జీవితం ప్రియమత్యర్థమాయుష్కామః సదా ద్విజః । న హ్యస్య సదృశః కశ్చిదుభయోః సేనయోరపి
ఈ ద్విజునికి జీవితం చాలా ప్రియమైనది. ఎప్పుడూ ఆయుష్షు కోరుకుంటాడు. అయినా, రెండు సైన్యాల్లోనూ ఇతడికి సమానుడు ఎవరూ లేరు.
హన్యాదేకరథేనైవ దేవానామపి వాహినీమ్ । వపుష్మాంస్తలఘోషేణ స్ఫోటయేదపి పర్వతాన్
ఒకే ఒక్క రథంతో దేవతల సైన్యాన్ని కూడా నాశనం చేయగలడు. అతని గొప్ప శబ్దంతో పర్వతాలను కూడా చీల్చగలడు.
అసంఖ్యేయగుణో వీరః ప్రహన్తా దారుణద్యుతిః। దణ్డపాణిరివాసహ్యః కాలవత్ప్రచరిష్యతి
ఈ వీరుడు అనేక గుణాలతో నిండినవాడు, భయంకరమైన తేజస్సుతో శత్రువులను సంహరిస్తాడు. శిక్షను విధించే యమధర్మరాజు లా, కాలంలా ఎవ్వరూ ఎదుర్కోలేరు.
యుగాన్తాగ్నిసమః క్రోధాత్సింహగ్రీవో మహాద్యుతిః । ఏష భారత యుద్ధస్య పృష్ఠం సంశయమిష్యతి
యుగాంతంలో అగ్ని ఎంత భయంకరంగా ఉంటుందో, ఇతడు కోపంలో అంతే. సింహపు మెడ ఉన్నవాడు, గొప్ప తేజస్సుతో ఉన్నవాడు. ఓ భరతా! ఇతడే యుద్ధ ఫలితాన్ని నిర్ణయిస్తాడు.
పితా త్వస్య మహాతేజా వృద్ధోఽపి యువభిర్వరః । రణే కర్మ మహత్కర్తా అత్ర మే నాస్తి సంశయః
అతని తండ్రి వయసులో పెద్దవాడు అయినా, గొప్ప తేజస్సుతో యువకులను మించిపోతాడు. యుద్ధంలో గొప్ప కార్యాలు చేయగలడు. ఇందులో నాకు ఎలాంటి సందేహం లేదు.
అస్త్రవేగానిలోద్భూతః సేనాకక్షేన్ధనోత్థితః । పాణ్డుపుత్రస్య సైన్యాని ప్రధక్ష్యతి రణే ధృతః
అతని ఆయుధాల వేగం గాలిలా, సైన్యపు వరుసలు ఇంధనంలా ఉండి, పాండవుల సైన్యాన్ని యుద్ధంలో కాల్చివేస్తాడు.
రథయూథపయూథానాం యూథపోఽయ నరర్షభః । భరద్వాజాత్మజః కర్తా కర్మ తీవ్రం హితం తవ
రథాల విభాగాలకు నాయకుడు ఇతడే, ఓ మనుష్యులలో శ్రేష్ఠుడా! భరద్వాజుని కుమారుడు నీవు కోరిన విధంగా భయంకరమైన, మంచిని చేసే కార్యాలు చేస్తాడు.
సర్వమూర్ధాభిషిక్తానామాచార్యః స్థవిరో గురుః । గచ్ఛేదన్తం సృఞ్జయానాం ప్రియస్త్వస్య ధనఞ్జయః
అతడు అందరు రాజులకు గురువు, పెద్దవాడు, ఆచార్యుడు. అయినా, శ్రీంజయులలో అతనికి అత్యంత ప్రియుడు ధనంజయుడు.
నైష జాతు మహేష్వాసః పార్థమక్లిష్టకారిణమ్ । హన్యాదాచార్యకం దీప్తం సంస్మృత్య గుణనిర్జితమ్
ఈ గొప్ప విలువిద్వాడు, అలసట లేకుండా కార్యాలు చేసే అర్జునుడిని ఎప్పుడూ హతమార్చడు. తన గురువు మహిమను, అర్జునుని గొప్పతనాన్ని గుర్తు చేసుకుంటాడు.
శ్లాఘతే యం సదా వీర పార్థస్య గుణవిస్తరైః । పుత్రాదభ్యధికం చైనం భారద్వాజోఽనుపశ్యతి
అతడు ఎప్పుడూ అర్జునుని గుణాలను పొగిడే వాడు. భరద్వాజుడు తన కుమారుని కంటే అర్జునుని ఎక్కువగా ఆదరిస్తాడు.
హన్యాదేకరథేనైవ దేవగన్ధర్వమానుషాన్ । ఏకీభూతానపి రణే దివ్యైరస్త్రైః ప్రతాపవాన్
ఒకే రథంతో దేవతలు, గంధర్వులు, మనుష్యులు అందరూ కలిసికూడి యుద్ధానికి వచ్చినా, అతడు దివ్యాస్త్రాలతో వారిని సంహరించగలడు.
పౌరవో రాజశార్దూలస్తవ రాజన్మహారథః । మతో మమ రథోదారః పరవీరరథారుజః
పౌరవుడు, రాజులలో సింహుడు, నీ మహారథి, రాజా! అతడు శత్రువుల వీరులను సంహరించే గొప్ప రథసారథిగా నాకు ఎంతో ప్రీతికరంగా కనిపిస్తాడు.
స్వేన సైన్యేన మహతా ప్రతపఞ్శత్రువాహినీమ్। ప్రధక్ష్యతి స పాఞ్చాలాన్కక్షమగ్నిగతిర్యథా
తన గొప్ప సైన్యంతో శత్రు సేనలను కాల్చివేస్తాడు; పాంచాళులను పొడి కట్టెలను అగ్ని కాల్చినట్లుగా నాశనం చేస్తాడు.
సత్యశ్రవా రథస్త్వేకో రాజపుత్రో బృహద్బలః। తవ రాజన్రిపుబలే కాలవత్ప్రచరిష్యతి
సత్యశ్రవుడు, నీ రథసారథి, రాజ కుమారుడు బృహద్బలుడు, రాజా! శత్రు సేనల్లో కాలమువలె సంచరిస్తాడు.
ఏతస్య యోధా రాజేన్ద్ర విచిత్రకవచాయుధాః । విచరిష్యన్తి సఙ్గ్రామే నిన్ఘన్తః శాస్త్రవాంస్తవ
రాజేంద్రా! అతని యోధులు, విచిత్రమైన కవచాలు, ఆయుధాలతో అలంకరించబడి, యుద్ధంలో నీ శత్రువులను ఆయుధ నైపుణ్యంతో సంహరిస్తారు.
వృషసేనో రథస్తేఽగ్ర్యః కర్ణపుత్రో మహారథః । ప్రధక్ష్యతి రిపూణాం తే బలం తు బలినాం వరః
వృషసేనుడు, కర్ణుని కుమారుడు, నీ అగ్రగణ్య రథసారథి, బలవంతులలో శ్రేష్ఠుడు, శత్రువుల బలాన్ని కాల్చివేస్తాడు.
జఘసన్ధో మహాతేజా రాజన్రథవరస్తవ । త్యక్ష్యతే సమరే ప్రాణాన్మాధవః పరవీరహా
జఘసంధుడు, మహాతేజస్సుతో, నీ రథసారథి, రాజా! యుద్ధంలో ప్రాణాలను విడిచిపెడతాడు, మాధవా! అతడు శత్రు వీరులను సంహరిస్తాడు.
ఏష యోత్స్యతి సఙ్గ్రామే గజస్కన్ధవిశారదః । రథేన వా మాహబాహుః క్షపయఞ్శత్రువాహినీమ్
అతడు యుద్ధంలో, ఏనుగు మీదా, లేదా రథంపై కూడా, గొప్ప బాహువుతో, శత్రు సేనలను నాశనం చేస్తూ పోరాడతాడు.
రథ ఏష మహారాజ మతో మే రాజసత్తమ। త్వదర్థే త్యక్ష్యతే ప్రాణాన్సహసైన్యో మహారణే
ఈ రథసారథి, మహారాజా! నాకు అత్యుత్తముడిగా కనిపిస్తాడు; నీ కోసమే, అతడు తన సైన్యంతో కలిసి మహాయుద్ధంలో ప్రాణాలను విడిచిపెడతాడు.
ఏష విక్రాన్తయోధీ చ చిత్రయోధీ చ సంగరే । వీతభీశ్చాపి తే రాజఞ్శత్రుభిః సహ యోత్స్యతే
అతడు ధైర్యవంతుడు, యుద్ధంలో విశిష్ట యోధుడు; రాజా! అతడు భయమేమీ లేకుండా నీ శత్రువులతో యుద్ధం చేస్తాడు.
బాహ్లీకోఽతిరథశ్చైవ సమరే చానివర్తనః । మమ రాజన్మతో యుద్ధే శూరో వైవస్వతోపమః
బాహ్లికుడు అతి రథసారథి, యుద్ధంలో వెనక్కి తగ్గడు; రాజా! నా అభిప్రాయంలో అతడు యుద్ధంలో శూరుడు, వైవస్వతునితో సమానం.
న హ్యేష సమరం ప్రాప్య నివర్తేత కథఞ్చన। యథా సతతగో రాజన్స హి హన్యాత్పరాన్రణే
అతడు యుద్ధానికి వచ్చినప్పుడు ఎప్పుడూ వెనక్కి తగ్గడు, రాజా! సతతగుడిలా, యుద్ధంలో శత్రువులను సంహరిస్తాడు.
సేనాపతిర్మహారాజ సత్యవాంస్తే మహారథః । రణేష్వద్భుతకర్మా చ రథీ పరరథారుజః
సేనాధిపతి, మహారాజా! సత్యవాన్ నీ మహారథి; యుద్ధాల్లో అతడు అద్భుతమైన కార్యాలు చేసి, శత్రు రథాలను ధ్వంసం చేస్తాడు.
ఏతస్య సమరం దృష్ట్వా న వ్యథాస్తి కథఞ్చన । ఉత్స్మయన్నుత్పతత్యేష పరాన్రథపథే స్థితాన్
యుద్ధంలో అతన్ని చూసినప్పుడు ఎలాంటి భయమూ ఉండదు; అతడు చిరునవ్వుతో ముందుకు దూకి, శత్రు రథ మార్గంలో ఉన్నవారిని సంహరిస్తాడు.
ఏష చారిషు విక్రాన్తః కర్మ సత్పురుషోచితమ్ । కర్తా విమర్దే సుమహత్త్వదర్థే పురుషోత్తమః
అతడు యోధులలో ధైర్యవంతుడు, సత్పురుషులకు తగిన కార్యాలు చేయగలడు; ఘోరమైన యుద్ధంలో నీ కోసమే గొప్ప కార్యాలు చేస్తాడు, పురుషోత్తమా!
అలమ్బుసో రాక్షసేన్ద్రః క్రూరకర్మా మహారథః । హనిష్యతి పరాన్రాజన్పూర్వవైరమనుస్మరన్
అలంబుసుడు, రాక్షసుల అధిపతి, క్రూరమైన కార్యాలు చేసే మహారథి; రాజా! పూర్వ వైరం గుర్తు చేసుకుని నీ శత్రువులను సంహరిస్తాడు.
ఏష రాక్షససైన్యానం సర్వేషాం రథసత్తమః । మాయావీ దృఢవైరశ్చ సమరే విచరిష్యతి
అతడు రాక్షస సైన్యాలన్నింటిలోనూ ఉత్తమ రథసారథి; మాయలో నిపుణుడు, దృఢమైన వైరం కలిగి యుద్ధంలో సంచరిస్తాడు.
ప్రాగ్జ్యోతిషాధిపో వీరో భగదత్తః ప్రతాపవాన్ । గజాఙ్కుశధరశ్రేష్ఠో రథే చైవ విశారదః
ప్రాగ్జ్యోతిషపురాధిపతి, వీరుడు భగదత్తుడు, పరాక్రమశాలి; అతడు ఏనుగు అంకుశంలోనూ, రథయుద్ధంలోనూ అత్యుత్తముడు.
ఏతేన యుద్ధమభవత్పురా గాణ్డీవధన్వనః । దివసాన్సుబహూన్రాజన్నుభయోర్జయగృద్ధినోః
రాజా, గతంలో గాండీవాన్ని ధరించిన వాడు, తన ప్రత్యర్థితో కలిసి, ఇద్దరూ విజయం కోసం తహతహలాడుతూ, ఎన్నో రోజులు యుద్ధం చేశారు.
తతః సఖాయం గాన్ధారే మానయన్పాకశాసనమ్ । అకరోత్సంవిదం తేన పాణ్డవేన మహాత్మనా
ఆ తర్వాత, గాంధార దేశాధిపతిని స్నేహితుడిగా గౌరవిస్తూ, గొప్ప మనసున్న పాండవుడు అతనితో ఒప్పందం చేసుకున్నాడు.