అప్యయం నః కురూణాం స్యాద్యుగాన్తే కాలసంభృతః । దుర్యోధనః కులాఙ్గారో జఘన్యః పాపపూరుషః
ఇలాగే, మన కురువంశంలో ఈ దుర్యోధనుడు కూడా యుగాంతంలో కాలం వల్ల కలిగిన అపశకునిగా, వంశానికి అపకీర్తి తెచ్చిన పాపాత్ముడిగా ఉండవచ్చేమో.
తస్మాన్మృదు శనైర్బ్రూయా ధర్మార్థసహితం హితమ్ । కామానుబద్ధం బహులం నోగ్రముగ్రపరాక్రమమ్
కాబట్టి, మృదువుగా, నెమ్మదిగా, ధర్మార్ధాలకు అనుగుణంగా, మనకు మేలు కలిగే మాటలు చెప్పు. కోరికలు ఉన్నా, కఠినంగా, ఉగ్రంగా మాట్లాడవద్దు.
అపి దుర్యోధనం కృష్ణ సర్వే వయమధశ్చరాః। నీచైర్భూత్వాఽనుయాస్యామో మా స్మ నో భరతా నశన్
దుర్యోధనుడు మనందరికి మించి ఉన్నా, కృష్ణా, మనం వినయంగా అతని వెనక నడవాలి. మన వల్ల భారతులు నాశనం కాకుండా చూడాలి.
అప్యుదాసీనవృత్తిః స్యాద్యథా నః కురుభిః సహ। వాసుదేవ తథా కార్యం న కురూననయః స్పృశేత్
మన ప్రవర్తన తటస్థంగా ఉండాలి, వాసుదేవా, కురువంశీయులతో కలిసే ఉండాలి. కురువంశానికి నాశనం రాకుండా అలా చేయాలి.
వాచ్యః పితామహో వృద్ధో యే చ కృష్ణ సమాసదః । భ్రాతౄణామస్తు సౌభ్రాత్రం ధార్తరాష్ట్రః ప్రశామ్యతామ్
కృష్ణా, మన పెద్దవారైన పితామహుడు, ఇతర వృద్ధులు ఉన్నారు కదా, వారిని గౌరవంగా పలకరించాలి. అన్నదమ్ములందరిలో స్నేహభావం ఉండాలి. ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడు కూడా మనస్సు చల్లబడి ఉండాలి.
అహమేతద్బ్రవీమ్యేవం రాజా చైవ ప్రశంసతి । అర్జునో నైవ యుద్ధార్థీ భూయసీ హి దయాఽర్జునే
నేను చెప్పింది ఇదే. మన రాజు కూడా ఇదే అభిప్రాయంతో ఉన్నాడు. అర్జునుడికి యుద్ధం మీద ఆసక్తి లేదు. ఎందుకంటే అతనిలో గొప్ప దయ ఉంది.
ఏతఛ్రుత్వా మహాబాహుః కేశవః ప్రహసన్నివ। అభూతపూర్వం భీమస్య మార్దవోపహితం వచః
ఇది విని, బలవంతుడైన కేశవుడు చిరునవ్వుతో భీముని మాటలు చూసాడు. భీముడు ఇంత మృదువుగా మాట్లాడటం ఎప్పుడూ చూడలేదు.
గిరేరివ లఘుత్వం తచ్ఛీతత్వమివ పావకే। మత్వా రామానుజః శౌరిః శార్ఙ్గధన్వా వృకోదరమ్
పర్వతం తేలికగా మారినట్టు, అగ్ని చల్లగా మారినట్టు, రాముని తమ్ముడు, శౌరి, శారంగధన్వ అయిన కృష్ణుడు భీముడిని చూసి ఆశ్చర్యపడ్డాడు.
సన్తేజసంస్తదా వాగ్భిర్భాతరిశ్వేవ పావకమ్। ఉవాచ భీమమాసీనం కృపయాఽభిపరిప్లుతమ్
ఆ సమయంలో, గాలి తాకిన అగ్ని మళ్లీ మండినట్టు, కృష్ణుడు కరుణతో నిండిన భీముని దగ్గరికి వచ్చి అతని ఉత్సాహాన్ని మళ్లీ రగిలించేలా మాటలు అన్నాడు.
త్వమన్యదా భీమసేన యుద్ధమేవ ప్రశంససి। వధామినన్దినః క్రూరాన్ధార్తరాష్ట్రన్మిమర్దిషుః
భీమసేనా, మునుపు నీవు యుద్ధానికే ప్రాశంసిస్తూ, ధృతరాష్ట్రుని దుష్ట కుమారులను సంహరించడంలో ఆనందపడేవాడివి.
న చ స్వపిషి జాగర్షి న్యుబ్జః శేషే పరన్తప । ఘోరామశాన్తాం రుశతీం సదా వాచం ప్రభాషసే
పరంతపా, నీవు నిద్రపోవడం లేదు, మెలకువగా ఉండడం లేదు, వంకరగా మడుచుకుని పడుకుని, ఎప్పుడూ భయంకరమైన, ఆగని మాటలు మాట్లాడుతుంటావు.
నిఃశ్వసన్నగ్నివత్తేన సన్తప్తః స్వేన మన్యునా । అప్రశాన్తమనా భీమ సధూమ ఇవ పావకః
భీమా, నీవు అగ్నిలా ఊపిరి తీసుకుంటూ, నీ కోపంలో తగిలి, మనస్సు ఎప్పుడూ ప్రశాంతంగా లేక, పొగతో కూడిన అగ్నిలా ఉంటావు.
ఏకాన్తే నిఃశ్వసఞ్శేపే భారార్త ఇవ దుర్బలః । అపి త్వాం కేచిదున్మత్తం మన్యన్తేఽతద్విదో జనాః
ఒంటరిగా ఉండి, భారంగా, బలహీనంగా ఊపిరి తీసుకుంటూ, కొందరు నీ నిజ స్వభావాన్ని తెలియక, నిన్ను పిచ్చివాడిగా కూడా అనుకుంటారు.
ఆరుజ్య వృక్షాన్నిర్మూలాన్గజః పరిరుజన్నివ । నిఘ్నన్పద్భిః క్షితిం భీమ నిష్టనన్పరిధావసి
భీమా, ఏనుగు చెట్లను పీకి బాధ పెట్టినట్టు, నీవు నీ కాళ్లతో నేలను బలంగా తన్నుతూ, గోడు పెట్టుకుంటూ తిరుగుతుంటావు.
నాస్మిఞ్జనే న రమసే రహః క్షిపసి పాణ్డవ । నాన్యం నిశి దివా చాపి కదాచిదభినన్దసి
పాండవా, ఈ జనంలో నీకు ఆనందం లేదు, ఒంటరిగా కూడా ఉండడం ఇష్టం లేదు, రాత్రి, పగలు ఎప్పుడూ ఎవ్వరితోనూ సంతోషంగా ఉండడం లేదు.
అకస్మాత్స్మయమానశ్చ రహస్యాస్సే రుదన్నివ। జాన్వోర్మూర్ధానమాధాయ చిరమాస్తే ప్రమీలితః
ఒకసారిగా నవ్వుతూ, ఒంటరిగా కూర్చుని ఏడుస్తున్నట్టు, మోకాళ్ల మీద తల పెట్టుకుని, చాలా సేపు మౌనంగా ఉండిపోతావు.
భ్రుకిటిం చ పునః కుర్వన్నోష్ఠౌ చ విదశన్నివ । అభీక్ష్ణం దృశ్యసే భీమ సర్వం తన్మన్యుకారితమ్
భీమా, మళ్లీ మళ్లీ కనురెప్పలు కడుక్కుంటూ, పెదవులు కరుచుకుంటూ, నీవు తరచూ ఇలా కనిపిస్తావు. ఇవన్నీ నీ కోపం వల్లే.
యథా తపురస్తాత్సవితా దృశ్యతే శుక్రముచ్చరన్ । యథా చ పశ్చాన్నిర్ముక్తో ధ్రువం పర్యేతి రశ్మివాన్
ఎలాగైతే సూర్యుడు తూర్పున ప్రకాశిస్తూ కనిపిస్తాడో, తరువాత పశ్చిమ దిశలో తన కిరణాలతో తిరుగుతాడో, అలాగే,
తథా సత్యం బ్రవీమ్యేతన్నాస్తి తస్య వ్యతిక్రమః । హన్తాహం గదయాభ్యేత్య దుర్యోధనమమర్పణమ్
అదే విధంగా, నేను నిజంగా చెబుతున్నాను, దీనిలో ఎలాంటి మార్పు ఉండదు. నేను గదతో దుర్యోధనుని ఎదుర్కొని తప్పక చంపుతాను.
ఇతి స్మ మధ్యే భ్రాతృణాం సత్యేనాలభసే వదామ్। తస్య తే ప్రశమే బుద్ధిర్ధ్రియతేఽద్య పరన్తప
ఇలా నీవు అన్నదమ్ముల మధ్యలో నిజాయితీగా మాట్లాడుతున్నావు. పరంతపా, నేడు నీ మనస్సు శాంతికి మొగ్గు చూపుతోంది.
అహో యుద్ధాభికాఙ్క్షాణాం యుద్ధకాల ఉపస్థితే । చేతాంసి విప్రతీపాని యత్త్వాం భీభీమ విన్దతి
అయ్యో, యుద్ధం కోరుకునే వారికి యుద్ధ సమయం వచ్చినప్పుడు, భీమా, నీ మనస్సు సందేహంలో పడిపోవడం ఎంత ఆశ్చర్యంగా ఉంది.
అహో పార్థ నిమిత్తాని విపరీతాని పశ్యసి। స్వప్నాన్తే జాగరాన్తే చ తస్మాత్ప్రశమమిచ్ఛసి
అయ్యో, పార్థా, నీవు విపరీతమైన సూచనలు చూస్తున్నావు. కలలు ముగిసినప్పుడు, మెలకువ ముగిసినప్పుడు కూడా, అందుకే నీవు శాంతిని కోరుతున్నావు.
అహో నాశంససే కించిత్పుంస్త్వం క్లీబ ఇవాత్మని । కశ్మలేనాభిపన్నోఽసి తేన తే వికృతం మనః
అయ్యో! నీవు కొంతమాత్రం పురుషత్వాన్ని మాత్రమే చూపిస్తున్నావు, నీలోని బలహీనతతో, నీవు అంతర్గతంగా ఒక నపుంసకుడివలె ఉన్నావు. ఈ బలహీనత నిన్ను పూర్తిగా కమ్మేసింది, అందుకే నీ మనస్సు కలతచెందింది.
ఉద్వేపతే తే హృదయం మనస్తే ప్రతిసీదతి । ఊరుస్తమ్భగృహీతోఽసి తస్మాత్ప్రశమమిచ్ఛసి
నీ హృదయం వణికిపోతుంది, నీ మనస్సు దిగులుతో మునిగిపోతుంది. నీ తొడలు గట్టిగా కట్టుబడినట్లుగా ఉన్నాయి, అందుకే నీవు శాంతిని కోరుతున్నావు.
అనిత్యం కిల మర్త్యస్య పార్థ చిత్తం చలాచలమ్ । వాతవేగప్రచలితా అష్ఠీలా శాల్మలేరివ
పార్థా! మానవుల మనస్సు నిజంగా స్థిరంగా ఉండదు, ఎప్పుడూ మారుతూ ఉంటుంది. అది గాలివేగానికి ఊగిపడే శాల్మలి చెట్టు పత్తివలె చంచలంగా ఉంటుంది.
తవైషా వికృతా బుద్ధిర్గవాం వాగివ మానుషీ । మనాంసి పాణ్డుపుత్రాణాం మఞ్జయత్యప్లవానివ
నీ ఈ వక్రమైన బుద్ధి, మనుషుల మధ్య గోవుల మాటలవలె ఉంది. ఇది పాండవుల మనస్సులను అలలు పడే పడవలవలె కలవరపెడుతుంది.
ఇదం మే మహాదాశ్చర్యం పర్వతస్యేవ సర్పణమ్। యదీదృశం ప్రభాషేథా భీమసేనాసమం వచః
ఇలాంటి మాటలు నీవు మాట్లాడటం నాకు గొప్ప ఆశ్చర్యంగా ఉంది. ఇది కొండపై పాము కనిపించినట్టే వింతగా ఉంది, భీమసేనునితో సమానమైన మాటలు నీవు పలకడం ఆశ్చర్యమే.
స దృష్ట్వా స్వాని కర్మాణి కులే జన్మ చ భారత । ఉత్తిష్ఠస్వ విషాదం మా కృథా వీర స్థిరో భవ
నీ కార్యాలను, నీ వంశాన్ని చూసి, ఓ భారతా! లేచి నిలబడవు. నిరాశలో పడిపోకుము, ఓ వీరా! ధైర్యంగా ఉండు.
న చైతదనురూపం తే యత్తే గ్లానిరరిన్దమ। యదోజసా న లభతే క్షత్రియో న తదశ్రుతే
నీకు ఈ నిరుత్సాహం తగదు, ఓ శత్రువులను జయించేవాడా! క్షత్రియుడు బలంతో పొందలేనిది ఏదీ ఉండదు, అలాంటిది ఎప్పుడూ వినిపించదు.
తథోక్తో వాసుదేవేన నిత్యమన్యురమర్షణః। సదశ్వవత్సమాధావద్బభాషే తదనన్తరమ్
వాసుదేవుడు ఇలా చెప్పిన వెంటనే, ఎప్పుడూ కోపంగా ఉండే, ఓర్పు లేని భీమసేనుడు, మంచి గుర్రంలా ఊగిపడి వెంటనే ఇలా అన్నాడు.