మహాబలా కింత్విహ దుర్బలేవ సౌవీరరాజస్య మతాఽహమస్మి। నాహం ప్రమాథాదిహ సంప్రతీతా సౌవీరరాజం కృపణం వదేయమ్
నాకు గొప్ప బలం ఉన్నా, ఇక్కడ సౌవీరరాజు నన్ను బలహీనురాలిగా భావిస్తున్నాడు. నేను అతనిని వేడుకోవాలని, లేక వినయంగా మాట్లాడాలని నమ్మడం లేదు.
యస్యా హి కృష్ణౌ పదవీం చరేతాం సమాస్థితావేకరథే సమేతౌ। ఇన్ద్రోఽపితాం నాపహరేత్కథంచి- న్మనుష్యమాత్రః కృపణః కుతోఽన్యః
కృష్ణుడు, అర్జునుడు ఒకే రథంలో కలిసి ప్రయాణిస్తే, ఇంద్రుడే అయినా వాళ్లను ఆపలేడు. మరి మానవుడు, లేదా ఇంకెవరు ఆ పని చేయగలరు?
యథా వికీటీ పరవీరఘాతీ నిఘ్నన్రథస్థో ద్విషతాం మనాంసి। మదన్తరే త్వద్ధ్వజినీం ప్రవేష్టా వక్షం దహన్నగ్నిరివోష్ణగేషు
ఎలా శత్రువులను సంహరించే వీరుడు రథంపై నుంచి శత్రువుల మనసును భయపెడతాడో, అలాగే నేను నీ సైన్యంలోకి ప్రవేశించి, నిప్పు వేడిన బొగ్గుల్లో ఎలా మండుతుందో, అలా నీ హృదయాన్ని దహించేస్తాను.
జనార్దనః సాన్ధకవృష్ణివీరో మహేష్వాసాః కేకయాశ్చాపి సర్వే। ఏతే హి సర్వే మమ రాజపుత్రాః ప్రహృష్టరూపాః పదవీం చరేయుః
జనార్దనుడు, ఆంధక వృష్ణి వంశ వీరుడు, కేకయ వంశపు మహా ధనుర్ధారులు — వీరందరూ రాజపుత్రులు ఆనందంగా నా మార్గాన్ని అనుసరిస్తారు.
మౌర్వీవిసృష్టాః స్తనయిత్నుఘోషా గాణ్డీవముక్తాస్త్వతివేగవన్తః। హస్తం సమాహత్య ధనంజయస్య భీమాః శబ్దం ఘోరతరం నదనతి
గాండీవం నుండి విడిచిన బాణాలు మేఘగర్జనలా మోగుతూ, అర్జునుని చేతికి తాకి, భయంకరమైన శబ్దంతో మరింత భయపెడుతూ గర్జించాయి.
గాణ్డీవముక్తాంశ్చ మహాశరౌఘాన్ పతఙ్గసఙ్ఘానివ శీఘ్రవేగాన్। యదా ద్రష్టాస్యర్జునం వీర్యశాలినం తదా స్వబుద్ధిం ప్రతినిన్దితాసి
గాండీవం నుండి అర్జునుడు ఉప్పెనలా వదిలే గొప్ప బాణాల ప్రవాహం, పుటపుటలుగా ఎగిరే పుట్టల వలె వేగంగా వస్తుంటే, అప్పుడే నువ్వు నీ నిర్ణయాన్ని నీవే నిందించుకుంటావు.
సశఙ్ఖఘోషః సతలత్రఘోషో గాణ్డీవధన్వా ముహురుద్వహంశ్చ। యదా శరానర్పయితా తవోరసి తదా మనస్తే కిమివాభవిష్యత్
గాండీవధారి అర్జునుడు శంఖనాదం, రథచక్రాల గర్జన మధ్యలో, తన విల్లు మళ్లీ మళ్లీ ఎక్కించుకుంటూ నీ ఛాతిపై బాణాలు ఎక్కిస్తుంటే, అప్పుడు నీ మనస్సు ఎలా ఉంటుందో చెప్పు.
గదాహస్తం భీమమభిద్రవన్తం మాద్రీపుత్రౌ సంపతన్తౌ దిశశ్చ। అమర్షజం క్రోధవిషం వమన్తౌ దృష్ట్వా చిరం తాపముపైష్యసేఽధమ
గదా చేతబట్టి భీముడు ఎదురుగా దూసుకొస్తూ, మాద్రీ కుమారులు అన్ని దిశల నుంచి పరిగెత్తుతూ, కోపంతో విషాన్ని ఊదుతూ వస్తే, నువ్వు త్వరలోనే దీర్ఘకాల బాధను అనుభవించాల్సి వస్తుంది, దుర్మార్గుడా.
యథా వాఽహం నాతిచరే కథంచి- త్పతీన్మహార్హాన్మనసాఽపిజాతు। తేనాద్య సత్యేన వశీకృతంత్వాం ద్రష్టాస్మి పార్థైః పరికృష్యమాణమ్
నేను నా మహానుభావులైన భర్తలను ఎప్పుడూ, ఏ ఆలోచనలోనైనా దాటి పోనందుకు, ఆ సత్యాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని, నిన్ను పాండవులు లాగుతూ తీసుకెళ్తున్న దృశ్యం నేను చూస్తాను.
న సంభ్రమం గన్తుమహం హి శక్ష్యే త్వయా నృశంసేన వికృష్యమాణా। సమాగతాఽహం హి కురుప్రవీరైః పునర్వనం కామ్యకమాగతాఽస్మి
నీవు నన్ను బలవంతంగా లాగుతున్నా, నేను గందరగోళానికి లోనవ్వను, క్రూరుడా. ఎందుకంటే నేను కురు వీరులతో మళ్లీ కలిసాను, ఇప్పుడు మళ్లీ కామ్యక వనానికి వచ్చాను.
ఇత్యేవముక్తస్తు స సిన్ధునాథ- స్తాం ద్రౌపదీమాహవిశాలనేత్రామ్। ఆరుహ్యతామాశు రథం మదీయం మా త్వాం వలాద్దౌపదికర్షయేహమ్
అలా ఆమె చెప్పగానే, సింధు రాజు విశాలమైన కళ్లతో ద్రౌపదిని చూచి, 'ద్రుపద కుమార్తె, త్వరగా నా రథంపై ఎక్కు. నిన్ను బలవంతంగా లాగకూడదనుకుంటున్నాను' అన్నాడు.
సా తాననుప్రేక్ష్య విశాలనేత్రా జిఘృక్షమాణానవభర్త్సయన్తీ। ప్రోవాచ మా మా స్పృశతేతి భీతా ధౌమ్యం ప్రచుక్రోశ పురోహితం సా
ఆమె విశాలమైన కళ్లతో, పట్టుకునే వారిని కోపంగా చూచి, భయంతో 'నన్ను తాకవద్దు, తాకవద్దు' అని పలికింది. వెంటనే పూజారి ధౌమ్యుడిని పిలిచింది.
జగ్రాహ తాముత్తరవస్త్రదేశే జయద్రథస్తం సమవాక్షిపత్సా। తయా సమాక్షిప్తతనుః స పాపః పపాత శాఖీవ నికృత్తమూలః
జయద్రథుడు ఆమె పైవస్త్రాన్ని పట్టుకుని లాగగా, ఆమె ఎదిరించగా, ఆ దుష్టుడు ఆమె చేత లాగబడి, వేరుకట్టిన కొమ్మలా నేలపై పడిపోయాడు.
ప్రగృహ్యమాణా తు మహాజవేన ముహుర్వినిఃశ్వస్య చ రాజపుత్రీ। సా మృష్యమాణా రథమారురోహ ధౌమ్యస్య పాదావభివాద్య కృష్ణా
బలంగా లాగబడుతున్నా, ఆ రాజకుమారి మళ్లీ మళ్లీ ఊపిరి పీల్చుకుంటూ, సహించుకుంటూ, ధౌమ్యుని పాదాలకు నమస్కరించి, రథంపై ఎక్కింది.
నేయం శక్యా త్వయా నేతుమవిజిత్య మహారథాన్। ధర్మం క్షత్రస్ పౌరాణమవేక్షస్వ జయద్రథ
జయద్రథా! గొప్ప రథయోధులను జయించకుండా నువ్వు ఆమెను తీసుకెళ్లలేవు. క్షత్రియ ధర్మాన్ని, పురాతన నియమాలను గుర్తు పెట్టుకో.
క్షుద్రం కృత్వాఫలంపాపం త్వం ప్రాప్స్యసి న సంశయః। ఆసాద్య పాణ్డవాన్వీరాన్ధర్మరాజపురోగమాన్
నీవు చేసిన ఈ నీచమైన పాపానికి ఫలితం తప్పకుండా అనుభవించవు. ధర్మరాజుతో కూడిన వీర పాండవులను ఎదుర్కొన్నావు కదా.
ఇత్యుక్తవాహ్రియమాణాం తాం రాజపుత్రీం యశస్వినీమ్। అన్వగచ్ఛత్తదా ధౌమ్యః పదాతిగణమధ్యగః
అలా యశస్సుగల రాజకుమార్తెను లాక్కెళ్తుంటే, ధౌమ్యుడు కాలినడకదారిలోని సైనికుల మధ్య ఆమెను అనుసరించాడు.
తతో దిశః సంపరివృత్య పార్థా మృగాన్వరాహాన్మహిపాంస్చ హన్వా। ధనుర్ధరాః శ్రేష్ఠతమాః పృథివ్యాం పృథక్చరన్తః సహితా బభూవుః
ఆ తరువాత పాండవులు అన్ని దిశలలో తిరుగుతూ, జింకలు, పందులు, ఇతర మృగాలను వేటాడారు. భూమిపై అత్యుత్తమ ధనుర్ధారులు అయిన వారు, వేర్వేరుగా తిరిగినా, కలిసే ఉన్నారు.
తతో మృగవ్యాలజనానుకీర్ణం మహావనం తద్విహగోపఘుష్టమ్। భ్రాతౄంశ్చ తానభ్యవదద్యుధిష్ఠిరః శ్రుత్వా గిరో వ్యాహరతాం మృగాణామ్
అటు, అడవి మృగాలు, పక్షులతో నిండిన ఆ మహావనంలో, జంతువుల అరుపులు విని, యుధిష్ఠిరుడు తన అన్నదమ్ములతో మాట్లాడాడు.
ఆదిత్యదీప్తాం దిశమభ్యుపేత్య మృగా ద్విజాః క్రూరమిమే వదన్తి। ఆయాసముగ్రం ప్రతివేదయన్తో మహాభయం శత్రుభిర్వాఽవమానమ్
సూర్యకాంతి తివాచిన దిశవైపు వెళ్లినప్పుడు, మృగాలు గట్టిగా అరుస్తున్నాయి, ద్విజులారా! ఇవి తీవ్రమైన అలసట, భయంకరమైన ప్రమాదం లేదా శత్రువుల అవమానం గురించి హెచ్చరిస్తున్నాయి.
క్షిప్రం నివర్తధ్వమలం మృగైర్నో మనో హి మే దూయతి దహ్యతే చ। బుద్ధిం సమాచ్ఛాద్య చ మే సమన్యు- రుద్ధూయతే ప్రాణపతిః శరీరే
వేగంగా తిరిగి రండి, వేట చాలించండి! నా మనసు బాధతో మండిపోతోంది. నా బుద్ధి మసకబారిపోయింది, నా ఊపిరి కూడా లోపల కలవరపడుతోంది.
సరః సుపర్ణన హృతోరగేన్ద్ర- మరాజకం రాష్ట్రమివేహ శాన్తమ్। ఏవంవిధం మే ప్రతిభాతి కామ్యకం శౌణ్డైర్యథా పీతసురశ్చ కుమ్భః
ఈ సరస్సు, సుపర్ణుడు, నాగరాజు లేక వెలవెలబోతోంది. ఇది రాజు లేని రాజ్యంలా ఉంది. అలాగే కామ్యక వనం కూడా నాకు ఖాళీగా, వీరులు మద్యం తాగిన పాత్రలా కనిపిస్తోంది.
తే సైన్ధవైరగ్న్యనిలోగ్రవేగై- ర్మహాజవైర్వాజిభిరుహ్యమానాః। యుక్తైర్బృహద్భిః సురథైర్నృవీరా- స్తదాశ్రమాయాభిముఖా బభూవుః
అప్పుడు ఆ మహా వీరులు, అగ్ని, గాలి, మేఘం వేగంతో పరుగెత్తే గొప్ప గుర్రాలు జోడించి, పెద్దవైన రథాలలో వేగంగా ప్రయాణిస్తూ, ఆశ్రమం వైపు దూసుకెళ్లారు.
తేషాం తు గోమాయురనల్పఘోషో నివర్తతాం వామముపేత్య పార్శ్వమ్। ప్రవ్యాహరత్తత్ప్రవిమృశ్య రాజా ప్రోవాచ భీమం చ ధనంజయం చ
వారు తిరిగి వస్తుండగా, ఒక గొప్ప అరుపుతో గోమాయుడు వారి ఎడమవైపు వచ్చి చేరాడు. రాజు దీన్ని గమనించి, భీమునికీ అర్జునునికీ ఇలా అన్నాడు.
యథా వదత్యేప విహీనయోనిః సాలావృకోవామముపేత్య పార్స్వమ్। సువ్యక్తమస్మానవమత్య పాపైః కృతోఽభిమర్దః కురుభిః ప్రసహ్య
ఈ గోమాయుడు, తక్కువ వంశంలో పుట్టి, మన ఎడమవైపు వచ్చి అరుస్తున్నట్టు, దుష్టమైన కౌరవులు కూడా మనల్ని తక్కువగా చూసి, బలవంతంగా బాధించారు.
ఏత్యాథ తే తద్వనమావిశన్తో మహత్యరణ్యే మృగయాం చరిత్వా। బాలామపశ్యన్త తదా రుదన్తీం ధాత్రేయికాం ప్రేష్యవధూం ప్రియాయాః
అంతట వారు ఆ పెద్ద అడవిలో వేటాడి తిరిగి వస్తూ, అక్కడ ఏడుస్తున్న ఒక యువతిని చూశారు. ఆమె ప్రియమైన ద్రౌపదికి సేవ చేసే ధాత్రి కోడలు.
తామిన్ద్రసేనస్త్వరితోఽభిసృత్య రథాదవప్లుత్య తతోఽభ్యధావత్। ప్రోవాచ చైనాం వచనం నరేన్ద్ర ధాత్రేయికామార్తతరస్తదానీమ్
ఇంద్రసేనుడు వెంటనే రథం నుండి దిగి, ఆ యువతివైపు పరుగెత్తాడు. రాజు ఎంతో బాధతో ఆ ధాత్రి కోడలిని ఇలా అడిగాడు.
కచ్చిత్పరైర్నాపకృతం వనేఽస్మిన్
ఈ అడవిలో నిన్నెవరైనా బాధించారా?
పర్యాకులా సాధు సమీక్ష్యసూత- మభ్యాపతన్తం ద్రుతమిన్ద్రసేనమ్। ఉరో ఘ్నతీ కష్టతరం తదానీ- ముచ్చైః ప్రచుక్రోశ హృతేతి దేవీ
ఇంద్రసేనుడు వేగంగా తనవైపు వస్తున్నాడని చూసి, ఆ రాణి గుండెను బలంగా కొట్టుకుంటూ, 'ఆమెను ఎవరో తీసుకెళ్లారు!' అని పెద్దగా ఏడ్చింది.
అనిన్ద్యరూపా తు విశాలనేత్రా శరీరతుల్యా కురుపుఙ్గవానామ్। `కేనాత్మనాశాయ యదాపనీతా ఛిద్రం సమాసాద్య నరేన్ద్రపత్నీ
అపరాధం లేని రూపం, విశాలమైన కళ్ళు కలిగిన ఆమె, కురు వంశ వీరులతో సమానంగా ఉండేది. రాజు భార్యను, ఎవరు అవకాశాన్ని చూసుకుని, తనే నాశనం చేసుకునేలా అపహరించారు?