రాజా స్వయం సువీరాణాం ప్రవరాణాం ప్రహారిణామ్। నిమేషమాత్రేణ శతం జఘాన సమరే తదా
సువీరులలో అగ్రగణ్యుడైన రాజు, యుద్ధంలో కేవలం క్షణంలోనే వందమందిని పడగొట్టాడు.
దదృశే నకులస్తత్రరథాత్ప్రస్కన్ద్య ఖఙ్గధృత్। శిరాంసి పాదరక్షాణాం బీజవత్ప్రవపన్ముహుః
అక్కడ నకులు తన రథం నుంచి దిగి, ఖడ్గాన్ని పట్టుకుని, కాలాళ్ల తలలను విత్తనాల్లా తరచూ నరికి పడవేశాడు.
సహదేవస్తు సంయాయ రథేన గజయోధినః। పాతయామాస నారాచైర్ద్రుమేభ్య ఇవ బర్హిణః
సహదేవుడు తన రథంతో ఏనుగు యోధులపై దాడి చేసి, పక్షులు చెట్లపై నుంచి పడిపోవడం లాగా, బాణాలతో వారిని కూల్చేశాడు.
తతస్త్రిగర్తః సధనురవతీర్య మహారథాత్। గదయా చతురో వాహాన్రాజ్ఞస్తస్ తదాఽవధీత్
తర్వాత త్రిగర్తుడు తన గొప్ప రథం నుంచి దిగిపోతూ, గదతో రాజు యొక్క నలుగురు గుర్రాలను చంపాడు.
తమథాభ్యాగతం రాజా పదాతిం కున్తినన్దనః। అర్ధచన్ద్రేణ బాణఏన వివ్యాధోరసి ధర్మరాట్
ఆ కాలాళ్లు దగ్గరికి రాగానే, కుంటిదేవి కుమారుడైన యుధిష్ఠిరుడు, అర్ధచంద్రాకార బాణంతో అతని ఛాతీపై పొడిచాడు.
స భిన్నహృదయో వీరో వక్రాచ్ఛోణితముద్వమన్। పపాతాభిముఖం ప్రాప్తశ్చిన్నమూల ఇవ ద్రుమః
ఆ వీరుడు గుండె చీలిపోవడంతో రక్తం ఉమ్ముతూ, వేరుకత్తిన చెట్టు లాగా నేలపై ముందుకు పడిపోయాడు.
ఇన్ద్రసేనద్వితీయస్తు రథాత్ప్రస్కన్ద్య ధర్మరాట్। హతాశ్వః సహదేవస్య ప్రతిపేదే మహారథమ్
ఇంద్రసేన కుమారుడు అయిన రాజు, తన గుర్రాలు చనిపోవడంతో, రథం నుంచి దిగి సహదేవుని గొప్ప రథంపై ఎక్కాడు.
నకులం త్వభిసంవార్య క్షేమంకరమహాముఖౌ। ఉభావుభతస్తీక్ష్ణైః శరవర్షైరవర్షతామ్
క్షేమంకరుడు, మహాముఖుడు ఇద్దరూ నకులుని రెండు వైపులా చుట్టుముట్టి, గట్టిగా బాణవర్షం కురిపించారు.
తౌ శరైరభివర్షన్తౌ జీమూతావివ వార్షికౌ। ఏకైకేన విపాఠేన జఘ్నే మాద్రవతీసుతః
వారిద్దరూ మేఘాలు వాన కురిపించ듯 బాణాలు వదులుతుండగా, మాద్రీ కుమారుడు ఒక్కొక్కరిని ఒక్క బాణంతోనే చంపేశాడు.
త్రిగర్తరాజః సురథస్తస్యాథ గజూర్గతః। రథమాక్షేపయామాస గజేన గజయానవిత్
తర్వాత త్రిగర్తుల రాజైన సురథుడు తన ఏనుగుపై ఎక్కి, ఆ ఏనుగు ద్వారా నకులుని రథాన్ని ఢీకొట్టించాడు.
నకులస్త్వపభీస్తస్మాద్రథాచ్చర్మాసిపాణిమాన్। ఉద్ధామ్య స్తానమాస్థాయ తస్థౌ గిరివాచలః
నకులు ఖడ్గం, కవచాన్ని పట్టుకుని, రథం నుంచి దిగి, భూమిపై పర్వతంలా నిలబడ్డాడు.
సురథస్తం గజవరం వధాయ నకులస్య తు। ప్రేషయామాస సక్రోధమత్యుచ్ఛ్రితకరం తతః
సురథుడు కోపంతో తన గొప్ప ఏనుగును సొంపైన సొంకుతో నకులుని చంపమని పంపించాడు.
నకులస్తస్య నాగస్య సమీపపరివర్తినః। సవిషాణం భుజం మూలే ఖఙ్గేన నిరకృన్తత
ఆ ఏనుగు దగ్గరగా తిరుగుతుండగా, నకులు తన ఖడ్గంతో దాని పళ్లతో కూడిన చేతిని వేరుచేశాడు.
స వినద్యమహానాదం గజః కిఙ్కిణిభూషణః। పతన్నవాక్శిరా భూమౌ హస్త్యారోహమపోథయత్
ఆ గంటలు అలంకరించిన ఏనుగు పెద్దగా అరుస్తూ, తలకిందుగా నేలపై పడిపోయి, తన పైకూర్చున్నవాడిని నలిపేసింది.
స తత్కర్మ మహత్కృత్వా శూరో మాద్రవతీసుతః। భీమసేనరథం ప్రాప్య శర్మ లేభే మహారథః
మాద్రిదేవి కుమారుడు, ధైర్యవంతుడు, ఆ గొప్ప కార్యాన్ని చేసి, భీమసేనుని రథాన్ని చేరి, సురక్షితంగా ఉండిపోయాడు.
భీమస్త్వాపతతో రాజ్ఞః కోటికాశ్యస్ సంగరే। సూతస్య నుదతో వాహాన్క్షురేణాపాహరచ్ఛిరః
యుద్ధంలో కోటికాశ్య రాజు భీముడి మీద దూకుతున్నప్పుడు, అతని సారథి గుర్రాలను పరుగెత్తించగా, భీముడు పదునైన ఆయుధంతో ఆ సారథి తలను కొట్టేశాడు.
న బుబోధ హతం సూతం స రాజా బాహుశాలినా। తస్యాశ్వా వ్యద్రవన్సఙ్ఖ్యే హతమసూతాస్తతస్తతః
బలమైన చేతులు కలిగిన ఆ రాజు తన సారథి చనిపోయిన విషయాన్ని గమనించలేదు. సారథి మరణించడంతో, అతని గుర్రాలు యుద్ధరంగంలో ఇక్కడ అక్కడ పరుగెత్తాయి.
విరథం హతసూతం తం భీమః ప్రహరతాంవరః। జఘాన తలయుక్తేన ప్రాసేనాభ్యేత్య పాణ్డవః
రథం లేని, సారథి లేని ఆ రాజును భీముడు, పోరాటంలో ముందుండే వాడు, దగ్గరికి వెళ్లి, సింహంలా తన చేతిపిడికెతో బలంగా కొట్టాడు.
ద్వాదశానాం తు సర్వేషాం సౌవీరాణాం ధనంజయః। చకర్త నిశితైర్భల్లైర్ధనూంషి చ శిరాంసి చ
ధనంజయుడు పదునైన బాణాలతో, సౌవీరులలో ఉన్న పన్నెండు మంది నాయకుల ధనుస్సులు, తలలను కోసేశాడు.
శిబీనిక్ష్వాకుముఖ్యాంశ్చ త్రిగర్తాన్సైన్ధవానపి। జఘానాతిరథః సఙ్ఖ్యే బాణగోచరమాగతాన్
అతిప్రముఖ యోధుడైన అర్జునుడు, తన బాణాల పరిధిలోకి వచ్చిన శిబి, ఇక్ష్వాకు, త్రిగర్త, సింధు వంశాల ప్రముఖులను యుద్ధంలో సంహరించాడు.
సూదితాః ప్రత్యదృశ్యన్త బహవః సవ్యసాచినా। సపతాకాశ్చ మాతఙ్గాః సధ్వజాశ్చ మహారథాః
సవ్యసాచినుడు అనేక మంది యోధులను పడగొట్టాడు. జెండాలు ఉన్న ఏనుగులు, ధ్వజాలతో ఉన్న మహారథులు అక్కడ అక్కడ చనిపోయి కనిపించారు.
ప్రచ్ఛాద్య పృథివీం తస్థుః సర్వమాయోధనం ప్రతి। శరీరాణ్యశిరస్కాని విదేహాని శిరాంసి చ
యుద్ధరంగమంతా తలలు లేని శరీరాలు, ప్రాణం లేని తలలు నేలపై విస్తరించి, ఎక్కడ చూసినా కనిపించేవి.
శ్వగృధ్రకఙ్కకాకోలభాసగోమాయువాయసాః। అతృప్యంస్తత్రవీరాణాం హతానాం మాసశోణితైః
ఆ యుద్ధరంగంలో, శునకాలు, గద్దలు, నెమళ్ళు, కాకులు, నక్కలు, కాకపక్షులు, అక్కడ పడిపోయిన వీరుల మాంసం, రక్తాన్ని తృప్తి లేకుండా తినేవి.
ఏవం తీక్ష్ణశరజ్వాలైర్గాణ్డీవానిలచోదితైః। సేనేన్ధనం దదాహాశు సరోషః పార్థపావకః
అలా గాండీవం నుండి వెలువడిన ఉగ్రమైన బాణాల జ్వాలలు గాలితో ప్రేరేపించబడి, పార్థుడు కోపంతో మండిపడి, ఆ సైన్యాన్ని మంటపెట్టిన అగ్నిలా వేగంగా దహించేశాడు.
చక్రాణాం పతితానాం చ యుగానాం చ మహీపతే। తూణీరాణఆం పతాకానాం ధ్వజానాం చ రథైః సహ
ఓ రాజా, పడిపోయిన చక్రాలు, యుక్తులు, తుంణీరులు, జెండాలు, ధ్వజాలు, రథాలతో కూడిన మేడలు అక్కడక్కడ కనిపించాయి.
ఈషాణామనుకర్షాణాం త్రివేణూనాం తథైవ చ। అక్షాణామథ యోక్రాణాం ప్రతోదానాం చ రాశయః
అక్షాలు, దండాలు, మూడు ముల్లె బొంగరాలు, చక్రాలు, యుక్తిపిన్లు, కొరడాలు ఇలా ఎన్నో మేడలు అక్కడ కనిపించాయి.
శిరసాం పతితానాం చ కుణ్డలోష్ణీషధారిణామ్। భుజానాం మకుటానాం చ హారాణామఙ్గదైః సహ
కుండలాలు, తలపాగాలు ధరించిన తలలు, మకుటాలు ఉన్న భుజాలు, హారాలు, అంగదాలతో కూడిన మేడలు కూడా అక్కడ కనిపించాయి.
ఛత్రాణాం వ్యజనానాం చ చర్మణఆం వర్మణాం తథా। ఛిన్నానాం కార్ముకాణాం చ పట్టసానాం తథైవ చ
ఛత్రాలు, వంటిల్లు, చర్మాలు, కవచాలు, విరిగిన ధనుస్సులు, కత్తులు కూడా అక్కడక్కడ చెల్లాచెదురుగా పడి ఉన్నాయి.
శక్తీనామథ ఖఙ్గానాం దణ్డానాం సహ తేమరైః। రాశయశ్చాత్రదృశ్యన్తే తత్రతత్ర విశాంపతే
శక్తులు, ఖడ్గాలు, దండాలు, గొడ్డళ్ల మేడలు అక్కడక్కడ రాజా, స్పష్టంగా కనిపించేవి.
పతితైశ్చైవ మాతఙ్గైః సయోధైః పర్వతోపమైః। హయైర్ద్విధాకృతైః సార్ధం సాదిభిః సాయుధైస్తథా
పర్వతాల్లాంటి పడిపోయిన ఏనుగులు, యోధులతో పాటు, రెండు ముక్కలైన గుర్రాలు, వాటి పైకారులు, ఆయుధాలతో కూడి యుద్ధరంగాన్ని కప్పేశాయి.