లక్షణం చరితం చైవ గవాం యచ్చాపి మఙ్గలమ్ । సత్సర్వం మే సువిదితమన్యచ్చాపి విశాంపతే
పశువుల లక్షణాలు, ప్రవర్తన, శుభత, ఇవన్నీ నాకు బాగా తెలుసు, ప్రజలలో శ్రేష్ఠుడా, ఇంకా చాలా విషయాలు కూడా తెలుసు.
వృషభానపి జానామి రాజన్పూజితలక్షణాన్। యేషాం మూత్రముపాఘ్రాయ అపి వన్ధ్యా ప్రసూయతే
రాజా, గౌరవానికి పాత్రమైన ఎద్దుల లక్షణాలు నాకు తెలుసు; వాటి మూత్రాన్ని వాసన పుచ్చుకుంటే, వంధ్య గోవు కూడా గర్భం దాల్చుతుంది.
సోఽహమేవం చరిష్యామి ప్రీతిరత్ర పరా హి మే। విరాటనగరే గూఢో రంస్యేఽహం తేన కర్మణా
అందుకే నేను ఇలా చేస్తాను, నాకు ఈ పనిపై ఎంతో ప్రేమ ఉంది; విరాటునగరంలో ఎవరికీ తెలియకుండా, ఆ పనిలో ఆనందంగా ఉంటాను.
తోషయిష్యే చ రాజానాం మా భూచ్చిన్తా తవానఘ । న చ మాం వేత్స్యతి పరస్తత్తే రోచతు పార్థివ। ఇత్యేతద్వః ప్రతిజ్ఞాతం విచరిష్యామ్యహం యథా
రాజును సంతోషపెడతాను; నీకు ఎలాంటి ఆందోళన ఉండకూడదు, పాపరహితుడా. ఎవ్వరూ నన్ను గుర్తించరు; ఇది నీకు నచ్చాలని కోరుకుంటున్నాను. నేను చెప్పినట్టు తప్పకుండా చేస్తాను.
కేనాత్ర కర్మణా కృష్ణా ద్రౌపదీ విచరిష్యతి। న హి కించిద్విజానాతి కర్మ కర్తుం యథా స్త్రియః
ఇక్కడ ద్రౌపదీ ఏ పని చేస్తూ తిరుగుతుంది? ఎందుకంటే ఆమెకు స్త్రీలు చేసే పనుల్లో ఏమీ తెలియదు.
మాల్యాగన్ధానలఙ్కారాన్వస్త్రాణి వివిధాని చ। ఏతాన్యేవాభిజానాతి యథాజాతా చ భామినీ
ఆమెకు పూలమాలలు, గంధాలు, అలంకారాలు, వివిధ వస్త్రాలు మాత్రమే తెలుసు; అందమైన స్త్రీకి ఇవే సహజంగా తెలుసు.
పతివ్రతా మహాభాగా కథం ను విచరిష్యతి। ఇయం తు నః ప్రియా భార్యా ప్రాణేభ్యోపి గరీయసీ
పతివ్రత, మహాభాగ్యవంతురాలైన ఈ భార్య ఎలా తిరుగుతుంది? ఆమె మనకు ఎంతో ప్రియమైన భార్య, ప్రాణాలకన్నా విలువైనది.
మాతేవ పరిపాల్యా చ పూజ్యా జ్యేష్ఠా స్వసేవ చ । సుకుమారీ సుశీలా చ రాజపుత్రీ యశస్వినీ । కథం వత్స్యతి కల్యాణీ విరాటనగరే సతీ
తల్లిలా సంరక్షించవలసినది, పెద్ద అక్కలా గౌరవించవలసినది, సున్నితమైనది, మంచితనంతో కూడినది, రాజకుమార్తె, కీర్తిగలది — ఈ శుభస్వభావురాలు విరాటునగరంలో ఎలా జీవిస్తుంది?
అహం వత్స్యామి రాజేన్ద్ర నిర్వృతో భవ పార్థివ। యథా తే మత్కృతే శోకో న భవేన్నృపతే శృణు। యథా తు మాం న జానన్తి యత్కరిష్యామ్యహం ప్రభో
రాజేంద్రా, నేను అక్కడ నివసిస్తాను; నీవు నిర్భయంగా ఉండు. నా గురించి నీకు బాధ కలగకుండా నేను ఎలా ఉంటానో విను. నన్నెవ్వరూ గుర్తించకుండా నేను ఏం చేస్తానో చెప్తాను.
ఛన్నా వత్స్యామ్యహం యన్మాం న విజానన్తి కేచన। వృత్తం తచ్చ సమాఖ్యాస్యే శర్మ తేస్తు విశాంపతే
నేను ఎవరికీ తెలియకుండా, దాచుకుని అక్కడ ఉంటాను; నేను ఏం చేస్తానో చెబుతాను, ప్రజలలో శ్రేష్ఠుడా, నీకు మానసిక శాంతి కలగాలని.
సైరన్ధ్రీజాతిసంపన్నా నామ్నాఽహం వ్రతచారిణీ
నేను పుట్టుకతోను పేరుతోను ఒక సైరంధ్రీ, నియమాలను పాటిస్తూ జీవిస్తున్నాను.
సైరన్ధ్ర్యో రక్షితాః స్త్రీణాం భుజిష్యాః సన్తి భారత । ఏకపత్న్యః స్త్రియశ్చైతా ఇతి లోకస్య నిశ్చయః
సైరంధ్రీలు స్త్రీలలో రక్షణ పొందుతారు, కొందరు యజమానులవుతారు, ఓ భారతా! వీరు ఒక్క భర్తకే నిబద్ధతగా ఉంటారని ప్రజలందరికీ నిశ్చయం.
సాఽహం బ్రువాణా సైరన్ధ్రీ కుశలా కేశకర్మణి। ప్రమదాహరికా లోకే పురుషాణాం ప్రవాసినామ్
అందుకే నేను సైరంధ్రీగా, జుట్టు అలంకరించడంలో నైపుణ్యం గలవాడినని, స్త్రీలకు సహచరిగా, దూరప్రాంతాల పురుషులకు కూడా తెలిసినవాడినని చెబుతాను.
యుధిష్ఠిరస్య వై గేహే ద్రౌపద్యాః పరిచారికా। ఉషితాఽస్మీతి వక్ష్యామి పృష్టా రాజ్ఞా చ భారత। ఆత్మగుప్తా చరిష్యామి యన్మాం త్వం పరిపృచ్ఛసి
రాజు అడిగితే, నేను యుధిష్ఠిరుని ఇంట్లో ద్రౌపదికి సేవకురాలిగా ఉన్నానని చెబుతాను, నీవు అడిగినట్లు నేను నా మనస్సును కట్టుబడి నడుస్తాను.
నాహం తత్ర భవిష్యామి దుర్భరా రాజవేశ్మని। కృత్వా చైవ సదా రక్షాం వ్రతేనైవ నరాధిప
రాజభవనంలో ఉండడం నాకు తట్టుకోలేనిది, అందుకే అక్కడ ఉండను; నా నియమాన్ని పాటిస్తూ ఎప్పుడూ నన్ను నేను రక్షించుకుంటాను, ఓ రాజా.
సుదేష్ణాం ప్రత్యుపస్థాస్యే రాజభార్యాం యశస్వినీమ్ । సా రక్షిష్యతి మాం ప్రాప్తాం మా తే భూద్దుఃఖమీదృశమ్
ప్రసిద్ధమైన రాణి సుదేష్ణకు సేవ చేస్తాను; నేను అక్కడికి వచ్చినప్పుడు ఆమె నన్ను కాపాడుతుంది. నీకు ఇలాంటి దుఃఖం కలగకూడదు.
అథ గుప్తా చరిష్యామి యుష్మాభిస్తత్ర తస్థుషీ। ఇత్యేవం వః ప్రతిజ్ఞాతం విహరిష్యామ్యహం యథా
మీరు అందరూ అక్కడ నాకు రక్షణగా ఉండగా, నేను నిశ్చయించినట్లు నడుచుకుంటాను — ఇదే నా మాట, అలాగే జీవిస్తాను.
యథా నో దుర్హృదః పాపా భవన్తి సుఖినః పునః। కుర్యాస్తథా త్వం కల్యాణి లక్షయేయుర్న తే జనాః
మన శత్రువులు, ఎంత దుష్టులైనా, మళ్లీ సుఖంగా ఉండగలిగినట్లే, నీవు కూడా, ఓ మంగళకరమైనవాడా, ప్రజలు నిన్ను గుర్తించకుండా చూసుకో.
కల్యాణం భాషసే కృష్ణే యథా కౌలేయకీ తథా। న పాపమభిజానాసి సాధ్వీ సాధువ్రతే స్థితా
నీ మాటలు మంచివే, ఓ కృష్ణే! కులేయకీ స్త్రీలా మాట్లాడుతున్నావు. నీవు పాపం ఏమిటో తెలియని సతీ, నీ నియమంలో నిలబడినవాడవు.
కర్మాణ్యుక్తాని యుష్మాభిర్యాని తాని చరిష్యథ। మమ చాపి యథా బుద్ధిరుచితా హి వినిశ్చయాత్
మీకు అప్పగించిన పనులను మీరు చేయాలి; నేను కూడా నా బుద్ధికి తగినట్లు, దృఢంగా నిర్ణయించుకుని చేస్తాను.
పురోహితోఽయమస్మాకమగ్నిహోత్రాణి రక్షతు। సూతపౌరోగవైః సార్ధం ద్రుపదస్య నివేశనే
మన పూజారి, రథవాహకులు, గోపాలులతో కలిసి, ద్రుపదుని ఇంట్లో అగ్నికార్యాలను కాపాడాలి.
ఇన్ద్రసేనముఖాశ్చేమే రథానాదాయ కేవలాన్ । యాన్తు ద్వారవతీం శీఘ్రమితి మే వర్తతే మతిః
ఇంద్రసేనుడు ముందుండి, వీరందరూ రథాలను తీసుకుని త్వరగా ద్వారకకు వెళ్లాలి — ఇదే నా నిర్ణయం.
ఇమాశ్చ నార్యో ద్రౌపద్యాః సర్వాశ్చ పరిచారికా । పాఞ్చాలానేవ గచ్ఛన్తు సూతపౌరోగవైః సహ
ఇవి ద్రౌపదికి సేవ చేసే స్త్రీలు, వీరందరూ రథవాహకులు, గోపాలులతో కలిసి పాంచాల దేశానికి వెళ్లాలి.
సర్వైరపి చ వక్తవ్యం న ప్రాజ్ఞాయన్త పాణ్డవాః । అర్ధరాత్రే మహాత్మానో భిక్షాదాన్బ్రాహ్మణానపి। గతా హ్యస్మానపాహాయ సర్వే ద్వైతవనాదితి
పాండవులను ఎవరూ గుర్తించలేదని అందరూ చెప్పాలి; అర్ధరాత్రి సమయంలో, దానం తీసుకున్న బ్రాహ్మణులతో సహా, మహాత్ములు మనల్ని వదిలి ద్వైతవనానికి వెళ్లిపోయారని చెప్పాలి.
ఏవం తేఽన్యోన్యమామన్త్ర్య కర్మాణ్యుక్త్వా పృథక్పృథక్। ధౌమ్యమామన్త్రయామాసుః స చ తాన్మన్త్రమబ్రవీత్
ఇలా పరస్పరం వీడ్కోలు చెప్పుకుని, పనులను వేరువేరుగా అప్పగించి, ధౌమ్యుని దగ్గరకు వెళ్లారు; ఆయన వారికి మంత్రాన్ని చెప్పాడు.
తానన్వశాత్స ధర్మాత్మా సర్వధర్మవిశేషవిత్ । ధౌమ్యః పురోహితో రాజన్పాణ్డవాన్పురుషర్షభాన్
ధర్మాన్ని బాగా తెలిసిన ధౌమ్యుడు, మన పూజారి, ఓ రాజా, పాండవులకు ఉపదేశం చేశాడు.
విదితం వై యథా సర్వం లోకే వృత్తమిదం నృప। విదితే చాపి వక్తవ్యం సుహృద్భిరనురాగతః
ఈ సంఘటనలు ప్రపంచంలో ఎలా జరిగాయో అందరికీ తెలుసు, ఓ రాజా! తెలిసినప్పుడు, మిత్రులు ప్రేమతో చెప్పాలి.
అతోఽహమభివక్ష్యామి హేతుమాత్రం నిబోధత। హన్తేమాం రాజవసతిం రాజపుత్రా బ్రవీమి వః। యథా రాజకులం ప్రాప్య చరన్ప్రోష్య న రిష్యతి
కాబట్టి ఇప్పుడు నేను చెప్పబోతున్నాను, కారణాన్ని వినండి. రాజకుమారులారా, రాజభవనంలో నివసించినప్పుడు, ఎలాంటి హాని కలగకుండా ఎలా ఉండాలో నేను మీకు వివరించబోతున్నాను.
దుర్వాసమేవ కౌరవ్య జాతేన కురువేశ్మని । అమానితేన మానార్హ గూఢేన పరివత్సరమ్
కౌరవుని ఇంటిలో పుట్టినవాడు, దుర్వాసులా, గౌరవానికి అర్హుడైనా గుర్తించబడకుండా, ఒక సంవత్సరం మౌనంగా, ఎవరికీ తెలియకుండా ఉండాలి.
దిష్టద్వారో లభేద్ద్రష్టుం రాజస్వేషు న విశ్వసేత్। న చానుశిష్యాద్రాజానమపృచ్ఛన్తం కదాచన
రాజును చూడాలంటే నిర్ణయించిన ద్వారం నుంచే లోపలికి వెళ్లాలి; రాజుల మీద ఎప్పుడూ నమ్మకం పెట్టుకోకూడదు. రాజు అడగకపోతే, అతనికి ఉపదేశం చెప్పకూడదు.