ఏతదాసీత్తదా రాజ్ఞో యన్మహీం పర్యపాలయత్। యేషాం సఙ్ఖ్యావిధిం చైవ ప్రదిశామి శృణోమి చ
రాజు భూమిని పాలించేటప్పుడు ఇంతటి ఐశ్వర్యం ఉండేది. వీటి సంఖ్య, వ్యవస్థ అన్నీ నాకు తెలుసు, చెప్పగలను కూడా.
అన్తఃపూరాణాం సర్వేషాం భృత్యానాం చైవ సర్వశః। ఆగోపాలావిపాలేభ్యః సర్వం వేద కృతాకృతమ్
అంతఃపురాల్లోని అందరి విషయాలు, సేవకుల విషయాలు, గోవులను కాపాడేవాళ్లు, గొర్రెలు కాపాడేవాళ్ల వరకు అందరి పనులు, చేయని పనులు నాకు తెలుసు.
సర్వం రాజ్ఞః సముదయమాయం చ వ్యయమేవ చ। ఏకాఽహంవేద్మి కల్యాణి పాణ్డవానాం యశస్విని
ఓ కల్యాణి! పాండవుల గొప్పతనాన్ని, రాజు సంపాదన, ఖర్చు అన్నీ ఒక్క నేనే తెలుసు.
మయి సర్వం సమాసజ్యకుటుమ్బం భరతర్షభాః। ఉపాసనరతాః సర్వే ఘటయన్తి వరాననే
భరత వంశీయులలో శ్రేష్ఠుడా! ఇంటి వ్యవహారాలన్నీ నాపై ఆధారపడి ఉన్నాయి. అందరూ సేవలో నిమగ్నమై, నా చెప్పినట్లు కృషి చేస్తారు, సుందరీ!
తమహం భారమాసక్తమనాధృష్యం దురాత్మభిః। సుఖం సర్వంపరిత్యజ్యరాత్ర్యహాని ఘటామి వై
దుర్మార్గుల వల్ల బాధపడకుండా, మనస్సు నిలకడగా ఉంచి, ఆ భారాన్ని నేను మోస్తూ, పగలు రాత్రి సుఖాన్ని వదిలిపెట్టి అన్ని పనులు నిర్వహిస్తాను.
అధృష్యం వరుణస్యేవ నిధిపూర్ణమివోదధిమ్। ఏకాహం వేద్మి కోశం వై పతీనాం ధర్మచారిణామ్
ధర్మాన్ని పాటించే నా భర్తల ధనాన్ని, అది వరుణుని నిధిలా ఎవ్వరూ అందుకోలేని విధంగా ఉండేది, ఒక్క నేనే తెలుసు.
అనిశాయాం నిశాయాం చ విహాయ క్షుత్పిపాసయోః। ఆరాధయన్త్యాః కౌరవ్యాంస్తుల్యా రాత్రిరహశ్చ మే
రాత్రి, పగలు అన్న తేడా లేకుండా, ఆకలి దప్పికను మర్చిపోయి, కౌరవులను సేవిస్తూ ఉంటాను. నాకు రాత్రి, పగలు ఒకటే.
ప్రథమం ప్రతిబుధ్యామి చరమం సంవిశామి చ। నిత్యకాలమహం సత్యే ఏతత్సంవననం మమ
నేను ముందుగా లేచి, చివరగా పడుకుంటాను. ఎప్పుడూ సత్యాన్ని పాటిస్తూ ఉంటాను. ఇదే నా జీవన విధానం.
ఏతజ్జానామ్యహం కర్తుం భర్తృసంవననం మహత్। అసత్స్త్రీణాం సమాచారం నాహం కుర్యాం న కామయే
భర్తల సేవ అనే ఈ గొప్ప విధిని ఎలా చేయాలో నాకు తెలుసు. చెడ్డ స్త్రీల ప్రవర్తనను నేను చేయను, కోరను కూడా.
తచ్ఛ్రుత్వా ధర్మసహితం వ్యాహృతం కృష్ణయా తదా। ఉవాచ సత్యా సత్కృత్య పాఞ్చాలీం ధర్మచారిణీం
కృష్ణా ధర్మబద్ధంగా చెప్పిన మాటలు విని, సత్యభామ ధర్మాన్ని పాటిస్తూ, పాంచాలిని గౌరవించి ఇలా మాట్లాడింది.
అభిపన్నాఽస్మి పాఞ్చాలి యాజ్ఞసేని క్షమస్వ మే। కామకారః సఖీనం హి సోపహాసం ప్రభాషితమ్
ఓ పాంచాలి! ఓ యజ్ఞసేని! నేను తప్పు చేసాను, నన్ను క్షమించు. స్నేహితుల మధ్య కోరికతో సరదాగా మాట్లాడాను.
ఇమం తు తే మార్గమపేతదోషం వక్ష్యామి చిత్తగ్రహణాయ భర్తుః। అస్మిన్యథావత్సఖి వర్తమానా భర్తారమాచ్ఛేత్స్యసి కామినీభ్యః
ఇప్పుడు నీకు తప్పులేని మార్గాన్ని చెబుతాను. ఈ మార్గాన్ని నువ్వు నిబద్ధతతో పాటిస్తే, సఖీ! నీ భర్తను ఇతర స్త్రీల నుండి దూరంగా ఉంచగలవు.
నైతాదృశం దైవతమస్తి కించి- త్సర్వేషులోకేషు సదేవకేషు। యథా పతిస్తస్య తు సర్వకామా లభ్యాః ప్రసాదే కుపితశ్ హన్యాత్
ఈ లోకాల్లో దేవతలకైనా, మనుషులకైనా, భర్తతో సమానమైన దైవం మరొకటి లేదు. భర్త ప్రసన్నుడైతే అన్ని కోరికలు నెరవేరతాయి; ఆయన కోపగిస్తే అవన్నీ నశించిపోతాయి.
తస్మాదపత్యం వివిధాశ్ భోగాః శయ్యాసనాన్యద్భుతదర్శనాని। వస్త్రాణి మాల్యాని తథైవ గన్ధాః స్వర్గశ్చలోకో విపులా చ కీర్తిః
కాబట్టి, పిల్లలు, ఎన్నో రకాల సుఖాలు, అద్భుతమైన మంచాలు, ఆసనాలు, వస్త్రాలు, పూలమాలలు, సుగంధాలు, స్వర్గంలో నివాసం, గొప్ప పేరు ఇవన్నీ లభిస్తాయి.
సుఖం సుఖనేహ న జాతు లభ్యం దుఃఖేన సాధ్వీ లభతే సుఖాని। సా కృష్ణమారాధయ సౌహృదేన ప్రేమ్ణా చ నిత్యం ప్రతికర్మణా చ
ఈ లోకంలో కేవలం సుఖంతో సంతోషం లభించదు; మంచి గుణాలున్న భార్య కష్టాల ద్వారా సుఖాన్ని పొందుతుంది. ఆమె కృష్ణుని స్నేహంతో, ప్రేమతో, ఎప్పుడూ సేవచేసే మనసుతో పూజించాలి.
స్నానాసనైశ్చారుభిరగ్రమాల్యై- ర్దాక్షిణ్యయోగైర్వివిధైశ్చ గన్ధైః। అస్యాః ప్రియోస్మీతి యథా విదిత్వా త్వామేవ సంశ్లిష్యతి సర్వభావైః
స్నానం, మంచి ఆసనం, అగ్రమాలలు, దయతో చేసిన పనులు, రకరకాల సుగంధాలు — 'నేను ఆయనకు ప్రియమైనదాన్ని' అని తెలుసుకొని, ఆమె తన హృదయమంతా నీతో కలిపి ఉంటుంది.
శ్రుత్వా స్వరం ద్వారగతస్ భర్తుః ప్రత్యుత్థితా తిష్ఠ గృహస్య మధ్యే। దృష్ట్వా ప్రవిష్టం త్వరితాఽసనేన పాద్యేన చైనం ప్రతిపూజయస్వ
భర్త ద్వారంలో ఉన్నప్పుడు ఆయన స్వరం విని, ఆమె లేచి ఇంటి మధ్యలో నిలబడాలి. ఆయన లోపలికి వచ్చినప్పుడు, వెంటనే ఆసనం, కాలుకి నీళ్లు ఇచ్చి గౌరవించాలి.
సంప్రేషితాయామథ చైవ దాస్యా- ముత్థాయ సర్వం స్వయమేవ కార్యమ్। జానాతు కృష్ణస్తవ భావమేతం సర్వాత్మనా మాం భజతీతి సత్యే
దాసిని పంపినప్పుడు కూడా, ఆమె తానే లేచి అన్ని పనులు చేయాలి. నీ భక్తిని కృష్ణుడు తెలుసుకోవాలి — నీవు నన్ను మనసారా పూజిస్తున్నావని నిజంగా గ్రహించాలి.
త్వత్సంనిధౌ యత్కథయేత్పతిస్తే యద్యప్యగుహ్యం పరిరక్షితవ్యమ్। కాచిత్సపత్నీ తవ వాసుదేవం ప్రత్యాదిశేత్తేన భవేద్విరాగః
నీ భర్త నీ సమక్షంలో ఏం చెప్పినా, అది రహస్యమైనది కాకపోయినా, దాన్ని రక్షించాలి. ఏదైనా సపత్నీ వాసుదేవుని గురించి నీకు చెప్పినా, దాంతో విరక్తి కలుగుతుంది.
ప్రియాంశ్చ రమ్యాంశ్చ హితాంశ్ భర్తు- స్తాన్భోజయేథా రవివిధైరుపాయైః। ద్వేష్యైరుపేక్ష్యైరహితైశ్ తస్య భిద్స్వనిత్యం కుహకోద్ధతైశ్చ
భర్తకు ఇష్టమైనవారు, స్నేహితులు, మేలైనవారిని రకరకాల మార్గాల్లో ఆహ్వానించాలి. ద్వేషించే వారు, నిర్లక్ష్యంగా ఉండేవారు, హానికరమైనవారు, కలహపరిచేవారు, మోసపూరితమైనవారు ఎప్పుడూ దూరంగా ఉంచాలి.
మదం ప్రమాదం పురుషేషు హిత్వా సంయచ్ఛ మానం ప్రతిగృహ్ వాచమ్। ప్రద్యుమ్నసామ్బావపి తే కుమారౌ నోపాసితవ్యౌ రహితే కదాచిత్
అహంకారం, నిర్లక్ష్యం వదిలిపెట్టి, గౌరవాన్ని అదుపులో ఉంచి, వినయంగా మాటలు స్వీకరించాలి. ప్రద్యుమ్నుడు, సాంబుడు వంటి కుమారులు ఉన్నా, ఒంటరిగా వారికి సేవ చేయకూడదు.
మహాకులీనాభిరపాపికాభిః స్త్రీభిః సతీభిస్తవ సఖ్యమస్తు। చణ్డాశ్ శౌణ్డాశ్చ మహాశనాశ్చ చోరాశ్చ దుష్టాశ్చపలాశ్చ వర్జ్యాః
నీ స్నేహం పెద్ద కుటుంబాలవారు, పాపం లేని, సతీస్వభావం ఉన్న స్త్రీలతో మాత్రమే ఉండాలి. కోపిష్టులు, దురహంకారులు, అధిక భోజనం చేసే వారు, దొంగలు, దుష్టులు, చంచలమైనవారు దూరంగా ఉండాలి.
ఏతద్యశస్యం భగవేతనం చ స్వార్థం తదా శత్రునిబర్హణం చ। మహార్హమాల్యాభరణాఙ్గరాగా భర్తారమారాధయ పుణ్యగన్ధైః
ఇలా చేస్తే మంచి పేరు, ధనం, స్వార్థసిద్ధి, శత్రువుల నాశనం కలుగుతాయి. విలువైన పూలమాలలు, ఆభరణాలు, శరీరానికి గంధాలు వేసి, భర్తను భక్తితో పూజించాలి.
మార్కణ్డేయాదిభిర్విప్రైః పాణ్డవైశ్చ మహాత్మభిః। కథాభిరనుకూలాభిః సహ స్తిత్వా జనార్దనః
మార్కండేయుడు మొదలైన మహర్షులతో, పాండవులతో కలిసి జనార్దనుడు అనుకూలమైన మాటలు మాట్లాడుతూ అక్కడ ఉన్నాడు.
తతస్తైః సంవిదం కృత్వా యథావన్మధుసూదనః। ఆరురుక్షూ రథం సత్యామాహ్వయామాస భారత
అప్పుడతడు వారితో సలహా చేసి, రథంపై ఎక్కాలని భావించి, సత్యభామను పిలిపించాడు, ఓ భారతా!
సత్యభామా తతస్తత్ర స్వజిత్వా ద్రుపదాత్మజామ్। ఉవాచ వచనం హృద్యం యథాభావం సమాహితమ్
ఆ సమయంలో సత్యభామ అక్కడ ద్రుపదుని కుమార్తెను జయించి, తన మనసులోని మాటలను హృదయపూర్వకంగా చెప్పింది.
కృష్ణే మాభూత్తవోత్కణ్ఠా మా వ్యథా మా ప్రజాగరః। భర్తృభిర్దేవసంకాశైర్జితాం ప్రాప్స్యసి మేదినీమ్
ఓ కృష్ణే! నీకు ఆత్రుత ఉండకూడదు, బాధపడకూడదు, నిద్రలేక ఉండకూడదు. దేవతలకు సమానమైన నీ భర్తలు ఈ భూమిని జయించి నీకు ఇస్తారు.
న హ్యేవం శీలసంపన్నా నైవం పూజితలక్షణాః। ప్రాప్నువన్తి చిరం క్లేశం యథా త్వమసితేక్షణే
ఇంత మంచి స్వభావం, గౌరవాన్ని పొందిన స్త్రీలు, నీలా ఎక్కువ కాలం బాధపడరు, ఓ నల్లని కన్నులవాడా!
అవశ్యం చ త్వయా భూమిరియం నిహతకణ్టకా। భర్తృభిః సహభోక్తవ్యా నిర్ద్వన్ద్వేతి శ్రుతం మయా
నిశ్చయంగా నీ భర్తలతో కలిసి ఈ భూమిని, శత్రువులు లేని విధంగా, కలహం లేకుండా అనుభవించవచ్చు అని నేను విన్నాను.
ధార్తరాష్ట్రవధం కృత్వావైరాణి ప్తియాత్య చ। యుధిష్ఠిరస్థాం పృథివీం ద్రష్టాసి ద్రుపదాత్మజే
ధృతరాష్ట్రుని కుమారులను సంహరించి, శత్రుత్వాన్ని తొలగించి, యుధిష్ఠిరుడు పాలించే భూమిని నువ్వు చూడగలవు, ఓ ద్రుపదుని కుమార్తె!