తతస్త్వామన్త్ర్య కౌన్తేయాఞ్ఛల్యో మద్రాధిపస్తదా। జగామ సబలః శ్రీమాన్దుర్యోధనమరిన్దమ
ఆ సమయంలో మద్రదేశాధిపతి శల్యుడు తన సైన్యంతో, ధనంతో కూడి, కౌంతేయులనందు వీడ్కోలు చెప్పి, శత్రువులను జయించే దుర్యోధనుని వద్దకు వెళ్లాడు.
యుయుధానస్తతో వీరః సాత్వతానాం మహారథః। మహతా చతురఙ్గేణ బలేనాగాద్యుధిష్ఠిరమ్
ఆ తరువాత సాత్వతులలో మహారథుడైన యుయుధానుడు, గొప్ప సైన్యంతో, యుధిష్ఠిరుని వద్దకు వచ్చాడు.
తస్య యోధా మహావీర్యా నానాదేశసమాగతాః। నానాప్రహరణా వీరాః శోభయాంచక్రిరే బలమ్
అతని సైన్యంలో వివిధ ప్రాంతాల నుంచి వచ్చిన, పరాక్రమశాలులైన యోధులు, అనేక ఆయుధాలతో, సైన్యాన్ని అద్భుతంగా అలంకరించారు.
పరశ్వథైర్భిణ్డిపాలైః శూలతోమరముద్గరైః । పరిఘైర్యష్టిభిః పాశైః కరవాలైశ్చ నిర్మలైః
వారు పరశువాలు, గొడ్డళ్లు, శూలాలు, తోమరాలు, ముసలులు, గదలు, దండలు, తాడులు, మెరిసే కత్తులు వంటి ఆయుధాలతో సిద్ధంగా ఉన్నారు.
ఖఙ్గకార్ముకనిర్యూహైః శరైశ్చ వివిధైరపి । తైలధౌతైః ప్రకాశద్భిస్తదశోభత వై బలమ్
నూనెతో మెరిపించిన కత్తులు, విల్లు, అనేక రకాల బాణాలతో ఆ సైన్యం ప్రకాశవంతంగా కనిపించింది.
తస్య మేఘప్రకాశస్య సౌవర్ణౌః శోభితస్య చ। బభూవ రూపం సైన్యస్య మేఘస్యేవ సవిద్యుతః
బంగారు అలంకారాలతో మెరిసిపోతూ, మెరుపులతో కూడిన మేఘంలా ఆ సైన్యం రూపం అద్భుతంగా కనిపించింది.
అక్షౌహిణీ తు సా సేనా తదా యౌధిష్ఠిరం బలమ్। ప్రవిశ్యాన్తర్దధే రాజన్సాగరం కునదీ యథా
ఆ అక్షౌహిణి సైన్యం యుధిష్ఠిరుని బలంలో కలిసిపోయి, నదీ సముద్రంలో కలిసిపోయినట్లు కనబడింది, ఓ రాజా.
తథైవాక్షౌహిణీం గృహ్య చేదీనామృషభో బలీ । ధృష్టకేతురుపాగచ్చత్పాణ్డవానమితౌజసః
అదే విధంగా, చెదిరాజులలో ధృష్టకేతువు కూడా ఒక అక్షౌహిణి సైన్యంతో, అపారశక్తి కలిగిన పాండవుల వద్దకు చేరాడు.
మాగధశ్చ జయత్సేనో జారాసన్ధిర్మహాబలః । అక్షౌహిణ్యైవ సైన్యస్య ధర్మరాజముపాగమత్
మాగధరాజు జయత్సేనుడు, జరాసంధుని కుమారుడు, గొప్ప బలశాలి, ఒక అక్షౌహిణి సైన్యంతో ధర్మరాజుని వద్దకు వచ్చాడు.
తథైవ పాణ్డ్యో రాజేన్ద్ర సాగరానూపవాసిభిః। వృతో బహువిధైర్యోధైర్యుధిష్ఠిరముపాగమత్
అలాగే, పాండ్యుడు, సముద్రతీర ప్రాంత యోధులతో చుట్టుముట్టబడి, యుధిష్ఠిరుని వద్దకు వచ్చాడు.
తస్య సైన్యమతీవాసీత్తస్మిన్బలసమాగమే। ప్రేక్షణీయతరం రాజన్సువేషం బలవత్తదా
ఆ సైన్య సమాగమంలో, అక్కడ కూడిన సైన్యం అత్యంత శోభాయమానంగా, బలంగా, సుందరంగా అలంకరించబడి, చూడటానికి ఎంతో ఆకర్షణీయంగా కనిపించింది, ఓ రాజా.
కేకయాశ్చ నరవ్యాఘ్రాః సోదరాః పఞ్చ పార్థివాః । సంహర్షయన్తః కౌన్తేయోనక్షౌహిణ్యా సమాగతాః
కేకయ దేశపు ఐదుగురు రాజబంధువులు, మానవసింహులవంటి వారు, ఒక అక్షౌహిణి సైన్యంతో కౌంతేయుని వద్ద చేరి, అతనికి ఆనందాన్ని కలిగించారు.
ద్రుపదస్యాప్యభూత్సేనా నానాదేశసమాగతైః। శోభితా పురుషైః శూరైః పుత్రైశ్చాస్య మహారథైః
ద్రుపదునికీ, అనేక ప్రాంతాల నుంచి వచ్చిన వీరులతో, అతని కుమారులైన మహారథులతో కూడిన సైన్యం ఉండి, అది అద్భుతంగా మెరిసింది.
తథైవ రాజా మత్స్యానాం విరాటో వాహినీపతిః । పార్వతీయైర్మహీపాలైః సహితః పాణ్డవానయాత్
అలాగే, మత్స్యరాజు విరాటుడు, పర్వత ప్రాంత రాజులతో కలిసి, పాండవుల వద్దకు వచ్చాడు.
ఇతశ్చేతశ్చ పాణ్డూనాం సమాజగ్ముర్మహాత్మనామ్ । అక్షౌహిణ్యస్తు సప్తైవ వివిధధ్వజసఙ్కులాః
అన్ని దిశల నుంచి, వివిధ జెండాలతో అలంకరించబడిన ఏడు అక్షౌహిణి సైన్యాలు, మహాత్ములైన పాండవుల కోసం కూడి వచ్చాయి.
యుయుత్సమానాః కురుభిః పాణ్డవాన్సమహర్షయన్ । తథైవ ధార్తరాష్ట్రస్య హర్షం సమభిర్ధయన్
కురువంశీయులతో యుద్ధానికి ఉత్సాహంగా ఉన్న వారు, పాండవులకు ఆనందాన్ని కలిగించగా, అదే విధంగా ధృతరాష్ట్రుని కుమారునికీ హర్షాన్ని పెంచారు.
భగదత్తో మహీపాలః సేనామక్షౌహిణీం దదౌ। తస్య చీనైః కిరాతైశ్చ కాఞ్చనైరివ సంవృతమ్
భగదత్తుడు, ఒక అక్షౌహిణి సైన్యాన్ని ఇచ్చాడు. ఆ సైన్యం చీనా, కిరాత యోధులతో బంగారు వలె మెరిసిపోతూ కనిపించింది.
బభౌ బలమనాధృష్యం కర్ణికారవనం యథా। తథా భూరిశ్రవాః శూరః శల్యశ్చ కురునన్దన
ఆ అజేయమైన సైన్యం, కర్ణికారవనంలా ప్రకాశించింది. అలాగే, భూరిశ్రవుడు, శల్యుడు కూడా పరాక్రమశాలులుగా వెలిగారు, ఓ కురునందన.
దుర్యోధనముపాయాతావక్షౌహిణ్యా పృథక్పృథక్ । కృతవర్మా చ హార్దిక్యో భోజాన్ధకుకురైః సహ
హార్దిక్యుడైన కృతవర్ముడు, భోజులు, అంధకులు, కుక్కురులతో కలిసి, తన సేనతో దుర్యోధనుని వద్దకు వచ్చాడు.
అక్షౌహిణ్యైవ సేనాయా దుర్యోధనముపాగమత్। తస్య తైః పురుషవ్యాఘ్రైర్వనమాలాధరైర్బలమ్
కృతవర్ముడు ఒక అక్షౌహిణి సేనతో దుర్యోధనుని వద్దకు చేరాడు. అతని సైన్యం, అడవి పూలతో అలంకరించబడిన వీరులతో నిండి, మానవసింహుల వలె ప్రకాశించింది.
అశోభత యథా మత్తైర్వనం ప్రక్రీడితైర్గజైః । జయద్రథముఖాశ్చాన్యే సిన్ధుసౌవీరవాసినః
ఆ సైన్యం, మత్తులో ఉన్న ఏనుగులు అడవిలో ఆడుకుంటున్నట్లు, అద్భుతంగా కనిపించింది. జయద్రథుడు ముందుండి, సింధు, సౌవీర దేశాల వారు కూడా అక్కడికి వచ్చారు.
ఆజగ్ముః పృథివీపాలాః కమ్పయన్త ఇవాచలాన్। తేషామక్షౌహిణీ సేనా బహులా విబభౌ తదా
భూమిపాలకులు, పర్వతాలను కదిలించేలా భూమిని కంపింపజేస్తూ అక్కడికి చేరారు. వారి విస్తారమైన అక్షౌహిణి సేన అప్పుడు అద్భుతంగా మెరిసింది.
విధూయమానో వాతేన బహురూప ఇవామ్బుదః। సుదక్షిణశ్చ కామ్భోజో యవనైశ్చ శకైస్తథా
ఆ సైన్యం, గాలి వల్ల చెలరేగిన అనేక రూపాల మేఘంలా కనిపించింది. కాంభోజుడైన సుదక్షిణుడు, యవనులు, శకులతో కలిసి అక్కడికి వచ్చాడు.
ఉపాజగామ కౌరవ్యమక్షౌహిణ్యా విశాంపతే । తస్య సేనాసమావాయః శలభానామివాబభౌ
అతడు ఒక అక్షౌహిణి సేనతో కౌరవుని వద్దకు వచ్చాడు. అతని సైన్యం గుంపుగా చేరిన మిడతల వలె కనిపించింది.
స చ సంప్రాప్య కౌరవ్యం తత్రైవాన్తర్దధే తదా। తథా మహిష్మతీవాసీ నీలో నీలాయుధైః సహ
అతడు కౌరవుని వద్ద చేరి, ఆ సైన్యంలో కలిసిపోయాడు. అలాగే, మహిష్మతీ రాజైన నీలుడు, నీలాయుధధారులతో కలిసి అక్కడికి వచ్చాడు.
మహీపాలో మహావీర్యైర్దక్షిణాపథవాసిభిః । ఆవన్త్యౌ చ మహీపాలౌ మహాబలసుసంవృతౌ
ఆ రాజు, దక్షిణాపథ దేశాల నుండి వచ్చిన మహావీరులతో, అవంతి దేశపు ఇద్దరు మహాబలశాలులైన రాజులతో కలిసి అక్కడికి చేరాడు.
పృథగక్షౌహిణీభ్యాం తావభియాతౌ సుయోధనమ్ । తతస్తతస్తు సర్వేషాం భూమిపానాం మహాత్మనామ్
వారు ఇద్దరూ తమ తమ అక్షౌహిణి సేనలతో వేరువేరుగా సుయోధనుని వద్దకు వచ్చారు. అలా అన్ని వైపుల నుండి మహాత్ములైన భూమిపాలకులు చేరారు.
తిస్రోఽన్యాః సమవర్తన్త వాహిన్యో భరతర్షభ । ఏవమేకాదశావృత్తాః సేనా దుర్యోధనస్య తాః
భరత వంశశ్రేష్ఠా! ఇంక మూడు సేనలు కూడి వచ్చాయి. ఇలా, దుర్యోధనుని సేనలు పదకొండు అక్షౌహిణులు అయ్యాయి.
యుయుత్సమానాః కౌన్తేయాన్నానాధ్వజసమాకులాః । న హాస్తినపురే రాజన్నవకాశోఽభవత్తదా
కుంతీపుత్రులతో యుద్ధం చేయాలని ఉత్సాహంగా ఉన్న ఆ సేనలు, అనేక జెండాలతో నిండిపోయాయి. ఆ సమయంలో, రాజా! హస్తినపురంలో స్థలం మిగలలేదు.
రాజ్ఞాం స్వబలముఖ్యానాం ప్రాధాన్యేనాపి భారత । తతః ప़ఞ్చనదం చైవ కృత్స్నం చ కురుజాఙ్గలమ్
భారతా! రాజులలో ప్రముఖులైన వారు, వారి సేనలకు కూడా స్థలం లేకపోయింది. అందువల్ల, మొత్తం పంచనదీ, కురు జాంగల దేశమంతా సైన్యంతో నిండిపోయింది.