త్రయోఽస్యాం జనితాః పుత్రా రాజ్ఞాఽనేన యయాతినా। దుర్భగాయా మమ ద్వౌ తు పుత్రౌ తాత బ్రవీమి తే
ఈ యయాతి అనే రాజుకు ఆమెకు ముగ్గురు కుమారులు పుట్టారు. కానీ నాకైతే, తండ్రీ, ఇద్దరు కుమారులే ఉన్నారు, అదృష్టం లేని నాకు.
ధర్మజ్ఞ ఇతి విఖ్యాత ఏష రాజా భృగూద్వహ। అతిక్రాన్తశ్చ మర్యాదాం కావ్యైతత్కథయామి తే
ఈ రాజు ధర్మాన్ని తెలిసినవాడిగా పేరుగాంచాడు, ఓ భృగునందన! అయినా ఆయన హద్దులు దాటి పోయాడు; ఓ కావ్య, ఇదే నేను నీకు చెబుతున్నాను.
ధర్మజ్ఞః సన్మహారాజ యోఽధర్మమకృథాః ప్రియమ్। తస్మాజ్జరా త్వామచిరాద్ధర్షయిష్యతి దుర్జయా
ధర్మాన్ని బాగా తెలిసిన రాజా, నీవు ఇష్టానికి లోబడి ధర్మానికి విరుద్ధంగా పనిచేశావు. అందుకే, ఓ మహాబలమైన వృద్ధాప్యం త్వరలో నిన్ను జయించనుంది.
ఋతుం వై యాచమానాయా భగవన్నాన్యచేతసా। దుహితుర్దానవేన్ద్రస్య ధర్మ్యమేతత్కృతం మయా
ఓ మహానుభావా, ఆ దానవేంద్రుని కుమార్తె తన కాలాన్ని మనసారా అడిగినప్పుడు, నేను ధర్మబద్ధంగా ఆమె కోరికను నెరవేర్చాను.
ఋతుం వై యాచమానాయా న దదాతి పుమానృతుమ్। భ్రూణహేత్యుచ్యతే బ్రహ్మన్ స ఇహ బ్రహ్మవాదిభిః
ఓ బ్రాహ్మణా, ఒక స్త్రీ తన కాలాన్ని అడిగినప్పుడు పురుషుడు ఇస్తే మంచిది. ఇవ్వకపోతే, వేదాన్ని తెలిసినవారు అతన్ని గర్భహంతకుడని అంటారు.
అభికామాం స్త్రియం యశ్చ గమ్యాం రహసి యాచితః। నోపైతి స చ ధర్మేషు భ్రూణహేత్యుచ్యతే బుధైః
ఒక స్త్రీ అంతరంగంగా, కోరికతో, అనర్హత లేని స్థితిలో పురుషుణ్ని కోరితే, అతను ఆమెను అంగీకరించకపోతే, పండితులు అతన్ని ధర్మపరంగా గర్భహంతకుడని అంటారు.
యద్యద్వృణోతి మాం కశ్చిత్తత్తద్దేయమితి వ్రతమ్। త్వయా చ సాపి దత్తా మే నాన్యం నాథమిహేచ్ఛతి
ఎవరైనా నన్ను ఏది అడిగినా అది ఇవ్వాలనే నా ప్రతిజ్ఞ. నీవే ఆమెను నాకు ఇచ్చావు. ఆమెకు ఇక్కడ ఇంకెవరూ రక్షకులు కావాలని లేదు.
ఇత్యేతాని సమీక్ష్యాహం కారణాని భృగూద్వహ। అధర్మభయసంవిగ్నః శర్మిష్ఠాముపజగ్మివాన్। `మత్వైతన్మే ధర్మ ఇతి కృతం బ్రహ్మన్క్షమస్వ మామ్
ఈ కారణాలన్నీ ఆలోచించి, ధర్మానికి భయపడి, ఓ భృగుకులశ్రేష్ఠా, నేను శర్మిష్ఠను సమీపించాను. ఇది నా ధర్మమని భావించాను. బ్రాహ్మణా, దయచేసి నాకు క్షమించు.
నన్వహం ప్రత్యవేక్ష్యస్తే మదధీనోఽసి పార్థివ। మిథ్యాచారస్య ధర్మేషు చౌర్యం భవతి నాహుష
ఓ రాజా, నేను నీ అనుమతితోనే చేశాను. ఎందుకంటే నేను నీ ఆధీనంలో ఉన్నాను. ధర్మంలో మోసపూరితమైన ప్రవర్తనను దొంగతనంగా అంటారు, ఓ నాహుషుని వంశజా.
క్రుద్ధేనోశనసా శప్తో యయాతిర్నాహుషస్తదా। పూర్వం వయః పరిత్యజ్య జరాం సద్యోఽన్వపద్యత
ఆ సమయంలో కోపంతో ఉన్న ఉశనుడు నాహుషుని కుమారుడు యయాతిని శపించాడు. వెంటనే యయాతి తన యవ్వనాన్ని వదిలి వృద్ధాప్యంలో పడిపోయాడు.
అతృప్తో యౌవనస్యాహం దేవయాన్యాం భృగూద్వహ। ప్రసాదం కురు మే బ్రహ్మఞ్జరేయం న విశేచ్చ మామ్
ఓ భృగుకులశ్రేష్ఠా, దేవయానిలో నాకు యవ్వనం తృప్తిగా అనిపించలేదు. బ్రాహ్మణా, దయచేసి దయచూపు. ఈ వృద్ధాప్యం నన్ను బాధించకుండా చూడుము.
నాహం మృషా బ్రవీమ్యేతజ్జరాం ప్రాప్తోఽసి భూమిప। జరాం త్వేతాం త్వమన్యస్మిన్సంక్రామయ యదీచ్ఛసి
ఓ రాజా, నేను అసత్యం చెప్పడం లేదు. నీవు వృద్ధాప్యానికి లోనయ్యావు. నీవు ఇష్టపడితే ఈ వృద్ధాప్యాన్ని మరొకరికి ఇవ్వవచ్చు.
రాజ్యభాక్స భవేద్బ్రహ్మన్పుణ్యభాక్కీర్తిభాక్తథా। యో మే దద్యాద్వయః పుత్రస్తద్భవాననుమన్యతామ్
ఓ బ్రాహ్మణా, ఎవరు నాకు తమ యవ్వాన్ని ఇస్తారో, ఆ కుమారుడికి రాజ్యం, పుణ్యం, కీర్తి లభించాలి. ఇది నీకు సమ్మతంగా ఉండాలి.
సంక్రామయిష్యసి జరాం యేథేష్టం నహుషాత్మజ। మామనుధ్యాయ భావేన న చ పాపమవాప్స్యసి
ఓ నాహుషుని కుమారుడా, నీవు నీ వృద్ధాప్యాన్ని ఎవరికైనా ఇష్టమున్నవారికి ఇవ్వవచ్చు. నిర్భయంగా చేయు, పాపం కలగదు.
వయో దాస్యతి తే పుత్రో యః స రాజా భవిష్యతి। ఆయుష్మాన్కీర్తిమాంశ్చైవ బహ్వపత్యస్తథైవ చ
నీ కుమారుల్లో ఎవరు నీకు యవ్వాన్ని ఇస్తారో, వారు రాజు అవుతారు. ఆయుర్దాయంతో, కీర్తితో, అనేక సంతానంతో ఉంటారు.
జరాం ప్రాప్య యయాతిస్తు స్వపురం ప్రాప్య చైవ హి। పుత్రం జ్యేష్ఠం వరిష్ఠం చ యదుమిత్యబ్రవీద్వచః
యయాతి వృద్ధాప్యానికి లోనై తన నగరానికి చేరుకుని, తన పెద్ద కుమారుడు, ప్రతిభావంతుడైన యదుని పిలిచి ఇలా అన్నాడు.
జరావలీ చ మాం తాత పలితాని చ పర్యగుః। కావ్యస్యోశనసః శాపాన్న చ తృప్తోఽస్మి యౌవనే
తండ్రి, వృద్ధాప్యం నన్ను చుట్టుకుంది. నా తల నిండా తెల్ల వెంట్రుకలు వచ్చాయి. కావ్యుడు ఉశనుడి శాపంతో నాకు యవ్వనం తృప్తిగా అనిపించలేదు.
త్వం యదో ప్రతిపద్యస్వ పాప్మానం జరయా సహ। యౌవనేన త్వదీయేన చరేయం విషయానహమ్
యదు, నా పాపాన్ని వృద్ధాప్యంతో పాటు నీవు స్వీకరించు. నీ యవ్వంతో నేను ఈ లోకానందాలను అనుభవించాలనుకుంటున్నాను.
పూర్ణే వర్షసహస్రే తు పునస్తే యౌవనం త్వహమ్। దత్త్వా స్వం ప్రతిపత్స్యామి పాప్మానం జరయా సహ
పూర్తిగా వెయ్యేళ్లు గడిచిన తర్వాత, నేను నీ యవ్వాన్ని తిరిగి నీకు ఇస్తాను. నా పాపాన్ని, వృద్ధాప్యాన్ని మళ్లీ తీసుకుంటాను.
జరాయాం బహవో దోషాః పానభోజనకారితాః। తస్మాజ్జరాం న తే రాజన్గ్రహీష్య ఇతి మే మతిః
వృద్ధాప్యంలో తినిపించడాల వల్ల ఎన్నో దోషాలు ఉంటాయి. అందుకే రాజా, నీ వృద్ధాప్యాన్ని నేను స్వీకరించను అని నా నిర్ణయం.
సితశ్మశ్రుర్నిరానన్దో జరయా శిథిలీకృతః। వలీసఙ్గతగాత్రస్తు దుర్దర్శో దుర్బలః కృశః
వెండిపొడవైన మీసాలు, ఆనందం లేకుండా, వృద్ధాప్యంతో శరీరం బలహీనమై, ముడతలు పడ్డ చేతిపాదాలతో, చూడడానికి కూడా కష్టంగా, బలహీనంగా, క్షీణించిపోయినవాడిగా ఉన్నాడు.
అశక్తః కార్యకరణే పరిభూతః స యౌవతైః। సహోపజీవిభిశ్చైవ తాం జరాం నాభికామయే
తన పనులు చేయలేక, యువకులు మరియు ఇంటివారు తక్కువగా చూసేలా, అలాంటి వృద్ధాప్యాన్ని నేను కోరుకోను.
సన్తి తే బహవః పుత్రా మత్తః ప్రియతరా నృప। జరాం గ్రహీతుం ధర్మజ్ఞ తస్మాదన్యం వృణీష్వ వై
నరపతి, నీకు నన్ను కన్నా ఎక్కువగా ఇష్టమైన కొడుకులు చాలామంది ఉన్నారు. కాబట్టి, ధర్మాన్ని తెలిసినవాడా, వృద్ధాప్యాన్ని స్వీకరించడానికి మరొకరిని ఎంచుకో.
యత్త్వం మే హృదయాజ్జాతో వయః స్వం న ప్రయచ్ఛసి। తస్మాదరాజ్యభాక్తాత ప్రజా తవ భవిష్యతి
నువ్వు నా హృదయం నుంచి పుట్టినా నీ యవ్వనాన్ని నాకు ఇవ్వడం లేదు. అందువల్ల, రాజ్యానికి అర్హుడవు కాదని, నీ సంతానం నీకే చెందుతుంది.
ప్రత్యాఖ్యాతస్తు రాజా స తుర్వసుం ప్రత్యువాచ హ।' తుర్వసో ప్రతిపద్యస్వ పాప్మానం జరయా సహ। యౌవనేన చరేయం వై విషయాంస్తవ పుత్రక
అలా తిరస్కరించబడిన రాజు తుర్వసును చూసి ఇలా అన్నాడు: 'తుర్వసూ, వృద్ధాప్యంతో వచ్చే బాధను నువ్వే స్వీకరించు. నేను నీ యవ్వనంతో నీ సుఖాలను అనుభవిస్తాను, నా కుమారుడా.'
పూర్ణే వర్షసహస్రే తు పునర్దాస్యామి యౌవనమ్। స్వం చైవ ప్రతిపత్స్యామి పాప్మానం జరయా సహ
వెయ్యేళ్లు పూర్తయిన తర్వాత నీ యవ్వనాన్ని తిరిగి ఇస్తాను. అప్పుడు నేను మళ్లీ వృద్ధాప్యంతో వచ్చే బాధను స్వీకరిస్తాను.
న కామయే జరాం తాత కామభోగప్రణాశినీమ్। బలరూపాన్తకరణీం బుద్ధిప్రాణప్రణాశినీమ్
నాన్నా, కోరికల సుఖాలను నాశనం చేసే, బలాన్ని, అందాన్ని, బుద్ధిని, ప్రాణాన్ని హరించే వృద్ధాప్యాన్ని నేను కోరుకోను.
యత్త్వం మే హృదయాజ్జాతో వయః స్వం న ప్రయచ్ఛసి। తస్మాత్ప్రజా సముచ్ఛేదం తుర్వసో తవ యాస్యతి
నువ్వు నా హృదయం నుంచి పుట్టినా నీ యవ్వనాన్ని నాకు ఇవ్వడం లేదు. అందువల్ల, తుర్వసూ, నీ వంశం అంతమవుతుంది.
సంకీర్ణాచారధర్మేషు ప్రతిలోమచరేషు చ। పిశితాశిషు చాన్త్యేషు మూఢ రాజా భవిష్యసి
నీవు కలిసిపోయిన ఆచారధర్మాలు, తప్పు మార్గాల్లో నడిచేవాళ్ల మధ్య, మాంసం తినేవాళ్లు, అత్యంత దిగువవారిలో రాజుగా ఉంటావు, మూర్ఖుడా.
గురుదారప్రసక్తేషు తిర్యగ్యోనిగతేషు చ। పశుధర్మేషు పాపేషు మ్లేచ్ఛేషు త్వం భవిష్యసి
గురువారి భార్యల పట్ల ఆసక్తి ఉన్నవాళ్లు, పశువుల జన్మలో పుట్టినవారు, పశువుల స్వభావం కలిగినవారు, పాపులు, మ్లేచ్ఛుల మధ్య నీవు ఉంటావు.