అమోఘయా మహారాజ శక్త్యా పరమభీమయా। తస్య శక్త్యోపగూఢస్య కస్మాజ్జీవేద్ధనఞ్జయః
ఓ మహారాజా, కర్ణుని చేతిలో ఉండే అచుక్కు, భయంకరమైన శక్తి ఆయుధంతో ధనంజయుడు తగిలితే ఎలా బతకగలడు?
విజయో మే ధ్రువం రాజన్ఫలం పాణావివాహితమ్। అభివ్యక్తః పరేషాం చ కృత్స్నో భువి పరాజయః
రాజా, నా విజయమూ, నా పట్టుదల ఫలితమూ ఖచ్చితంగా జరుగుతాయని నాకు నమ్మకం ఉంది. శత్రువుల పరాజయం భూమిమీద స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది.
అహ్నా హ్యేకేన భీష్మోయం ప్రయుతం హన్తి భారత। తత్సమాశ్చ మహేష్వాసా ద్రోణద్రౌణికృపా అపి
ఓ భారత, ఈ భీష్ముడు ఒక్క రోజులో పది వేల మందిని సంహరించగలడు. ద్రోణుడు, ద్రోణుని కుమారుడు, కృపాచార్యుడు కూడా అటువంటి మహాశూరులే.
సంశప్తకానాం వృన్దాని క్షత్రియాణాం పరన్తప। అర్జునం వయమస్మాన్వా నిహన్యాత్కపికేతనః
ఓ శత్రువులను జయించే వాడా, అర్జునుడు మమ్మల్ని సంహరిస్తాడో, లేక మేము అతన్ని సంహరిస్తామో, సంశప్తకులు, క్షత్రియుల సమూహాలు నాశనం అవుతాయి.
తాంశ్చాలమితి మన్యన్తే సవ్యసాచివధే ధృతాః। పార్థివాః స భవాంస్తేభ్యో హ్యకస్మాద్వ్యథతే కథమ్
సవ్యసాచిని సంహరించాలనే సంకల్పంతో ఉన్న రాజులు ఆ యోధులను కదిలించలేనివారిగా భావిస్తున్నారు. అలాంటప్పుడు నీవు వారిలో ఉండి అకస్మాత్తుగా ఎందుకు కలవరపడుతున్నావు?
భీమసేనే చ నిహతే కోఽన్యో యుధ్యేత భారత। పరేషాం తన్మమాచక్ష్వ యది వేత్థ పరన్తప
ఓ భారత, భీమసేనుడు పడిపోతే, శత్రువులలో ఇంకెవరు యుద్ధం చేయగలరు? నీకు తెలుసు అయితే, ఓ శత్రువులను జయించే వాడా, నాకు చెప్పు.
పఞ్చ తే భ్రాతరః సర్వే ధృష్టద్యుమ్నోఽథ సాత్యకిః । పరేషాం సప్త యే రాజన్యోధాః సారం బలం మతమ్
నీకు ఐదుగురు అన్నదమ్ములు, ధృష్టద్యుమ్నుడు, సాత్యకిలు కలిపి ఏడుగురు. వీరే శత్రువులలో ప్రధాన యోధులుగా భావించబడుతున్నారు.
అస్మాకం తు విశిష్టా యే భీష్మద్రోణకృపాదయః । ద్రౌణిర్వికర్తనః కర్ణః సోమదత్తోథ బాహ్లికః
మనవైపు భీష్ముడు, ద్రోణుడు, కృపాచార్యుడు, ద్రోణుని కుమారుడు, వికర్తనుని కుమారుడు కర్ణుడు, సోమదత్తుడు, బాహ్లికుడు ముఖ్యులు.
ప్రాగ్జ్యోతిషాధిపః శల్య ఆవన్త్యౌ చ జయద్రథః। దుఃశాసనో దుర్మఖశ్చ దుఃసహశ్చ విశాంపతే
ప్రాగ్జ్యోతిషపురాధిపతి, శల్యుడు, ఇద్దరు అవంతివారు, జయద్రథుడు, దుఃశాసనుడు, దుర్ముఖుడు, దుఃసహుడు కూడా ఉన్నారు, ఓ ప్రజలాధిపతీ.
శ్రుతాయుశ్చిత్రసేనశ్చ పురుమిత్రో వివింశతిః। శలో భూరిశ్రవాశ్చైవ వికర్ణశ్చ తవాత్మజః
శ్రుతాయుష్, చిత్రసేనుడు, పురుమిత్రుడు, వివింశతి, శలుడు, భూరిశ్రవుడు, అలాగే వికర్ణుడు, నీ కుమారుడు కూడా ఉన్నాడు.
అక్షౌహిణ్యో హి మే రాజన్దశైకా చ సమాహృతాః। న్యూనా పరేషాం సప్తైవ కస్మాన్మే స్యాత్పరాజయః
రాజా, నేను పదకొండు అక్షౌహిణి సేనలను సమీకరించాను. శత్రువులకు కేవలం ఏడు మాత్రమే ఉన్నాయి. అలాంటప్పుడు నాకు ఓటమి ఎలా సంభవిస్తుంది?
బలం త్రిగుణతో హీనం యోధ్యం ప్రాహ బృహస్పతిః। పరేభ్యస్త్రిగుణా చేయం మమ రాజన్ననీకినీ
బలహీనమైన సేనను మూడు రెట్లు ఎక్కువ బలంతో ఎదుర్కోవాలని బృహస్పతి చెప్పారు. రాజా, నా సేన శత్రువుల కంటే మూడు రెట్లు ఎక్కువగా ఉంది.
గుణహీనం పరేషాం చ బహు పశ్యామి భారత। గుణోదయం బహుగుణమాత్మనశ్చ విశాంపతే
ఓ భారత, శత్రువులలో ఎన్నో లోపాలు నాకు కనిపిస్తున్నాయి. ప్రజలాధిపతీ, నా వైపు అనేక గుణాలు, శక్తులు పెరుగుతున్నాయి.
ఏతత్సర్వం సమాజ్ఞాయ బలాగ్ర్యం మమ భారత । న్యూనతాం పాణ్డవానాం చ న మోహం గన్తుమర్హసి
ఓ భారత, నా సేన శక్తి, పాండవుల బలహీనత అన్నీ తెలుసుకుని, నువ్వు మోహానికి లోనవ్వకూడదు.
ఇత్యుక్త్వా సఞ్జయం భూయః పర్యపృచ్ఛత భారత। వివిత్సుః ప్రాప్తకాలాని జ్ఞాత్వా పరపురఞ్జయః
ఇలా చెప్పిన తరువాత, పరపురాలను జయించే వాడు అయిన అతడు, సమయానుకూలమైన విషయాలు తెలుసుకోవాలని ఆశించి, సంజయుడిని మళ్ళీ అడిగాడు, ఓ భారత.
అక్షౌహిణీః సప్త లబ్ధ్వా రాజభిః సహ సఞ్జయ। కింస్విదిచ్ఛతి కౌన్తేయో యుద్ధప్రేప్సుర్యుధిష్ఠిరః
సంజయా, యుద్ధానికి సిద్ధమైన యుధిష్ఠిరుడు, రాజులతో కలిపి ఏడు అక్షౌహిణి సేనలను సంపాదించాక, ఇంకా ఏమి కోరుతున్నాడు?
అతీవ ముదితో రాజన్యుద్ధప్రేప్యుర్యుధిష్ఠిరః। భీమసేనార్జునౌ చోభౌ యమావపి న బిభ్యతః
యుదిష్ఠిరుడు యుద్ధం జరగబోతుందన్న ఆనందంతో ఎంతో ఉల్లాసంగా ఉన్నాడు. భీమసేనుడు, అర్జునుడు ఇద్దరూ యమధర్మరాజుల్లా ఏమాత్రం భయపడలేదు.
రథం తు దివ్యం కౌన్తేయః సర్వా విభ్రాజయన్దిశః। మన్త్రం జిజ్ఞాసమానః సన్బీభత్సుః సమయోజయత్
దివ్యరథంపై కౌంతేయుడు అన్ని దిక్కులకూ ప్రకాశిస్తూ, మంత్రాలను తెలుసుకోవాలనే ఉద్దేశంతో, భయపడకుండా వాటిని జపిస్తూ తన్ను తాను సిద్ధం చేసుకున్నాడు.
తమపశ్యామ సన్నద్ధం మేఘం విద్యుద్యుతం యథా। సమన్తాత్సమభిధ్యా హృష్యమాణోఽభ్యభాషత। పూర్వరూపమిదం పశ్య వయం జేష్యామ సఞ్జయ
అతడిని మేఘంలో మెరుపు లాంటి కవచంతో అలంకరించబడినవాడిగా చూశాము. చుట్టూ ఉన్న వారందరినీ ఆనందంగా చూస్తూ, 'ఇదే మొదటి సూచనం సంజయా! మనం తప్పకుండా విజయం సాధిస్తాము' అని చెప్పాడు.
బీభత్సుర్మాం యథోవాచ తథాఽవైమ్యహమప్యుత
భీభత్సుడు నాకు చెప్పినట్లే, నేనూ అదే విధంగా ప్రకటిస్తున్నాను.
ప్రశంసస్యభినన్దంస్తాన్పార్థానక్షపరాజితాన్। అర్జునస్య రథే బ్రూహి కథమశ్వాః కథం ధ్వజాః
ఆ పరాజయం లేని పార్థులను ప్రశంసిస్తూ ఆనందించు. అర్జునుని రథంపై గుర్రాలు ఎలా ఉన్నాయి, జెండా ఎలా ఉంది అని చెప్పు.
భౌమనః సహ శక్రేణ బహుచిత్రం విశాంపతే। రూపాణి కల్పయామాస త్వష్టా ధాతా సదా విభో
భూమనుడు, ఇంద్రుడు కలిసి, త్వష్టా, ధాతా ఎప్పుడూ అనేక అద్భుతమైన రూపాలను సృష్టించేవారు, రాజా.
ధ్వజే హి తస్మిన్రూపాణి చక్రుస్తే దేవమాయయా। మహాధనాని దివ్యాని మహాన్తి చ లఘూని చ
ఆ జెండాపై దేవమాయతో వారు అనేక రూపాలను, గొప్ప ధనాలను, దివ్యమైనవి, పెద్దవి, చిన్నవి అన్నీ తయారు చేశారు.
భీమసేనానురోధాయక హనూమాన్మారుతాత్మజః। ఆత్మప్రతికృతిం తస్మిన్ధ్వజ ఆరోపయిష్యతి
భీమసేనుని కోరిక మేరకు, వాయుపుత్రుడు హనుమంతుడు తన స్వరూపాన్ని ఆ జెండాపై ప్రతిష్ఠించబోతున్నాడు.
సర్వా దిశో యోజనమాత్రమన్తరం సతిర్యగూర్ధ్వం చ రురోధ వై ధ్వజః। న సంసఞ్జేత్తరుభిః సంవృతోఽపి తథా హి మాయా విహితా భౌమనేన
ఆ జెండా ఒక యోజన దూరం వరకు అన్ని దిక్కులను, పైకి, అడ్డంగా పూర్తిగా మూసివేసింది. చెట్లతో కప్పబడినా అది కనిపించకుండా ఉండదు. భూమనుడు చేసిన మాయ వల్లే ఇది సాధ్యమైంది.
యథాఽఽకాశే శక్రధనుః ప్రకాశతే న చైకవర్ణం న చ వేద్మి కిం ను తత్। తథా ధ్వజో విహితో భౌమనేన బహ్వాకారం దృశ్యతే రూపమస్య
ఆకాశంలో ఇంద్రధనస్సు ఎలా రంగురంగులుగా మెరిసిపోతుందో, ఒక్క రంగులో కానిది, ఏమిటో తెలియనిది, అలాగే భూమనుడు చేసిన ఆ జెండా అనేక ఆకారాల్లో, రూపాల్లో కనిపిస్తుంది.
యథాఽగ్నిధూమో దివమేతి రుద్ధ్వా। వర్ణాన్బిభ్రత్తైజసాంశ్చిత్రరూపాన్। తథా ధ్వజో విహితో భౌమనేన న చేద్భారో భవితా నోత రోధః
మంట పొగ ఆకాశాన్ని చేరి, వివిధ రంగులు, ప్రకాశవంతమైన రూపాలను ధరించునట్లు, భూమనుడు చేసిన ఆ జెండా భారంగా ఉండదు, అడ్డంకిగా కూడా ఉండదు.
హతంహతం దత్తవరం పురస్తాత్
వధించబడ్డాడు, వధించబడ్డాడు—ఇది ముందే ఇచ్చిన వరం.
తథా రాజ్ఞో దన్తవర్ణా బృహన్తో రథే యుక్తా భాన్తి తద్వీర్యతుల్యాః। ఋక్షప్రఖ్యా భీమసేనస్య వాహా రథే వాయోస్తుల్యవేగ బభూవుః
అలా, రాజుని దంతవర్ణపు, పెద్ద, బలమైన గుర్రాలు రథానికి జోడించబడి ప్రకాశిస్తున్నాయి. అవి భీమసేనుని గుర్రాల బలానికి సమానంగా ఉన్నాయి. భీమసేనుని గుర్రాలు ఎద్దుల్లా ఉండి, వాయువులా వేగంగా పరుగెడతాయి.
కల్మాషాఙ్గాస్తిత్తిరిచిత్రపృష్ఠా భ్రాత్రా దత్తాః ప్రీయతా ఫాల్గునేన। భ్రాతుర్బీరస్య స్వైస్తురఙ్గైర్విశిష్టా ముదా యుక్తాః సహదేవం వహన్తి
కృష్ణుడి అన్నయ్య ఫల్గుణుడు ఆనందంగా ఇచ్చిన, నల్లటి అవయవాలు, చుక్కలు ఉన్న గుర్రాలు సహదేవుని రథానికి జోడించబడ్డాయి. అవి అతని అన్నయ్య గుర్రాల కంటే మెరుగైనవిగా ఉన్నాయి.