అబ్రవీత్పితరం మాతుః మా తదా హోత్రవాహనమ్ । అభివాదయిత్వా శిరసా గమిష్యే తవ శాసనాత్
ఆమె తన తల్లి తండ్రి హోత్రవాహనుని ఇలా అంది: "మీరు ఆజ్ఞాపిస్తే, మీకు నమస్కరించి తలవంచి నేను వెళ్ళిపోతాను."
అపి నామాద్య పశ్యేయమార్యం తం లోకవిశ్రుతమ్ । కథం చ తీవ్రం దుఃకం మే నాశకయిష్యతి భార్గవః। ఏతదిచ్ఛామ్యహం జ్ఞాతుం యథా యాస్యమి తత్ర వైః
"ఈ రోజు ఆ లోకప్రసిద్ధుడైన ఆర్యుడిని చూడగలనేమో. భార్గవుడు నా తీవ్రమైన బాధను ఎలా తొలగిస్తాడో తెలుసుకోవాలనుకుంటున్నాను. అక్కడికి ఎలా వెళ్ళాలో కూడా తెలుసుకోవాలనుకుంటున్నాను."
రామం ద్రక్ష్యసి భద్రే త్వం జామదగ్న్యం మహావనే। ఉగ్రే తపసి వర్తన్తం సత్యసన్ధం మహాబలమ్
"నీవు మహావనంలో జామదగ్ని కుమారుడు రాముణ్ణి చూస్తావు, సత్యనిష్ఠుడై, మహాబలుడై, ఘోరమైన తపస్సులో నిమగ్నమై ఉంటాడు."
మహేన్ద్రం వై గిరిశ్రేష్ఠం రామో నిత్యముపాస్తి హ। ఋషయో వేదవిద్వాంసో గన్ధర్వాప్సరసస్తథా
"రాముడు ఎప్పుడూ మహేంద్రపర్వతాన్ని పూజిస్తాడు. అక్కడ వేదపండితులు, గంధర్వులు, అప్సరసలు కూడి ఉంటారు."
తత్ర గచ్ఛస్వ భద్రం తే బ్రూయాశ్చైనం వచో మమ। అభివాద్య చ తం మూంర్ధ్నా తపోవృద్ధం దృఢవ్రతమ్
"అక్కడికి వెళ్ళు, నీకు మంగళం కలగాలి. నా మాటలు అతనికి చెప్పు. తలవంచి, తపస్సులో వృద్ధుడైన, దృఢవ్రతుడైన అతనిని నమస్కరించు."
బ్రూయాశ్చైనం పునర్భద్రే యత్తే కార్యం మనీషితమ్ । మయి సంకీర్తితే రామః సర్వం తత్తే కరిష్యతి
"బంగారు, నీకు కావలసినది మళ్లీ అతనికి చెప్పు. నన్ను ప్రస్తావిస్తే, రాముడు నీకావలసినదంతా చేస్తాడు."
మమ రామః సఖా వత్సే ప్రీతియుక్తః సుహృచ్చ మే। జమదగ్నిసుతో వీరః సర్వశస్త్రభృతాం వరః
"రాముడు నా స్నేహితుడు, నా ముద్దు కూతురా, ఎంతో ప్రేమతో ఉన్న వాడు, నిజమైన మిత్రుడు. జామదగ్ని కుమారుడు, ఆయుధధారులలో శ్రేష్ఠుడు, వీరుడు."
ఏవం బ్రువతి కన్యాం తు పార్థివే హోత్రవాహనే । అకృతవ్రణః ప్రాదురాసీద్రామస్యానుచరః ప్రియః
హోత్రవాహనుడు ఆ యువతిని ఇలా మాట్లాడుతుండగా, రాముని ప్రియ మిత్రుడు అకృతవ్రణుడు అక్కడ ప్రత్యక్షమయ్యాడు.
తతస్తే మనుయః సర్వే సముత్తస్థుః మహస్రశః । స చ రాజా వయోవృద్ధః సృఞ్యయో హోత్రవాహనః
అక్కడ ఉన్న అందరూ పురుషులు ఒక్కసారిగా లేచారు. వయస్సులో పెద్దవాడైన శ్రీంజయుల రాజు హోత్రవాహనుడూ లేచాడు.
తతో దృష్ట్వా కృతాతిథ్యమన్యోన్యం తే వనౌకసః । సహితా భరతశ్రేష్ఠ నిషేదుః పరివార్య తమ్
తరువాత, వారు పరస్పరం అతిథి సత్కారం చేసుకుని, అరణ్యంలో నివసించే వారు, భారత వంశ శ్రేష్ఠుడితో కలిసి, అతన్ని చుట్టూ కూర్చున్నారు.
తతస్తే కథయామాసుః కథాస్తాస్తా మనోరమాః । ధన్యా దివ్యాశ్చ రాజేన్ద్ర ప్రీతిహర్షముదా యుతాః
అప్పుడా రాజా, వారు ఆనందంగా, ఉల్లాసంగా, దైవికమైన, మధురమైన కథలు చెప్పుకుంటూ కాలం గడిపారు.
తతః కథాన్తే రాజర్షిర్మహాత్మా హోత్రవాహనః । రామం శ్రేష్ఠం మహర్షీణామపృచ్ఛదకృతవ్రణమ్
కథలు ముగిసిన తరువాత, మహాత్ముడైన హోత్రవాహనుడు, మహర్షుల్లో శ్రేష్ఠుడైన రాముడిని, అకృతవ్రణుని గురించి అడిగాడు.
క్వ సంప్రతి మహాబాహో జామదగ్న్యః ప్రతాపవాన్ । అకృతవ్రణ శక్యో వై ద్రుష్టుం వేదవిదాం వర
ఓ బలవంతుడైన జామదగ్న్యా! వేదాలను బాగా తెలిసిన అకృతవ్రణుడు ఇప్పుడు ఎక్కడ ఉన్నాడు? అతడిని ఎక్కడ చూడవచ్చు?
భవన్తమేవ సతతం రామః కీర్తయతి ప్రభో। సృఞ్జయో మే ప్రియసఖో రాజర్షిరితి పార్థివ
ప్రభూ! రాముడు ఎప్పుడూ నిన్నే పొగిడుతూ, 'సృంజయుడు నా ప్రియ స్నేహితుడు, రాజర్షి' అని చెబుతుంటాడు, ఓ రాజా!
ఇహ రామః ప్రభాతే శ్వో భవితేతి మతిర్మమ। ద్రష్టస్యేనమిహాయాన్తం తవ దర్శనకాఙ్క్షయా
నా అభిప్రాయం ప్రకారం రేపు ఉదయానికే రాముడు ఇక్కడికి వస్తాడు. నువ్వు అతడిని నీ దర్శనం కోసం వచ్చేటప్పుడు చూస్తావు.
ఇయం చ కన్యా రాజర్షే కిమర్థం వనమాగతా। కస్య చేయం తవ చ కా భవతీచ్ఛామి వేదితుమ్
ఓ రాజర్షీ! ఈ యువతీ ఎందుకు అడవికి వచ్చింది? ఆమె ఎవరి కుమార్తె? నీకు ఆమెతో ఏ సంబంధం? తెలుసుకోవాలని ఉంది.
దౌహిత్రీయం మమ విభో కాశిరాజసుతా ప్రియా। జ్యేష్ఠా స్వయంవరే తస్థౌ భగినీభ్యాం సహానధ
ప్రభూ! ఆమె నా మనుమరాలు. కాశిరాజు కుమార్తె. స్వయంవరంలో తన ఇద్దరు చెల్లెళ్లతో పాటు, ఎవరికంటే తక్కువగా కాకుండా నిలిచింది.
ఇయమమ్బేతి విఖ్యాతా జ్యేష్ఠా కాశిపతేః సుతా। అమ్బికామ్బాలికే కన్యే కనీయస్యౌ తపోధన
ఈమె 'అంబ'గా ప్రసిద్ధి. కాశిరాజు పెద్ద కుమార్తె. అంబిక, అంబాలికలు ఆమె కన్న చిన్నవారు, ఓ తపస్సు కలవాడా!
సమేతం పార్థివం క్షత్రం కాశిపుర్యాం తతోఽభవత్। కన్యానిమిత్తం విప్రర్షే తత్రాసీదుత్సవో మహాన్
ఆమె కోసం అన్ని రాజులు కాశిపట్టణంలో చేరారు. ఓ మునివరా! అక్కడ పెద్ద ఉత్సవం జరిగింది.
తతా కిల మహావీర్యో భీష్మః శాన్తనవో నృపాన్ । అధిక్షిప్య మహాతేజాస్తిస్త్రః కన్యా జహార తాః
అక్కడ శాంతనువు కుమారుడు, మహావీరుడైన భీష్ముడు తన తేజంతో రాజులను ఓడించి, ఆ ముగ్గురు యువతులను తీసుకెళ్లాడు.
నిర్జిత్య పృథివీపాలానథ భీష్మో జగాహ్వయమ్ । ఆజగామ విశుద్ధాత్మా కన్యాభిః సహ భారతః
భూమిపైని రాజులను జయించిన తరువాత, పవిత్రమైన మనసున్న భీష్ముడు ఆ యువతులతో కలిసి హస్తినపురానికి వచ్చాడు, ఓ భారతవంశజా!
సత్యవత్యై నివేద్యాథ వివాహం సమనన్తరమ్ । భ్రాతుర్విచిత్రవీర్యస్య సమాజ్ఞాపయత ప్రభుః
ఆ తరువాత సత్యవతికి తెలియజేసి, వెంటనే తన తమ్ముడు విచిత్రవీర్యుని పెళ్లి చేయమని ఆజ్ఞాపించాడు.
తం తు వైవాహికం దృష్ట్వా కన్యేయం సముపార్జితమ్ । అబ్రవీత్తత్ర గాఙ్గేయం మన్త్రిమధ్యే ద్విజర్షభ
కానీ ఆ యువతికి పెళ్లి ఏర్పాటవుతున్నప్పుడు, ఆమె అక్కడే, మంత్రి సమక్షంలో గంగా కుమారుడైన భీష్మునితో మాట్లాడింది, ఓ మునిశ్రేష్ఠా!
మయా సాల్వపతిర్వీరో మనసాఽభివృతః పతిః । న మమార్హసి ధర్మజ్ఞ దాతుం భ్రాత్రేఽన్యమానసామ్
నా మనసులో సాల్వరాజును భర్తగా కోరుకున్నాను. నీకు ధర్మం తెలిసినవాడివి, నన్ను ఇంకొకరికి ఇవ్వడం సరికాదు.
తచ్ఛ్రుత్వా వచనం భీష్మః సంమన్త్ర్య సహ మన్త్రిభిః । నిశ్చిత్య విససర్జేమాం సత్యవత్యా మతే స్థితః
ఆమె మాటలు విని, భీష్ముడు మంత్రులతో ఆలోచించి, సత్యవతికి అనుగుణంగా ఆమెను విడిచిపెట్టాడు.
అనుజ్ఞాతా తు భీష్మేణ సాల్వం సౌభపతిం తతః। కన్యేయం ముదితా తత్ర కాలే వాచనమబ్రవీత్
భీష్ముడు అనుమతినిచ్చిన తరువాత, ఆ యువతి ఆనందంతో సౌభపతి సాల్వుని సమయానికి కలిసింది.
విసర్జితాస్మి భీష్మేణ ధర్మం మాం ప్రతిపాదయ। మనసాభివృత్తః పూర్వం మయా త్వం పార్థివర్షమ
భీష్ముడు నన్ను విడిచిపెట్టాడు. నువ్వు నా మనసులో ముందే కోరుకున్నవాడివి. రాజులలో శ్రేష్ఠుడా! నన్ను ధర్మబద్ధంగా స్వీకరించు.
ప్రత్యాచఖ్యౌ చ సాల్వోఽస్యాశ్చారిత్రస్యాభిశఙ్కితః । సేయం తపోవనం ప్రాప్తా తాపస్యేఽభిరతా భృశమ్
కానీ సాల్వుడు ఆమె ప్రవర్తనపై సందేహంతో తిరస్కరించాడు. అందుకే ఆమె తపస్సుకు ఆసక్తిగా ఈ తపోవనానికి వచ్చింది.
మయా చ ప్రత్యభిజ్ఞాతా వంశస్య పరికీర్తనాత్। అస్య దుఃఖస్య చోత్పత్తిం భీష్మమేవేహ మన్యతే
నేను కూడా వంశాన్ని వివరంగా చెప్పినప్పుడు అతడిని గుర్తించాను. ఈ బాధకు కారణం భీష్ముడేనని ఇక్కడ అందరూ భావిస్తున్నారు.
భగవన్నేవమేవేహ యథాహ పృథివీపతిః। శరీరకర్తా మాతుర్మే సృఞ్జయో హోత్రవాహనః
ప్రభువా, ఇక్కడ భూమిపతి చెప్పినట్లే నిజం. నా తల్లి భర్త, నా శరీరానికి జన్మనిచ్చినవాడు, సృంజయుడు హోత్రవాహనుడే.