చన్ద్రార్కవిమలాభాసః సురూపాః సుప్రదర్శనాః । హంసాః పృష్ఠం శ్రితా యస్య కుశాగ్నిప్రతిమార్చిషః । శార్ఙ్గగాణ్డీవసదృశం కస్యేదం సారథే ధనుః
ఓ రథసారధి! చంద్రుడు, సూర్యుని వంటి ప్రకాశంతో మెరిసే, అందంగా స్పష్టంగా కనిపించే, దాని వెనుక భాగంలో కుశాగ్ని మంటలవంటి జ్వాలలతో ఉన్న హంసలు ఉన్న, శారంగం, గాండీవాన్ని పోలిన ఈ విల్లు ఎవరిది?
చతుర్తం కాఞ్చనవపుర్భాతి విద్యుద్గణోపమమ్। నీలోపలిప్తమచ్ఛిదం జాతరూపమయం ధనుః । మత్స్యశ్చాస్య హిరణ్యస్య పృష్ఠే తిష్ఠన్తి దంశితాః
నాల్గవ విల్లు బంగారు కాంతితో మెరిసిపోతూ, మెరుపు మేఘాన్ని పోలి ఉంది. అది నీలిరంగుతో పూతపూయబడి, విరిగిపోని, ఖచ్చితమైన బంగారంతో తయారైంది. దాని వెనుక భాగంలో బంగారు చేపలు అమర్చబడ్డాయి.
శక్రచాపోపమం దివ్యం కస్యేదం సారథే ధనుః। ఉచ్ఛ్రితం ఫణివద్దివ్యం సారవత్త్వాద్దురానమమ్
ఓ రథసారధి! ఇంద్రుని విల్లు లాంటి ఈ దివ్యమైన విల్లు ఎవరిది? అది పాము ఫణాన్ని పోలినట్లు పైకి లేచి ఉంది, దీర్ఘంగా, బలంగా ఉంది.
సహస్రగోధాః సౌవర్ణా ద్వీపినశ్చ చతుర్దశ । బర్హిణశ్చాత్ర సౌవర్ణాః శతచన్ద్రార్కభూషితాః। జామ్బూనదవిచిత్రాఙ్గం కస్యేదం పఞ్చమం ధనుః
ఇక్కడ వెయ్యి బంగారు గోదావులు, పద్నాలుగు చిరుతపులులు, శతచంద్రార్కాలతో అలంకరించిన బంగారు నెమళ్లు ఉన్నాయి. జాంబూనద బంగారు అందంతో అద్భుతంగా కనిపించే ఐదవ విల్లు ఎవరిది?
కస్యేమే క్షురనారాచాః సహస్రం లోమవాపినః। ప్రక్షిప్తాస్తీక్ష్ణతుణ్డాగ్రా ఉపాసఙ్గే హిరణ్మయే
ఈ వెయ్యి కత్తిపొడవైన, వెంట్రుకల్ని కోయగలిగే పదును గల బాణాలు ఎవరివి? ఇవన్నీ బంగారు తుంపలో అమర్చబడ్డాయి.
హారిద్రవర్ణాః కస్యేమే శితా పఞ్చశతం శరాః। ఆశీవిషసమస్పర్శాః శితాశ్చాజింహగా దృఢాః
ఈ అయిదువందల పసుపు రంగు, పదునైన బాణాలు ఎవరివి? ఇవి విషపూరిత పాము తాకినట్లు గట్టి, నేరుగా వెళ్తూ, బలంగా ఉన్నాయి.
విపాఠాః పృథవః కస్య గృధ్రపత్రార్ధవాజితాః। వరాహకర్ణాస్తీక్ష్ణాగ్రాః కస్యేమే రుచిరాః శరాః
ఈ వెడల్పుగా, చీలిన, గద్దపక్షి రెక్కలతో అరవంతిగా కప్పబడి, పంది చెవి ఆకారంలో పదునైన, మెరిసే బాణాలు ఎవరివి?
వజ్రాశనిసమస్పర్శా వైశ్వానరశిఖార్చిషః। సువర్ణపుఙ్ఖాస్తీక్ష్ణాగ్రాః కస్య సప్తశతం శరాః
ఈ ఏడువందల బంగారు రెక్కలతో, పదునైన అంచులతో, అగ్నిజ్వాలల్లా మండుతూ, వజ్రం, మెరుపు తాకినట్లు ఉండే బాణాలు ఎవరివి?
కస్యాయం సాయకో దీర్ఘో గవ్యే కోశే చ దంశితః। కస్య దణ్డో దృఢః శ్లక్ష్ణో రుచిరోఽయం ప్రకాశతే
ఈ పొడవైన బాణం, ఆవు చర్మపు తుంపలో అమర్చబడి ఉంది. ఈ బలమైన, మృదువైన, అందంగా మెరిసే దండం ఎవరిది?
వైయాఘ్రకోశః కస్యాయం దివ్యః శఙ్ఖో మహాప్రభః । కస్యార్థమసయశ్చైతే పఞ్చ శార్దూలలక్షణాః
ఈ పులిచర్మపు తుంపలో ఉన్న దివ్యమైన, ప్రకాశవంతమైన శంఖం ఎవరిది? ఈ ఐదు పులి గుర్తులు ఉన్న ఖడ్గాలు ఎవరి కోసం?
కస్యాయం నిర్మలః ఖఙ్గో ద్వీపిచర్మనివాసితః। నీలోత్పలసవర్ణోఽయం కస్య ఖఙ్గః పృథుర్మహాన్
ఈ మచ్చలేని ఖడ్గం, చిరుతపులి చర్మంలో పెట్టబడి ఉంది. నీలి తామర వర్ణంలో ఉన్న ఈ వెడల్పైన, గొప్ప ఖడ్గం ఎవరిది?
మృగేన్ద్రచర్మావసితస్తీక్ష్ణధారః సునిర్మలః। ఋషభాజినకోశస్తు కస్య ఖఙ్గో మహానయమ్
ఈ సింహచర్మపు తుంపలో ఉన్న, పదునైన అంచుతో, నిర్మలమైన ఈ గొప్ప ఖడ్గం ఎవరిది? దాని తుంపపై ఎద్దు గుర్తులు ఉన్నాయి.
యస్యాపిధానే దృశ్యన్తే సూర్యాః పఞ్చ పరిష్కృతాః। కస్యాయం విపులః ఖఙ్గః శృఙ్గత్సరుమనోహరః
దాని పట్టీలో ఐదు అలంకరించిన సూర్యులు కనిపించే, ఈ విస్తారమైన, ఆకర్షణీయమైన ఖడ్గం ఎవరిది?
నిహితః పార్షతే కోశే తైలధౌతః సమాహితః। ప్రమాణవర్ణయుక్తశ్చ కస్య ఖఙ్గో మహానయమ్। ఏతేన ప్రతివిద్ధః సఞ్జీవేత్కశ్చిన్న కుఞ్జరః
పార్షత తుంపలో పెట్టి, నూనెతో మెరిపించి, జాగ్రత్తగా ఉంచిన, పరిమాణం, రంగు పరిపూర్ణంగా ఉన్న ఈ గొప్ప ఖడ్గం ఎవరిది? దీని ద్వారా గాయపడిన ఏనుగు కూడా మళ్లీ బతికిపోవచ్చు.
నిర్దిశస్వ యథామార్గం మయా పృష్టా బృహన్నలే। విస్మయో మే పరో జాతో దృష్ట్వా సర్వమిదం మహత్
బృహన్నల వద్దకు ఎలా వెళ్లాలో నాకు చూపించు. నేను అడిగినట్టుగా దారి చూపించు. ఈ అంతటి విశాలతను చూసి నాకు గొప్ప ఆశ్చర్యం కలిగింది.
అత్తరేణైవముక్తస్తు పార్థో వైరాటిమబ్రవీత్। మృద్వ్యా ప్రత్యాయయన్వాచా భీతం శఙ్కావశం గతమ్
అత్తర ఇలా చెప్పిన తరువాత, అర్జునుడు విరాట మహారాజును మృదువుగా, భయంతో సందేహంలో ఉన్న వానిని ధైర్యపరిచే మాటలతో ఉద్దేశించాడు.
అత్త్వయా ప్రథమం పృష్టం శత్రుసేనాఙ్గమర్దనమ్। పార్థస్యేదం ధనుర్దివ్యం గాణ్డీవమితి విశ్రుతమ్
నీవు మొదట శత్రు సేనలను ఎలా జయించావో అడిగావు. ఈ అర్జునుని ధనుస్సు గాండీవం అని ప్రసిద్ధి పొందింది.
అభేద్యమభయం శ్రీమద్దివ్యమచ్ఛేద్యమవ్రణమ్। సర్వాయుధమహామాత్రం శాతకుమ్భమయం ధనుః
ఇది ఎవ్వరూ దెబ్బతీయలేని, భయంకాని, మహిమాన్వితమైన, దివ్యమైన, విరిగిపోని, మచ్చలేని ధనుస్సు. అన్ని ఆయుధాలకు తగినట్టు, బంగారం తో చేసిన గొప్ప ధనుస్సు ఇది.
ఏతచ్ఛతసహస్రేణ సంమితం రాష్ట్రవర్ధనమ్ । దేవదానవగన్ధర్వైః పూజితం శాశ్వతీః సమాః
ఇది లక్ష ధనుస్సులకు సమానం, రాజ్యాన్ని పెంచే ధనుస్సు. దేవతలు, దానవులు, గంధర్వులు ఎన్నో యుగాలుగా దీనిని పూజించారు.
యేన దేవాసురాన్పార్థః సర్వాన్విషహతే రణే। ఏతద్వర్షసహస్రం తు బ్రహ్మా పూర్వమధారయత్
ఈ ధనుస్సుతో అర్జునుడు యుద్ధంలో దేవతలు, దానవులను ఎదుర్కొంటాడు. బ్రహ్మదేవుడు వెయ్యేళ్ళపాటు దీనిని ధరించాడు.
ఉమాపతిశ్చతుఃషష్టిం శక్రోఽశీతిం చ పఞ్చ చ । సోమః పఞ్చసహస్రాణి తథా చ వరుణః శతమ్
ఉమాపతి అరవై నాలుగు సంవత్సరాలు, ఇంద్రుడు ఎనభై ఐదు సంవత్సరాలు, సోముడు అయిదువేల సంవత్సరాలు, వరుణుడు వంద సంవత్సరాలు దీనిని ధరించారు.
తస్మాచ్చ వరుణాదగ్నిః ప్రేమ్ణా ప్రాహృత్య తచ్ఛుభమ్। అగ్నినా ప్రాతిభావ్యేన దత్తం పార్థాయ గాణ్డివమ్ । పఞ్చషష్టిం చ వర్షాణి కౌన్తేయో ధారయిష్యతి
ఆ తరువాత వరుణుని నుండి అగ్ని ప్రేమతో ఆ శుభమైన ధనుస్సును తీసుకున్నాడు. అగ్ని ఇచ్చిన వాగ్దానంతో గాండీవాన్ని అర్జునుడికి ఇచ్చారు. కౌంతేయుడు అరవై ఐదు సంవత్సరాలు దీనిని ధరించబోతున్నాడు.
ఏవంవీర్యం మహావేతేతచ్చ ధనురుత్తమమ్ । నీలోత్పలసమం రాజ్ఞః కౌరవ్యస్య మహాత్మనః
ఈ ధనుస్సుకు ఇంతటి శక్తి, మహిమ ఉంది. ఇది నీలకమలంతో సమానంగా, కౌరవ మహారాజు అధికారం కలిగిన ధనుస్సు.
బిన్దవశ్చాత్ర సౌవర్ణాః పృష్ఠే సాధునియోజితాః । విశ్రుతం భీమసేనస్య జాతరూపగ్రహం దృఢమ్
దీనిపై బంగారు పువ్వులు చక్కగా అమర్చబడ్డాయి. భీమసేనుడు బంగారు పట్టుతో ఉన్న ధనుస్సును ప్రసిద్ధిగా కలిగి ఉన్నాడు.
సహస్రగోధాః సౌవర్ణా ద్వీపినశ్చ చతుర్దశ । ఋషభా యత్ర సౌవర్ణాః పృష్ఠే తిష్ఠన్తి శృఙ్గిణః
దీనిపై వెయ్యి బంగారు గోదులు, పద్నాలుగు మొసళ్ళు ఉన్నాయి. బంగారు కొమ్ములతో ఉన్న ఎద్దులు కూడా వీటి వెనుక భాగంలో నిలిచివుంటాయి.
యేన భీమోఽజయత్కృత్స్నాం దిశం ప్రాచీం పరంతపః। పృష్ఠే విభక్తాః శోభన్తే కుశాగ్నిప్రతిదీపితాః
ఈ ధనుస్సుతో భీముడు తూర్పు దిక్కున అంతటినీ జయించాడు. వెనుక భాగంలో విభజించబడి ఉన్నవి, కుశగ్రాస్ మంటలా మెరిసిపోతున్నాయి.
పూజితం సురమర్త్యేషు ప్రథితం ధనురుత్తమమ్। తాలప్రమాణం భీమస్య రత్నరుక్మవిభూషితమ్
దేవతలు, మనుషులలో పూజింపబడే, ప్రసిద్ధి చెందిన ఉత్తమ ధనుస్సు ఇది. తాళపత్రం పరిమాణంలో, రత్నాలు, బంగారం అలంకరించబడిన ధనుస్సు భీముడికి ఉంది.
దురానమం మహద్దీర్ఘం సురూపం దుష్ప్రధర్షణమ్ । బర్హిణశ్చాత్ర సౌవర్ణాః శతచన్ద్రకభూషణాః
ఇది చాలా దూరంగా, పెద్దగా, పొడవుగా, అందంగా, జయించలేని ధనుస్సు. దీనిపై బంగారు నెమళ్ళు, వంద చంద్రాకార అలంకారాలతో మెరిసిపోతున్నాయి.
నకులస్య ధనుస్త్వేతన్మాద్రీపుత్రస్య ధీమతః। ఏతేన సదృశం చిత్రం ధనురేతద్యవీయసః। హారిద్రవర్ణం రాజ్ఞస్తు కౌరవ్యస్య మహాత్మనః
ఇది మాద్రీ కుమారుడు నకులుని ధనుస్సు. దీని తమ్ముడికి కూడా ఇలాంటి ఒక అద్భుతమైన ధనుస్సు ఉంది. అది పసుపు రంగులో, కౌరవ మహారాజు అధికారం కలిగినది.
విపాఠా భీమసేనస్య గిరీణామపి దారణాః । సుప్రభాః సుమహాకాయాస్తీక్ష్ణాగ్రాః సుతరాం దృఢాః । భీమేన ప్రహితా హ్యేతే వారణానాం నివారణాః
భీమసేనుని విపాథ బాణాలు పర్వతాలను కూడా చీల్చగలవు. అవి ప్రకాశవంతంగా, ఎంతో పెద్దగా, పదునైన తలలతో, బలంగా ఉంటాయి. భీముడు పంపినప్పుడు, అవి ఏనుగులకు అడ్డుగా నిలుస్తాయి.