఖమ్
దివ్యమైన పూలహారాలు, వస్త్రాలు ధరించి, పరిమళభరితమైన అంగరాగాలు వేసుకుని, అద్భుతమైన, అనంతమైన, అన్ని వైపులా ముఖాలు కలిగిన దేవుడిగా కనిపించాడు.
దివి సూర్యసహస్రస్య భవేద్యుగపదుత్థితా । యది భాః సదృశీ సా స్యాద్భాసస్తస్య మహాత్మనః
ఆకాశంలో వెయ్యి సూర్యులు ఒకేసారి ఉదయించినట్లయితే, ఆ మహాత్ముని కాంతికి అది దగ్గరగా ఉంటుందేమో.
తత్రైకస్థం జగత్కృత్స్నం ప్రవిభక్తమనేకధా । అపశ్యద్దేవదేవస్య శరీరే పాణ్డవస్తదా
ఆ సమయంలో, పాండవుడు ఆ దేవదేవుని శరీరంలో మొత్తం జగత్తు అనేక విధాలుగా విభజించబడి ఉన్నదాన్ని చూశాడు.
తతః స విస్మయావిష్టో హృష్టరోమా ధऩఞ్జయః । ప్రణమ్య శిరసా దేవం కృతాఞ్జలిరభాషత
అప్పుడు ధనంజయుడు ఆశ్చర్యంతో, ఆనందంతో రోమాలు నిక్కబొడుచుకుని, తల వంచి నమస్కరించి, చేతులు జోడించి దేవునితో మాట్లాడాడు.
పశ్యామి దేవాంస్తవ దేవ దేహే సర్వాంస్తథా భూతవిశేషసఙ్ఘాన్ । బ్రహ్మాణమీశం కమలాసనస్థ- మృషీంశ్చ సర్వానురగాంశ్చ దివ్యాన్
దేవా! నీ శరీరంలో అన్ని దేవతలను, అన్ని జీవరాశులను, కమలంపై కూర్చున్న బ్రహ్మను, అన్ని ఋషులను, దివ్యమైన నాగులను చూస్తున్నాను.
అనేకబాహూదరవక్రనేత్రం పశ్యామి త్వాం సర్వతోఽనన్తరూపమ్ । నాన్తం న మధ్యం న పునస్తవాదిం పశ్యామి విశ్వేశ్వర విశ్వరూప
అనేక చేతులు, పొట్టలు, నోర్లు, కళ్ళతో, అంతులేని రూపంతో నిన్ను అన్ని వైపులా చూస్తున్నాను. నీకు ఆది లేదు, మధ్య లేదు, అంతం లేదు, విశ్వేశ్వరా! విశ్వరూపా!
కిరీటినం గదినం చక్రిణం చ తేజోరాశిం సర్వతో దీప్తిమన్తమ్ । పశ్యామి త్వాం దుర్నిరీక్ష్యం సమన్తా- ద్దీప్తానలార్కద్యుతిమప్రమేయయమ్
కిరీటాన్ని ధరించి, గద, చక్రాన్ని పట్టుకుని, అన్ని వైపులా ప్రకాశిస్తూ, మంటలతో, సూర్యుడి కాంతితో సమానంగా, అపారమైన తేజస్సుతో నిన్ను చూడగలగడం చాలా కష్టం.
త్వమక్షరం పరమం వేదితవ్యం త్వమస్య విశ్వస్య పరం నిధానమ్ । త్వమవ్యయః శాశ్వతధర్మగోప్తా సనాతనస్త్వం పురుషో మతో మే
నీవు నశించని పరమాత్మ, తెలుసుకోవలసిన పరమార్థం. ఈ విశ్వానికి పరమాశ్రయం నీవే. నీవు శాశ్వత ధర్మాన్ని కాపాడేవాడవు. నీవు నిత్య పురుషుడవని నేను నమ్ముతున్నాను.
అనాదిమధ్యాన్తమనన్తవీర్య- మనన్తబాహుం శశిసూర్యనేత్రమ్ । పశ్యామి త్వాం దీప్తహుతాశవక్రం స్వతేజసా విశ్వమిదం తపన్తమ్
ఆది లేకుండా, మధ్య లేకుండా, అంతం లేకుండా, అనంతమైన శక్తితో, ఎన్నో చేతులతో, చంద్రుడు సూర్యుడు నీ కళ్ళుగా, అగ్నిలా మండుతున్న నోర్లతో, నీ తేజస్సుతో ఈ జగత్తును కాల్చుతున్నవిగా కనిపిస్తున్నావు.
ద్యావాపృథివ్యోరిదమన్తరం హి వ్యాప్తం త్వయైకేన దిశశ్చ సర్వాః । దృష్ట్వాద్భుతం రూపముగ్రం తదేవం లోకత్రయం ప్రవ్యథితం మహాత్మన్
దేవా! ఆకాశం, భూమి మధ్య భాగం, అన్ని దిశలు నీవే వ్యాపించి ఉన్నావు. నీ అద్భుతమైన, భయంకరమైన రూపాన్ని చూసి మూడు లోకాలు భయంతో వణికిపోతున్నాయి.
అమీ హి త్వా సురసఙ్ఘా విశన్తి కేచిద్భీతాః ప్రాఞ్జలయో గృణాన్తి। స్వస్తీత్యుక్త్వా మహర్షిసిద్ధసఙ్ఘాః స్తువన్తి త్వాం స్తుతిభిః పుష్కలాభిః
దేవతల సమూహాలు నిన్ను లోపలికి ప్రవేశిస్తూ, కొందరు భయంతో చేతులు జోడించి నిన్ను స్తుతిస్తున్నారు. మహర్షులు, సిద్ధులు 'శాంతి' అని పలుకుతూ, నిన్ను ఎన్నో స్తోత్రాలతో పొగిడుతున్నారు.
రుద్రాదిత్యా వసవో యే చ సాధ్యా విశ్వేఽశ్వినౌ మరుతశ్చోష్మపాశ్చ । గన్ధర్వయక్షాసురసిద్ధసఙ్ఘా వీక్షన్తే త్వాం విస్మితాశ్చైవ సర్వే
రుద్రులు, ఆదిత్యులు, వసువులు, సాధ్యులు, విశ్వదేవతలు, అశ్వినీదేవతలు, మరుత్గణాలు, పితృదేవతలు, గంధర్వులు, యక్షులు, అసురులు, సిద్ధులు—అందరూ ఆశ్చర్యంతో నిన్ను చూస్తున్నారు.
రూపం మహత్తే బహువక్రనేత్రం మహాబాహో బహుబాహూరుపాదమ్। బహూదరం బహుదంష్ట్రాకరాలం దృష్ట్వా లోకాః ప్రవ్యథితాస్తథాహమ్
నీ గొప్ప రూపాన్ని, అనేక నోర్లు, కళ్ళు, బలమైన భుజాలు, అనేక చేతులు, తొడలు, కాళ్లు, అనేక పొట్టలు, భయంకరమైన దంతాలతో చూస్తూ, లోకాలు భయంతో వణికిపోతున్నాయి. నేనూ అలాగే భయపడుతున్నాను.
నభఃస్పృశం దీప్తమనేకవర్ణం వ్యాత్తాననం దీప్తవిశాలనేత్రమ్ । దృష్ట్వా హి త్వా ప్రవ్యథితాన్తరాత్మా ధృతిం న విన్దామి శమం చ విష్ణో
ఆకాశాన్ని తాకుతూ, ప్రకాశంగా, ఎన్నో వర్ణాలతో, విప్పిన నోర్లతో, పెద్ద పెద్ద మెరిసే కళ్ళతో ఉన్న నిన్ను చూసి, నా అంతరాత్మ వణికిపోతోంది. నాకు ధైర్యం లేదు, శాంతి లేదు, విష్ణూ!
దంష్ట్రాకరాలాని చ తే సుఖాని దృష్ట్వైవ కాలానలసన్నిభాని। దిశో న జానే న లభే చ శర్మ ప్రసీద దేవేశ జగన్నివాస
నీ భయంకరమైన దంతాలతో ఉన్న నోర్లు కాలాగ్ని వంటి భయాన్ని కలిగిస్తున్నాయి. నాకు దిక్కు తెలియడం లేదు, నిశ్చలత లేదు. దేవతల అధిపతీ! జగత్తుకు ఆశ్రయమైనవాడా! దయచూపు.
అమీ చ త్వాం ధృతరాష్ట్రస్య పుత్రాః సర్వే సహైవావనిపాలసఙ్ఘైః । భీష్మో ద్రోణః సూతపుత్రస్తథాసౌ సహాస్మదీయైరపి యోధముఖ్యైః
ధృతరాష్ట్రుని కుమారులు, భూమిపై ఉన్న రాజులతో పాటు, భీష్ముడు, ద్రోణుడు, ఆ రథిసుతుడు, ఇంకా మా పక్షానున్న యోధులందరూ — వీరందరినీ చూడు.
వక్రాణి తే త్వరమాణా విశన్తి దంష్ట్రాకరాలాని భయానకాని। కేచిద్విలగ్నా దశనాన్తరేషు సందృశ్యన్తే చూర్ణితైరుత్తమాఙ్గైః
వాళ్లు అందరూ నీ భయంకరమైన, పెద్ద దవడలతో ఉన్న నోళ్లలో వేగంగా పరిగెడుతున్నారు. కొందరు నీ పళ్ల మధ్య చిక్కుకుని, తలలు నలిగిపోయి కనిపిస్తున్నారు.
యథా నదీనాం బహవోఽమ్బువేగాః సముద్రమేవాభిముఖా ద్రవన్తి। తథా తవామీ నరలోకవీరా విశన్తి వక్రాణ్యభివిజ్వలన్తి
ఎలా నదులన్నీ తమ ప్రవాహంతో సముద్రాన్ని చేరుతాయో, అలాగే ఈ భూలోక వీరులు నీ అగ్నిలాంటి నోళ్లలో ప్రవేశిస్తున్నారు.
యథా ప్రదీప్తం జ్వలనం పతఙ్గా విశన్తి నాశాయ సమృద్ధవేగాః । తథైవ నాశాయ విశన్తి లోకా- స్తవాపి వక్రాణి సమృద్ధవేగాః
ఎలా పురుగు పక్షులు పెద్ద అగ్నిలో పడిపోయి నాశనం అవుతాయో, అలాగే ఈ లోకాలు నీ నోళ్లలో వేగంగా ప్రవేశించి నాశనం అవుతున్నాయి.
లేలిహ్యసే గ్రసమానః సమన్తా- ల్లోకాన్సమగ్రాన్వదనైర్జ్వలద్భిఃక । తేజోభిరాపూర్య జగత్సమగ్రం భాసస్తవోగ్రాః ప్రతపన్తి విష్ణో
నీ అగ్నిలాంటి నోళ్లతో అన్ని లోకాలను చుట్టూ మింగేస్తూ, నీ తేజస్సుతో జగత్తు అంతటిని నింపి, నీ భయంకరమైన కాంతులతో అన్నిటినీ కాలుస్తున్నావు, ఓ విష్ణూ!
ఆఖ్యాహి మే కో భవానుగ్రరూపో నమోఽస్తు తే దేవవర ప్రసీద । విజ్ఞాతుమిచ్ఛామి భవన్తమాద్యం న హి ప్రజానామి తవ ప్రవృత్తిమ్
ఈ భయంకరమైన రూపంతో నువ్వెవరో నాకు చెప్పు. నీకు నమస్కారం, ఓ దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా, దయచూపు. నిన్ను, ఆది రూపాన్ని తెలుసుకోవాలని ఉంది. నీ ఉద్దేశ్యం నాకు తెలియడం లేదు.
కాలోఽస్మి లోకక్షయకృత్ప్రవృద్ధో లోకాన్సమాహర్తుమిహ ప్రవృత్తః। ఋతేఽపి త్వా న భవిష్యన్తి సర్వే యేఽవస్థితాః ప్రత్యనీకేషు యోధాః
నేను కాలమూ, లోకాలను నాశనం చేసే శక్తిగా పెరిగాను. ఇక్కడ ఉన్న యోధులందరూ, నువ్వు లేకపోయినా, నాశనం కాకుండా ఉండరు.
తస్మాత్త్వముత్తిష్ఠ యశో లభస్వ జిత్వా శత్రూన్భుఙ్క్ష్వ రాజ్యం సమృద్ధమ్। మయైవైతే నిహతాః పూర్వమేవ నిమిత్తమాత్రం భవ సవ్యసాచిన్
అందుకే లేచి, కీర్తిని సంపాదించు. శత్రువులను జయించి, ఐశ్వర్యవంతమైన రాజ్యాన్ని అనుభవించు. వీరందరినీ నేను ముందే సంహరించాను. నువ్వు కేవలం ఒక కారణమాత్రమే, ఓ అర్జునా!
ద్రోణం చ భీష్మం చ జయద్రథం చ కర్ణం తథాన్యానపి యోధవీరాన్। మయా హతాంస్త్వం జహి మావ్యథిష్ఠా యుద్ధ్యస్వ జేతాని రణే సపత్నాన్
ద్రోణుడు, భీష్ముడు, జయద్రథుడు, కర్ణుడు, ఇంకా ఇతర వీర యోధులు — వీరిని నేను ముందే సంహరించాను. నువ్వు వారిని సంహరించు, భయపడవద్దు. యుద్ధం చేయు, నువ్వు శత్రువులను జయిస్తావు.
ఏతచ్ఛ్రుత్వా వచనం కేశవస్య కృతాఞ్జలిర్వేపమానః కిరీటీ। నమస్కృత్వా భూయ ఏవాహ కృష్ణం సగద్గదం భీతభీతః ప్రణమ్య
కేశవుని మాటలు విని, కిరీటధారి అర్జునుడు చేతులు జోడించి, వణికుతూ, భయంతో నమస్కరించి, మళ్లీ కృష్ణుని ముందు తలవంచి, గదగదలాడే స్వరంతో మాట్లాడాడు.
స్థానే హృషీకేశ తవ ప్రకీర్త్యా జగత్ప్రహృష్యత్యనురజ్యతే చ। రక్షాంసి భీతాని దిశో ద్రవన్తి సర్వే నమస్యన్తి చ సిద్ధసఙ్ఘాః
ఓ హృషీకేశా! నీ మహిమను విని జగత్తు ఆనందంతో మునిగిపోతుంది, నిన్ను ప్రేమిస్తుంది. రాక్షసులు భయంతో అన్ని దిశలకు పారిపోతున్నారు. సిద్ధులు అందరూ నీకు నమస్కరిస్తున్నారు.
కస్మాచ్చ తే న నమేరన్మహాత్మన్ గరీయసే బ్రహ్మణోఽప్యాదికర్త్రే। అనన్త దేవేశ జగన్నివాస త్వమక్షరం సదసత్తత్పరం యత్
ఓ మహాత్మా! సృష్టికర్తకన్నా నీవు గొప్పవాడవు, ఆదికారణమవు. అనంతుడా, దేవతల అధిపతీ, జగత్తుకు నివాసమైనవాడా, నీవు నశించని వాడవు, సత్-అసత్ రెండింటికీ మించినవాడవు. అందుకే నీకు అందరూ నమస్కరించకూడదా?