అన్తర్మహీం వా యది వోర్ధ్వముత్పతేః సముద్రపారం యది వా ప్ర తథాపి తేషాం న విమోక్షమర్హసి ప్రమాథినో దేవసుతా హి ఖేచరాః
నీవు భూమిలోకి పోయినా, పైకి ఎగిరినా, సముద్రాన్ని దాటి వెళ్లినా, వారు నిన్ను విడిచిపెట్టరు. ఆ దేవపుత్రులు ఆకాశంలో సంచరిస్తూ, శత్రువులను సంహరిస్తారు.
త్వం కాలరాత్రీమివ కశ్చిదాతురః కిం మాం దృఢం పార్థయసేఽద్య కిం మాతురఙ్కే శయితో యథా శిశుశ్చన్ద్రం జిఘృక్షురివ మన్యస
నీవు నన్ను ఇంతగా కోరుకోవడమెందుకు? ఒక రోగి మరణరాత్రిని ఆశించేలా, ఒక చిన్నారి తల్లి ఒడిలో పడుకుని చంద్రుడిని అందుకోవాలని అనుకునేలా నీవు నన్ను కోరుతున్నావు.
తేషాం ప్రియాం ప్రార్థయతో న తే భువి గత్వా దివం వా శరణం భ న వర్తతే కీచక తే దృశా శుభం యా తేన సంజీవనమర్థయేత సా ।। 2
కీచకా, ఆ పురుషుల ప్రియమైనవారిని కోరే వాడికి భూమిపై గానీ, ఆకాశంలో గానీ ఎక్కడా రక్షణ లేదు. అలాంటి పని చేసినవాడు ప్రాణాన్ని కాపాడుకోలేడు.
ప్రత్యాఖ్యాతశ్చ పాఞ్చాల్యా కీచకః కామమోహితః। ప్రవిశ్య రాజభవనం భగిన్యా అగ్రతః స్థితః ।। 1
పంచాలి తిరస్కరించడంతో, కామంతో మత్తెక్కిన కీచకుడు, రాజభవనంలోకి వెళ్లి తన అక్క ముందున్నాడు.
సోభివీక్ష్య సుకేశాన్తాం సుదేష్ణాం భగినీం ప్రియామ్ । అమర్యాదేన కామేన ఘోరేణాభిపరిప్లుతః ।। 2
అందమైన జుట్టు కలిగిన తన ప్రియమైన అక్క సుదేశ్నను చూసి, కీచకుడు నియమాలు లేని భయంకరమైన కామంతో పూర్తిగా మునిగిపోయాడు.
స తు మూర్ధ్ర్యఞ్జలిం కృత్వా భగిన్యాశ్చరణావుభౌ । సంమోహాభిహతస్తూర్ణం వాతోద్ధృత ఇవార్ణవః ।। 3
ఆయన తలపై చేతులు జోడించి, అక్క పాదాలను తాకాడు. మత్తుతో మునిగిపోయి, గాలి తాకిన సముద్రంలా అయోమయంగా ఉన్నాడు.
స ప్రోవాచ సుదుఃఖార్తో భగినీం నిశ్వసన్ముహుః । అవ్యక్తమృదునా సామ్నా శుష్యతా చ పునఃపునః ।। 4
ఆయన గాఢమైన బాధతో, మళ్లీ మళ్లీ ఊపిరి పీల్చుకుంటూ, తన మాటలు మృదువుగా, స్పష్టంగా కాకుండా, ఎడా పొడా ఆగిపోతూ తన అక్కతో చెప్పాడు.
యథా సుదేష్ణే సైరన్ధ్ర్యా సంగచ్ఛేయం సకామయా । తథా శీఘ్రం కురుష్వాద్య మాఽహం ప్రాణాన్ప్రహాసిషమ్ ।। 5
సుదేష్ణా! నాకిష్టమైన సైరంధ్రీ కూడా అంగీకరించేలా నేడు త్వరగా ఏర్పాటుచేయి. లేదంటే నేను ప్రాణాలు కోల్పోతాను.
యదీయమనవద్యాఙ్గీ న మామద్యాపి కాఙ్క్షతే । చేతసాఽభిప్రసన్నేన గతోస్మి యమసాదనమ్ ।। 6
ఈ కలంకరహితమైన స్త్రీ ఇప్పటికీ నన్ను మనస్పూర్తిగా కోరుకోకపోతే, నేను ఇప్పటికే యమలోకానికి వెళ్లినట్లే.
తమువాచ పరిష్వజ్య సుదేష్ణా భ్రాతరం ప్రియమ్। భ్రాతుర్జీవితరక్షార్థం సమాశ్వాస్యాసితేక్షణా ।। 7
కృష్ణవర్ణమైన కన్నులతో సుదేష్ణా తన ప్రియమైన తమ్ముడిని ఆలింగనం చేసి, అతని ప్రాణాలను కాపాడాలనే ఉద్దేశంతో సాంత్వనపూర్వకంగా ధైర్యం చెప్పింది.
శరణాగతేయం సుశ్రోణీ మయా దత్తాభయా చ సా। శుభాచారా చ భద్రం తే నైనాం వక్తుమిహోత్సహే ।। 8
ఈ సుందర నడుముతో ఉన్న స్త్రీ నాకు ఆశ్రయం కోరింది. నేను ఆమెకు భయం లేకుండా ఉండేలా మాటిచ్చాను. ఆమె మంచి ప్రవర్తన కలది. నీకు శుభం కలగాలి. ఈ విషయాన్ని ఆమెతో చెప్పడానికీ నాకు మనసు రావడం లేదు.
ఏషా హి శక్యా నాన్యేన స్ప్రష్టుం పాపేన చేతసా। గన్ధర్వాః కిల పఞ్చేమాం రక్షన్తి రమయన్తి చ ।। 9
దుష్టమనస్సుతో ఉన్నవారు ఆమెను తాకడం అసాధ్యం. ఐదు గంధర్వులు ఆమెను రక్షిస్తూ, ఆనందింపజేస్తూ ఉంటారని చెబుతారు.
ఏవమేషా మమాచష్టే తథా ప్రథమసంగమే। తథైవ గజనాసోరూః సత్యమాహ మమాన్తికే। తే హి క్రుద్ధా మహాత్మానో నాశయేయుర్హి జీవితమ్ ।। 10
ఇదే విషయాన్ని ఆమె మొదటిసారి కలిసినప్పుడు నాకు చెప్పింది. ఆ గజనాసురూపిణి నా ముందే నిజం చెప్పింది. ఆ మహాత్ములు కోపగిస్తే ప్రాణాన్ని నాశనం చేయగలరు.
రాజా చైవ సమీక్ష్యైనాం సంమోహం గతవానిహ । మయా చ సత్యవచనైరనునీతో మహీపతిః ।। 11
రాజు కూడా ఆమెను చూసి అయోమయంలో పడిపోయాడు. నేను నిజమైన మాటలతో ఆ రాజును శాంతింపజేశాను.
సోప్యేనామనిశం దృష్ట్వా మనసైవాభ్యనన్దత। భయాద్గన్ధర్వముఖ్యానాం జీవితస్యోపఘాతినామ్। మనసాఽపి తతస్త్వేనాం న చిన్తయతి పార్థివః ।। 12
ఆయన కూడా ఆమెను రాత్రింబవళ్ళు చూసినా, మనసులో మాత్రమే ఆనందించాడు. కానీ ప్రాణహాని కలిగించే గంధర్వులను భయపడి, మనసులో కూడా ఆమెను ఆలోచించలేదు.
తే హి క్రుద్ధా మహాత్మానో గరుడానిలతేజసః। దహేయురపి లోకాంస్త్రీన్యుగాన్తేష్వివ భాస్కరః ।। 13
ఆ మహాత్ములు గరుడుడు, గాలి, అగ్ని లాంటి తేజస్సుతో ఉన్నవారు. వారు కోపగిస్తే యుగాంతంలో సూర్యుడు మూడువెళ్ళు కాల్చినట్లే, మూడు లోకాలను కాల్చగలరు.
సైనన్ధ్ర్యా హ్యేతదాఖ్యాతం మమ తేషాం మహద్బలమ్। తవ చాహమిదం గుహ్యం స్నేహాద్వక్ష్యామి బన్ధువత్ ।। 14
సైరంధ్రీ తన చేతనే వారి గొప్ప బలాన్ని నాకు తెలిపింది. బంధువుని ప్రేమతో, ఈ రహస్యాన్ని నీతో పంచుకుంటున్నాను.
మా గమిష్యసి వై కృచ్ఛ్రాం గతిం పరమదుర్గమామ్। బలినస్తే రుజం కుర్యుః కులస్య చ ధనస్య చ ।। 15
నీకు అత్యంత దుర్గమమైన, భయంకరమైన పరిస్థితి రాకుండా చూడు. వారి బలం నీ కుటుంబానికీ, ధనానికి కూడా నాశనం తేచేయగలదు.
తస్మాన్నాస్యాం మనః కర్తుం యది ప్రాణా ప్రియాస్తవ। న చిన్తయేథా మాగాస్త్వం మత్ప్రియం చ యదీచ్ఛసి ।। 16
అందువల్ల, నీకు ప్రాణం ప్రియమైతే ఆమెను మనసులో పెట్టుకోకు. నాకిష్టమైనదాన్ని నీవు కోరుకుంటే, ఆమెను గురించి ఆలోచించకూడదు, దగ్గరకి పోకూడదు.
ఏవముక్తస్తు దుష్టాత్మా భగినీం కీచకోఽబ్రవీత్। గన్ధర్వాణాం శతం వాఽపి సహస్రమయుతాని వా । అహమేకో వధిష్యామి గన్ధర్వాన్పఞ్చ కిం పునః ।। 17
ఇలా అన్నాక, దుష్టహృదయుడైన కీచకుడు తన అక్కతో ఇలా అన్నాడు: వంద, వెయ్యి, పదివేలు గంధర్వులు ఉన్నా, నేను ఒక్కడే వారిని సంహరిస్తాను. ఐదుగురిని అయితే ఏమాత్రం లెక్క!
న చ త్వమభిజానీషే స్త్రీణాం గుహ్యమనుత్తమమ్ । పుత్రం వా కిల పౌత్రం వా భ్రాతరం వా మనస్వినమ్ ।। 18
నీవు స్త్రీల అంతర్లీనమైన రహస్యాన్ని తెలుసుకోలేవు. అది కుమారుడైనా, మనవడైనా, తెలివైన అన్నయ్యయినా సరే.
రహసీహ నరం దృష్ట్వా నానాగన్ధవిభూషితమ్। యోనిరుత్స్విద్యతే స్త్రీణాం సతీనామపి చ శ్రుతమ్ ।। 19
ఒక స్త్రీ, ఎంత సతీమంతురాలైనా, రహస్యంగా వివిధ పరిమళాలతో అలంకరించుకున్న పురుషుణ్ని చూసినప్పుడు, ఆమె మనసు చలించిపోతుందని చెబుతారు.
మాం నిరీక్ష్యానులిప్తాఙ్గం సర్వాభరణభూషితమ్। వశమేష్యతి సైరన్ధ్రీ మన్మథేనాభిపీడితా। సా త్వం దృష్ట్వా బ్రూహి చైనాం మమ చేఞ్జీవితం ప్రియం ।। 20
నన్ను సర్వాభరణాలతో అలంకరించుకుని, సుగంధాలు పూసుకుని చూసినప్పుడు, మన్మథుడి ప్రభావంతో సైరంధ్రీ నా వశమవుతుంది. నువ్వు ఆమెను చూసినప్పుడు, నా ప్రాణం ఆమెపై ఆధారపడి ఉందని చెప్పు.
ఏవముక్తా సుదేష్ణా తు శోకేనాభిప్రపీడితా। అహో దుఃఖమహో కృచ్ఛ్రమహో పాపమితి స్మహ ।। 21
ఇలా విని, సుదేష్ణా తీవ్రమైన దుఃఖంతో బాధపడుతూ, 'అయ్యో, ఎంత బాధ! ఎంత కష్టం! ఎంత పాపం!' అని తనలో తాను ఆలోచించింది.
ప్రారుదద్భృశదుఃఖార్తా విపాకం తస్య వీక్ష్య సా। పాతాలేషు పతత్యేష విలపన్బడవాముఖే ।। 22
ఆయన భవిష్యత్తు చూచి, ఆమె తీవ్రమైన బాధతో ఏడ్చింది. "ఇతడు పాతాళంలోకి పడిపోతున్నాడు, వినాశనపు అగ్నిముఖంలో విలపిస్తూ కూరుకుపోతున్నాడు" అని ఆమె వేదనతో పలికింది.
త్వత్కృతే వినశిష్యన్తి భ్రాతరః సుహృదశ్చ మే। కింను శక్యం మయా కర్తుం యత్త్వమేవమభిప్లుతః ।। 23
నీ వల్ల నా అన్నదమ్ములు, స్నేహితులు నశించిపోతారు. నీవు ఇంతగా మోహంలో పడిపోయినప్పుడు నేను还能 ఏమి చేయగలను?
న చ శ్రేయోఽభిజానీషే కామమేవానువర్తసే। ధ్రువం గతాయుస్త్వం పాప యదేవం కామమోహితః । అకర్తవ్యే హి మాం పాపే నియునఙ్క్షి నరాధమ ।। 24
నీకు ఏది మేలు తెలియదు, కేవలం కోరికల వెంబడి నడుస్తున్నావు. పాపాత్మా! నీవు కోరికలకు లోనై, నీ ఆయువు ముగిసినట్టే. ఈ తప్పు పనిలో నన్ను కూడా నీవు లోతుగా లాగుతున్నావు, దుర్మార్గుడా!
అపి చైతత్పురా ప్రోక్తం నిపుణైర్మనుజోత్తమైః । ఏకస్తు కురుతే పాపం స్వజాతిస్తేన హన్యతే ।। 25
ఇదంతా మునుపు తెలివైన, మంచివారు చెప్పిన మాటే — ఒకడు పాపం చేస్తే, దాని వల్ల అతని కుటుంబం అంతా నాశనం అవుతుంది.
గతస్త్వం ధర్మరాజస్య విషయం నాత్ర సంశయః। అదూషితమిదం సర్వం స్వజనం ఘాతయిష్యసి ।। 26
నీవు ధర్మరాజు పరిమితిలోకి వచ్చావు, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు. నీవు నిష్కలంకమైన నీ బంధువులను నాశనం చేస్తావు.
ఏతత్తు మే దుఃఖతరం యేనాహం భ్రాతృసౌహృదాత్। విదితార్థా కరిష్యామి తుష్టో భవ కులక్షయే ।। 27
నన్ను ఎక్కువగా బాధించేది ఏమిటంటే, అన్నదమ్ములపై ప్రేమతోనే నీ కోరిక నెరవేర్చాల్సి వస్తోంది. మన వంశ నాశనంతో నీవు సంతోషించు.