ఏవముక్తో మనుర్మత్స్యమనయద్భగవాన్వశీ। నదీం గఙ్గాం తత్రచైనం స్వయం ప్రాక్షిపదేవ చ
అలా చేప చెప్పిన తర్వాత, మనువు ఆ చేపను గంగా నదికి తీసుకెళ్లి, అక్కడే స్వయంగా వదిలాడు.
స తత్ర వవృధే మత్స్యః కంచిత్రాలమరిందమ। గతః పునర్మనుం దృష్ట్వా మత్స్యో వచనమబ్రవీత్
అక్కడ ఆ చేప కొంతకాలం పెరిగింది, శత్రువులను జయించినవాడా. అయినా మళ్లీ మనువును చూసి ఇలా చెప్పింది.
గఙ్గాయాం హి న శక్నోమి బృహత్త్వాచ్చేష్టితుం ప్రభో। సముద్రం నయ మామాశు ప్రసీద భగవన్నితి
'ప్రభూ, నా పెద్దదైన ఆకారంతో గంగలో కూడా తిరగలేకపోతున్నాను. దయచేసి త్వరగా నన్ను సముద్రానికి తీసుకెళ్లండి.'
ఉద్ధృత్య గఙ్గాసలిలాత్తతో మత్స్యం మనుః స్వయమ్। సముద్రమనయత్పార్త తత్రచైనమవాసృజత్
అప్పుడు మనువు గంగానదిలోని నీటిలోంచి ఆ చేపను తీసుకుని, సముద్రానికి తీసుకెళ్లి అక్కడ వదిలాడు.
సుమహానపి మత్స్యస్తు స మనోర్నయతస్తదా। ఆసీద్యథేష్టహార్యశ్చ స్పర్శగన్ధసుఖశ్చ వై
ఆ చేప ఎంత పెద్దదైనా, మనువు అక్కడికి తీసుకెళ్లినప్పుడు, తనకు నచ్చినట్లు తేలికగా మోసుకుపోయేలా, మృదువుగా, సువాసనతో మారింది.
యదా సముద్రే ప్రక్షిప్తః స మత్స్యో ననునా తదా। తత ఏనమిదం వాక్యం స్మయమాన ఇవాబ్రవీత్
మనువు ఆ చేపను సముద్రంలో వదిలినప్పుడు, ఆ చేప చిరునవ్వుతో ఇలా చెప్పింది.
భగవన్హి కృతా రక్షా త్వయా సర్వా విశేషతః। ప్రాప్తకాలం తు యత్కార్యం త్వయా తచ్ఛ్రూయతాం మమ
'ప్రభూ, మీరు నన్ను అన్ని విధాలా రక్షించారు. ఇప్పుడు చేయాల్సిన పనిని వినండి, సమయం వచ్చేసింది.'
అచిరాద్భగవన్బౌమమిదం స్థావరజఙ్గమమ్। సర్వమేవ మహాభాగ ప్రలయం వై గమిష్యతి
'ప్రభావంతుడా, త్వరలోనే భూమిపై ఉన్న జంతువులు, చెట్లు అన్నీ నాశనమవుతాయి.'
సంప్రక్షాలనకాలోఽయంలోకానాం సముపస్థితః। తస్మాత్త్వాం బోధయామ్యద్యయత్తే హితమనుత్తమమ్
'ప్రపంచాలన్నింటినీ కడిగేసే సమయం వచ్చింది. అందుకే, నీకు శ్రేయస్సు కలిగించేందుకు నేను ఇప్పుడు చెప్పబోతున్నాను.'
త్రసానాం స్తావరాణాం చ యచ్చేఙ్గం యచ్చ నేఙ్గతి। తస్య సర్వస్ సంప్రాప్తః కాలః పరమదారుణః
'తిరిగే జీవులు, నిలిచే చెట్లు అన్నిటికీ అత్యంత భయంకరమైన సమయం వచ్చేసింది.'
నౌశ్చ కారయితవ్యా తే దృఢా యుక్తవటారకా। తత్ర సప్తర్షిభిః సార్ధమారుహేథా మహామునే
నీవు బలమైన తాడులతో గట్టిగా కట్టిన ఓడను తయారు చేయాలి. ఆ ఓడపై నీవు, ఏడుగురు మహర్షులతో కలిసి ఎక్కాలి, మహామునీంద్రా.
బీజాని చైవ సర్వాణి యథోక్తాని మయా పురా। తస్యామారోహయేర్నావి సుసంగుప్తాని భాగశః
నేను ముందుగా చెప్పినట్టు, అన్ని విత్తనాలను బాగుగా వేరు వేరు చేసి, ఆ ఓడపై సురక్షితంగా పెట్టాలి.
నౌస్థశ్చ మాం ప్రతీక్షేథాస్తతో మునిజనప్రియ। ఆగమిష్యామ్యహం శృఙ్గీ విజ్ఞేయస్తేన తాపస
ఓ మునిజన ప్రియుడా, నీవు ఆ ఓడపై నన్ను ఎదురుచూడాలి. నేను కొమ్ముతో వస్తాను, అప్పుడు నీవు నన్ను గుర్తించగలవు, తపస్వీ.
ఏవమేతత్త్వయా కార్యమాపృష్టోసి వ్రజామ్యహమ్। తా న శక్యా మహత్యో వై ఆపస్తర్తుం మయా వినా। నాతిశఙ్క్యమిదం చాపి వచనం మే త్వయా విభో
ఇలా నీవు చేయాలి. నీవు అడిగావు కాబట్టి నేను వెళ్తున్నాను. నా సహాయం లేకుండా ఈ మహా జలరాశిని దాటి పోవడం సాధ్యం కాదు. నా మాటపై ఎలాంటి సందేహం అవసరం లేదు, ప్రభూ.
ఏవం కరిష్య ఇతి తం స మత్స్యం ప్రత్యభాషత। జగ్మతుశ్చ యథాకామమనుజ్ఞాప్య పరస్పరమ్
"అలా చేస్తాను," అని మనువు ఆ చేపతో అన్నాడు. ఇద్దరూ పరస్పరం అనుమతి తీసుకుని, తాము కోరినట్టు వెళ్లిపోయారు.
తతో మనుర్మహారాజ యథోక్తం మత్స్యకేన హ। బీజాన్యాదాయ సర్వాణి సాగరం పుప్లువే తదా। నౌకయా శుభయావీర మహోర్మిణమరిందమ
తర్వాత మనువు, చేప చెప్పినట్టు, అన్ని విత్తనాలను తీసుకుని, అద్భుతమైన ఓడపై మహా అలల మధ్య సముద్రాన్ని దాటి పోయాడు, శత్రువులను జయించినవాడా.
చిన్తయామాస చ మనుస్తం మత్స్యం పృథివీపతే। సచ తచ్చిన్తితం జ్ఞాత్వా మత్స్యః పరపురంజయ। శృఙ్గీ తత్రాజగాగాశు తదా భరతసత్తమ
ఓ భూమిపతీ, మనువు ఆ చేపను మనసులో ఆలోచించాడు. అతని ఆలోచన తెలుసుకున్న చేప, కొమ్ముతో అక్కడికి త్వరగా వచ్చాడు, ఓ భరతశ్రేష్ఠా.
తం దృష్ట్వా మనుజవ్యాఘ్ర మనుర్మత్స్యం జలార్ణవే। శృఙ్గిణం తం యథోక్తేన రూపేణాద్రిమివోచ్ఛ్రితమ్
మనుష్యులలో సింహుడైన మనువు, ఆ జలరాశిలో ఉన్న చేపను చూశాడు. ఆ చేప చెప్పిన రూపంలో, కొమ్ముతో, పర్వతంలా ఎత్తుగా కనిపించాడు.
వటారకమయం పాశమథ మత్స్యస్య మూర్ధని। మనుర్మనుజశార్దూల తస్ శృఙ్గే న్యవేశయత్
అప్పుడు మనుష్యులలో పులియైన మనువు, బలమైన తాడుతో చేసిన కట్టును ఆ చేప కొమ్ముకు బిగించాడు.
సంయతస్తేన పాశేన మత్స్యః పరపురంజయ। వేగేన మహతా నావం ప్రాకర్షల్లవణామ్భసి
ఆ తాడుతో బంధించబడిన చేప, మహా వేగంతో ఆ ఓడను ఉప్పు నీటిలో లాగాడు, నగరాలను జయించినవాడా.
స తతార తయా నావా సముద్రం మనుజేశ్వర। నృత్యమానమివోర్మీభిర్గర్జమానమివామ్భసా
ఆ ఓడతో మనువు, ఓ మనుజేంద్రా, అలలు నాట్యం చేస్తూ, నీరు గర్జిస్తూ ఉండగా, సముద్రాన్ని దాటి పోయాడు.
క్షోభ్యమాణా మహావాతైః సా నౌస్తస్మిన్మహోదధౌ। ఘూర్ణతే చపలేవ స్రీ మత్తా పరపురంజయ
ఆ మహా సముద్రంలో, పెద్ద గాలులతో ఆ ఓడ ఊగిసలాడుతూ, మత్తులో ఉన్న చంచలమైన స్త్రీలా కనిపించింది, నగరాలను జయించినవాడా.
నైవ భూమిర్న చ దిశః ప్రదిశో వా చకాశిరే। సర్వం సలిలమేవాసీత్ఖం ద్యౌశ్చ నరపుఙ్గవ
అక్కడ భూమి కనబడలేదు, దిక్కులు కూడా కనిపించలేదు; అన్నీ నీటే, ఆకాశమే మిగిలింది, మనుష్యులలో శ్రేష్ఠుడా.
ఏవంభూతే తదా లోకే సంకులే భరతర్షభ। అదృశ్యన్త సప్తర్షయో మనుర్మత్స్యస్తథైవ చ
అలాంటి కల్లోలమైన లోకంలో, ఓ భరతవంశశ్రేష్ఠా, ఏడుగురు ఋషులు, మనువు, చేప కూడా కనబడలేదు.
ఏవం బహూన్వర్షగణాంస్తాం నావం సోఽథ మత్స్యకః। చకర్షాతన్ద్రితో రాజంస్తస్మిన్సలిలసంచయే
అక్కడ ఆ నీటి సముదాయంలో, రాజా, ఆ చేప ఎన్నో సంవత్సరాలు అలసట లేకుండా ఆ ఓడను లాగుతూ ఉండిపోయాడు.
తతో హిమవతః శృఙ్గం యత్పరం భరతర్షభ। తత్రాకర్షత్తతో నావం స మత్స్యః కురునన్దన
తర్వాత, ఓ భరతవంశశ్రేష్ఠా, ఆ చేప ఓడను హిమవంతు పర్వతంలోని అతి ఎత్తయిన శిఖరానికి లాగాడు.
అథాబ్రవీత్తదా మత్స్యస్తానృషీన్ప్రహసఞ్శనైః। అస్మిన్హిమవతః శృఙ్గే నావం బధ్నీత మాచిరమ్
అప్పుడు ఆ చేప మృదువుగా నవ్వుతూ, అక్కడ ఉన్న ఋషులకు ఇలా అన్నాడు: 'ఈ హిమవంతు శిఖరానికి త్వరగా ఓడను కట్టండి.'
సా బద్ధా తత్ర తైస్తూర్ణమృషిభిర్భరతర్షభ। నౌర్మత్స్యస్య వచః శ్రుత్వా శృఙ్గే హిమవతస్తదా
ఆ చేప మాట విని, ఓ భరతవంశశ్రేష్ఠా, ఋషులు వెంటనే ఆ ఓడను హిమవంతు శిఖరానికి బిగించారు.
తచ్చ నౌబన్ధనం నామ శృఙ్గం హిమవతః పరమ్। ఖ్యాతమద్యాపి కౌన్తేయ తద్విద్ధి భరతర్షభ
కౌంతేయా, హిమవంతుని శిఖరాల్లో ఒకటి నౌబంధనం అని ప్రసిద్ధి. ఈ పేరు ఇప్పటికీ అందరికీ తెలుసు. ఇది నీవు గుర్తుంచుకో, భరతశ్రేష్ఠా.
అథాబ్రవీదనిమిషస్తానృషీన్సహితస్తదా। అహం ప్రజాపతిర్బ్రహ్మా మత్పరం నాధిగమ్యతే। మత్స్యరూపేణ యూయం చ మయాఽస్మాన్మోక్షితా భయాత్
అప్పుడు నిద్రలేని బ్రహ్మదేవుడు ఆ ఋషులతో కలిసి ఇలా అన్నాడు: 'నేనే ప్రజాపతి బ్రహ్మ, నా పరమ స్వరూపాన్ని ఎవరూ చేరలేరు. నేను చేపరూపంలో మీ అందరినీ ఈ భయంకరమైన ప్రమాదం నుంచి రక్షించాను.'