యమౌ చ దృఢధన్వానౌ యమకల్పౌ మహాద్యుతీ। విరాటద్రుపదౌ వీరౌ యమకాలోపమద్యుతీ
బలమైన ధనుస్సులతో యముని సమానంగా ప్రకాశించే మాద్రీ కుమారులు, యముని తేజస్సుతో సమానమైన వీరులు విరాటుడు, ద్రుపదుడు కూడా ఉన్నారు.
కో జిజీవిషురాసాదేద్ధృష్టద్యుమ్నం చ పార్షతమ్। పఞ్చైతాన్పాణ్డవేయాంస్తు ద్రౌపద్యాః కీర్తివర్ధనాన్
ప్రిషతుని కుమారుడైన ధృష్టద్యుమ్నుడిని, ద్రౌపదికి కీర్తిని పెంచే ఐదుగురు పాండవ కుమారులను ఎదుర్కొనాలని ఆశించే వారు ఎవరు బతకాలని కోరుకుంటారు?
సమప్రమాణాన్పాణ్డూనాం సమవీర్యాన్మదోత్కటాన్ । సౌభద్రం చ మహేష్వాసమమరైరపి దుఃసహమ్
పాండవులంతా సమానమైన శరీరంతో, సమానమైన బలంతో, గర్వంతో ఉప్పొంగి ఉన్నారు. సుభద్ర కుమారుడు గొప్ప విలువిద్యలోపుడు, దేవతలకైనా అతన్ని ఎదుర్కోవడం కష్టం.
గదప్రద్యుమ్నసామ్బాంశ్చ కాలసూర్యానలోపమాన్। తే వయం ధృతరాష్ట్రస్య పుత్రం శకునినా సహ
గద, ప్రద్యుమ్న, సాంబ — వీరి తేజస్సు కాలం, సూర్యుడు, అగ్ని లాంటి వారు. మేమంతా శకునితో కలిసి ధృతరాష్ట్రుని కుమారుని ఎదుర్కొంటాము.
కర్ణం చైవ నిహత్యాజావభిషేక్ష్యామ పాణ్డవమ్ । నాధర్మో విద్యతే కశ్చిచ్ఛత్రూన్హత్వాఽఽతతాయినః
యుద్ధంలో కర్ణుడిని సంహరించి, పాండవుని అభిషేకిస్తాము. దుష్టులను సంహరించడంలో పాపం ఏమీలేదు.
అధర్మ్యమయశస్యం చ శాత్రవాణాం ప్రయాచనమ్। హృద్భతస్తస్య యః కామస్తం కురుధ్వమతన్ద్రితాః
శత్రువుల దగ్గర భిక్ష అడగడం పాపమూ, అపఖ్యాతికూడా. అతని మనసులో ఏ కోరిక ఉన్నా, ఆలస్యం చేయకుండా నెరవేర్చండి.
ధార్తరాష్ట్రో హ్యయుద్ధేన న రాజ్యం దాతుమిచ్ఛతి। అద్య పాణ్డుసుతో రాజ్యం లభతాం వా యుధిష్ఠిరః। నిహతా వా రణే సర్వే స్వప్స్యన్తి వసుధాతలే
ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడు యుద్ధం లేకుండా రాజ్యాన్ని ఇవ్వదనుకుంటున్నాడు. ఈ రోజు యుదిష్ఠిరుడు రాజ్యాన్ని పొందాలి, లేకపోతే యుద్ధంలో చనిపోయినవారు భూమిపై నిద్రించాలి.
ఏవమేతన్మహాబాహో భవిష్యతి న సంశయః। న హి దుర్యోధనో రాజ్యం మధురేణ ప్రదాస్యతి
ఇలా జరుగుతుందని సందేహం లేదు, మహాబాహువా! దుర్యోధనుడు మృదువైన మాటలతో రాజ్యాన్ని ఇవ్వడు.
అనువర్త్స్యతి తం చాపి ధృతరాష్ట్రః సుతప్రియః। భీష్మద్రోణౌ చ కార్పణ్యాన్మౌర్ఖ్యాద్రాధేయసౌబలౌ
తన కుమారుడిని ప్రేమించే ధృతరాష్ట్రుడు అతని మాట వినతాడు. భీష్ముడు, ద్రోణుడు దయతో, మూర్ఖత్వంతో రాధేయుడు, సౌబలుని అనుసరిస్తారు.
బలదేవస్య వాక్యం తు మమ జ్ఞానే న యుజ్యతే। ఏతద్ధి పురుషేణాగ్రే కార్యం సునయమిచ్ఛతా
బలరాముని మాట నాకు సరిపోదు. మంచి మార్గాన్ని కోరేవాడు ముందు ఇదే చేయాలి.
న తు వాచ్యో మృదువచో ధార్తరాష్ట్రః కథంచన । నహి మార్దవసాధ్యోఽసౌ పాపబుద్ధిర్మతో మమ
ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడిని ఎప్పుడూ మృదువుగా పలకరించకూడదు. చెడ్డ మనసున్నవాడు మృదుత్వంతో ఒప్పుకోడు అని నా అభిప్రాయం.
గర్దభే మార్దవం కుర్యాద్గోషు తీక్ష్ణం సమాచరేత్ । మృదు దుర్యోధనే వాక్యం యో బ్రూయాత్పాపచేతసి
గాడిదలకు మృదుత్వం చూపాలి, ఆవులకు కఠినంగా ఉండాలి. పాపచిత్తమైన దుర్యోధనునికి మృదువుగా మాట్లాడేవాడు తప్పు చేస్తాడు.
మృదుం వై మన్యతే పాపో భాషమాణమశక్తికమ్ । హితమర్థం న జానీయాదబుద్ధిర్మార్దవే సతి
దుష్టుడు మృదువుగా మాట్లాడే వాడిని బలహీనుడిగా, శక్తిలేనివాడిగా భావిస్తాడు. మృదుత్వంతో చెప్పిన మంచిపదాలను మూర్ఖుడు గుర్తించలేడు.
ఏతచ్చైవ కరిష్యామో యత్నశ్చ క్రియతామిహ । ప్రస్థాపయామ మిత్రేభ్యో బలాన్యుద్యోజయన్తు నః
మనము ఇదే చేయాలి, ఇక్కడ శ్రమ పెట్టాలి. మన మిత్రులకు సందేశాలు పంపించి, వారు తమ సైన్యాలను మన కోసం సిద్ధం చేయాలని చెప్పాలి.
శల్యస్య ధృష్టకేతోశ్చ జయత్సేనస్య వా విభో । కేకయానాం చ సర్వేషాం దూతా గచ్ఛన్తు శీఘ్రగాః
శల్యుడు, ధృష్టకేతు, జయత్సేనుడు, అలాగే కేకయ దేశపు అందరు రాజుల దగ్గరికి వేగంగా దూతలు వెళ్లాలి, ఓ మహాబలుడా.
స చ దుర్యోధనో నూనం ప్రేషయిష్యతి సర్వశః । పూర్వాభిపన్నాః సన్తశ్చ భజన్తే పూర్వచోదనమ్
దుర్యోధనుడు కూడా తప్పకుండా అన్ని వైపులా దూతలను పంపిస్తాడు. ముందుగా ఎవరి దగ్గరకు వెళ్ళారో వారు ఆ పిలుపును పాటిస్తారు.
తత్వరధ్వం నరేన్ద్రాణాం పూర్వమేవ ప్రచోదనే । మహద్ధి కార్యం వోఢవ్యమితి మే వర్తతే మతిః
కాబట్టి రాజులను ముందుగానే ప్రేరేపించండి. ఎందుకంటే పెద్ద పనిని చేయాల్సి ఉంది — ఇదే నా నిశ్చయం.
శల్యస్య ప్రేష్యతాం శీఘ్రం యే చ తస్యానుగా నృపాః । భగదత్తాయ రాజ్ఞే చ పూర్వసాగరవాసినే
శల్యుని దగ్గరకు, అతనితో ఉన్న రాజుల దగ్గరకు, తూర్పు సముద్రతీరంలో నివసించే భగదత్త మహారాజు దగ్గరకు త్వరగా దూతలను పంపించండి.
అమితౌజసే తథోగ్రాయ హార్దిక్యాయాన్ధకాయ చ। దీర్ఘప్రజ్ఞాయ శూరాయ రోచమానాయ వా విభో
అమితౌజసు, ఉగ్రుడు హార్దిక్యుడు, అంధకుడు, దీర్ఘప్రజ్ఞుడు, శూరుడు, రోచమానుడు — వీరందరికీ దూతలు పంపించండి, ఓ మహాబలుడా.
ఆనీయతాం బృహన్తశ్చ సేనాబిన్దుశ్చ పార్థివః । సేనజిత్ప్రతిబిన్ధ్యశ్చ చిత్రవర్మా సువాస్తుకః
బృహంతుడు, సేనాబిందు మహారాజు, సేనజిత్, ప్రతిబింధ్యుడు, చిత్రవర్మ, సువాస్తుకుడు — వీరిని తీసుకురావాలి.
బాహ్లీకో ముఞ్జకేశశ్చ చైద్యాధిపతిరేవ చ। సుపార్శ్వశ్చ సుబాహుశ్చ పౌరవశ్చ మహారథః
బాహ్లికుడు, ముంజకేశుడు, చేడిదేశాధిపతి, సుపార్శ్వుడు, సుబాహు, పవురవ మహారథి — వీరందరూ రావాలి.
శకానాం పహ్లవానాం కర్ణవేష్టశ్చ పార్థివః ।। సురారిశ్చ నదీజశ్చ కర్ణవేష్టశ్చ పార్థివః
శక రాజులు, పహ్లవ రాజులు, కర్ణవేష్టుడు, సురారి, నదీజుడు, కర్ణవేష్టుడు — వీరు అందరూ రాజులే.
నీలశ్చ వీరధర్మా చ భూమిపాలశ్చ వీర్యవాన్ । దుర్జయో దన్తవక్రశ్చ రుక్మీ చ జనమేజయః
నీలుడు, వీరధర్ముడు, పరాక్రమశాలి భూమిపాలుడు, దుర్జయుడు, దంతవక్రుడు, రుక్మి, జనమేజయుడు.
ఆషాఢో వాయువేగశ్చ పూర్వపాలీ చ పార్థివః । భూరితేజా దేవకశ్చ ఏకలవ్యః సహాత్మజైః
ఆషాఢుడు, వాయువేగుడు, పూర్వపాళి మహారాజు, భూరితేజుడు, దేవకుడు, ఏకలవ్యుడు తన కుమారులతో సహా.
కారూషకాశ్చ రాజానః క్షేమధూర్తిశ్చ వీర్యవాన్ । కామ్భోజా ఋషికా యే చ పశ్చిమానూపకాశ్చ యే
కారూష రాజులు, పరాక్రమవంతుడైన క్షేమధూర్తి, కాంభోజులు, ఋషికులు, పశ్చిమ ప్రాంతాల్లో నివసించే వారు, సరిహద్దు ప్రాంత రాజులు.
జయత్సేనశ్చ కాశ్యశ్చ తథా పఞ్చనదా నృపాః ।। జానకిశ్చ దుర్ధర్షః పార్వతీయాశ్చ యే నృపాః
జయత్సేనుడు, కాశిరాజు, ఐదు నదుల ప్రాంతపు రాజులు, దుర్జేయుడైన జానకి, పర్వతప్రాంతపు రాజులు.
జానకిశ్చ సుశర్మా చ మణిమాన్యోతిమత్సకః। పాంశురాష్ట్రాధిపశ్చైవ ధృష్టకేతుశ్చ వీర్యవాన్
జానకి, సుశర్మ, మణిమాన్, ఉతిమత్సకుడు, పాంశురాష్ట్రాధిపతి, పరాక్రమశాలి ధృష్టకేతు.
తుణ్డశ్చ దణ్డధారశ్చ బృహత్సేనశ్చ వీర్యవాన్। అపరాజితో నిషాదశ్చ శ్రేణిమాన్వసుమానపి
తుండుడు, దండధారుడు, బృహత్సేనుడు, అపరాజితుడు, నిషాదుడు, శ్రేణిమాన్, వసుమాన్ కూడా.
బృహద్బలో మహౌజాశ్చ బాహుః పరపురంజయః । సముద్రసేనో రాజా చ సహ పుత్రేణ వీర్యవాన్
బృహద్బలుడు, మహాతేజస్సు కలిగిన బాహు, శత్రు నగరాలను జయించినవాడు, సముద్రసేన మహారాజు తన కుమారుడితో కలసి.
ఉద్భవః క్షేమకశ్చైవ వాటధానశ్చ పార్థివః । శ్రుతాయుశ్చ దృఢాయుశ్చ సాల్వపుత్రశ్చ వీర్యవాన్
ఉద్భవుడు, క్షేమకుడు, వాటధాన మహారాజు, శ్రుతాయుడు, దృఢాయుడు, పరాక్రమశాలి సాల్వుని కుమారుడు.