ఏతన్మే సంశయం కృష్ణ ఛేత్తుమర్హస్యశేషతః । త్వదన్యః సంశయస్యాస్య ఛేత్తా న హ్యుపపద్యతే
కృష్ణా! నా ఈ సందేహాన్ని పూర్తిగా నివృత్తి చేయగలవు నీవే. నీకంటే వేరెవ్వరూ దీనిని తీర్చలేరు.
పార్థ నైవేహ నాముత్ర వినాశస్తస్య విద్యతే। న హి కల్యాణకృత్కశ్చిద్దుర్గతిం తాత గచ్ఛతి
పార్థా! ఇక్కడా, పరలోకంలోనూ అతనికి నాశనం ఉండదు. మంచి పనులు చేసే వాడు ఎప్పుడూ చెడు స్థితికి చేరడు.
ప్రాప్య పుణ్యకృతాం లోకానుషిత్వా శాశ్వతీః సమాః । శుచీనాం శ్రీమతాం గేహే యోగభ్రష్టోఽభిజాయతే
పుణ్యాత్ములు వాసం చేసే లోకాలను అనుభవించి, చాలా సంవత్సరాలు అక్కడ గడిపిన తరువాత, యోగభ్రష్టుడు పవిత్రమైన, ఐశ్వర్యవంతమైన కుటుంబంలో జన్మిస్తాడు.
అథవా యోగినామేవ కులే భవతి ధీమతామ్ । ఏతద్ధి దుర్లభతరం లోకే జన్మ యదీదృశ్యమ్
లేదా, ధ్యానంలో నిపుణులైన యోగుల కుటుంబంలో జన్మిస్తాడు. ఇలాంటి జన్మ ఈ లోకంలో చాలా అరుదైనది.
తత్ర తం బుద్ధిసంయోగం లభతే పౌర్వదేహికమ్ । యతతే చ తతో భూయః సంసిద్ధౌ కురునన్దన
అక్కడ అతడు తన పూర్వజన్మలోని జ్ఞానాన్ని తిరిగి పొందుతాడు. ఆ తరువాత మళ్లీ పరిపూర్ణత కోసం ప్రయత్నిస్తాడు, కురునందనా!
పూర్వాభ్యాసేన తేనైవ హ్రియతే హ్యవశేఽపి సః। జిజ్ఞాసురపి యోగస్య శబ్దబ్రహ్మాతివర్తతే
అతను పూర్వజన్మలో చేసిన సాధన వల్ల, తనకు తెలియకుండానే ముందుకు నడిపించబడతాడు. యోగాన్ని తెలుసుకోవాలనే ఆసక్తి ఉన్నవాడు కూడా వేదమంత్రములను దాటి ముందుకు వెళ్తాడు.
ప్రయత్నాద్యతమానస్తు యోగీ సంశుద్ధకిల్విషః । అనేకన్మసంసిద్ధస్తతో యాతి పరాం గతిమ్
యోగి తన దోషాలను తుడిచేసుకొని, ఎన్నో జన్మల్లో సాధనచేసి, ఎంతో శ్రమతో ప్రయత్నిస్తే, ఆయనకు పరమమైన మార్గం లభిస్తుంది.
తపస్విభ్యోఽధికో యోగీ జ్ఞానిభ్యోపి మతోఽధికః । కర్మిభ్యశ్చాధికో యోగీ తస్మాద్యోగీ భావార్జున
యోగి తపస్సు చేసే వారికి కంటే గొప్పవాడు, జ్ఞానులు కంటే గొప్పవాడు, కర్మచేయువారికంటే కూడ గొప్పవాడు. అందుకే అర్జునా! నువ్వు యోగిగా మారు.
యోగినామపి సర్వేషాం మద్గతేనాన్తరాత్మనా। శ్రద్ధావాన్భజతే యో మాం స మే యుక్తతమో మతః
అన్ని యోగులలో, తన అంతరాత్మను నాలో నిలిపి, నమ్మకంతో నన్ను ఆరాధించే వాడే నాకు అత్యుత్తమ యోగిగా కనిపిస్తాడు.
మయ్యాసక్తమనాః పార్థ యోగం యుఞ్జన్మదాశ్రయః। అసంశయం సమగ్రం మాం యథా జ్ఞాస్యసి తచ్ఛృణు
పార్థా! నీ మనసు నాలో ఆకర్షితమై, నా ఆశ్రయంతో యోగాన్ని అభ్యసిస్తూ ఉంటే, నువ్వు నన్ను పూర్తిగా, సందేహం లేకుండా ఎలా తెలుసుకోగలవో విను.
జ్ఞానం తేఽహం సవిజ్ఞానమిదం వక్ష్యామ్యశేషతః । యజ్జ్ఞాత్వా నేహ భూయోఽన్యజ్జ్ఞాతవ్యమవశిష్యతే
ఈ జ్ఞానాన్ని, అనుభూతితో కూడినదాన్ని, పూర్తిగా నీకు చెబుతాను. ఇది తెలుసుకుంటే, ఈ లోకంలో మరేదీ తెలుసుకోవాల్సిన అవసరం ఉండదు.
మనుష్యాణాం సహస్రేషు కశ్చిద్యతతి సిద్ధయే। యతతామపి సిద్ధానాం కశ్చిన్మాం వేత్తి తత్త్వతః
వేలాది మనుషులలో ఎవరో ఒకరు మోక్షం కోసం ప్రయత్నిస్తారు. అలాంటి ప్రయత్నించే వారిలో, సిద్ధులలో కూడా, ఎవరో ఒకరు మాత్రమే నన్ను నిజంగా తెలుసుకుంటారు.
భూమిరాపోఽనలో వాయుః స్వం మనో బుద్ధిరేవ చ । అహంకార ఇతీ యం మే భిన్నా ప్రకృతిరష్టధా
భూమి, నీరు, అగ్ని, గాలి, ఆకాశం, మనస్సు, బుద్ధి, అహంకారం — ఇవే నా ఎనిమిది విధాల ప్రకృతి.
అపరేయమితస్త్వన్యాం ప్రకృతిం విద్ధి మే పరామ్ । జీవభూతాం మహాబాహో యయేదం ధార్యతే జగత్
ఇవి కాకుండా, ఓ మహాబాహూ! జీవరూపంగా ఉన్న నా మరొక ఉన్నతమైన ప్రకృతిని తెలుసుకో. అదే ఈ లోకాన్ని నిలబెడుతోంది.
ఏతద్యోనీని భూతాని సర్వాణీత్యుపధారయ । అహం కృత్స్నస్య జగతః ప్రభవః ప్రలయస్తథా
ఈ రెండు ప్రకృతుల నుంచే అన్ని జీవులు పుట్టుతాయని గుర్తు పెట్టుకో. నేను ఈ జగత్తుకు ఆదికారణం, అంతంలో కూడా నేను నేనున్నాను.
మత్తః పరతరం నాన్యత్కించిదస్తి ధనంజయ । మయి సర్వమిదం ప్రోతం సూత్రే మణిగణా ఇవ
ధనంజయా! నన్ను మించి మరొకటి లేదు. ఈ సమస్తం నాలోనే మణిపూసలు దారం మీద ఉండినట్టు అల్లబడింది.
రసోఽహమంప్సు కౌన్తేయ ప్రభాఽస్మి శశిసూర్యయోః ।। ప్రణవః సర్వవేదేషు శబ్దః ఖే పౌరుషం నృషు
కౌంతేయా! నీటిలోని రుచి నేను, చంద్రుని, సూర్యునిలోని వెలుగు నేను, వేదాలలోని ఓంకారం నేను, ఆకాశంలో శబ్దం, పురుషుల్లో పరాక్రమం కూడా నేనే.
పుణ్యో గన్ధః పృథివ్యాం చ తేజశ్చాస్మి విభావసౌ । జీవనం సర్వభూతేషు తపశ్చాస్మి తపస్విషు
భూమిలో పవిత్రమైన వాసన నేను, అగ్నిలో తేజస్సు నేను, అన్ని జీవుల్లో జీవశక్తి నేను, తపస్సు చేసే వారిలో తపస్సు నేనే.
బీజం మాం సర్వభూతానాం విద్ధి పార్థ సనాతనమ్ । బుద్ధిర్బుద్ధిమతామస్మి తేజస్తేజస్వినామహమ్
పార్థా! అన్ని జీవులలో శాశ్వతమైన విత్తానమై ఉన్నది నన్నే అని తెలుసుకో. జ్ఞానులలో జ్ఞానం, తేజోవంతుల్లో తేజస్సు కూడా నేనే.
బలం బలవతాం చాహం కామరాగవివర్జితమ్ । ధర్మావిరుద్ధో భూతేషు కామోఽస్మి భరతర్షభ
బలవంతుల్లో కోరిక, మమకారాలు లేని బలం నేనే. ధర్మానికి విరుద్ధం కాని కోరిక కూడా, ఓ భరతవంశశ్రేష్ఠా! నేనే.
యే చైవ సాత్వికా భావా రాజసాస్తామసాశ్చ యే। మత్త ఏవేతి తాన్విద్ధి న త్వహం తేషు తే మయి
సాత్విక, రాజస, తామస స్వభావాలు అన్నీ నాలో నుంచే వచ్చాయని తెలుసుకో. కానీ నేను వాటిలో లేను, అవే నాలో ఉన్నాయి.
త్రిభిర్గుణమయైర్భావైరేభిః సర్వమిదం జగత్ । మోహితం నాభిజానాతి మామేభ్యః పరమవ్యయమ్
ఈ మూడు గుణాల వల్ల ఈ లోకం మొత్తం మాయలో పడిపోతుంది. అవి నన్ను, వాటికి అతీతమైన, నశించని నన్ను, తెలుసుకోలేవు.
దైవీ హ్యేషా గుణమయీ మమ మాయా దురత్యయా । మామేవ యే ప్రపద్యన్తే మాయామేతాం తరన్తి తే
ఈ దైవమయమైన గుణాల మాయను దాటి పోవడం చాలా కష్టం. కానీ నన్ను ఆశ్రయించేవారు మాత్రం ఈ మాయను దాటి వెళ్తారు.
న మాం తుష్కృతినో మూఢాః ప్రపద్యన్తే నరాధమాః । మాయయాఽపహృతజ్ఞానా ఆసురం భావమాశ్రితాః
దుష్కృతులు, మూర్ఖులు, నీచులు, మాయ వల్ల జ్ఞానం పోయినవారు, అసుర స్వభావం కలవారు నన్ను ఆశ్రయించరు.
చుత్రర్విధా భజన్తే మాం జనాః సుకృతినోఽర్జున। ఆర్తో జిజ్ఞాసురర్థార్థీ జ్ఞానీ చ భరతర్షభ
అర్జునా, నన్ను భక్తిగా సేవించే మంచి మనుషులలో నలుగురు రకాలు ఉన్నారు — బాధపడేవారు, జ్ఞానం తెలుసుకోవాలనుకునేవారు, ధనం కోరేవారు, జ్ఞానులు. ఓ భరత వంశశ్రేష్ఠా!
తేషాం జ్ఞానీ నిత్యయుక్త ఏకభక్తిర్విశిష్యతే । ప్రియో హి జ్ఞానినోఽత్యర్థమహం స చ మమ ప్రియః
వీరిలో జ్ఞాని ఎప్పుడూ నాలో లీనమై, ఒక్క నన్నే ప్రేమతో భజించేవాడు. నాకు అతడు ఎంతో ఇష్టమైనవాడు, అతడికి కూడా నేను ఎంతో ప్రియమైనవాడిని.
ఉదారాః సర్వ ఏవైతే జ్ఞానీ త్వాత్మైవ మే మతమ్ । ఆస్థితఃక స హి యుక్తాత్మా మామేవానుత్తమాం గతిం
వీళ్లందరూ మంచి వారే కానీ, జ్ఞాని నన్ను నా స్వరూపంగా భావిస్తాడు. అతడు మనసు నాతో ఏకమై, నన్ను పరమ లక్ష్యంగా చేరుకున్నవాడు.
బహూనాం జన్మనామన్తే జ్ఞానవాన్మాం ప్రపద్యతే । వాసుదేవః సర్వమితి స మహాత్మా సుదుర్లభః
ఎన్నో జన్మల తర్వాత జ్ఞానుడు నన్ను ఆశ్రయిస్తాడు. 'వాసుదేవుడు అన్నీ' అని తెలుసుకుంటాడు. అలాంటి గొప్ప మనిషి చాలా అరుదుగా దొరుకుతాడు.
కామైస్తైస్తైర్హృతజ్ఞానాః ప్రపద్యన్తేఽన్యదేవతాః । తం తం నియమమాస్థాయ ప్రకృత్యా నియతాః స్వయా
వివిధ కోరికల వల్ల జ్ఞానం పోయినవారు, తమ స్వభావానికి అనుగుణంగా, ఒక్కో నియమాన్ని పాటిస్తూ ఇతర దేవతలను పూజిస్తారు.
యో యో యాం యాం తనుం భక్తః శ్రద్ధయార్చితుమిచ్ఛతి । తస్య తస్యాచలాం శ్రద్ధాం తామేవ విదధామ్యహమ్
ఏ భక్తుడు ఏ రూపాన్ని విశ్వాసంతో పూజించాలనుకుంటాడో, అతని ఆ విశ్వాసాన్ని నేను దృఢంగా చేస్తాను.