వృద్ధయోరన్ధయోర్దృష్టిస్త్వయి వంశః ప్రతిష్ఠిః। త్వయి పిణ్డశ్చ కీర్తిశ్చ సన్తానశ్చావయోరితి
మా వృద్ధులు, అంధులు అయిన తల్లిదండ్రులకు నీవే చూపు, వంశానికి ఆధారం, పిండం, కీర్తి, సంతానం అన్నింటికీ నీవే కారణం.
మాతా వృద్ధా పితా వృద్ధస్తయోర్యష్టిరహం కిల। తౌ రాత్రౌ మామపశ్యన్తౌ కామవస్థాం గమిష్యతః
నా తల్లి వృద్ధురాలు, నాన్న వృద్ధుడు. వారికి నేను ఆధారం. రాత్రి నన్ను చూడకపోతే వారు ఎంత దయనీయ స్థితిలో పడతారో.
నిద్రాయాశ్చాభ్యసూయామి యస్యా హేతోః పితా మమ। మాతా చ సంశయం ప్రాప్తా మత్కృతేఽనపకారిణీ
నిద్ర వల్లే నా తండ్రి, ఎలాంటి తప్పు లేని తల్లి నన్ను గురించి ఆందోళన చెందుతున్నారు కాబట్టి నాకు నిద్ర మీద అసహ్యం కలుగుతోంది.
అహం చ సంశయం ప్రాప్తః కృచ్ఛ్రామాపదమాస్థితః। మాతాపితృభ్యాం హి వినా నాహం జీవితుముత్సహే
నేను కూడా ఆందోళనతో, పెద్ద కష్టంలో ఉన్నాను. తల్లి, తండ్రి లేకుండా నేను బతకలేను.
వ్యక్తమాకులయా బుద్ధ్యా ప్రజ్ఞాచక్షుః పితా మమ। ఏకైకమస్యాం వేలాయాం పృచ్ఛత్యాశ్రమవాసినమ్
నా తండ్రి మనసు కలవరంతో, స్పష్టంగా ఈ సమయానికే ఆశ్రమంలో ఉన్న ప్రతి ఒక్కరిని నన్ను గురించి అడుగుతున్నారు.
నాత్మానమనుశోచామి యథాఽహంపితరం శుభే। భర్తారం చాప్యనుగతాం మాతరం భృశదుఃఖితామ్
నాకు కన్నా నా తండ్రికోసం, భర్తను అనుసరించే, ఎంతో బాధపడుతున్న తల్లికోసం ఎక్కువగా బాధపడుతున్నాను.
మత్కృతే న హి తావద్య సన్తాపం పరమేష్యతః। జీవన్తావనుజీవామి భర్తవ్యౌ తౌ మయేతి హ
నా వల్ల వారికి బాధ కలగకూడదని నేను కోరుకోను. వారు బతికినంతకాలం వారికి తోడుగా ఉండాలనుకుంటున్నాను.
తయోః ప్రియం మే కర్వ్యమితి జీవామి చాప్యహమ్। `పరమం దైవతం తౌ మే పూజనీయౌ సదా మయా। తయోస్తు మే సదాఽస్త్యేవం వ్రతమేతత్పురాతనమ్
వారికి ఇష్టమైనది చేయడానికే నేను బ్రతుకుతున్నాను. వారు నాకు పరమదైవం, ఎప్పుడూ పూజించవలసినవారు. వారికోసం ఇదే నా పురాతన వ్రతం.
ఏవముక్త్వా స ధర్మాత్మా గురుభక్తో గురుప్రియః। ఉచ్ఛ్రిత్య బాహూ దుఃఖార్తః సుస్వరం ప్రరురోద హ
ఇలా చెప్పి, ఆ ధర్మాత్ముడు, గురువులకు భక్తుడూ, ప్రియుడూ అయినవాడు, చేతులు పైకెత్తి, బాధతో, స్పష్టమైన స్వరంతో ఏడ్చాడు.
తతోఽబ్రవీత్తథా దృష్ట్వాభర్తారం శోకకర్శితమ్। ప్రమృజ్యాశ్రూణి పాణిభ్యాం సావిత్రీ ధర్మచారిణీ
తన భర్తను దుఃఖంతో కృశించిపోయినవాడిగా చూసి, సావిత్రి, ధర్మాన్ని పాటించే ఆమె, తన చేతులతో ఆయన కన్నీళ్లు తుడిచింది.
యది మేఽస్తి తపస్తప్తం యది దత్తం హుతం యది। శ్వశ్రూశ్వశురభర్తౄణాం మమ పుణ్యాఽస్తు శర్వరీ
నేను తపస్సు చేసుంటే, దానం చేసుంటే, హోమం చేసుంటే, నా మామ, మామగారు, భర్తకు ఈ రాత్రి మంగళకరంగా ఉండాలి.
న స్మరామ్యుక్తపూర్వం వై స్వైరేష్వప్యనృతాం గిరమ్। తేన సత్యేన తావద్య ధ్రియేతాం శ్వశురౌ మమ
నేను ఎప్పుడూ అబద్ధం మాట్లాడినట్లు గుర్తు లేదు. ఆ సత్యబలంతో ఈ రోజు నా మామ, మామగారు క్షేమంగా ఉండాలి.
కామయే దర్శనం పిత్రోర్యాహి సావిత్రి మాచిరమ్। `అపినామ గురూ తౌ హి పశ్యేయం ధ్రియమాణకౌ
నాకు తల్లిదండ్రులను చూడాలని చాలా ఆకాంక్షగా ఉంది. సావిత్రి, నీవు త్వరగా వెళ్ళు. వారు ఇంకా బ్రతికే ఉంటే, ఆ పెద్దలకు నమస్కరించాలనుకుంటున్నాను.
పురా మాతుః పితుర్వాఽపియది పశ్యామి విప్రియమ్। న జీవిష్యే వరారోహే సత్యేనాత్మానమాలభే
తల్లికైనా, తండ్రికైనా ఏదైనా దురదృష్టకరం జరిగితే, ఓ సుందరి, నేను బ్రతకను — ఇది నిజమైన ప్రమాణంగా నా మనసులో నిశ్చయించుకున్నాను.
యది ధర్మే చ తే బుద్ధిర్మాం చేజ్జీవన్తమిచ్ఛసి। మమ ప్రియం వా కర్తవ్యం గచ్ఛావాశ్రమమన్తికాత్
నీ మనసు ధర్మంలో నిలబడితే, నన్ను బ్రతికించాలనుకుంటే, నాకు ఇష్టమైనది చేయాలి: మనం ఈ ఆశ్రమం నుంచి వెళ్ళిపోదాం.
సావిత్రీ తత ఉత్థాయ కేశాన్సంమ్య భామినీ। పతిముత్థాపయామాస బాహుభ్యాం పరిగృహ్య వై
అప్పుడు సావిత్రి లేచి, తన జుట్టును సవరించుకుని, తన భర్తను చేతులతో ఆలింగనం చేసి లేపింది.
ఉత్తాయ సత్యవాంశ్చాపి ప్రమృజ్యాఙ్గాని పాణినా। సర్వా దిశః సమాలోక్య కఠినే దృష్టిమాదధే
సత్యవాన్ కూడా లేచి, తన చేతితో శరీరాన్ని తుడుచుకుని, అన్ని దిశల్లో చూశాడు. చివరకు ధైర్యంగా ఒక దిశలో దృష్టిని నిలిపాడు.
తమువాచాథసావిత్రీ శ్వః ఫలాని హరిష్యసి। యోగక్షేమార్థమేతం తే నేష్యామి పరశుం త్వహమ్
అప్పుడు సావిత్రి అతనితో ఇలా చెప్పింది: 'రేపు నువ్వు పండ్లు తీయవు. నీకు సుఖంగా ఉండేందుకు, ఈ గొడ్డలిని నేను మోస్తాను.'
కృత్త్వా కఠినభారం సా వృక్షశాఖావలమ్బినమ్। గృహీత్వా పరశుం భర్తుః సకాశే పునరాగమత్
ఆమె బరువైన కట్టను కోసి, చెట్టు కొమ్మను పట్టుకుని, తన భర్తకు చెందిన గొడ్డలిని తీసుకుని మళ్లీ అతని దగ్గరకు వచ్చింది.
వామే స్కన్ధే తు వామోరూర్భర్తుర్బాహుం నివేశ్య చ। దక్షిణఏన పరిష్వజ్య జగామ గజగామినీ
తన ఎడమ భుజంపై భర్త ఎడమ చేయిని ఉంచి, కుడి చేతితో అతన్ని ఆలింగనం చేసి, ఆ గజగామిని నడిచింది.
అభ్యాసగమనాద్భీరు పన్థానో విదితా మమ। వృక్షాన్తరాలోకితయా జ్యోత్స్నయా చాపి లక్షయే
ఈ దారిలో నేను ఎన్నోసార్లు నడిచాను, ఓ భయపడే వాడా, అందుకే మార్గం నాకు తెలుసు. చెట్ల మధ్య నుంచి వచ్చే చంద్రకాంతిలో కూడా నేను దారిని గుర్తించగలను.
ఆగతౌ స్వః పథా యేన ఫలాన్యవచితాని చ। యథాగతం శుభే గచ్ఛ పన్థానం మా విచారయ
మనము ఎక్కడ పండ్లు తీసుకున్నామో ఆ దారిలోనే వచ్చాము. ఓ మంగళకరమైనవాడా, నువ్వు వచ్చిన దారినే వెళ్ళు, దారి గురించి సందేహించవద్దు.
పలాశఖణ్డే చైతస్మిన్పన్థా వ్యావర్తతే ద్విధా। తస్యోత్తరేణ యః పన్థాస్తేన గచ్ఛ త్వరస్వ చ
ఈ పలాశ చెట్టు కొమ్మ దగ్గర దారి రెండు వైపులా విడిపోతుంది. ఉత్తర వైపు దారిలో వెళ్ళు, త్వరగా పో.
స్వస్థోస్మి బలవానస్మి దిదృక్షుః పితరావుభౌ। బ్రువన్నేవ త్వరాయుక్తః సమ్ప్రాయాదాశ్రమం ప్రతి
నేను బాగున్నాను, నాకు బలం ఉంది, ఇద్దరు తల్లిదండ్రులను చూడాలని ఉంది. ఇలా చెప్పి, అతడు తొందరగా ఆశ్రమం వైపు నడిచాడు.
ఏతస్మిన్నేవ కాలే తు ద్యుమత్సేనో మహాబలః। లబ్ధచక్షుః ప్రసన్నాయాం దృష్ట్యాం సర్వం దదర్శ హ
అదే సమయంలో, మహాబలుడు ద్యుమత్సేనుడు తన కళ్లను తిరిగి పొందాడు; స్పష్టమైన దృష్టితో అన్నింటిని చూశాడు.
స సర్వానాశ్రమాన్గత్వా శైబ్యయా సహ భార్యయా। పుత్రహేతోః పరామార్తిం జగామ భరతర్షభ
అతడు తన భార్య శైబ్యయతో కలిసి అన్ని ఆశ్రమాలకు వెళ్లి, కుమారుని కోసం తీవ్రమైన బాధలో మునిగిపోయాడు.
తావాశ్రమాన్నదీశ్చైవవనాని చ సరాంసి చ। తస్యాం నిశి విచిన్వన్తౌ దమ్పతీ పరిజగ్మతుః
ఆ రాత్రి, ఆ దంపతులు ఆశ్రమాలు, నదులు, అడవులు, సరస్సులు అన్నిటిలోనూ వెతికారు.
శ్రుత్వా శబ్దం తు యం కంచిదున్ముఖౌ సుతశఙ్కయా। సావిత్రీసహితోఽభ్యేతి సత్యవానిత్యభాషతామ్
ఏదైనా శబ్దం వినిపించినప్పుడు, కుమారుడు వచ్చాడేమో అని ఆశతో ఎదురుచూశారు; సావిత్రితో కలిసి సత్యవాన్ వచ్చి మాట్లాడాడు.
భిన్నైశ్చ పరుషైః పాదైః సవ్రణైః శోణితోక్షితైః। కుశకణఅటకవిద్ధాఙ్గావునమత్తావివ ధావతః
వారి పాదాలు గాయపడి, రక్తంతో తడిసి, శరీరం దురద్రవ్యం, ముళ్ళతో గాయపడి, వారు ఉన్మత్తుల్లా పరుగెత్తారు.
తతోఽభిసృత్య తైర్విప్రైః సర్వైరాశ్రమవాసిభిః। పరివార్య సమాశ్వాస్య తావానీతౌ స్వమాశ్రమమ్
తర్వాత, ఆశ్రమంలో ఉన్న అన్ని మునులు వచ్చి వారిని చుట్టుముట్టి, ఓదార్చి, తమ ఆశ్రమానికి తీసుకెళ్లారు.