తాలో వై కాఞ్చనో యత్ర వజ్రవైడూర్యభూషితః । అతీవ సమరే భాతి మాతరిశ్వప్రకమ్పితః
అక్కడ వజ్రము, వైడూర్య రత్నాలతో అలంకరించబడిన బంగారు తాళి, సమరంలో గాలి ఊదినప్పుడు ప్రకాశిస్తూ, ఎంతో అందంగా కనిపిస్తోంది.
దారుణం ప్రహరిష్యామి రథబృన్దాని ధన్వినామ్। ఆదాస్యామ్యహమేతేషాం ధనుర్జ్యావేష్టనాని చ
రథస్వారుల సమూహాన్ని నేను భయంకరంగా కొడతాను; వారి విల్లు, విల్లుల తాడులను కూడా నేను పట్టుకుంటాను.
అస్యన్తం దివ్యమస్త్రాణి చిత్రముత్తర పశ్యసి
ఉత్తరా! ఈ అద్భుతమైన దివ్యాస్త్రాలు ఎగురవేయబడుతున్నాయని చూడు.
శతహ్రదాం జృమ్భమాణాం మేఘస్థాం ప్రావృషీవ చ। సువర్ణపృష్ఠం గాణ్డీవం పశ్యన్తు కురవో మమ
వర్షాకాలంలో వంద జలధారలతో ఉప్పొంగే మేఘంలా, బంగారు వెనుక భాగమున్న నా గాండీవాన్ని కౌరవులు చూడాలి.
దక్షిణేనాథ వామేన కతమేన స్విదస్యతి। ఇతి మాం శత్రవః సర్వే న విజ్ఞాస్యన్తి సారథే
నేను కుడి వైపు నుంచి, ఎడమ వైపు నుంచి, ఏ వైపు నుంచి సంధిస్తానో ఎవ్వరూ గ్రహించలేరు; నా శత్రువులు, రథసారథి కూడా కాదు.
అస్త్రోదకాం హయావర్తాం నాగనక్రాం రథహ్రదామ్। నదీం ప్రస్కన్దయిష్యామి పరలోకాపహారిణీమ్
ఆయుధాల వానతో, గుర్రాల తుఫానులతో, పాములు, మొసళ్ళతో కూడిన రథసరోవరాన్ని, శత్రువులను పరలోకానికి తీసుకెళ్ళే నదిగా మార్చుతాను.
పాణిపాదశిరఃపృష్ఠబాహుశఙ్ఖచరాచరమ్। వనం కురూణాం ఛేత్స్యామి భల్లైః సన్నతపర్వభిః
వంపు గల అంచులతో కూడిన బాణాలతో, కురువంశీయుల చెట్లను — చేతులు, కాళ్లు, తలలు, వెన్నెముకలు, భుజాలు, శంఖాలు, జంతువులన్నింటినీ — నేను నరికేస్తాను.
తూణీశయాః సుపుఙ్ఖాగ్రా విశిఖా దున్దుభిస్వనాః। మయా ప్రముక్తాః సంగ్రామే కురూన్ధక్ష్యన్తి సాయకాః
అద్భుతమైన రెక్కలతో, డుండుభి ధ్వనితో కూడిన బాణాలు, యుద్ధంలో నేను విడిచినప్పుడు, కౌరవులను నాశనం చేస్తాయి.
ధ్వజవృక్షం శరతృణం నాగాశ్వశ్వాపదాకులమ్ । రథసింహగణైర్యుక్తం ధనుర్వల్లిసమాకులమ్। వనమాదీపయిష్యామి కురూణామస్త్రతేజసా
పతాకా వృక్షాలు, ముళ్ల గడ్డి, ఏనుగులు, గుర్రాలు, జంతువులు, సింహాలతో కూడిన రథాలు, విల్లు తాడులతో కూడిన అరణ్యాన్ని, కురువంశీయుల అరణ్యాన్ని, నా ఆయుధ శక్తితో నేను దహించేస్తాను.
జయతో భారతీం సేనామేకస్య మమ సంయుగే। శతం మార్గా భవిష్యన్తి పావకస్యేవ కాననే
ఒక్కడినే నేను భారత సైన్యాన్ని జయించినప్పుడు, అరణ్యంలో అగ్నికి వంద మార్గాలు ఏర్పడినట్టు, నాకు కూడా వంద దారులు తెరుచుకుంటాయి.
మయా చక్రమివావిద్ధం సైన్యం ద్రక్ష్యసి కేవలమ్ । తానహం రథనీడేభ్యః పరలోకాయ శాత్రవాన్। ఏకః ప్రద్రావయిష్యామి చక్రపాణిరివాసురాన్
నేను ఒక్కడే చక్రంలా ఆ సైన్యాన్ని చీల్చి వేస్తాను. రథాల మీద కూర్చున్న శత్రువులను పరలోకానికి తరిమేస్తాను, చక్రధారి దేవుడు రాక్షసులను ఎలా ఓడించాడో అలాగే.
అసంభ్రాన్తో రథే తిష్ఠన్సమేషు విషమేషు చ। మార్గమావృత్య తిష్ఠన్తమపి భేత్స్యామి పర్వతమ్
నేను రథంపై స్థిరంగా నిలబడి, మైదానమైనా, ఎత్తుపల్లాలు ఉన్నా, నా దారిని అడ్డగించిన పర్వతాన్ని కూడా చీల్చి వేస్తాను.
అహమిన్ద్రస్య సంగ్రామే ద్విషతో బలదర్పితాన్। మాతలిం సారథిం కృత్వా నివాతకవచాన్రణే । హతవాన్సర్వతః సర్వాన్ధావతో యుధ్యతస్తదా
ఇంద్రునికి శత్రువులైన, గర్వంతో ఉన్న నివాతకవచులను, మాతళి రథసారథిగా ఉండగా, యుద్ధంలో ఎక్కడైనా పరుగెత్తినా, ఎదుర్కొన్నా, నేను ఓడించాను.
నివాతకవచాన్హత్వా గాణ్డీవాస్త్రైః సహస్రశః । పరం పారే సముద్రస్య హిరణ్యపురమారుజమ్
గాండీవంతో వేలాది నివాతకవచులను సంహరించి, సముద్రాన్ని దాటి, అద్దెపట్టణాన్ని ధ్వంసం చేశాను.
హత్వా షష్టిసహస్రాణి రథానాముగ్రధన్వినామ్। పౌలోమాన్కాలకేయాంశ్చ సమరే భృశదారుణాన్ । అసురానహనం ఘోరాన్రౌద్రేణాస్త్రేణ సారథే
ఘోరమైన యుద్ధంలో, భయంకరమైన అస్త్రంతో, అరవై వేల రథాలపై ఉన్న బలమైన విలువీరులను, పౌలోములు, కాలకేయులను, ఆ రాక్షసులను నేను సంహరించాను.
అహమిన్ద్రాద్దృఢాం ముష్టిం బ్రహ్మణః క్షిప్రహస్తతామ్ । ప్రగాఢనిపుణం చిత్రమతివృద్ధం ప్రజాపతేః
ఇంద్రుని నుండి బలమైన ముష్టి అస్త్రాన్ని, బ్రహ్మదేవుని నుండి వేగంగా ప్రయోగించే అస్త్రాన్ని, ప్రజాపతినుండి లోతైన, నైపుణ్యంతో కూడిన, అద్భుతమైన, పురాతనమైన అస్త్రాన్ని పొందాను.
రౌద్రం రుద్రాదహం వేద్మి వారుణం వరుణాదపి । సౌర్యం సూర్యాదహం వేద్మి యామ్యం దణ్డధరాదపి
రుద్రుని నుండి రౌద్రాస్త్రాన్ని, వరుణుని నుండి వరుణాస్త్రాన్ని, సూర్యుని నుండి సౌర్యాస్త్రాన్ని, యమధర్మరాజు నుండి యమాస్త్రాన్ని నేర్చుకున్నాను.
అస్త్రమాగ్నేయమగ్నేశ్చ వాయవ్యం మాతరిశ్వనః। అన్యైర్దేవైరహం ప్రాప్తః కో మాం విషహతే పుమాన్
అగ్నిదేవుని నుండి అగ్నేయాస్త్రాన్ని, వాయుదేవుని నుండి వాయవ్యాస్త్రాన్ని, ఇతర దేవతల నుండి మరిన్ని అస్త్రాలను పొందాను. నాకు ఎదురు నిలబడగల మనిషి ఎవరు?
అద్య గాణ్డీవనిర్ముక్తైఃశరౌఘై రోమహర్షణైః । కురూణాం పాతయిష్యామి రథవృన్దాని ధన్వినామ్
ఈ రోజు గాండీవం నుండి సంధించిన, జుట్టు నిక్కబొడిచే బాణవర్షాలతో, కౌరవుల రథసేనను నేలరాలుస్తాను.
ఏవమాశ్వాసితస్తేన వైరాటిః సవ్యసాచినా। వ్యగాహత రథానీకం భీమం భీష్మస్య వాజిభిః
సవ్యసాచీ అర్జునుడు ధైర్యం చెప్పిన తర్వాత, విరాటుడు తన గుర్రాలను భీష్ముని ఘనమైన రథసేనలోకి నడిపించాడు.
రథిసింహమనాధృష్యం జిగీషన్తం పరాన్రణే। అభ్యధావత్తదైవోగ్రో జ్యాం వికర్షన్ధనఞ్జయః
ఆ సమయంలో, ధనంజయుడు భయంకరంగా, విల్లును లాగుతూ, యుద్ధంలో శత్రువులను ఓడించాలనే ఉత్సాహంతో, అజేయుడైన రథసింహుడి వైపు దూసుకెళ్లాడు.
దుఃశాసనోఽభ్యయాత్తూర్ణమర్జునం భరతర్షభః
భరతవంశంలో శ్రేష్ఠుడైన దుఃశాసనుడు, వేగంగా అర్జునుడి మీదకు వచ్చాడు.
అన్యేఽపి చిత్రాభరణా యువానో మృష్టకుణ్డలాః । అభ్యయుర్భీమధన్వానో మౌవీ పర్యస్య బాహుభిః
ఇంకా, మెరిసే ఆభరణాలు, మెరిసే కుండలాలు ధరించిన యువ వీరులు, బలమైన విలువీరులు, మత్స్యదేశానికి చెందిన వారు, చేతులు వంపుతూ ముందుకు వచ్చారు.
దుఃశాసనో వికర్ణశ్చ వృషసేనో వివిశతిః। అభీతా భీమధన్వానం పాణ్డవం పర్యవారయన్
దుఃశాసనుడు, వికర్ణుడు, వృషసేనుడు, వివింశతి—ఈ నలుగురు భయపడకుండా, బలమైన బాహువులు గల పాండవుడిని చుట్టుముట్టారు.
తస్య దుఃశాసనః షష్టిం వామపార్శ్వే సమార్పయత్। అస్యతః ప్రతిసన్ధాయ కున్తీపుత్రస్య ధీమతః
దుఃశాసనుడు, ధైర్యవంతుడైన కుంతీపుత్రుడు విల్లు ఎక్కించుకుంటుండగా, అతని ఎడమవైపు అరవై బాణాలను సంధించాడు.
పునశ్చైవ స భల్లేన విద్ధ్వా వైరాటిముత్తరమ్ । ద్వితీయేనార్జునం వీరం ప్రత్యవిధ్యత్స్తనాన్తరే
తర్వాత, ఒక వెడల్పాటి బాణంతో విరాటుని కుమారుడైన ఉత్తరుణ్ని గాయపరిచాడు. రెండవ బాణంతో వీరుడైన అర్జునుడిని ఛాతీలో తగిలించాడు.
తస్య జిష్ణురుదావృత్య క్షురధారేణ కార్ముకమ్। ప్రాకృన్తద్గృధ్రపత్రేణ జాతరూపపరిష్కృతమ్
అప్పుడు జిష్ణువు, ఆ బాణాన్ని తప్పించుకుని, గద్దపక్షి రెక్కలతో, బంగారు అలంకారంతో ఉన్న క్షురధార బాణంతో అతని విల్లును కోసేశాడు.
అథైనం పఞ్చభిర్బాణైః ప్రత్యవిధ్యత్స్తనాన్తరే। సోపయాతో రథోపస్థాత్పార్థబాణాభిపీడితః
తర్వాత, ఐదు బాణాలతో అతని ఛాతీలో తగిలించాడు. పార్థుని బాణాల తాకిడికి గాయపడి, అతడు రథం మీద నుండి వెనక్కి వెళ్లిపోయాడు.
సర్వా దిశశ్చాభ్యపతద్బీభత్సురపారాజితః। తం వికర్ణః శరైస్తీక్ష్ణైర్గృధ్రపక్షైః శిలాశితైః। వివ్యాధ పరవీరధ్నమర్జునం ధృతరాష్ట్రజః
అజేయుడైన భీమసేనుడు అన్ని దిశలలో ముందుకు సాగుతున్నప్పుడు, ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడైన వికర్ణుడు, శత్రు వీరులను సంహరించే అర్జునుడిని, గద్దపక్షి రెక్కల వంటి పదునైన, రాళ్లపై పదిలం చేసిన బాణాలతో గాయపరిచాడు.
తతస్తమపి కౌన్తేయః శరేణ నతపర్వణా । లలాటేఽభ్యహనద్గాఢం స విద్ధః ప్రాద్రవద్భయాత్
అప్పుడే కుంతీ కుమారుడు ఒక బాగా కట్టిన బాణంతో వికర్ణుడిని నుదుటిపై బలంగా తాకాడు. గాయపడిన వికర్ణుడు భయంతో పారిపోయాడు.