ద్రౌపదేయాభిమన్యుశ్చ ధృష్టకేతుశ్చ పార్థివః । భీమసేనశ్చ విక్రాన్తో యమజౌ చ మహారథౌ
ద్రౌపదీ కుమారులు, అభిమన్యుడు, రాజు ధృష్టకేతుడు, పరాక్రమశాలి భీమసేనుడు, మద్రీ కుమారులైన ఇద్దరు మహారథులు,
ఉత్పేతురాసనాత్సర్వే క్రోధసంరక్తలోచనాః। బాహున్ప్రగృహ్య రుచిరాన్రక్తచన్దనరూషితాన్। అఙ్గదైః పారిహార్యైశ్చ కేయూరైశ్చ విభూషితాన్
వారందరూ కోపంతో కళ్లలో ఎరుపు మెరుపులతో, అందమైన చేతులను ఎత్తి, ఎర్ర చందనం పూసిన అంగదాలు, కంకణాలు ధరించి, తమ స్థానాల నుంచి లేచారు.
దన్తాన్దన్తేషు నిష్పిష్య సృక్కిణీ పరిలేలిహన్ । తేషామాకారభావజ్ఞః కున్తీపుత్రో వృకోదరః
వారు పళ్లను పళ్లతో గట్టిగా కొరుకుతూ, పెదవుల మూలలను నాకుతూ ఉండగా, వారి భావాన్ని గ్రహించిన కుంటీ కుమారుడు వృకోదరుడు,
ఉదతిష్ఠత్స వేగేన క్రోధేన ప్రజ్వలన్నివ। ఉద్వృత్య సహసా నేత్రే దన్తాన్కటకటాయ్య చ
వేగంగా లేచి, కోపంతో మండిపడి, అకస్మాత్తుగా కళ్లను ఉబ్బెత్తించి, పళ్లను గట్టిగా కొరుకుతూ నిలబడ్డాడు.
హస్తం హస్తేన నిష్పిష్య ఉలూకం వాక్యమబ్రవీత్। అశక్తానామివాస్మాకం ప్రోత్సాహననిమిత్తకమ్
తన చేతిని మరోచేతితో బలంగా పిడికిలి వేసి, ఉలూకుడిని చూచి ఇలా అన్నాడు: 'మేము బలహీనులమన్నట్టు మమ్మల్ని రెచ్చగొట్టడానికి నువ్వు ఈ మాటలు చెప్పావు.'
శ్రుతం తే చవనం మూర్ఖ యత్త్వాం దుర్యోధనోఽబ్రవీత్। తన్మే కథయతో మన్ద శ్రృణు వాక్యం దురాసదమ్
'నీవు దుర్యోధనుడు చెప్పిన మాటలు విన్నావు కదా, మూర్ఖుడా! ఇప్పుడు నేను చెప్పే కఠినమైన మాటలు విను, మాంద్యుడా!'
సర్వక్షత్రస్య మధ్యే తం యద్వక్ష్యసి సుయోధనమ్ । శ్రృణ్వతః సూతపుత్రస్య పితుశ్చ త్వం దురాత్మనః
'నీవు క్షత్రియులందరి మధ్యలో, కర్ణుడు మరియు అతని దుష్ట తండ్రి వినేలా, సుయోధనునికి ఏం చెప్పబోతున్నావో,'
అస్మాభిః ప్రీతికామైస్తు భ్రాతుర్జ్యేష్ఠస్య నిత్యశః। మర్షితం తే దురాచార తత్త్వం న బహు మన్యసే
'మేము ఎప్పుడూ అన్నయ్యకు ఆనందం కలిగించాలనే కోరికతో, నీ దురాచారాన్ని సహించాము. కానీ నువ్వు ఆ నిజాన్ని పెద్దగా భావించలేదు.'
ప్రేషితశ్చ హృషీకేశః శమాకాఙ్క్షీ కురూన్ప్రతి । కులస్య హితకామేన ధర్మరాజేన ధీమతా
'ఇంకా, కుటుంబానికి మేలు కావాలని, ధర్మరాజు అయిన ధీరుడు, కురువంశానికి శాంతి కలగాలని హృషీకేశుడిని పంపాడు.'
త్వం కాలచోదితో నూనం గన్తుకామో యమక్షయమ్ । గచ్ఛస్వాహవమస్మాభిస్తచ్చ శ్వో భవితా ధ్రువమ్
'నువ్వు కాలచోదితుడవై, యమలోకానికి వెళ్లాలని ఆశిస్తున్నావు. వెళ్ళు, మేమే నిన్ను అక్కడికి పంపిస్తాము. అది రేపే తప్పకుండా జరుగుతుంది.'
మయాపి చ ప్రతిజ్ఞాతో వధః సభ్రాతృకస్య తే। స తథా భవితా పాప నాత్ర కార్యా విచారణా
నేను కూడా నిన్ను నీ అన్నదమ్ములతో పాటు చంపాలని ప్రతిజ్ఞ చేశాను. ఇది ఖచ్చితంగా జరుగుతుంది, పాపీ! ఇక ఆలోచన అవసరం లేదు.
వేలామతిక్రమేత్సద్యః సాగరో వరుణాలయః । పర్వతాశ్చ విశీర్యేయుర్మయోక్తం న మృషా భవేత్
వరుణుని నివాసమైన సముద్రం తన హద్దులు దాటి పోయినా, పర్వతాలు విరిగిపోయినా, నేను చెప్పింది అసత్యం కాదని తెలుసుకో.
సహాయస్తే యది యమః కుబేరో రుద్ర ఏవ వా। యథాప్రతిజ్ఞం దుర్బుద్ధే ప్రకరిష్యన్తి పాణ్డవాః । దుఃశాసనస్య రుధిరం పాతా చాస్మి యథేప్సితమ్
నీకు సహాయం చేయడానికి యముడు, కుబేరుడు, లేక రుద్రుడు వచ్చినా, పాండవులు తమ ప్రతిజ్ఞను తప్పకుండా నెరవేర్చుతారు. నేను దుఃశాసనుని రక్తాన్ని నా ఇష్టానుసారం తాగుతాను.
యశ్చేహ ప్రతిసంరబ్ధః క్షత్రియో మాభియాస్యతి। అపి భీష్మం పురుస్కృత్య తం నేష్యామి యమక్షయమ్
ఇక్కడ ఏ క్షత్రియుడు కోపంతో నన్ను ఎదుర్కొన్నా, భీష్ముడు ముందుండి వచ్చినా సరే, అతన్ని యమలోకానికి పంపుతాను.
యచ్చైతదుక్తం వచనం మయా క్షత్రస్య సంసది। యథైతద్భవితా సత్యం తథైవాత్మానమాలభే
క్షత్రియుల సభలో నేను చెప్పిన మాట నిజమవాలని, నా ప్రాణాన్ని కూడా పణంగా పెడుతున్నాను.
భీమసేనవచః శ్రుత్వా సహదేవోఽప్యమర్షణః । క్రోధసంరక్తనయనస్తతో వాక్యమువాచ హ
భీమసేనుని మాటలు విని, సహదేవుడు కూడా కోపంతో కళ్లెర్రగా, ఇలా అన్నాడు.
శౌటీరశూరసదృశమనీకజనసంసది। శ్రృణు పాప వచో మహ్యం యద్వాచ్యో హి పితాత్వయా
ఓ పాపాత్మా! ఈ సైన్యంలో క్షత్రియ వీరుడికి తగిన మాటలు విను. నీవు నీ తండ్రికి చెప్పాల్సిన మాటను నేను చెబుతాను.
నాస్మాకం భవితా భేదః కదాచిత్కురుభిః సహ । ధృతరాష్ట్రస్య సంబన్ధో యది న స్యాత్త్వయా సహ
నీవు ధృతరాష్ట్రునితో కలిసి ఉండకపోతే, మాకు కురువంశంతో ఎప్పుడూ విభేదాలు కలగేవి కావు.
త్వం తు లోకవినాశాయ ధృతరాష్ట్రకులస్య చ। ఉత్పన్నో వైరపురుషః స్వకులఘ్నశ్చ పాపకృత్
నీవు లోకానికి, ధృతరాష్ట్రుని వంశానికి నాశనం తేవడానికి పుట్టినవాడివి. నీవు శత్రుత్వంతో నిండినవాడివి, నీ వంశాన్ని నాశనం చేసే పాపకారుడివి.
జన్మప్రభృతి చాస్మాకం పితా తే పాపపూరుషః । అహితాని నృశంసాని నిత్యశః కర్తుమిచ్ఛతి
నీ జననం నుంచే, నీ తండ్రి ఎప్పుడూ మాకు హానికరమైన, క్రూరమైన పనులు చేయాలని ఆశించాడు, పాపాత్మా!
తస్య వైరానుషఙ్గస్య గన్తాస్మ్యన్తం సుదుర్గమమ్। అహమాదౌ నిహత్య త్వాం శకునేః సంప్రపశ్యతః
అతని వల్ల వచ్చిన ఈ శత్రుత్వాన్ని ఎంత కష్టమైనా నేను అంతం చేస్తాను. మొదట నిన్ను శకుని చూస్తుండగానే చంపుతాను.
తతోఽస్మి శకునిం హన్తా మిషతాం సర్వధన్వినామ్। భీమస్య వచనం శ్రుత్వా సహదేవస్య చోభయోః
అంతటితో కాదు, అందరు విలువంతులు చూస్తుండగానే శకునినీ చంపుతాను. భీముడు, సహదేవుడు చెప్పిన మాటలు విన్న తర్వాత—
ఉవాచ ఫాల్గునో వాక్యం భీమసేనం స్మయన్నివ। భీమసేన న తే సన్తి యేషాం వైరం త్వయా సహ
ఫాల్గుణుడు చిరునవ్వుతో భీమసేనునితో ఇలా అన్నాడు: 'భీమసేనా! నీకు శత్రువులుగా ఉండే వారు లేరు.'
మన్దా గృహేషు సుఖినో మృత్యుపాశవశం గతాః। ఉలూకశ్చ న తే వాచ్యః పరుషం పురుషోత్తమ
వారు బలహీనులు, ఇళ్లలో సుఖంగా ఉన్నారు, మరణపు ఉయ్యాలలో చిక్కుకున్నారు. ఉలూకుని గురించి నీవు కఠినంగా మాట్లాడాల్సిన అవసరం లేదు, పురుషోత్తమా!
దూతాః కిమపరాధ్యన్తే యథోక్తస్యానుభాషిణః । ఏవముక్త్వా మహాబాహుర్భీమం భీమపరాక్రమమ్
దూతలు చెప్పిన మాటను మాత్రమే పునరావృతం చేస్తారు, వారికి ఏమి తప్పు లేదు. ఇలా చెప్పి, మహాబాహువు భీముని, భీముడి పరాక్రమాన్ని గుర్తు చేస్తూ పలికాడు.
ధృష్టద్యుమ్నసుఖాన్వీరాన్సుహృదః సమభాషత। శ్రుతం వస్తస్య పాపస్య ధార్తరాష్ట్రస్య భాషితమ్
ధృష్టద్యుమ్నుడు తన స్నేహితుల మేలుకోసం, వీర సహచరులతో ఇలా అన్నాడు: 'ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడు చెప్పిన పాపమైన మాటలు మీరు విన్నారు.'
కుత్సనం వాసుదేవస్య మమ చైవ విశేషతః। శ్రుత్వా భవన్తః సంరబ్ధా అస్మాకం హితకామ్యయా
వాసుదేవునిపై, ముఖ్యంగా నాపై వచ్చిన అవమానాలను మీరు విని, మాకు మేలు కావాలని కోపంతో ఉన్నారు.
ప్రభావాద్వాసుదేవస్య భవతాం చ ప్రయత్నతః। సమగ్రం పార్థివం క్షత్రం సర్వం న గణయామ్యహమ్
వాసుదేవుని శక్తి, మీ అందరి ప్రయత్నం వల్ల, రాజులందరినీ, క్షత్రియులను నేను ఏమాత్రం లెక్కచేయను.
భవద్భిః సమనుజ్ఞాతో వాక్యమస్య యదుత్తరమ్ । ఉలూకే ప్రాపయిష్యామి యద్వక్ష్యతి సుయోధనమ్
మీ అనుమతి తో, నేను ఈ సమాధానాన్ని ఉలూకుని పంపిస్తాను. అతడు దాన్ని సుయోధనునికి చెప్పగలడు.
శ్వో భూతే కత్థితస్యాస్య ప్రతివాక్యం చమూముఖే। గాణ్డీవేనాభిధాస్యాకమి క్లీబా హి వచనోత్తరాః
రేపు సైన్యము ముందే, అతని డబ్బు మాటలకు నేను గాండీవంతో సమాధానం ఇస్తాను. మాటలతో మాత్రమే ఇచ్చే జవాబులు బలహీనంగా ఉంటాయి.