సంవిభజ్య చ భూతేషు విసృజ్య చ సురేశ్వరః। విజ్వరో ధూతపాప్మా చ వాసవోఽభవదాత్మవాన్
అలా ఆ పాపాన్ని జీవులలో పంచిపెట్టి, విడిచిపెట్టిన తరువాత, దేవతల అధిపతి వాసవుడు జ్వరం లేకుండా, పాపం పోయి, స్వస్థుడయ్యాడు.
అకమ్ప్యం నహుషం స్థానాద్దృష్ట్వా బలనిషూదనః। తేజోఘ్నం సర్వభూతానాం వరదానాచ్చ దుఃసహమ్
నహుషుడు తన స్థానం నుండి కదిలించలేనివాడిగా, అన్ని జీవుల బలాన్ని నశింపజేసేవాడిగా, ఇచ్చిన వరం వల్ల భరించలేనివాడిగా ఉన్నాడని చూసి, శత్రువులను సంహరించేవాడు—
తతః శచీపతిర్దేవః పునరేవ వ్యనశ్యత। అదృశ్యః సర్వభూతానాం కాలాకాఙ్క్షీ చచార హ
ఆ సమయంలో శచీభర్త అయిన దేవేంద్రుడు మళ్లీ కనబడకుండా పోయాడు. అందరికి కనిపించకుండా, సరైన సమయం కోసం ఎదురు చూస్తూ తిరిగాడు.
ప్రనష్టే తు తతః శక్రే శచీ శోకసమన్వితా । హా శక్రేతి తదా దేవీ విలలాప సుదుఃఖితా
దేవేంద్రుడు కనబడకపోయిన తర్వాత, శచీ చాలా బాధతో, 'హాయో దేవేంద్రా!' అని విలపించింది.
యది దత్తం యది హుతం గురవస్తోషితా యది। ఏకభర్తృత్వమేవాస్తు సత్యం యద్యస్తి వా మయి
నేను దానం చేసినా, హోమాలు చేసినా, పెద్దలను సంతుష్టిపరిచినా, నాలో నిజాయితీ ఉంటే నాకు ఒక్క భర్త మాత్రమే ఉండాలని కోరుకుంటున్నాను.
పుణ్యాం చేమామహం దివ్యాం ప్రవృత్తాముత్తరాయణే। దేవీం రాత్రిం నమస్యామి సిధ్యతాం మే మనోరథః
ఈ పవిత్రమైన ఉత్తరాయణంలో ప్రారంభమైన దివ్య రాత్రికి నేను నమస్కరిస్తున్నాను. నా కోరిక నెరవేరాలని కోరుకుంటున్నాను.
ప్రయతా చ నిశాం దేవీముపాతిష్ఠత తత్ర సా। పతివ్రతాత్వాత్సత్యేన సోపశ్రుతిమథాకరోత్
ఆమె శ్రద్ధతో ఆ రాత్రిదేవతను పూజించింది. తన భర్తపట్ల నిబద్ధత, నిజాయితీ వల్ల ఉపశ్రుతిని ఆహ్వానించింది.
యత్రాస్తే దేవరాజోఽసౌ తం దేశం దర్శయస్వ మే। ఇత్యాహోపశ్రుతిం దేవీం సత్యం సత్యేన దృశ్యతామ్
'దేవేంద్రుడు ఎక్కడ ఉన్నాడో ఆ స్థలాన్ని నాకు చూపించు,' అని ఉపశ్రుతిదేవతను అడిగింది. 'నిజం ద్వారా నిజం కనబడాలి' అని చెప్పింది.
అథైనాం రూపిణీ సాధ్వీముపాతిష్ఠదుపశ్రుతిః। తాం వయోరూపసంపన్నాం దృష్ట్వా దేవీముపస్థితామ్
అప్పుడు ఉపశ్రుతి రూపాన్ని ధరించి, ఆ సతీమంతుడైన శచీ దగ్గరకు వచ్చింది. యవ్వనంతో, అందంతో మెరిసిపోతూ నిలుచున్న ఆ దేవతను చూసింది.
ఇన్ద్రాణీ సంప్రహృష్టాత్మా సంపూజ్యైనామథాబ్రవీత్। ఇచ్ఛామి త్వామహం జ్ఞాతుం కా త్వం బ్రూహి వరాననే
ఇంద్రాణికి హృదయం ఆనందంతో నిండిపోయింది. ఆమె ఉపశ్రుతిని గౌరవించి, 'నీవెవరో తెలుసుకోవాలని ఉంది. అందమైన ముఖముతో నీవెవరో చెప్పు' అని అడిగింది.
ఉపశ్రుతిరహం దేవి తవాన్తికముపాగతా। దర్శనం చైవ సంప్రాప్తా తవ సత్యేన భామిని
'దేవీ! నేను ఉపశ్రుతిని, నీ దగ్గరకు వచ్చాను. నీ నిజాయితీ వల్ల నీ దర్శనం పొందాను, ఓ మహానుభావురాలా!' అని చెప్పింది.
పతివ్రతా చ యుక్తా చ యమేన నియమేన చ। దర్శయిష్యామి తే శక్రం దేవం వృత్రనిషూదనమ్
'నీవు భర్తపట్ల నిబద్ధతతో, నియమంతో ఉన్నావు. నేను నీకు వృత్రాసురుడిని సంహరించిన దేవేంద్రుడిని చూపిస్తాను' అని ఉపశ్రుతి చెప్పింది.
క్షిప్రమన్వేహి భద్రం తే ద్రక్ష్యసే సురసత్తమమ్। తతస్తాం ప్రస్థితాం దేవీమిన్ద్రాణీ సా సమన్వగాత్
'త్వరగా నన్ను అనుసరించు, నీకు మంగళం కలుగును. నీవు దేవతలలో శ్రేష్ఠుడైన దేవేంద్రుడిని చూడగలవు.' అని చెప్పి ఉపశ్రుతి ముందుకు నడిచింది. వెంటనే ఇంద్రాణి ఆమెను అనుసరించింది.
దేవారణ్యాన్యతిక్రమ్య పర్వతాంశ్చ బహూంస్తతః । హిమవన్తమతిక్రమ్య ఉత్తరం పార్శ్వమాగమత్
వారు ఆ దేవతల అడవులు, అనేక పర్వతాలను దాటి, హిమవంతాన్ని దాటి, ఉత్తర భాగానికి చేరుకున్నారు.
సముద్రం చ సమాసాద్య బహుయోజనవిస్తృతమ్। ఆససాద మహాద్వీపం నానాద్రుమలతావృతమ్
అనేక యోజనాల వెడల్పైన మహాసముద్రాన్ని చేరుకొని, అక్కడ వివిధ రకాల చెట్లు, వల్లికలతో నిండిన గొప్ప ద్వీపాన్ని చేరుకున్నారు.
తత్రాపశ్యత్సరో దివ్యం నానాశకునిభిర్వృతమ్। శతయోజనవిస్తీర్ణం తావదేవాయతం శుభమ్
అక్కడ వారు అనేక రకాల పక్షులతో నిండిన దివ్యమైన సరస్సును చూశారు. అది వంద యోజనాల వెడల్పు, అంతే పొడవు, ఎంతో శుభ్రమైనది.
తత్ర దివ్యాని పద్మాని పఞ్చవర్ణాని భారత । షట్పదైరుపగీతాని ప్రఫుల్లాని సహస్రశః
ఆ సరస్సులో ఐదు రంగుల దివ్య పద్మాలు వేలకొద్దీ వికసించి, తేనెటీగలు వాటిని చుట్టుముట్టి పాటలు పాడుతున్నాయి.
సరసస్తస్య మధ్యే తు పద్మినీ మహతీ శుభా । గౌరేణోన్నతనాలేన పద్మేన మహతా వృతా
ఆ సరస్సు మధ్యలో ఒక గొప్ప, అందమైన పద్మవనం ఉంది. అక్కడ ఒక పెద్ద, తెల్లని, పొడవైన కండతో ఉన్న పద్మం వెలిగిపోతూ ఉంది.
పద్మస్య భిత్త్వా నాలం చ వివేశ సహితా తయా। బిసతన్తుప్రవిష్టం చ తత్రాపశ్యచ్ఛతక్రతుమ్
ఆ పద్మపు కండను చీల్చి, ఇద్దరూ లోపలికి వెళ్లారు. ఆ పద్మపు తంతువుల మధ్యలో శతక్రతువును చూశారు.
తం దృష్ట్వా చ సుసూక్ష్మేణ రూపేణావస్థితం ప్రభుమ్ । సూక్ష్మరూపధరా దేవీ బభూవోపశ్రుతిశ్చ సా
అక్కడ ప్రభువైన దేవేంద్రుడు ఎంతో సూక్ష్మమైన రూపంలో ఉన్నాడు. దాన్ని చూసి, ఆ దేవత, ఉపశ్రుతి కూడా సూక్ష్మరూపాలు ధరించారు.
ఇన్ద్రం తుష్టావ చేన్ద్రాణీ విశ్రుతైః పూర్వకర్మభిః। స్తూయమానస్తతో దేవః శచీమాహ పురన్దరః
శచిదేవి తన భర్త ఇంద్రుని, ఆయనకు ముందు చేసిన గొప్ప కార్యాలను స్మరింపజేస్తూ, ప్రాశంసించింది. అప్పుడు పూరందరుడు ఆ శచిని చూసి ఇలా అన్నాడు.
కిమర్థమసి సంప్రాప్తా విజ్ఞాతశ్చ కథం త్వహమ్। తతః సా కథయామాస నహుషస్య విచేష్టితమ్
నీవు ఎందుకు ఇక్కడికి వచ్చావు? నీవు నన్ను ఎలా కనుగొన్నావు? అని అడిగాడు. దానికి శచి, నహుషుని చేసిన పనులను వివరంగా చెప్పింది.
ఇన్ద్రత్వం త్రిషు లోకేషు ప్రాప్య వీర్యసమన్వితః । దర్పావిష్టశ్చ దుష్టాత్మా మామువాచ శతక్రతో
మూడు లోకాలకు అధిపతిగా, బలంతో కూడి, అహంకారంతో నిండిన ఆ దుష్టాత్ముడు, ఓ వజ్రాయుధధారి, నాతో మాట్లాడాడు.
ఉపతిష్ఠేతి స క్రూరః కాలం చ కృతవాన్మమ । యది న త్రాస్యసి విభో కరిష్యతి స మాం వశే
ఆ క్రూరుడు నన్ను సేవించమని చెప్పి, ఒక సమయాన్ని కూడా నిర్ణయించాడు. ప్రభూ, నేను భయపడకపోతే, అతను నన్ను తన వశంలోకి తీసుకుపోతాడని చెప్పాడు.
ఏతేన చాహం సంప్రాప్తా ద్రుతం శక్ర తవాన్తికమ్। జహి రౌద్రం మహాబాహో నహుషం పాపనిశ్చయమ్
ఈ కారణంగా నేను వెంటనే నీ వద్దకు వచ్చాను, ఓ శక్రా! మహాబాహువైన నీవు, పాపబుద్ధి కలిగిన ఆ రౌద్రుడైన నహుషుని సంహరించు.
ప్రకాశయస్వ చాత్మానం దైత్యదానవసూదన। తేజః సమాప్నుహి విభో దేవరాజ్యం ప్రశాధి చ
దైత్య, దానవ సంహారకుడా! నీవు నీ స్వరూపాన్ని ప్రదర్శించు. ప్రభూ! నీ తేజస్సును తిరిగి పొందు, దేవతల రాజ్యాన్ని పాలించు.
ఏవముక్తః స భగవాఞ్శచ్యా తాం పునరబ్రవీత్। విక్రమస్య న కాలోఽయం నహుషో బలవత్తరః
శచి ఇలా చెప్పిన తర్వాత, ఆ భగవంతుడు ఆమెతో ఇలా అన్నాడు: 'ఇప్పుడు పరాక్రమానికి సమయం కాదు; నహుషుడు ఇప్పుడు మరింత బలవంతుడు.'
వివర్ద్ధితశ్చ ఋషిభిర్హవ్యకవ్యైశ్చ భామిని । నీతిమత్ర విధాస్యామి దేవి తాం కర్తుమర్హసి
ఋషులు, పితృదేవతలకు హవిస్సులు సమర్పించడం వల్ల అతడు బలవంతుడయ్యాడు, ఓ సుందరివి! నేను ఒక యుక్తిని ఆలోచిస్తాను, దేవి, నీవు దాన్ని చేయాలి.
గుహ్యం చైతత్త్వయా కార్యం నాఖ్యాతవ్యం శుభే క్వచిత్ । గత్వా నహుషమేకాన్తే బ్రవీహి చ సుమధ్యమే
ఈ విషయం నీవు రహస్యంగా ఉంచాలి, ఓ మంగళకరమైనవాడివి! ఎక్కడా చెప్పకూడదు. నీవు ఒంటరిగా నహుషుని దగ్గరకు వెళ్లి, అతనితో ఇలా చెప్పు, ఓ సన్నని నడుము కలదేవి!
ఋషియానేన దివ్యేన మాముపైహి జగత్పతే । ఏవం తవ వశే ప్రీతా భవిష్యామీతి తం వద
'ఓ లోకాధిపతీ! ఈ దివ్య ఋషిని వాహనంగా తీసుకుని నా వద్దకు రా. అప్పుడు నేను సంతోషంతో నీ వశమవుతాను' అని అతనితో చెప్పు.