చిత్రసేనశ్చ భీమశ్చ సవ్యసాచీ యమావపి। పృష్ట్వా కౌశలమన్యోన్యం రథేష్వేవావతస్థిరే
చిత్రసేనుడు, భీముడు, అర్జునుడు, అశ్వినీదేవతలు పరస్పరం క్షేమాన్ని అడిగి, తమ రథాలపై నిలబడి ఉన్నారు.
తతోఽర్జునశ్చిత్రసేనం ప్రహసన్నిదమబ్రవీత్। మధ్యే గన్ధర్వసైన్యానాం మహేష్వాసో మహాద్యుతిః
అప్పుడు అర్జునుడు గంధర్వ సైన్యమధ్యంలో ఉన్న మహాశక్తిశాలి ధనుర్ధారి చిత్రసేనుని చూస్తూ నవ్వుతూ ఇలా అన్నాడు.
కిం తే వ్యవసితం వీర కౌరవాణాం వినిగ్రహే। కిమర్థం చ సదారోఽయం నిగృహీతః సుయోధనః
'వీరా! కౌరవులను అడ్డుకోవడంలో నీ ఉద్దేశ్యం ఏమిటి? సుయోధనుడు తన భార్యలతో కలిసి ఎందుకు బంధించబడ్డాడు?'
విదితోఽయమభిప్రాయస్తత్రస్థేన దురాత్మనః। ఇన్ద్రేణ ధార్తరాష్ట్రస్య సకర్ణస్య ధనంజయ
'ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడు కర్ణుడితో కలసి చేసిన దురాలోచనను ఇంద్రుడు తెలుసుకున్నాడు, ఓ ధనంజయా!'
వనస్థాన్భవతో జ్ఞాత్వా క్లిశ్యమానాననర్హవత్। సమస్థో విషమస్థాంస్తాన్ద్రక్ష్యామీత్యనవస్థితాన్
'మీరు అరణ్యంలో ఉండి అనర్హంగా బాధపడుతున్నారని తెలుసుకొని, ఇంద్రుడు ఎప్పుడో ఉన్నవారిని కష్టంలో ఉన్నవారిగా చూడాలని కోరుకున్నాడు.'
ఇమేఽవహసితుం ప్రాప్తా ద్రౌపదీం చ యశస్వినీమ్। జ్ఞాత్వా చికీర్షితం చైషాం మామువాచ సురేశ్వరః
'ఈ వారు మహాత్మా ద్రౌపదిని అవమానించేందుకు వచ్చారు. వారి ఉద్దేశాన్ని తెలుసుకొని దేవేంద్రుడు నన్ను ఆ విషయాన్ని చెప్పాడు.'
గచ్ఛ దుర్యోధనం బద్ధ్వా సహామాత్యమిహానయ। ధనంజయశ్చ తే రక్ష్యః రసహ భ్రాతృభిరాహవే
పోయి, దుర్యోధనుని అతని మంత్రులతో కలిసి బంధించి ఇక్కడికి తీసుకురా. అయితే, యుద్ధంలో ధనంజయుని అతని అన్నదమ్ములతో కలిసి నీవు కాపాడాలి.
స చ ప్రియః సఖా తుభ్యం శిష్యశ్ తవ పాణ్డవః। వచనాద్దేవరాజస్ తతోఽస్మీహాగతో ద్రుతమ్
అతడు నీకు ప్రియమైన స్నేహితుడు, నీ శిష్యుడు కూడా. ఆ పాండవుడు. దేవేంద్రుని ఆజ్ఞతో నేను త్వరగా ఇక్కడికి వచ్చాను.
అయం దురాత్మా బద్ధశ్చ గమిష్యామి సురాలయమ్। నేష్యామ్యేనం కదురాత్మానం పాకశాసనశాసనాత్
ఈ దుష్టుడు ఇప్పుడు బంధించబడ్డాడు. నేను దేవతల లోకానికి వెళ్ళిపోతాను. వజ్రాయుధధారి ఆదేశంతో ఈ దుర్మార్గుణ్ణి తీసుకెళ్తాను.
ఉత్సృజ్యతాం చిత్రసేన భ్రాతాఽస్మాకం సుయోధనః। ధర్మరాజస్య సందేశాన్మమ చేదిచ్ఛసి ప్రియమ్
చిత్రసేనా! మా సోదరుడైన సుయోధనుని విడిచిపెట్టు. ధర్మరాజు ఆజ్ఞను నీవు నెరవేర్చాలని, నాకు ఇష్టంగా ఉండాలని అనుకుంటే అలా చేయు.
పాపోఽయం నిత్యసందుష్టో న విమోక్షణమర్హతి। ప్రలబ్ధా ధర్మరాజస్య కృష్ణాయాశ్చ ధనంజయ
ఈ పాపి ఎప్పుడూ చెడ్డదారిలోనే ఉంటాడు. ఇతడు విడిపోవడానికి అర్హుడు కాదు. ఇతడు ధర్మరాజును, కృష్ణను, ధనంజయుని అవమానించాడు.
నేదం చికీర్షితం తస్ కున్తీపుత్రో యుధిష్ఠిరః। జానాతి ధర్మరాజో హి శ్రుత్వా కురు యథేచ్ఛసి
కుంతీ కుమారుడు యుధిష్ఠిరుడు ఇలా చేయాలని కోరుకోలేదు. ధర్మరాజు ధర్మాన్ని బాగా తెలుసు. అతడు విన్నాడు. నీవు నీ ఇష్టానుసారం చేయవచ్చు.
తే సర్వ ఏవ రాజనమభిజగ్ముర్యుధిష్ఠిరమ్। అభిగమ్య చ తత్సర్వం శశంసుస్తస్య చేష్టితమ్
వారు అందరూ రాజు యుధిష్ఠిరుని వద్దకు వచ్చి, జరిగిన సంగతులన్నీ అతనికి వివరంగా చెప్పారు.
అజాతశత్రుస్తచ్ఛ్రుత్వా గన్ధర్వస్య వచస్తదా। మోక్షయామాస తాన్సర్వాన్గన్ధర్వాన్ప్రశశంస చ
అజాతశత్రువు ఆ సమయంలో గంధర్వుని మాటలు విని, అక్కడ ఉన్న గంధర్వులను అందరినీ విడిపెట్టి వారిని ప్రశంసించాడు.
చిత్రసేనస్తదా వాక్యమువాచ ప్రౌఢయా గిరా। ముఞ్చధ్వంసానుజామాత్యం సదారం చ సుయోధనమ్
ఆ సమయంలో చిత్రసేనుడు ధైర్యంగా ఇలా అన్నాడు: 'సుయోధనుని, అతని తమ్ముడిని, మంత్రులను, భార్యలను విడిపెట్టండి.'
గన్ధర్వాస్తు వచః శ్రుత్వా చిత్రసేనస్య వై ద్రుతమ్। రాజానం మోచయామాసుర్బద్ధం నిగడబన్ధనైః
చిత్రసేనుని మాట విని, గంధర్వులు వెంటనే బంధనాల్లో ఉన్న రాజును విడిపెట్టారు.
సదారం సానుగామాత్యం బాలజాలమయేన యే। లుఛన్తశ్చాపి తే సర్వే యుధిష్ఠిరసమీపతః
భార్యలు, అనుచరులు, మంత్రులు, పిల్లలు అందరూ బంధనాల నుంచి విడిపడి యుధిష్ఠిరుని దగ్గరకు వచ్చారు.
పతితా లజ్జితాశ్చైవ తస్థుశ్చాధోముఖాస్తదా। యుధిష్ఠిరోపి దయయా తాన్సమీక్ష్య తథాగతాన్
వారు పడిపోయి, సిగ్గుతో తలవంచి నిలబడ్డారు. యుధిష్ఠిరుడు వారిని అలా చూసి, దయతో చూశాడు.
దిష్ట్యా భవద్భిర్బలిభిః శక్తైః సర్వైర్న హింసితః। దుర్వృత్తో ధార్తరాష్ట్రోఽయం సామాత్యజ్ఞాతిబాన్ధవః
మీరు అందరూ బలవంతులైనా, ధృతరాష్ట్రుని చెడ్డ కుమారుడిని, అతని మంత్రులను, బంధువులను, స్నేహితులను ఎవరూ హింసించకపోవడం అదృష్టం.
ఉపకారో మసాంస్తాత కృతోఽయం మమ ఖేచర। కులం న పరిభూతం మే మోక్షేణాస్య దురాత్మనః
ఓ ఆకాశవాసీ! మీరు నాకు చేసిన ఈ ఉపకారం వల్ల మా కుటుంబానికి ఈ దుష్టుని విడిపెట్టడంవల్ల అపమానం కలగలేదు.
ఆజ్ఞాపయధ్వమిష్టాని ప్రీతం మాం దర్శనేన వః। ప్రాప్య సర్వానభిప్రాయాంస్తతో వ్రజత మా చిరమ్
మీరు కోరినట్లు నాకు ఆజ్ఞాపించండి. మీ దర్శనంతో నేను సంతోషించాను. మీ కోరికలు నెరవేర్చుకున్నాక, ఆలస్యం చేయకుండా వెళ్లండి.
అనుజ్ఞాతాస్తు గన్ధర్వాః పాణ్డుపుత్రేణ ధీమతా। సహాప్సరోభిః సంహృష్టాశ్చిత్రసేనముఖా యయుః
పాండవుని అనుమతితో గంధర్వులు, అప్సరసలతో కలిసి, ఆనందంగా, చిత్రసేనుడి నాయకత్వంలో వెళ్లిపోయారు.
దేవలోకం తతో గత్వా గన్ధర్వైః సహితస్తదా। న్యవేదయచ్చ తత్సర్వం చిత్రసేనః శతక్రతోః
ఆ తరువాత గంధర్వులతో కలిసి దేవలోకానికి వెళ్లి, అక్కడ జరిగిన సంగతులన్నీ చిత్రసేనుడు శతక్రతువుకు వివరించాడు.
దేవరాడపి గన్ధర్వాన్మృతాంస్తాన్సమజీవయత్। దివ్యేనామృతవర్షేణ యే హతాః కౌరవైర్యుధి
దేవేంద్రుడు యుద్ధంలో కౌరవుల చేత చనిపోయిన గంధర్వులను దివ్యమైన అమృతాన్ని వర్షించి తిరిగి బ్రతికించాడు.
జ్ఞాతీంస్తానవముచ్యాథ రాజదారాంశ్చ సర్వశః। కృత్వా చ రదుష్కరం కర్మ ప్రీతియుక్తాశ్చ పాణ్డవాః
తమ బంధువులను, రాజ కుటుంబ స్త్రీలను అందరినీ విడిపించి, పాండవులు ప్రేమతో చేయడం కష్టమైన కార్యాన్ని సుసంపూర్ణంగా నిర్వహించారు.
సస్త్రీకుమారైః కురుభిః పూజ్యమానా మహారథాః। బభ్రాజిరే మహాత్మానః క్రతుమధ్యే యథాఽగ్నయః
ఆ మహాత్ములు, కురు వీరులు వారి భార్యలు, కుమారులతో కలిసి గౌరవించగా, ఆ మహారథులు యజ్ఞమధ్యంలో అగ్నిలా ప్రకాశించారు.
తతో దుర్యోధనం ముక్తం భ్రాతృభిః సహితస్తదా। యుధిష్ఠిరస్తు ప్రణయాదిదం వచనమబ్రవీత్
అప్పుడు తన సోదరులతో కలిసి విడుదలైన దుర్యోధనునికి, యుధిష్ఠిరుడు ప్రేమతో ఇలా అన్నాడు.
రమా స్మ తాత పునః కార్షీరీదృశం సాహసం క్వచిత్। న హి సాహసకర్తారః సుఖమేఘన్తి భారత
ప్రియమైన వాడా, ఇకపై ఎక్కడా ఇలాంటి అవివేకమైన పనులు చేయవద్దు. ఎందుకంటే, అలాంటి పనులు చేసే వారికి సుఖం లభించదు, ఓ భారత.
స్వస్తిమాన్సహితః సర్వైర్బ్రాతృభిః కురునన్దన। గృహాన్వ్రజ యథాకామం వైమనస్యం చ మా కృథాః
కురు వంశానందా, నీవు నీ అన్నదమ్ములతో కలిసి సుఖంగా ఇంటికి వెళ్ళు. మనసులో ఏ బాధను పెట్టుకోకు.
పాణ్డవేనాభ్యనుజ్ఞానో రాజా దుర్యోధనస్తదా। అభివాద్య ధర్మపుత్రం గతేన్ద్రియ ఇవాతురః। విదీర్యమాణో వ్రీడావాఞ్జగామ నగరం ప్రతి
పాండవుని అనుమతితో, రాజ దుర్యోధనుడు ధర్మపుత్రునికి నమస్కరించి, సిగ్గుతో తలవంచి, మనస్సు మాడిపోయినవాడిలా నగరానికి బయలుదేరాడు.