తాన్సర్వానాహవే క్రుద్ధాన్సానుబన్ధాన్సమాగతాన్। అహమేకః సమాదాస్యే తిమిర్యత్స్యానివోదకాత్
ఆ యుద్ధంలో కోపంతో, అనుచరులతో కూడి వచ్చిన వారందరినీ నేను ఒక్కడే చల్లబరిస్తాను, నీటిలోని చీకటి పోయినట్లు.
భీష్మం ద్రోణం కృపం కర్ణం ద్రౌణిం శల్యం సుయోధనమ్ । ఏతాంశ్చాపి నిరోత్స్యామి వేలేవ మకరాలయమ్
భీష్ముడు, ద్రోణుడు, కృపుడు, కర్ణుడు, ద్రౌణి, శల్యుడు, సుయోధనుడు — వీళ్లను కూడా నేను సముద్రాన్ని తీరం అడ్డుకునేలా ఆపుతాను.
తథా బ్రువన్తం ధర్మాత్మా ప్రాహ రాజా యుధిష్ఠిరః। తవ ధైర్యం చ వీర్యం చ పాఞ్చాలః పాణ్డవైః సహ
అలా మాట్లాడినవారికి ధర్మాత్ముడైన యుధిష్ఠిరుడు ఇలా అన్నాడు: 'నీ ధైర్యం, శక్తి, పాంచాళులు, పాండవులతో కలసి —'
సర్వే సమధిరూఢాః స్మ సఙ్గ్రామాన్నః సముద్ధర । జానామి త్వాం మహాబాహో క్షత్రధర్మే వ్యవస్థితమ్
'మేమందరం పూర్తిగా సిద్ధంగా ఉన్నాం; ఈ యుద్ధం నుండి మమ్మల్ని రక్షించు. మహాబాహువా, నీవు క్షత్రియ ధర్మంలో స్థిరుడివని నాకు తెలుసు.'
సమర్థమేకం పర్యాప్తం కౌరవాణాం వినిగ్రహే । పురస్తాదుపయాతానాం కౌరవాణాం యుయుత్సతామ్
'యుద్ధానికి ముందుకు వచ్చిన కౌరవులను ఓడించడంలో నీవొక్కడే సమర్థుడవు, చాలినవాడవు.'
భవత్తా యద్విధాతవ్యం తన్నః శ్రేయః పరంతప। సఙ్గ్రామాదపయాతానాం భగ్నానాం శరణైషిణామ్
'నీవు ఏది చేయాలనుకుంటే అదే మాకు శ్రేయస్సు, శత్రువులను దహించే వాడా! యుద్ధంలో ఓడిపోయి, ఆశ్రయం కోరే వారికి.'
పౌరుషం దర్శయఞ్శూరో యస్తిష్ఠేదగ్రతః పుమాన్। క్రీణీయాత్తం సహస్రేణ ఇతి నీతిమతాం మతమ్
'యుద్ధంలో ముందుండి, పరాక్రమాన్ని చూపే ధైర్యవంతుడిని వందలతో గౌరవించాలి అని జ్ఞానులు అంటారు.'
స త్వం శూరశ్చ వీరశ్చ విక్రాన్తశ్చ నరర్షభ । భయార్తానాం పరిత్రాతా సంయుగేషు న సంశయః
'నీవు ధైర్యవంతుడవు, వీరుడవు, పరాక్రమశాలి, మానవులలో శ్రేష్ఠుడవు; యుద్ధంలో భయంతో ఉన్నవారిని రక్షించేవాడవని సందేహం లేదు.'
ఏవం బ్రువతి కౌన్తేయే ధర్మాత్మని యుధిష్ఠిరే। ధృష్టద్యుమ్న ఉవాచేదం మాం వచో గతసాధ్వసమ్ । సర్వాఞ్జనపదాన్సూత యోధా దుర్యోధనస్య యే
కౌంతేయుడు యుధిష్ఠిరుడు ధర్మపరుడు అలా మాట్లాడుతుండగా, ధృష్టద్యుమ్నుడు భయాన్ని వదిలేసి నన్ను ఇలా అడిగాడు: 'సూతా, దుర్యోధనుని పక్షాన ఉన్న యోధులందరినీ, అన్ని ప్రాంతాల వారినీ—'
సబాహ్లికాన్కురూన్బ్రూయాః ప్రాతిపేయాఞ్శరద్వతః । సూతపుత్రం తథా ద్రోణం సహపుత్రం జయద్రథమ్
'బాహ్లికులు, కురువంశీయులు, ప్రతీపుని కుమారులు, శరద్వతుడు, సూతపుత్రుడు, ద్రోణుడు తన కుమారుడితో పాటు, జయద్రథుడు—'
దుఃశాసనం వికర్ణం చ తథా దుర్యోధనం నృపమ్ భీష్మం చ బ్రూహి గత్వా త్వమాశు గచ్ఛ చ మాచిరమ్
'దుఃశాసనుడు, వికర్ణుడు, అలాగే రాజైన దుర్యోధనుడు, భీష్ముడు—వీళ్లందరిని దగ్గరకు వెళ్లి వెంటనే చెప్పు; ఆలస్యం చేయకూడదు.'
యుధిష్ఠిరః సాధునైవాభ్యుపేయో మా వోఽవధీదర్జునో దేవగుప్తః। రాజ్యం దద్ధ్వం ధర్మరాజస్య తూర్ణం యాచధ్వం వై పాణ్డవం లోకవీరమ్
'యుధిష్ఠిరుని ధర్మబద్ధంగా మాత్రమే సమీపించాలి. దేవతల రక్షణ ఉన్న అర్జునుని తక్కువగా అంచనా వేయకండి. వెంటనే రాజ్యాన్ని ధర్మరాజునికి తిరిగి ఇవ్వండి; లోకవీరుడైన పాండవుని ప్రార్థించండి.'
నైతాదృశో హి యోధోఽస్తి పృథివ్యామిహ కశ్చన। యథావిధః సవ్యసాచీ పాణ్డవః సత్యవిక్రమః
'ఈ భూమిపై అర్జునుడు లాంటి యోధుడు మరొకరు లేరు. అతడు వామపక్షి, పాండవుడు, నిజమైన పరాక్రమవంతుడు.'
దేవైర్హి సంభృతో దివ్యో రథో గాణ్డీవధన్వనః । న సజేయోమనుష్యేణ మా స్మ కృద్ధ్వం మనో యుధి
'గాండీవాన్ని ధరించిన అర్జునుని దివ్యరథాన్ని దేవతలే సమకూర్చారు; యుద్ధంలో నేను కూడా అతడిని ఎదుర్కోలేను. మీరు యుద్ధాన్ని కోరే మనస్సు పెట్టుకోకండి.'
క్షత్రతేజా బ్రహ్మచారీ కౌమారాదపి పాణ్డవః। తేన సంయుగమేష్యన్తి మన్దా విలపతో మమ
'పాండవుడు చిన్నప్పటి నుంచే క్షత్రియుడి తేజస్సు, బ్రహ్మచార్య నియమాన్ని కలిగి ఉన్నాడు. నా మాటలను పట్టించుకోని మూర్ఖులు అతని వల్ల యుద్ధానికి వస్తారు.'
దుర్యోధన నివర్తస్వ యుద్ధాద్భరతసత్తమ । న హి యుద్ధం ప్రశంసన్తి సర్వావస్థమరిన్దమ
'దుర్యోధనా, యుద్ధం నుండి వెనక్కు తిరుగు, భరత వంశశ్రేష్ఠుడా; యుద్ధాన్ని ఎలాంటి పరిస్థితిలోనూ జ్ఞానులు ప్రశంసించరు, శత్రువులను జయించేవాడా.'
అలమర్ధం పృథివ్యాస్తే సహామాత్యస్య జీవితుమ్ । ప్రయచ్ఛ పాణ్డుపుత్రాణాం యథోచితమరిన్దమ
'నీకు, నీ మంత్రులతో కలిసి, భూమి సగం జీవించడానికి చాలును. పాండవులకు వారి హక్కుని అనుగుణంగా ఇవ్వు, శత్రువులను జయించేవాడా.'
ఏతద్ధి కురవః సర్వే మన్యన్తే ధర్మసంహితమ్ । యత్త్వం ప్రశాన్తిం మన్యేథాః పాణ్డుపుత్రైర్మహాత్మభిః
'ఇది ధర్మానికి అనుగుణమని కురువంశీయులందరూ భావిస్తున్నారు. పాండవ మహాత్ములతో నీవు శాంతిని కోరడం మంచిదని వారు అభిప్రాయపడుతున్నారు.'
అఙ్గేమాం సమవేక్షస్వ పుత్ర స్వామేవ వాహినీమ్ । జాత ఏష తవాభావస్త్వం తు మోహాన్న బుద్ధ్యసే
'నా కుమారుడా, ఈ సైన్యాన్ని నీదిగా భావించు; ఈ వైరం నీకోసమే ఏర్పడింది. కానీ నీవు మోహంలో పడిపోయి దీన్ని గ్రహించలేకపోతున్నావు.'
న త్వహం యుద్ధమిచ్ఛామి నైతదిచ్ఛతి బాహ్లికః। న చ భీష్మో న చ ద్రోణో నాశ్వత్థామా న సఞ్జయః
'నేను యుద్ధాన్ని కోరడం లేదు; బాహ్లికుడు కూడా కోరడంలేదు. భీష్ముడు, ద్రోణుడు, అశ్వత్థాముడు, సంజయుడు కూడా యుద్ధాన్ని కోరడం లేదు.'
న సోమదత్తో న శలో న కృపో యుద్ధమిచ్ఛతి । సత్యవ్రతః పురుమిత్రో జయో భూరిశ్రవాస్తథా
'సోమదత్తుడు, శల్యుడు, కృపాచార్యుడు యుద్ధాన్ని కోరడం లేదు; సత్యవ్రతుడు, పురుమిత్రుడు, జయద్రథుడు, భూరిశ్రవుడు కూడా కాదు.'
యేషు సంప్రతితిష్ఠేయుః కురవః పీడితాః పరైః । తే యుద్ధం నాభినన్దన్తి తత్తుభ్యం తాత రోచతామ్
'ఇతరుల చేత బాధపడినప్పుడు నిలబడగలిగే కురువంశీయులు కూడా యుద్ధాన్ని ఇష్టపడడం లేదు. అయినా, నా కుమారుడా, నీవు మాత్రం యుద్ధాన్ని ఇష్టపడుతున్నావు.'
న త్వం కరోషి కామేన కర్ణః కారయితా తవ। దుఃశాసనశ్చ పాపాత్మా శకునిశ్చాపి సౌబలః
'నీవు నీ ఇష్టానుసారం వ్యవహరించడంలేదు; కర్ణుడు నీకోసం చేయిస్తున్నాడు. దుఃశాసనుడు, పాపాత్ముడైన శకుని కూడా అదే చేస్తున్నారు.'
నాహం భవతి న ద్రోణే నాశ్వత్థామ్ని న సఞ్జయే। న భీష్మే న కామ్భోజే న కృపే న చ బాహ్లికే
'నేను, ద్రోణుడు, అశ్వత్థాముడు, సంజయుడు, భీష్ముడు, కాంబోజుడు, కృపాచార్యుడు, బాహ్లికుడు—'
సత్యవ్రతే పురుమిత్రే భూరిశ్రవసి వా పునః । అన్యేషు వా తావకేషు భారం కుత్వా సమాహ్వయమ్
'సత్యవ్రతుడు, పురుమిత్రుడు, భూరిశ్రవుడు, ఇంకా నీ ఇతర మిత్రులు కూడా ఈ భారాన్ని మోయడానికి సిద్ధంగా లేరు.'
అహం చ తాత కర్ణశ్చ రణయజ్ఞం వితత్య వై। యుధిష్ఠిరం పశుం కృత్వా దీక్షితౌ భరతర్షభ
'కానీ నేను, కర్ణుడు, యుద్ధాన్ని ఒక యజ్ఞంలా సిద్ధం చేశాం; యుధిష్ఠిరుని బలి ప్రాణిగా చేసి, మేమిద్దరం దీక్ష తీసుకున్నాం, భరత వంశశ్రేష్ఠుడా.'
రథో వేదీ స్రువః ఖఙ్గో గదా స్రుక్ కవచోఽజినమ్ । చాతుర్హోత్రం చ ధుర్యా మే శరా దర్భా హవిర్యశః
నా రథం యజ్ఞవేదిక, స్రువం నా ఖడ్గం, గదా నా హోమపు చెంబు, కవచం నా వస్త్రము; నాకోసం నాలుగు విధాల యజ్ఞం సిద్ధమై ఉంది, బాణాలు దర్భలు, కీర్తి నా హవిస్సు.
ఆత్మయజ్ఞేన నృపతే ఇష్ట్వా వైవస్వతం రణే। విజిత్య చ సమేష్యావో హతామిత్రౌ శ్రియా వృతౌ
రాజా! నేను నా ప్రాణాన్ని యజ్ఞంగా సమర్పించి, యుద్ధంలో వైవస్వతుడిని పూజిస్తాను; శత్రువులను జయించి, కీర్తితో అలంకరించబడి మేము తిరిగి వస్తాము.
అహం చ తాత కర్ణశ్చ భ్రాతా దుఃశాసనశ్చ మే। ఏతే వయం హనిష్యామః పాణ్డవాన్సమరే త్రయః
నాన్న! నేను, కర్ణుడు, నా అన్న దుఃశాసనుడు — మేము ముగ్గురం యుద్ధంలో పాండవులను సంహరిస్తాము.
అహం హి పాణ్డవాన్హత్వా ప్రశాస్తా పృథివీమిమామ్ । మాం వా హత్వా పాణ్డుపుత్రా భోక్తారః పృథివీమిమాం
నేను పాండవులను సంహరిస్తే, ఈ భూమిని పాలిస్తాను; లేకపోతే, పాండవులు నన్ను చంపితే, వారు ఈ భూమిని ఆనందంగా అనుభవిస్తారు.