మయాపి చ ప్రతిజ్ఞాతో వధః సభ్రాతృకస్య తే। స తథా భవితా పాప నాత్ర కార్యా విచారణా
నేను కూడా నిన్ను నీ అన్నదమ్ములతో పాటు చంపాలని ప్రతిజ్ఞ చేశాను. ఇది ఖచ్చితంగా జరుగుతుంది, పాపీ! ఇక ఆలోచన అవసరం లేదు.
వేలామతిక్రమేత్సద్యః సాగరో వరుణాలయః । పర్వతాశ్చ విశీర్యేయుర్మయోక్తం న మృషా భవేత్
వరుణుని నివాసమైన సముద్రం తన హద్దులు దాటి పోయినా, పర్వతాలు విరిగిపోయినా, నేను చెప్పింది అసత్యం కాదని తెలుసుకో.
సహాయస్తే యది యమః కుబేరో రుద్ర ఏవ వా। యథాప్రతిజ్ఞం దుర్బుద్ధే ప్రకరిష్యన్తి పాణ్డవాః । దుఃశాసనస్య రుధిరం పాతా చాస్మి యథేప్సితమ్
నీకు సహాయం చేయడానికి యముడు, కుబేరుడు, లేక రుద్రుడు వచ్చినా, పాండవులు తమ ప్రతిజ్ఞను తప్పకుండా నెరవేర్చుతారు. నేను దుఃశాసనుని రక్తాన్ని నా ఇష్టానుసారం తాగుతాను.
యశ్చేహ ప్రతిసంరబ్ధః క్షత్రియో మాభియాస్యతి। అపి భీష్మం పురుస్కృత్య తం నేష్యామి యమక్షయమ్
ఇక్కడ ఏ క్షత్రియుడు కోపంతో నన్ను ఎదుర్కొన్నా, భీష్ముడు ముందుండి వచ్చినా సరే, అతన్ని యమలోకానికి పంపుతాను.
యచ్చైతదుక్తం వచనం మయా క్షత్రస్య సంసది। యథైతద్భవితా సత్యం తథైవాత్మానమాలభే
క్షత్రియుల సభలో నేను చెప్పిన మాట నిజమవాలని, నా ప్రాణాన్ని కూడా పణంగా పెడుతున్నాను.
భీమసేనవచః శ్రుత్వా సహదేవోఽప్యమర్షణః । క్రోధసంరక్తనయనస్తతో వాక్యమువాచ హ
భీమసేనుని మాటలు విని, సహదేవుడు కూడా కోపంతో కళ్లెర్రగా, ఇలా అన్నాడు.
శౌటీరశూరసదృశమనీకజనసంసది। శ్రృణు పాప వచో మహ్యం యద్వాచ్యో హి పితాత్వయా
ఓ పాపాత్మా! ఈ సైన్యంలో క్షత్రియ వీరుడికి తగిన మాటలు విను. నీవు నీ తండ్రికి చెప్పాల్సిన మాటను నేను చెబుతాను.
నాస్మాకం భవితా భేదః కదాచిత్కురుభిః సహ । ధృతరాష్ట్రస్య సంబన్ధో యది న స్యాత్త్వయా సహ
నీవు ధృతరాష్ట్రునితో కలిసి ఉండకపోతే, మాకు కురువంశంతో ఎప్పుడూ విభేదాలు కలగేవి కావు.
త్వం తు లోకవినాశాయ ధృతరాష్ట్రకులస్య చ। ఉత్పన్నో వైరపురుషః స్వకులఘ్నశ్చ పాపకృత్
నీవు లోకానికి, ధృతరాష్ట్రుని వంశానికి నాశనం తేవడానికి పుట్టినవాడివి. నీవు శత్రుత్వంతో నిండినవాడివి, నీ వంశాన్ని నాశనం చేసే పాపకారుడివి.
జన్మప్రభృతి చాస్మాకం పితా తే పాపపూరుషః । అహితాని నృశంసాని నిత్యశః కర్తుమిచ్ఛతి
నీ జననం నుంచే, నీ తండ్రి ఎప్పుడూ మాకు హానికరమైన, క్రూరమైన పనులు చేయాలని ఆశించాడు, పాపాత్మా!
తస్య వైరానుషఙ్గస్య గన్తాస్మ్యన్తం సుదుర్గమమ్। అహమాదౌ నిహత్య త్వాం శకునేః సంప్రపశ్యతః
అతని వల్ల వచ్చిన ఈ శత్రుత్వాన్ని ఎంత కష్టమైనా నేను అంతం చేస్తాను. మొదట నిన్ను శకుని చూస్తుండగానే చంపుతాను.
తతోఽస్మి శకునిం హన్తా మిషతాం సర్వధన్వినామ్। భీమస్య వచనం శ్రుత్వా సహదేవస్య చోభయోః
అంతటితో కాదు, అందరు విలువంతులు చూస్తుండగానే శకునినీ చంపుతాను. భీముడు, సహదేవుడు చెప్పిన మాటలు విన్న తర్వాత—
ఉవాచ ఫాల్గునో వాక్యం భీమసేనం స్మయన్నివ। భీమసేన న తే సన్తి యేషాం వైరం త్వయా సహ
ఫాల్గుణుడు చిరునవ్వుతో భీమసేనునితో ఇలా అన్నాడు: 'భీమసేనా! నీకు శత్రువులుగా ఉండే వారు లేరు.'
మన్దా గృహేషు సుఖినో మృత్యుపాశవశం గతాః। ఉలూకశ్చ న తే వాచ్యః పరుషం పురుషోత్తమ
వారు బలహీనులు, ఇళ్లలో సుఖంగా ఉన్నారు, మరణపు ఉయ్యాలలో చిక్కుకున్నారు. ఉలూకుని గురించి నీవు కఠినంగా మాట్లాడాల్సిన అవసరం లేదు, పురుషోత్తమా!
దూతాః కిమపరాధ్యన్తే యథోక్తస్యానుభాషిణః । ఏవముక్త్వా మహాబాహుర్భీమం భీమపరాక్రమమ్
దూతలు చెప్పిన మాటను మాత్రమే పునరావృతం చేస్తారు, వారికి ఏమి తప్పు లేదు. ఇలా చెప్పి, మహాబాహువు భీముని, భీముడి పరాక్రమాన్ని గుర్తు చేస్తూ పలికాడు.
ధృష్టద్యుమ్నసుఖాన్వీరాన్సుహృదః సమభాషత। శ్రుతం వస్తస్య పాపస్య ధార్తరాష్ట్రస్య భాషితమ్
ధృష్టద్యుమ్నుడు తన స్నేహితుల మేలుకోసం, వీర సహచరులతో ఇలా అన్నాడు: 'ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడు చెప్పిన పాపమైన మాటలు మీరు విన్నారు.'
కుత్సనం వాసుదేవస్య మమ చైవ విశేషతః। శ్రుత్వా భవన్తః సంరబ్ధా అస్మాకం హితకామ్యయా
వాసుదేవునిపై, ముఖ్యంగా నాపై వచ్చిన అవమానాలను మీరు విని, మాకు మేలు కావాలని కోపంతో ఉన్నారు.
ప్రభావాద్వాసుదేవస్య భవతాం చ ప్రయత్నతః। సమగ్రం పార్థివం క్షత్రం సర్వం న గణయామ్యహమ్
వాసుదేవుని శక్తి, మీ అందరి ప్రయత్నం వల్ల, రాజులందరినీ, క్షత్రియులను నేను ఏమాత్రం లెక్కచేయను.
భవద్భిః సమనుజ్ఞాతో వాక్యమస్య యదుత్తరమ్ । ఉలూకే ప్రాపయిష్యామి యద్వక్ష్యతి సుయోధనమ్
మీ అనుమతి తో, నేను ఈ సమాధానాన్ని ఉలూకుని పంపిస్తాను. అతడు దాన్ని సుయోధనునికి చెప్పగలడు.
శ్వో భూతే కత్థితస్యాస్య ప్రతివాక్యం చమూముఖే। గాణ్డీవేనాభిధాస్యాకమి క్లీబా హి వచనోత్తరాః
రేపు సైన్యము ముందే, అతని డబ్బు మాటలకు నేను గాండీవంతో సమాధానం ఇస్తాను. మాటలతో మాత్రమే ఇచ్చే జవాబులు బలహీనంగా ఉంటాయి.
తతస్తే పార్థివాః సర్వే ప్రశశంసుర్ధనఞ్జయమ్ । తేన వాక్యోపచారేణ విస్మితా రాజసత్తమాః
అప్పుడు అక్కడున్న రాజులందరూ ధనంజయుని పొగిడారు. అతని మాటల తీరు చూసి రాజులందరూ ఆశ్చర్యపోయారు.
అనునీయ చ తాన్సర్వాన్యథామాన్యం యథావయః। ధర్మరాజం తదా వాక్యం తత్ప్రాప్యం ప్రత్యభాషత
అందరినీ వారి వయస్సు, స్థానం ప్రకారం గౌరవంగా పలకరించి, తరువాత ధర్మరాజుని చూసి ఇలా అన్నాడు.
ఆత్మానమవమన్వానో న హి స్యాత్పార్థివోత్తమః । తత్రోత్తరం ప్రవక్ష్యామి తవ శుశ్రూషణే రతః
తన్ను తాను తక్కువగా భావించే వాడు ఎప్పుడూ గొప్ప రాజు కాలేడు. అందుకే, నీకు తగిన సమాధానం నేను ఇస్తాను, ఎందుకంటే నేను నీ సేవలో ఆసక్తిగా ఉన్నాను.
ఉలూకం భరతశ్రేష్ఠ సామపూర్వమథోర్జితమ్ । దుర్యోధనస్య తద్వాక్యం నిశమ్య భరతర్షభః
భరతశ్రేష్ఠుడైన ఉలూకుడు, దుర్యోధనుని మాటలు వినిపించి, మృదుత్వంతో కూడిన గట్టి స్వరంతో వాటిని అందించాడు.
అతిలోహితనేత్రాభ్యామాశీవిష ఇవ శ్వసన్ । స్మయమాన ఇవ క్రోధాత్సృక్కిణీ పరిసంలిహన్
కోపంతో ఎర్రగా మారిన కన్నులతో, పాములా ఊపిరి పీల్చుతూ, చిరునవ్వుతో పెదవులు నాకుతూ నిలిచాడు.
జనార్దనమభిప్రేక్ష్య భ్రాతౄంశ్చైవేదమబ్రవీత్ । అభ్యభాషత కైతవ్యం ప్రగృహ్య విపులం భుజమ్
జనార్దనుని, తన అన్నదమ్ములను చూసి, తన బలమైన భుజాన్ని పట్టుకుని, మోసపూరితమైన మాటలు చెప్పాడు.
ఉలూక గచ్ఛ కైతవ్య బ్రూహి తాత సుయోధనమ్ । కృతఘ్నం వైరపురుషం దుర్మతిం కులపాంసనమ్
ఉలూకా, నీవు వెళ్లి సుయోధనునికి ఇలా చెప్పు: నీవు కృతఘ్నుడు, శత్రువులకు మిత్రుడవు, చెడ్డ మనసున్నవాడు, నీ వంశానికి మచ్చవు.
పాణ్డవేషు సదా పాప నిత్యం జిహ్మం ప్రవర్తతే। స్వవీర్యాద్యః పరాక్రమ్య పాప ఆహ్వయతే పరాన్। అభీతః పూరయన్వాక్యమేష వైః క్షత్రియః పుమాన్
పాండవుల పట్ల ఎప్పుడూ చెడ్డదే చేస్తాడు, ఎల్లప్పుడూ వంకరగా ప్రవర్తిస్తాడు. తన బలాన్ని నమ్ముకుని ఇతరులను పోరుకు పిలుస్తాడు. భయపడకుండా మాటలతో గాలి నింపుతాడు — ఇలాంటివాడే ఈ క్షత్రియుడు.
స పాపః క్షత్రియో భూత్వా అస్మానాహూయ సంయుగే। మాన్యామాన్యాన్పురస్కృత్య యుద్ధం మా గాః కులాధమ
ఆ పాపి క్షత్రియుడు మమ్మల్ని యుద్ధానికి పిలిచి, గౌరవించేవారిని, అవమానించేవారిని ముందుంచాడు. ఓ వంశానికి మచ్చవా, యుద్ధంలోకి రాకూడదు.
ఆత్మవీర్యం సమాశ్రికత్య భృత్యవీర్యం చ కౌరవ । ఆహ్వయస్వ రణే పార్థాన్సర్వథా క్షత్రియో భవ
నీ బలాన్ని, నీ సేవకుల బలాన్ని నమ్ముకుని, ఓ కౌరవా, పాండవులను యుద్ధానికి పిలువు. అన్ని విధాలా నిజమైన క్షత్రియుడవు కావాలి.