యః స నాగాయుతప్రాణో వాతరంహా మహాబలః । సామర్షః పాణ్డవో నిత్యం ప్రియో భ్రాతుః ప్రియంకరః
పది వేల ఏనుగులకు సమానమైన ప్రాణశక్తి కలవాడు, గాలిలా వేగవంతుడు, అపార బలవంతుడు, ఎప్పుడూ ఉత్సాహంగా ఉండే పాండవుడు, తన అన్నకు ఎంతో ఇష్టమైనవాడు, అతడే అన్నకు ఆనందాన్ని కలిగించేవాడు.
కీచకస్య తు సజ్ఞాతేర్యో హన్తా మధుసూదన । శూరః క్రోధవశానాం చ హిడిమ్బస్య బకస్య చ
మధుసూదనా! కీచకుడనే బలవంతుడిని సంహరించినవాడు, కోపంతో ఉన్న హిడింబుడిని, బకాసురుడిని కూడా జయించిన వీరుడు అతడే.
పరాక్రమే శక్రసమో మాతరిశ్వసమో బలే। మహేశ్వరసమః క్రోధే భీమః ప్రహరతాం వరః
పరాక్రమంలో ఇంద్రునికి సమానం, బలంలో వాయుదేవుడికి సమానం, కోపంలో మహేశ్వరుడికి సమానం, యుద్ధంలో భీముడు అందరికంటే ముందున్నవాడు.
క్రోధం బలమమర్షం చ యో నిధాయ పరంతపః । జితాత్మా పాణ్డవోఽమర్షీ భ్రాతుస్తిష్ఠతి శాసనే
శత్రువులను భయపెట్టే పాండవుడు, తన కోపాన్ని, బలాన్ని, అసహనాన్ని వదిలిపెట్టి, తనను తాను జయించుకున్నవాడు, అయినా అన్న మాటకు లోబడి ఉంటాడు.
తేజోరాశిం మహాత్మానం వరిష్ఠమభితౌజసమ్ । భీమం ప్రదర్శనేనాపి భీమసేనం జనార్దన
మహాత్ముడైన భీముడు, అపార తేజస్సుతో నిండినవాడు, పరాక్రమంలో అందరికంటే గొప్పవాడు, జనార్దనా! అతడిని చూడగానే అందరికీ భయం కలుగుతుంది.
తం మమాచక్ష్వ వార్ష్ణేయ కథమద్య వృకోదరః । ఆస్తే పరిఘబాహుః స మధ్యమః పాణ్డవో బలీ
వృష్ణివంశజుడా! మధ్య పాండవుడైన భీముడు, గొప్ప బలవంతుడు, దృఢమైన భుజాలు కలవాడు, వృకోదరుడు ఈ రోజు ఎలా ఉన్నాడు చెప్పు.
అర్జునేనార్జునో యః స కృష్ణ బాహుసహస్రిణా । ద్విబాహుః స్పర్ధతే నిత్యమతీతేనాపి కేశవ
కృష్ణా! రెండు చేతులతో ఉన్నవాడు అయినా, వేల చేతులు ఉన్న అర్జునుడితో ఎప్పుడూ పోటీ పడే వాడు, తన శక్తికి మించి ప్రయత్నించే వాడు ఎవరో తెలుసా?
క్షిపత్యేకేన వేగేన పఞ్చబాణశతాని యః । ఇష్వస్త్రే సదృశో రాజ్ఞః కార్తవీర్యస్య పాణ్డవః
ఒకే వేగంతో వందల బాణాలను ప్రయోగించగలవాడు, ఆయుధ విద్యలో కార్తవీర్యునికి సమానమైన పాండవుడు అతడే.
తేజసాఽఽదిత్యసదృశో మహర్షిసదృశో దమే। క్షమయా పృథివీతుల్యో మహేన్ద్రసమవిక్రమః
తేజస్సులో సూర్యునిలా, ఆత్మనిగ్రహంలో మహర్షిలా, సహనంలో భూమిలా, పరాక్రమంలో మహేంద్రునికి సమానమైనవాడు.
ఆధిరాజ్యం మహద్దీప్తం ప్రథితం మధుసూదన । ఆహృతం యేన వీర్యేణ కురూణాం సర్వరాజసు
మధుసూదనా! కురువంశంలోని అన్ని రాజుల మధ్య ప్రసిద్ధమైన గొప్ప రాజ్యాన్ని తన వీరత్వంతో గెలుచుకున్నవాడు అతడే.
యస్య బాహుబలం సర్వే పాణ్డవాః పర్యుపాసతే। స సర్వరథినాం శ్రేష్ఠః పాణ్డవః సత్యవిక్రమః
అతని బాహుబలాన్ని అన్ని పాండవులు గౌరవిస్తారు. అతడు రథయోధుల్లో శ్రేష్ఠుడు, నిజమైన పరాక్రమవంతుడు.
యం గత్వాఽభిముఖః సఙ్ఖ్యే న జీవన్తశ్చిదావ్రజేత్ । యో జేతా సర్వభూతానామజేయో జిష్ణురచ్యుత
యుద్ధంలో అతడిని ఎదుర్కొని తిరిగి బ్రతికివచ్చినవారు లేరు. అతడు అన్ని ప్రాణులను జయించగలడు, ఎవ్వరూ జయించలేని జిష్ణువు, అచ్యుతా!
యోఽపాశ్రయః పాణ్డవానాం దేవానామివ వాసవః । స తే భ్రాతా సఖా చైవ కథమద్య ధనఞ్జయః
పాండవులకు ఆశ్రయమైనవాడు, దేవతలకు ఇంద్రుడు ఎలా ఉంటాడో, అలాగే అతడు. అతడు నీ అన్నయ్య, స్నేహితుడు కూడా. ఈ రోజు ధనంజయుడు ఎలా ఉన్నాడో చెప్పు.
దయావాన్సర్వభూతేషు హ్రీనిషేవో మహాస్రవిత్ । మృదుశ్చ సుకుమారశ్చ ధార్మికశ్చ ప్రియశ్చ మే
అన్ని జీవుల పట్ల దయగలవాడు, లజ్జను పాటించేవాడు, మహా పవిత్రుడు, మృదువైనవాడు, సున్నితమైనవాడు, ధర్మాన్ని నమ్మినవాడు, నాకు ఎంతో ఇష్టమైనవాడు.
సహదేవో మహేష్వాసః శూరః సమితిశోభనః । భ్రాతృణాం కృష్ణ శుశ్రూషుర్ధర్మార్థకుశలో యువా
సహదేవుడు గొప్ప విలువిద్యావంతుడు, యుద్ధంలో వీరుడు, తన అన్నలకు ఎప్పుడూ సేవ చేసేవాడు, ధర్మార్ధాలలో నిపుణుడు, యువకుడు.
సదైవ సహదేవస్య భ్రాతరో మధుసూదన । వృత్తం కల్యాణవృత్తస్య పూజయన్తి మహాత్మనః
మధుసూదనా! సహదేవుడు మంచి ఆచరణ కలవాడు, మహాత్ముడు. అతని అన్నలు ఎప్పుడూ అతని మంచితనాన్ని గౌరవిస్తారు.
జ్యేష్ఠోపచాయినం వీరం సహదేవం యుధాం పతిమ్। శుశ్రూషుం మమ వార్ష్ణేయ మాద్రీపుత్రం ప్రచక్ష్వ మే
వృష్ణివంశజా, యుద్ధాలలో పరాక్రమశాలి, పెద్దవాడిగా సేవచేసే మాద్రీ కుమారుడు సహదేవుడు నన్ను ఎంతో గౌరవంగా చూసేవాడు. అతని గురించి నాకు చెప్పు.
సుకుమారో యువా శూరో దర్శనీయశ్చ పాణ్డవః। భ్రాతౄణాం చైవ సర్వేషాం ప్రియః ప్రాణో బహిశ్చరః
ఈ పాండవుడు మృదువైనవాడు, యువకుడు, ధైర్యవంతుడు, అందమైనవాడు. అన్నదమ్ములందరికీ ఎంతో ఇష్టమైనవాడు, తన మనసు అందరికీ తెరవబడినదే.
చిత్రయోధీ చ నకులో మహేష్వాసో మహాబలః । కచ్చిత్స కుశలీ కృష్ణ వత్సో మమ సుఖైధితః
కృష్ణా, నాకులుడు అనేక యుద్ధ నైపుణ్యం కలవాడు, గొప్ప విలువిద్వాన్, మహాబలశాలి. నా ప్రియమైన కొడుకు బాగున్నాడా, సుఖంగా ఉన్నాడా చెప్పు.
సుఖోచితమదుఃఖార్హం సుకుమారం మహారథమ్ । అపి జాతు మహాబాహో పశ్యేయం నకులం పునః
నాకులుడు సుఖంగా ఉండటానికి అర్హుడు, బాధలకు తగినవాడు కాదు. అతడు ఎంతో మృదువైనవాడు, గొప్ప రథసారథి. మహాబాహువా, నేను మళ్లీ అతడిని చూడగలుగుతానా?
పక్ష్మసంపాతజే కాలే నకులేన వినాకృతా । న లభామి ధృతిం వీర సాఽద్య జీవామి పశ్య మామ్
పక్షులు వలస వెళ్ళే కాలంలో నాకులుడు నన్ను విడిచిపోయినప్పటి నుంచి నాకు మనశ్శాంతి లేదు, ఓ వీరా! అయినా, నేడు నేను ఇంకా బ్రతికే ఉన్నాను చూడు.
సర్వైః పుత్రైః ప్రియతరా ద్రౌపదీ మే జనార్దన । కులీనా రూపసంపన్నా సర్వైః సముదితా గుణైః
జనార్దనా, ద్రౌపది నాకు నా పిల్లలందరిలోకంటే ఎక్కువ ప్రియమైనది. ఆమె మంచి కుటుంబానికి చెందినది, అందమైనది, అన్ని గుణాలతో నిండినది.
పుత్రలోకాత్పతిలోకం వృణ్వానా సత్యవాదినీ। ప్రియాన్పుత్రాన్పరిత్యజ్య పాణ్డవాననురుధ్యతే
సత్యవాదిని అయిన ఆమె, పిల్లల ప్రేమను వదిలిపెట్టి, భర్తలతో ఉండే లోకాన్ని ఎంచుకుంది. పాండవులను అనుసరించింది.
మహాభిజనసంపన్నా సర్వకామైః సుపూజితా। ఈశ్వరీ సర్వకల్యాణీ ద్రౌపదీ కథమచ్యుత
అయ్యో అచ్యుతా, గొప్ప వంశానికి చెందినది, అన్ని కోరికలు తీరినది, అన్ని శుభాలకూ అధిపతిగా ఉన్న ద్రౌపది ఇలా ఎందుకు అయింది?
పతిభిః పఞ్చభిః శూరైరగ్నికల్పైః ప్రహారిభిః । ఉపపన్నా మహేష్వాసైర్ద్రౌపదీ దుఃఖభాగినీ
అగ్నివంటివారు, యుద్ధంలో నిపుణులు, గొప్ప విలువిద్వాంసులు అయిన ఐదుగురు భర్తలతో ఉన్నా, ద్రౌపది బాధను అనుభవించాల్సి వచ్చింది.
చతుర్దశమిదం వర్షం యన్నాపశ్యమరిన్దమ । పుత్రాదిభిః పరిద్యూనాం ద్రౌపదీం సత్యవాదినీమ్
అరిందమా, ఇది పద్నాలుగవ సంవత్సరం, నేను నా పిల్లలు, ఇతరుల నుంచి వంచించబడిన సత్యవాదిని ద్రౌపదిని చూడని.
న నూనం కర్మభిః పుణ్యైరశ్రుతే పురుషః సుఖమ్ । ద్రౌపదీ చేత్తథావృత్తా నాశ్రుతే సుఖమవ్యయమ్
ద్రౌపది ఇలా నడుచుకుని కూడా ఎలాంటి సుఖాన్ని పొందకపోతే, మంచి పనులు చేసినవారికి తప్పనిసరిగా సుఖం లభిస్తుందని అనుకోవడం కష్టం.
న ప్రియో మమ కృష్ణాయా బీభత్సుర్న యుధిష్ఠిరః । భీమసేనో యమౌ వాపి యదపశ్యం సభాగతామ్
ద్రౌపది నాకు కనిపించిన ఆ సభలో, కృష్ణకు నేను అర్జునుడు, యుధిష్ఠిరుడు, భీమసేనుడు, ద్వయములు కన్నా ఎక్కువ ప్రియమైనవాడిని.
న మే దుఃఖతరం కించిద్భూతపూర్వం తతోఽధికమ్ । స్త్రీధర్మిణీం ద్రౌపదీం యచ్ఛ్వశురాణాం సమీపగామ్
నా జీవితంలో ఇంతటి బాధ మరొకటి లేదు. భార్య ధర్మాన్ని పాటించే ద్రౌపది తన మామల సమక్షంలోకి తీసుకురాబడింది.
ఆనాయితామనార్యేణ క్రోధలోభానువర్తినా । సర్వే ప్రైక్షన్త కురవ ఏకవస్త్రాం సభాగతామ్
అన్యాయంగా, కోపం, లోభానికి లోనై, ద్రౌపదిని ఒకే వస్త్రంలో సభలోకి తీసుకువచ్చారు. అందరు కురువంశీయులు ఆమెను చూశారు.