కేచిన్నీలోత్పలశ్యామాః కేచిత్కుముదసన్నిభాః। కేచిత్కిఞ్జల్కసంకాశాః కేచిత్పీతాః పయోధరాః
కొన్ని మేఘాలు నీలోత్పలాల వలె నలుపుగా, కొన్ని కుముదపుష్పాల వలె తెల్లగా, కొన్ని రేణువుల వలె, మరికొన్ని పసుపు రంగులో వర్షాన్ని మోస్తూ ఉంటాయి.
కేచిద్ధారిద్రసంకాశాః కారణ్డవనిభాస్తథా। కేచిత్కమలపత్రాభాః కేచిద్ధిఙ్గులసప్రభాః
కొన్ని మేఘాలు పసుపు వలె, కొన్ని బాతుల వలె, కొన్ని కమలదళాల వర్ణంలో, మరికొన్ని ఎర్రని కుంకుమ వలె ప్రకాశిస్తాయి.
కేచిత్పురవరాకారాః కేచిద్గజకులోపమాః। కేచిదఞ్జనసంకాశాః కేచిన్మకరసన్నిభాః
కొన్ని మేఘాలు పట్టణ కోటల వలె, కొన్ని ఏనుగుల గుంపుల వలె, కొన్ని మినుముల వలె నలుపుగా, మరికొన్ని మత్స్యాల వలె ఉంటాయి.
విద్యున్మాలాపినద్ధాఙ్గాః సముత్తిష్ఠన్తి వై ఘనాః। ఘోరరూపా మహారాజ ఘోరస్వననినాదితాః
విద్యుత్తుల మాలలతో అలంకరించబడిన మేఘాలు, ఓ మహారాజా, భయంకరమైన రూపంతో, ఘోరమైన శబ్దాలతో ఆకాశంలో పైకి లేచెస్తాయి.
తతో జలఘరాః సర్వం వ్యాప్నువనతి నభస్తలమ్। `గర్జన్తః పృథివీపాల పృథివీధరసన్నిభాః
తరువాత, ఆ వర్షమేఘాలు మొత్తం ఆకాశాన్ని కప్పివేసి, భూమిపాలకా, భూమి పర్వతాల వలె గర్జిస్తూ ఉంటాయి.
తైరియం పృథివీ సర్వా సపర్వతవనాకరా। ఆపూర్యతే మహారాజ సలిలౌఘపరిప్లుతా
ఆ మేఘాల వలన, ఓ మహారాజా, పర్వతాలు, అడవులు, సరస్సులతో కూడిన ఈ భూమంతా నీటి ప్రవాహాలతో నిండిపోతుంది.
తతస్తే జలదా ఘోరా రావిణః పురుషర్షభ। పర్వతాన్ప్లావయన్త్యాశు చోదితాః పరమేష్ఠినా
తరువాత, ఆ భయంకరమైన, ఉరుములతో కూడిన మేఘాలు, పరమేశ్వరుని ఆజ్ఞతో, పర్వతాలను త్వరగా ముంచెస్తాయి, ఓ ఉత్తమ పురుషుడా.
వర్షమాణా మహత్తోయం పూరయన్తో వసుంధరామ్। సుఘోరమశివం రౌద్రం నాశయనతి చ పావకమ్
వాటి నుండి పెద్ద వర్షం కురిసి, భూమిని నిండుస్తూ, భయంకరమైన, అనర్ధకమైన, క్రూరమైన అగ్నిని ఆపేస్తాయి.
తతో ద్వాదశవర్షాణి పయోదాస్త ఉపప్లవే। ధారాభిః పూరయన్తో వై చోద్యమానా మహాత్మనా
అప్పటి నుంచి పన్నెండు సంవత్సరాలు మేఘాలు మహాత్ముడి ప్రేరణతో విరివిగా వర్షం కురిపించాయి.
తతః సముద్రః స్వాం వేలామతిక్రామతి భారత। పర్వతాశ్చ విదీర్యన్తే మహీ చాపి విదీర్యతే
ఆ తరువాత, ఓ భారతా, సముద్రం తన తీరాలను దాటి పొంగిపొర్లింది; కొండలు చీలిపోయాయి, భూమి కూడా పగిలిపోయింది.
సర్వతః సహసా భ్రాన్తాస్తే పయోదా నభస్తలమ్। సంవేష్టయిత్వా నశ్యన్తి వాయువేగపరాహతాః
అప్పుడే ఆ మేఘాలు ఒక్కసారిగా చుట్టూ తిరుగుతూ ఆకాశాన్ని కప్పేశాయి, గాలి వేగానికి తాళలేక నశించిపోయాయి.
కతతస్తం మారుతం ఘోరం స్వయంభూర్మనుజాధిప। ఆదిః పద్మాలయో దేవః పీత్వా స్వపితి భారత
అప్పుడు, ఓ మనుజాధిపతి, స్వయంభూ దేవుడు, పద్మంలో నివసించే వాడు, ఆ భయంకరమైన గాలిని లోపలికి తీసుకుని నిద్రించెను.
తస్మిన్నేకార్ణవే ఘోరే నష్టే స్థావరజఙ్గమే। నష్టే దేవాసురగణఏ యక్షరాక్షసవర్జితే
ఆ భయంకరమైన ఏకమయ సముద్రంలో, స్థావరజంగమమంతా నశించినప్పుడు, దేవతలు, అసురులు, యక్షులు, రాక్షసులు ఎవ్వరూ లేరు.
నిర్మనుష్యే మహీపాల నిఃశ్వాపదమహీరుహే। అనన్తరిక్షే లోకేఽస్మిన్భ్రమామ్యేకోఽహమాతురః
మనుషులు లేరు, ఓ భూమిపాలకా, జంతువులు, చెట్లు లేవు, ఆకాశం లేని ఆ లోకంలో నేనొక్కడినే బాధతో తిరిగాను.
ఏకార్ణవే జలే ఘోరే విచరన్పార్థివోత్తమ। అపశ్యన్సర్వభూతాని వైక్లబ్యమగమం తతః
ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, ఆ భయంకరమైన ఏకమయ సముద్రంలో తిరుగుతూ, ఏ జీవి కనబడక, నేను నిరాశలో పడ్డాను.
తతః సుదీర్ఘం గత్వాఽహం ప్లవమానో ధరాధిప। శ్రాన్తః క్వచిన్న శరణం లబ్ధవానస్మ్యతన్ద్రితః
ఆ తరువాత, ఓ భూమిపతి, చాలా కాలం తేలుతూ ప్రయాణించి, అలసిపోయినా, ఎక్కడా ఆశ్రయం దొరకలేదు.
తతః కదాచిత్పశ్యామి తస్మిన్సలిలసంనిఘౌ। న్యగ్రోధం సుమహాన్తం వై విశాలం పృథివీపతే
అప్పుడు, ఒక సమయంలో, ఆ నీటి దగ్గర, ఓ భూమిపాలకా, నేను ఒక గొప్ప, విశాలమైన మర్రిచెట్టు చూశాను.
శాఖాయాం తస్య వృక్షస్య విస్తీర్ణాయాం నరాధిప। పర్యఙ్కే పృథివీపాల దివ్యాస్తరణసంస్తృతే
ఆ చెట్టు విస్తారమైన కొమ్మపై, ఓ నరాధిపా, దివ్యమైన పరుపుతో అలంకరించిన మంచం ఉంది.
ఉపవిష్టం మహారాజ పద్మేన్దుసదృశాననమ్। ఫుల్లపద్మవిశాలాక్షం బాలం పశ్యామి భారత
ఓ మహారాజా, అక్కడ కూర్చున్న, పద్మం, చంద్రుడు వంటి ముఖం, వికసించిన పద్మంలాంటి విశాలమైన కళ్లతో ఉన్న బాలుడిని చూశాను.
తతో మే పృతివీపాల విస్మయః సుమహాభూత్। కథం త్వయం శిశుః శేతే లోకే నాశముపాగతే
అప్పుడు, ఓ భూమిపాలకా, నాకు గొప్ప ఆశ్చర్యం కలిగింది: ఈ లోకం అంతా నశించిపోయినప్పుడు, ఈ బాలుడు ఇక్కడ ఎలా పడుకుని ఉన్నాడు?
తపసా చిన్తయంశ్చాపి తం శిశుం నోపలక్షయే। భూతం భవ్యం భవిష్యం చ జానన్నపి నరాధిప
తపస్సుతో ఆ బాలుడిని ధ్యానించినా, ఓ నరాధిపా, గతం, వర్తమానం, భవిష్యత్తు తెలిసిన నేను కూడా, అతడిని గ్రహించలేకపోయాను.
అతసీపుష్పవర్ణాభః శ్రీవత్సకృతభూషణః। సాక్షాల్లక్ష్మ్యా ఇవావాస స తదా ప్రతిభాతి మే
అతని వర్ణం అతసిపుష్పంలా మెరిసింది, శ్రీవత్సం అలంకరించబడి, అక్కడ లక్ష్మీదేవి స్వయంగా నివసిస్తున్నట్టు నాకు అనిపించింది.
తతో మామబ్రవీద్బాలః స పద్మనిభలోచనః। శ్రీవత్సధారీ ద్యుతిమాన్వాక్యం శ్రుతిసుఖావహమ్
అప్పుడు ఆ బాలుడు, పద్మంలాంటి కళ్లతో, శ్రీవత్సం ధరించి, ప్రకాశవంతంగా, మధురంగా వినిపించే మాటలు నాతో పలికాడు.
జానామి త్వాం పరిశ్రాన్తం తాత విశ్రామకాఙ్క్షిణమ్। మార్కణ్డేయ మహాసత్వం యావదిచ్ఛసి భార్గవ
నీకు అలసట వచ్చిందని, విశ్రాంతి కావాలని తెలుసు, ఓ మర్కండేయ మహాత్మా, భర్గవా, నీవు ఎంతకాలం కావాలనుకుంటే ఇక్కడే ఉండు.
అభ్యన్తరం శరీరం మే ప్రవిశ్య మునిసత్తమ। ఆస్ఖేహ విహితో వాసః ప్రసాదస్తే కృతో మయా
ఓ మునిశ్రేష్ఠా, నా శరీరంలోకి ప్రవేశించి ఇక్కడే నివసించు; నా కృపతో నీకు ఈ వరం ఇచ్చాను.
తతో బాలేన తేనైవ ముక్తస్యాసీత్తదా మమ। నిర్వేదో జీవితే దీర్ఘే మనుష్యత్వే చ భారత
అప్పుడు ఆ బాలుడు నాకు మానవ జన్మలో, దీర్ఘకాల జీవితం మీద ఉన్న నిరాశను తొలగించాడు, ఓ భారతా.
తతో బాలేన తేనాస్యం సహసా వివృతం కృతమ్। తస్యాహమవశో వక్రే దైవయోగాత్ప్రవేశితః
అప్పుడు ఆ చిన్నవాడు అకస్మాత్తుగా నోటిని తెరిచాడు. ఆ దైవబలంతో నేను ఏమీ చేయలేక, వంకరగా ఉన్న అతని నోటిలోకి లోపలికి లాగబడ్డాను.
తతః ప్రవిష్టస్తత్కుక్షిం సహసా మనుజాధిప। సరాష్ట్రనగరాకీర్ణాం కృత్స్నాం పశ్యామి మేదినీమ్
ఆ తరువాత, రాజా, నేను అతని పొట్టలోకి ఒక్కసారిగా ప్రవేశించాను. అక్కడ నగరాలు, రాజ్యాలతో నిండిన మొత్తం భూమిని చూశాను.
గఙ్గాం శతద్రుం సీతాం చ యమునామథ కౌశికీమ్। చర్మణ్వతీంవేత్రవతీం చన్ద్రభాగాం సరస్వతీమ్
అక్కడ నేను గంగా, శతద్రు, సీత, యమునా, కౌశికి, చర్మవతి, వేత్రవతి, చంద్రభాగా, సరస్వతి నదులను చూశాను.
సిన్ధుం చైవ విపాశాం చ నదీం గోదావరీమపి। వస్వోకసారాం నలినీం నర్మదాం చైవ భారత
సింధు, విపాశా, గోదావరి, వస్వోకసారా, నలిని, నర్మదా నదులను కూడా చూశాను, ఓ భారతా.