అథాబ్రవీద్భీమసేనం కునతీపుత్రో యుధిష్ఠిరః। నకులః సహదేవశ్చ బీభత్సుశ్చ పరంతప
ఆ తరువాత కుంతీ కుమారుడు యుధిష్ఠిరుడు, భీమసేనుని, నకులుని, సహదేవుని, మహాబలుడు అర్జునుని ఇలా ఉద్దేశించి పలికాడు.
చిరంగతాస్తోయహేతోర్న చాగచ్ఛన్తి భారత। తాంశ్చైవానయ భద్రం తే పానీయం చ త్వమానయ
నీళ్ల కోసం వారు చాలా కాలంగా వెళ్లిపోయి ఇంకా రాలేదు, భరత వంశీయుడా. నువ్వు వారిని తీసుకురా, నీళ్లు కూడా తీసుకురా. మంగళం కలగాలి.
భీమసేనస్తథేత్యుక్త్వా తం దేశం ప్రత్యపద్యత। రయత్రతే పురుషవ్యాఘ్రా భ్రాతరోస్య నిపాతితాః
భీమసేను 'అలాగే' అని చెప్పి ఆ ప్రదేశానికి వెళ్లాడు. అక్కడ ఆ పురుషశార్దూలుడు తన అన్నదమ్ములు పడిపోయినట్లు చూశాడు.
తాన్దృష్ట్వా దుఃఖితో భీమస్తృషయా చ ప్రపీడితః। అమన్యత మహాబాహుః కర్మ తద్యక్షరక్షసామ్
వారిని చూసి భీముడు ఎంతో విచారంతో, దాహంతో బాధపడి, ఈ పని యక్షుడు లేదా రాక్షసుడి చేతి పని అని అనుకున్నాడు.
సచిన్తయామాస తదా యోద్ధవ్యం ధ్రువమద్య మే। పాస్యామి తావత్పానీయమితి పార్థో వృకోదరః
అప్పుడు అతడు, 'ఈ రోజు తప్పక యుద్ధం చేయాలి. కానీ ముందు నీళ్లు తాగాలి' అని నిర్ణయించుకున్నాడు, వృకోదరుడు.
తతోఽభ్యధావత్పానీయం పిపాసుః పురుషర్షభః
అంతటితో, దాహంతో బాధపడుతూ, పురుషులలో శ్రేష్ఠుడు నీళ్లవైపు పరుగెత్తాడు.
మా తాత సాహసంకార్షీర్మమ పూర్వపరిగ్రహః। ప్రశ్నానుక్త్వా తు కౌన్తేయ తతః పిబ హరస్వ చ
'బిడ్డా, తొందరపడి పని చేయకు. ఇది ముందుగా నాకు చెందింది. కుంతీ కుమారుడా, ముందు ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పి, తర్వాత నీళ్లు తాగు, తీసుకెళ్లు.'
ఏవముక్తస్తదా భీమో యక్షేణామితతేజసా। అనుక్త్వైవ తు తాన్ప్రశ్నాన్పీత్వైవ నిపపాత హ
అపారమైన తేజస్సుతో కూడిన యక్షుడు ఇలా చెప్పగా, భీముడు ఆ ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పకుండా, నీళ్లు తాగి వెంటనే పడిపోయాడు.
తతః కున్తీసుతో రాజా ప్రచిన్త్య పురుషర్షభః। `ఆత్మనాఽఽత్మానమన్విష్య విచారమకరోత్ప్రభుః
అంతటితో కుంతీ కుమారుడు, రాజు, గొప్ప పురుషుడు, లోతుగా ఆలోచిస్తూ, తనను తాను పరిశీలించి, గంభీరంగా విచారించాడు.
తతశ్చిరగతాన్భ్రాతృనథాఽఽజ్ఞాయ యుధిష్ఠిరః। చిరాయమాణాన్బహుశః పునః పునరువాచహ
తర్వాత, తన అన్నదమ్ములు చాలా కాలంగా తిరిగి రాకపోయారని గ్రహించిన యుధిష్ఠిరుడు, వారెందుకు ఆలస్యంగా ఉన్నారో అనుమానంతో, మళ్లీ మళ్లీ పిలిచాడు.
కింస్విద్వనమిదం దగ్ధం కింఖిద్దృష్టో మృతో భవేత్। ప్రహరన్తో మహాభూతం శప్తాస్తేనాథ తేఽపతన్
'ఏమైందో ఏమో? ఈ అడవి కాలిపోయిందా? ఏదైనా చూసి చనిపోయారా? ఏదైనా మహాశక్తివంతుడిని ఎదుర్కొని శాపగ్రస్తులై పడిపోయారా?'
న పశ్యన్త్యథవా వీరాః పానీయం యత్రతే గతాః। అన్విచ్ఛద్భిర్వనే తోయం కాలోఽయమతిపాతితః
లేదా, వీరులు వెళ్లిన చోట నీళ్లు కనిపించకపోవచ్చు. అడవిలో నీళ్లు వెతుకుతూ చాలా సమయం గడిచిపోయింది.
కింను తత్కారణం యేన నాయాన్తి పురుషర్షభాః। గచ్ఛామ్యేషాం పదం ద్రష్టుమితి కృత్వా యుధిష్ఠిరః
ఈ మహానుభావులు ఎందుకు తిరిగి రావడం లేదు? అని యుధిష్ఠిరుడు ఆలోచిస్తూ, 'వాళ్లు ఎటు వెళ్లారు చూద్దాం' అని బయలుదేరాడు.
సముత్థాయ మహాబుద్ధిర్దహ్యమానేన చేతసా। వ్యపేతజననిర్ఘోషం ప్రవివేశ మహావనమ్
అతడు గొప్ప బుద్ధిశాలి, మనసు ఆందోళనతో మండిపోతూ, అక్కడ ఎలాంటి మానవ శబ్దం లేని నిశ్శబ్దమైన అటవిలోకి అడుగుపెట్టాడు.
రురుభిశ్చ వరాహైశ్చ పక్షిభిశ్చ నిషేవితమ్। నీలభాస్వరవర్ణైశ్చ పాదపైరుశోభితమ్
ఆ అడవి జింకలు, పంది, పక్షులు తిరిగే చోటుగా ఉండి, నీలం, బంగారు రంగుల చెట్లతో అందంగా అలంకరించబడి ఉంది.
భ్రమరైరుపగీతం చ పక్షిభిశ్ సమన్తతః। `మృదుశాడ్వలసంకీర్ణభూమిభాగం మనోహరమ్
అక్కడ చుట్టూ తేనెటీగల గానంతో, పక్షుల కిలకిలారావాలతో నిండిపోయి, మృదువైన ఆకుపచ్చ గడ్డి పరచిన భూమి ఎంతో ఆకర్షణీయంగా కనిపించింది.
స గచ్ఛన్కాననే తస్మిన్హేమజాలపరిష్కృతమ్। దదర్శ తత్సరః శ్రీమాన్విశ్వకర్మకృతం యథా
ఆ అడవిలో బంగారు అలంకరణలతో కూడిన చోట నడుస్తూ, యుధిష్ఠిరుడు, విశ్వకర్మ చేతి పనిలా కనిపించే ఒక అద్భుతమైన సరస్సును చూశాడు.
ఉపేతం నలినీజాలైః సిన్ధువారైః సచేతసైః। కేతకైః కరవీరైశ్చ పిప్పలైశ్చైవ సంవృతమ్
ఆ సరస్సు కమలాల గుత్తులతో, వికసించిన సింధువార పువ్వులతో, కేతకీ, కరవీర చెట్లతో, అలాగే పిప్పల వృక్షాల నీడతో కప్పబడి ఉంది.
తతో ధర్మసుతః శ్రీమాన్భ్రాతృదర్శనలాలసః'। శ్రమార్తస్తదుపాగమ్య సరో దృష్ట్వాఽథ విస్మితః
తర్వాత ధర్మపుత్రుడు, తన అన్నదమ్ములను చూడాలని తపనతో, శ్రమతో అలసిపోయి, ఆ సరస్సు దగ్గరకు వచ్చి చూసి ఆశ్చర్యపోయాడు.
తతస్తే యక్షవచనాదుదతిష్ఠన్త పాణ్డవః। క్షుత్పిపాసే చ సర్వేషాం క్షణేన వ్యపగచ్ఛతామ్
తర్వాత యక్షుని ఆజ్ఞతో పాండవులు లేచి నిలబడ్డారు. వెంటనే వారందరిలోని ఆకలి, దాహం మాయమయ్యాయి.
సరస్యేకేన పాదేన తిష్ఠన్తమపరాజితమ్। పృచ్ఛామి కో భవాన్దేవో న మే యక్షో మతో భవాన్
సరస్సులో ఒక కాలితో నిలబడి, ఎవ్వరూ ఓడించలేని వాడివి. నీవెవరో అడుగుతున్నాను, దేవుడివా? నీవు యక్షుడు అనిపించడం లేదు.
బసూనాం వా భవానేకో రుద్రాణామథవా భవాన్। అథవా మరుతాం శ్రేష్ఠో వజ్రీ వా త్రిదశేశ్వరః
నీవు వసువులలో ఎవరో, లేక రుద్రులలో ఎవరో? లేక మరుతులలో గొప్పవాడవా, లేక వజ్రాయుధమున్న దేవేంద్రుడవా?
మమ హి భ్రాతర ఇమే సహస్రశతయోధినః। తం యోధం న ప్రపశ్యామి యేన సర్వే నిపాతితాః
నా అన్నదమ్ములు వేలాది మంది యోధులతో యుద్ధం చేయగలవారు. కానీ వారందరినీ ఓడించిన యోధుడు ఎవరో నేను చూడడం లేదు.
సుఖం ప్రతి ప్రబుద్దానామిన్ద్రియాణ్యుపలక్షయే। స భవాన్సుహృదోస్మాకమథవా నః పితా భవాన్
ఇక్కడ మేల్కొన్న వారందరి ఇంద్రియాలు ప్రశాంతంగా ఉన్నాయి. కావున, నీవు మా మిత్రుడవో, లేక మా తండ్రివో అనిపిస్తోంది.
అహంతే జనకస్తాత ధర్మో మృదుపరాక్రమ। త్వాం రదిదృక్షురనుప్రాప్తో విద్ధి మాం భరతర్షభ
నా కుమారుడా, నేను నీ తండ్రిని, ధర్ముడిని. నిన్ను చూడాలని వచ్చాను. నన్ను తెలుసుకో, నీవు భారత వంశంలో గొప్పవాడవు.
యశః సత్యందమః శౌచమార్జవం హ్రీరచాపలమ్। దానం తపో బ్రహ్మచర్యమిత్యేతాస్తనవో మమ
పేరు, సత్యం, ఇంద్రియనిగ్రహం, పవిత్రత, నేరుగా ఉండడం, లజ్జ, చంచలత లేకపోవడం, దానం, తపస్సు, బ్రహ్మచర్యం — ఇవన్నీ నా అవయవాలు.
అహింసా సమతా శాన్తిస్తపః శౌచమమత్సరః। ద్వారాణ్యేతాని మే విద్ధి ప్రియో హ్యసి సుతో మమ
హింస చేయకపోవడం, సమభావం, శాంతి, తపస్సు, పవిత్రత, అసూయ లేకపోవడం — ఇవన్నీ నా ద్వారాలు. నీవు నాకు ప్రియమైన కుమారుడవు.
దిష్ట్యా పఞ్చసు రక్తోసి దిష్ట్యా తే షట్రపదీ జితా। ద్వే పూర్వే మధ్యమే ద్వే చ ద్వే శాన్తే సాంపరాయికే ।। $
నీకు ఐదు విషయాల్లో విజయం లభించింది, ఆరు దశలను కూడా జయించావు. రెండు మొదటివి, రెండు మధ్యలో, రెండు చివర్లో శాంతియుతంగా ఉంటాయి.
ధ్రమోఽహమితి భద్రం తే జిజ్ఞాసుస్త్వామిహాగతః। ఆనృశంస్యేన తుష్టోస్మి వరం దాస్యామి తేఽనఘ
నేను ధర్ముడిని, నీకు మంగళం కలుగుగాక! నిన్ను పరీక్షించడానికి ఇక్కడికి వచ్చాను. నీ దయతో సంతోషించాను. నీవు కోరిన వరం అడుగు, పాపరహితుడవు.
వరం వృణీష్వ రాజేన్ద్రదాతా హ్యస్మి తవానఘ। యే హి మే పురుషా భక్తా న తేషామస్తి దుర్గతిః
ఓ రాజా, నీవు కోరిన వరం అడుగు. నేను నీకు వరాలిచ్చే వాడిని, పాపరహితుడవు. నన్ను భక్తిగా ఆరాధించే వారికి ఎప్పుడూ కష్టాలు ఉండవు.