ఉదకాన్తముపానీయ మత్స్యం వైవస్వతో మనుః। అలిఞ్జరే ప్రాక్షిపత్తం చన్ద్రాంశుసదృశప్రభమ్
ఆ చేపను నీటి అంచుకు తీసుకెళ్లి, చంద్రుని కిరణాల్లా ప్రకాశించే ఒక పాత్రలో మనువు వేసాడు.
స తత్ర వవృధే రాజన్మత్స్యః పరమసత్కృతః। పుత్రవత్స్వీకరోత్తస్మై మనుర్భావం విశేషతః
అక్కడ ఆ చేప రాజా, ఎంతో ఆదరణతో పెరిగింది. మనువు దానిని తన కుమారుడిలా ప్రత్యేకంగా ప్రేమించాడు.
అథ కాలేన మహతా స మత్స్యః సుమహానభూత్। అలిఞ్జరజలే చైవ నాసౌ సమభవత్కిల
కాలం గడిచే కొద్దీ ఆ చేప ఎంతో పెద్దదిగా మారింది. ఆడుగుడ్డలోని నీటిలో ఇక ఉండలేకపోయింది.
అథ మత్స్యో మనుం దృష్ట్వా పునరేవాభ్యభాషత। భగవన్సాధు మేఽద్యాన్యత్స్థానం సంప్రతిపాదయ
అప్పుడు ఆ చేప మళ్లీ మనువును చూసి ఇలా అడిగింది: 'ప్రభూ, దయచేసి నాకొక కొత్త చోటు ఇప్పుడే చూపించండి.'
ఉద్ధృత్యాలిఞ్జరాత్తస్మాత్తతః స భగవాన్మనుః। తం మత్స్యమనయద్వాపీం మహతీం స మనుస్తదా
దాంతో మనువు ఆడుగుడ్డ నుంచి ఆ చేపను తీసుకుని, ఒక పెద్ద చెరువుకు తీసుకెళ్లాడు.
తత్రతం ప్రాక్షిపచ్చాపి మనుః పరపురంజయ। అథావర్ధత మత్స్యః స పునర్వర్షగణాన్బహూన్
అక్కడ మనువు ఆ చేపను చెరువులో వదిలాడు. అక్కడ కూడా సంవత్సరాల తరబడి ఆ చేప మళ్లీ పెరిగింది.
ద్వియోజనాయతా వాపీ విస్తృతాచాపి యోజనమ్। తస్యాం నాసౌ సమభవన్మత్స్యో రాజీవలోచన
ఆ చెరువు రెండు యోజనాల పొడవు, ఒక యోజన వెడల్పు ఉండేది. అయినా, కమలదళ నేత్రుడా, ఆ చేపకు అక్కడ కూడా తావు సరిపోలేదు.
విచేష్టితుం చ కౌన్తేయ మత్స్యో వాప్యాం విశాంపతే। మనుం మత్స్యస్తతో దృష్ట్వా పునరేవాభ్యభాషత
కౌంతేయా, ఆ చేప చెరువులో సరిగ్గా తిరగలేకపోయింది. అప్పుడు మళ్లీ మనువును చూసి మాట్లాడింది.
నయ మాం భగవన్సాధో సముద్రమహిషీం ప్రియామ్। గఙ్గాం నాంత్రాపి శక్తోస్మి వస్తుం మతిమతాంవర
'ప్రభూ, దయచేసి నన్ను నా ప్రియమైన సముద్రానికి తీసుకెళ్లండి. జ్ఞానవంతులలో శ్రేష్ఠుడా, గంగలో కూడా నేను ఉండలేను.'
నిదేశే హి మయా తుభ్యం స్థాతవ్యమనసూయతా। వృద్ధిర్హి పరమా ప్రాప్తా త్వత్కృతే హి మయాఽనఘ
'మీరు చెప్పిన చోటే నేను ఉండాలి, అసూయ లేకుండా. పాపరహితుడా, మీ వల్లే నాకు ఈ గొప్ప పెరుగుదల వచ్చింది.'
ఏవముక్తో మనుర్మత్స్యమనయద్భగవాన్వశీ। నదీం గఙ్గాం తత్రచైనం స్వయం ప్రాక్షిపదేవ చ
అలా చేప చెప్పిన తర్వాత, మనువు ఆ చేపను గంగా నదికి తీసుకెళ్లి, అక్కడే స్వయంగా వదిలాడు.
స తత్ర వవృధే మత్స్యః కంచిత్రాలమరిందమ। గతః పునర్మనుం దృష్ట్వా మత్స్యో వచనమబ్రవీత్
అక్కడ ఆ చేప కొంతకాలం పెరిగింది, శత్రువులను జయించినవాడా. అయినా మళ్లీ మనువును చూసి ఇలా చెప్పింది.
గఙ్గాయాం హి న శక్నోమి బృహత్త్వాచ్చేష్టితుం ప్రభో। సముద్రం నయ మామాశు ప్రసీద భగవన్నితి
'ప్రభూ, నా పెద్దదైన ఆకారంతో గంగలో కూడా తిరగలేకపోతున్నాను. దయచేసి త్వరగా నన్ను సముద్రానికి తీసుకెళ్లండి.'
ఉద్ధృత్య గఙ్గాసలిలాత్తతో మత్స్యం మనుః స్వయమ్। సముద్రమనయత్పార్త తత్రచైనమవాసృజత్
అప్పుడు మనువు గంగానదిలోని నీటిలోంచి ఆ చేపను తీసుకుని, సముద్రానికి తీసుకెళ్లి అక్కడ వదిలాడు.
సుమహానపి మత్స్యస్తు స మనోర్నయతస్తదా। ఆసీద్యథేష్టహార్యశ్చ స్పర్శగన్ధసుఖశ్చ వై
ఆ చేప ఎంత పెద్దదైనా, మనువు అక్కడికి తీసుకెళ్లినప్పుడు, తనకు నచ్చినట్లు తేలికగా మోసుకుపోయేలా, మృదువుగా, సువాసనతో మారింది.
యదా సముద్రే ప్రక్షిప్తః స మత్స్యో ననునా తదా। తత ఏనమిదం వాక్యం స్మయమాన ఇవాబ్రవీత్
మనువు ఆ చేపను సముద్రంలో వదిలినప్పుడు, ఆ చేప చిరునవ్వుతో ఇలా చెప్పింది.
భగవన్హి కృతా రక్షా త్వయా సర్వా విశేషతః। ప్రాప్తకాలం తు యత్కార్యం త్వయా తచ్ఛ్రూయతాం మమ
'ప్రభూ, మీరు నన్ను అన్ని విధాలా రక్షించారు. ఇప్పుడు చేయాల్సిన పనిని వినండి, సమయం వచ్చేసింది.'
అచిరాద్భగవన్బౌమమిదం స్థావరజఙ్గమమ్। సర్వమేవ మహాభాగ ప్రలయం వై గమిష్యతి
'ప్రభావంతుడా, త్వరలోనే భూమిపై ఉన్న జంతువులు, చెట్లు అన్నీ నాశనమవుతాయి.'
సంప్రక్షాలనకాలోఽయంలోకానాం సముపస్థితః। తస్మాత్త్వాం బోధయామ్యద్యయత్తే హితమనుత్తమమ్
'ప్రపంచాలన్నింటినీ కడిగేసే సమయం వచ్చింది. అందుకే, నీకు శ్రేయస్సు కలిగించేందుకు నేను ఇప్పుడు చెప్పబోతున్నాను.'
త్రసానాం స్తావరాణాం చ యచ్చేఙ్గం యచ్చ నేఙ్గతి। తస్య సర్వస్ సంప్రాప్తః కాలః పరమదారుణః
'తిరిగే జీవులు, నిలిచే చెట్లు అన్నిటికీ అత్యంత భయంకరమైన సమయం వచ్చేసింది.'
నౌశ్చ కారయితవ్యా తే దృఢా యుక్తవటారకా। తత్ర సప్తర్షిభిః సార్ధమారుహేథా మహామునే
నీవు బలమైన తాడులతో గట్టిగా కట్టిన ఓడను తయారు చేయాలి. ఆ ఓడపై నీవు, ఏడుగురు మహర్షులతో కలిసి ఎక్కాలి, మహామునీంద్రా.
బీజాని చైవ సర్వాణి యథోక్తాని మయా పురా। తస్యామారోహయేర్నావి సుసంగుప్తాని భాగశః
నేను ముందుగా చెప్పినట్టు, అన్ని విత్తనాలను బాగుగా వేరు వేరు చేసి, ఆ ఓడపై సురక్షితంగా పెట్టాలి.
నౌస్థశ్చ మాం ప్రతీక్షేథాస్తతో మునిజనప్రియ। ఆగమిష్యామ్యహం శృఙ్గీ విజ్ఞేయస్తేన తాపస
ఓ మునిజన ప్రియుడా, నీవు ఆ ఓడపై నన్ను ఎదురుచూడాలి. నేను కొమ్ముతో వస్తాను, అప్పుడు నీవు నన్ను గుర్తించగలవు, తపస్వీ.
ఏవమేతత్త్వయా కార్యమాపృష్టోసి వ్రజామ్యహమ్। తా న శక్యా మహత్యో వై ఆపస్తర్తుం మయా వినా। నాతిశఙ్క్యమిదం చాపి వచనం మే త్వయా విభో
ఇలా నీవు చేయాలి. నీవు అడిగావు కాబట్టి నేను వెళ్తున్నాను. నా సహాయం లేకుండా ఈ మహా జలరాశిని దాటి పోవడం సాధ్యం కాదు. నా మాటపై ఎలాంటి సందేహం అవసరం లేదు, ప్రభూ.
ఏవం కరిష్య ఇతి తం స మత్స్యం ప్రత్యభాషత। జగ్మతుశ్చ యథాకామమనుజ్ఞాప్య పరస్పరమ్
"అలా చేస్తాను," అని మనువు ఆ చేపతో అన్నాడు. ఇద్దరూ పరస్పరం అనుమతి తీసుకుని, తాము కోరినట్టు వెళ్లిపోయారు.
తతో మనుర్మహారాజ యథోక్తం మత్స్యకేన హ। బీజాన్యాదాయ సర్వాణి సాగరం పుప్లువే తదా। నౌకయా శుభయావీర మహోర్మిణమరిందమ
తర్వాత మనువు, చేప చెప్పినట్టు, అన్ని విత్తనాలను తీసుకుని, అద్భుతమైన ఓడపై మహా అలల మధ్య సముద్రాన్ని దాటి పోయాడు, శత్రువులను జయించినవాడా.
చిన్తయామాస చ మనుస్తం మత్స్యం పృథివీపతే। సచ తచ్చిన్తితం జ్ఞాత్వా మత్స్యః పరపురంజయ। శృఙ్గీ తత్రాజగాగాశు తదా భరతసత్తమ
ఓ భూమిపతీ, మనువు ఆ చేపను మనసులో ఆలోచించాడు. అతని ఆలోచన తెలుసుకున్న చేప, కొమ్ముతో అక్కడికి త్వరగా వచ్చాడు, ఓ భరతశ్రేష్ఠా.
తం దృష్ట్వా మనుజవ్యాఘ్ర మనుర్మత్స్యం జలార్ణవే। శృఙ్గిణం తం యథోక్తేన రూపేణాద్రిమివోచ్ఛ్రితమ్
మనుష్యులలో సింహుడైన మనువు, ఆ జలరాశిలో ఉన్న చేపను చూశాడు. ఆ చేప చెప్పిన రూపంలో, కొమ్ముతో, పర్వతంలా ఎత్తుగా కనిపించాడు.
వటారకమయం పాశమథ మత్స్యస్య మూర్ధని। మనుర్మనుజశార్దూల తస్ శృఙ్గే న్యవేశయత్
అప్పుడు మనుష్యులలో పులియైన మనువు, బలమైన తాడుతో చేసిన కట్టును ఆ చేప కొమ్ముకు బిగించాడు.
సంయతస్తేన పాశేన మత్స్యః పరపురంజయ। వేగేన మహతా నావం ప్రాకర్షల్లవణామ్భసి
ఆ తాడుతో బంధించబడిన చేప, మహా వేగంతో ఆ ఓడను ఉప్పు నీటిలో లాగాడు, నగరాలను జయించినవాడా.