హిమవాంశ్చ సుదుర్గోఽయం యక్షరాక్షససంకులః। మాం సముద్వీక్షమాణాస్తే ప్రయతిష్యన్తి విహ్వలాః
ఈ హిమవంతము చాలా దుర్గమమైనది, యక్షులు, రాక్షసులతో నిండి ఉంది. నా పరిస్థితిని చూసి వారు కలవరపడి, ఎంతో ఆందోళనతో ప్రయత్నిస్తారు.
వినష్టమథ మాం శ్రుత్వా భవిష్యన్తి నిరుద్యమాః। ధర్మశీలా మయా తే హి బాధ్యన్తే రాజ్యగృద్ధినా
నేను నశించిపోయానని విని, వారు నిరుత్సాహపడిపోతారు. ఎందుకంటే, నాపై ప్రేమతో, ధర్మబద్ధంగా ఉండే వారు, రాజ్యం కోరికతో బాధపడుతున్నారు.
అథవా నార్జునో ధీమాన్విషాదముపయాస్యతి। సర్వాస్త్రవిదనాధృష్యో దేవగన్ధర్వరాక్షసైః
లేదా, అర్జునుడు బుద్ధిమంతుడు, అన్ని ఆయుధాలలో నిపుణుడు, దేవతలు, గంధర్వులు, రాక్షసులు కూడా అతన్ని జయించలేరు. అతడు నిరాశకు లోనవడని కూడా ఉండొచ్చు.
సమర్థః స మహాబాహురేకాఙ్నా సుమహాబలః। దేవరాజమపి స్థానాత్ప్రచ్యావయితుమఞ్జసా
ఆ మహాబాహువు, ఒక్కడే ఉన్నా కూడా, అపారమైన బలంతో, దేవేంద్రుడిని కూడా సులభంగా సింహాసనంలో నుండి తొలగించగలడు.
కిం పునర్ధృతరాష్ట్రస్ పుత్రం దుర్ద్యూతదేవినమ్। విద్విష్టం సర్వలోకస్య దమ్భమోహపరాయణమ్
అయితే, ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడు, చెడ్డ జూదానికి అలవాటుపడి, అందరికీ ద్వేషపాత్రుడై, మోసం, మాయలో మునిగిపోయిన వాడి సంగతి ఏమిటి?
మాతరం చైవ శోచామి కృపణాం పుత్రగృద్ధినీమ్। యాఽస్మాకం నిత్యమాశాస్తే మహత్త్వమధికం పరైః
మరియు మా తల్లి గురించి కూడా నాకు బాధగా ఉంది. ఆమె దురదృష్టవశాత్తు, కుమారుల కోసం తహతహలాడుతూ, ఎప్పుడూ మేము ఇతరుల కంటే గొప్పవాళ్లమవాలని ఆశపడుతూ ఉంటుంది.
తస్యాః కథం త్వనాథాయా మద్వినాశాద్భుజఙ్గమ్। సఫలాస్తే భవిష్యన్తి మయి సర్వే మనోరథాః
ఓ సర్పా, నేను నశించిపోయిన తరువాత, ఆమె అనాధగా మిగిలి పోయింది. నా వల్ల ఆమె కలలు ఎలా నెరవేరతాయో నాకు తెలియదు.
నకులః సహదేవశ్చ యమౌ చ గురువర్తినౌ। మద్వాహుబలసంగుప్తౌ నిత్యం పురుషమానినౌ
నకులుడు, సహదేవుడు, యమద్వయులు, పెద్దవారి మార్గాన్ని అనుసరిస్తూ, ఎప్పుడూ తమ పురుషత్వాన్ని గర్విస్తూ, నా భుజబలంతో రక్షించబడుతున్నారు.
భవిష్యతో నిరుత్సాహౌ భ్రష్టవీర్యపరాక్రమౌ। మద్వినాశాత్పరిద్యూనావితి మే వర్తతే మతిః
భవిష్యత్తులో ఆశ లేకుండా, వీరత్వం ధైర్యం కోల్పోయి, నన్ను కోల్పోయిన బాధతో నా సోదరులు చాలా దిగులుగా ఉంటారని నా మనసు అనుకుంటోంది.
ఏవంవిధం బహు తదా విలలాప వృకోదరః। భుజఙ్గభోగసంరుద్ధో నాశకచ్చ విచేష్టితుమ్
అప్పుడు వృకోదరుడు ఆ పాము చుట్టుపట్టి కదలలేని స్థితిలో ఎన్నో విధాలుగా విలపించాడు.
యుధిష్ఠిరస్తు కౌన్తేయో బభూవాస్వస్తచేతనః। అనిష్టదర్శనాన్ఘోరానుత్పాతాన్పరిచిన్తయన్
కుంటీ కుమారుడు యుధిష్ఠిరుడు తీవ్ర ఆందోళనతో, భయంకరమైన అపశకునాలు, భయానక సూచనలు గురించి ఆలోచిస్తూ ఉండిపోయాడు.
దారుణం హ్యశివం నాదం శివా దక్షిణతః స్థితా। దీప్తాయాం దిశి విత్రస్తా రౌతి తస్యాశ్రమస్య హ
దక్షిణ దిక్కున వారి ఆశ్రమం దగ్గర, భయంతో ఉన్న నక్క గట్టిగా అరవడంతో, భయంకరమైన, శుభకరం కాని శబ్దం వినిపించింది.
ఏకపక్షాక్షిచరణా వర్తికా ఘోరదర్శనా। రక్తం వమన్తీ దదృశే ప్రత్యాదిత్యమభాసురా
ఒక రెక్క, ఒక కన్ను, ఒక కాలు మాత్రమే ఉన్న భయానకమైన వట్టిక, రక్తం వాంతి చేస్తూ, సూర్యుని వైపు ప్రకాశిస్తూ కనిపించింది.
ప్రవవౌ చానిలో రూక్షశ్చణ్డః సర్కరకర్షణః। అపసవ్యాని సర్వాణి మృగపక్షిరుతాని చ
ఒక గట్టిగా, దారుణంగా, రాళ్లు లాగుతూ వీస్తున్న గాలి ఊదింది; అన్ని జంతువులూ పక్షులూ ఎడమవైపు అరుపులు వినిపించాయి.
పృష్ఠతో వాయసః కృష్ణో యాహియాహీతి వాశతి। ముహుర్ముహుః స్ఫురతి చ దక్షిణోఽస్య భుజస్తథా
వెనుక నుంచి ఒక నల్ల కాకి 'వెళ్ళు, వెళ్ళు' అని మళ్లీ మళ్లీ అరవడం, అతని కుడి చేయి కూడా పదే పదే నడించిపోవడం జరిగింది.
హృదయం చరణశ్చాపి వామోఽస్య పరితప్యతి। సవ్యస్యాక్ష్ణఓ వికారశ్చాప్యనిష్టః సమపద్యత
అతని హృదయం, ఎడమ కాలు మండిపోవడం, ఎడమ కన్నులో కూడా శుభం కాని మార్పు కనిపించడం జరిగింది.
ధర్మరాజోపి మేధావీ శఙ్కమానో మహద్భయమ్। ద్రౌపదీం పరిపప్రచ్ఛ క్వ భీమ ఇతి భారత
ధర్మరాజు అయిన యుధిష్ఠిరుడు కూడా, పెద్ద ప్రమాదం అనుమానించి, ద్రౌపదిని అడిగాడు — 'భీముడు ఎక్కడ ఉన్నాడు?' అని.
శంస తస్మై పాఞ్చాలీ చిరయాతం వృకోదరమ్। స ప్రతస్థే మహాబాహుర్ధౌమ్యేన సహితో నృపః
పాంచాలి, వృకోదరుడు చాలా కాలంగా వెళ్ళిపోయాడని చెప్పింది. వెంటనే మహాబాహువు అయిన రాజు ధౌమ్యుడితో కలిసి బయలుదేరాడు.
ద్రౌపద్యా రక్షణం కార్యమిత్యువాచ ధనంజయమ్। నకులం సహదేవం చ వ్యాదిదేశ ద్విజాన్ప్రతి
ద్రౌపదిని కాపాడాలని ధనంజయుడికి చెప్పి, నకులుడు, సహదేవుడు బ్రాహ్మణులను చూసుకోవాలని ఆదేశించాడు.
స తస్య పదమున్నీయ తస్మాదేవాశ్రమాత్ప్రభుః। మృగయామాస కౌన్తేయో భీమసేనం మహావనే
ఆ ఆశ్రమం నుంచే భీముని అడుగుజాడలు గుర్తించి, కుంటీ కుమారుడు ఆ మహావనంలో భీమసేనుడిని వెతుకుతూ వెళ్లాడు.
స ప్రాచీం దిశమాస్థాయ మహతో గజయూథపాన్। దదర్శ పృథివీం చిహ్నైర్భీమస్య పరిచిహ్నితామ్
తూర్పు దిక్కు వైపు వెళ్లి, పెద్ద ఏనుగుల గుంపులు, భీముని గుర్తులు ఉన్న భూమిని చూశాడు.
తతో మృగసహస్రాణి మృగేనద్రాణాం శతాని చ। పతితాని వనే దృష్ట్వా మార్గం తస్యావిశన్నృపః
అక్కడ వేలాది మృగాలు, వందలాది అడవి జంతువులు పడిపోయిన దృశ్యం చూసి, రాజు ఆ మార్గంలో అడుగుపెట్టాడు.
ధావతస్తస్య వీరస్ మృగార్థం వాతరంహసః। ఊరువాతవినిర్భగ్నాన్ద్రుమాన్వ్యావర్జితాన్పథిః
ఆ వీరుడు జంతువుల కోసం వేగంగా పరుగెత్తుతున్నప్పుడు, భీముని తొడలతో విరిగిన చెట్లు మార్గంలో పక్కకు తొలగిపోయినట్లు చూశాడు.
స గత్వా తైస్తదా చిహ్నైర్దదర్శ గిరిగహ్వరే। [రూక్షమారుతభూయిష్ఠే నిష్పత్రద్రుమసంకులే
ఆ గుర్తులను అనుసరించి, గాలి బలంగా వీచే, ఆకులు లేని చెట్లు గుంపుగా ఉన్న కొండ గుహ దగ్గరికి చేరాడు.
ఈరిణే నిర్జలే దేశే కణ్టకిద్రుమసంకులే। అశ్మస్థాణుక్షుపాకీర్ణే సుదుర్గే విషమోత్కటే।] గృహీతం భుజగేన్ద్రేణ నిశ్చేష్టమనుజం తదా
నీరు లేని, ముల్లు చెట్లు, రాళ్లు, ప్రమాదకరమైన అడవి మధ్యలో, తన తమ్ముడిని పాముల రాజు పట్టుకుని, కదలకుండా ఉన్నట్టు చూశాడు.
యుధిష్ఠిరస్తమాసాద్య సర్పభోగేన వేష్టితమ్। దయితం భ్రాతరం ధీమానిదం వచనమబ్రవీత్
యుధిష్ఠిరుడు తన ప్రియమైన సోదరుడు పాము చుట్టేసి ఉన్నదాన్ని చూసి, ఇలా అన్నాడు.
కున్తీమాతః కథమిమామాపదం త్వమవాప్తవాన్। కశ్చాయం పర్వతాభోగప్రతిమః పన్నగోత్తమః
కుంతీ కుమారుడా, నీవు ఇలా దురదృష్టంలో పడిపోవడానికి కారణం ఏమిటి? ఈ పర్వతం లాంటి గొప్ప పాము ఎవరో కూడా చెప్పు.
స ధర్మరాజమాలక్ష్య భ్రాతా భ్రతరమగ్రజమ్। కథయామాస తత్సర్వం గ్రహణాదివిచేష్టితమ్
ధర్మరాజును చూసిన తరువాత, తమ్ముడు తన అన్నకు పట్టుబడినప్పటి నుండి జరిగిన సంగతులన్నీ వివరంగా చెప్పాడు.
[అయమార్య మహాసత్వో భక్షార్థం మాం గృహీతవాన్। నహుషో నామ రాజర్షిః ప్రాణవానివ సంస్థితః
ఈ మహాత్ముడు నన్ను తినేందుకు పట్టుకున్నాడు. ఇతడికి నహుషుడు అనే పేరు, రాజర్షి. ఇప్పుడు సజీవంగా ఇక్కడ ఉన్నాడు.
ముచ్యతామయమాయుష్మన్భ్రాతా మేఽమితవిక్రమః। వయమాహారమన్యం తే దాస్యామః క్షున్నివారణమ్
దయచేసి నా అన్నను విడిచిపెట్టు, ఇతడు అపారమైన బలవంతుడు. నీ ఆకలిని తీర్చేందుకు మేము నీకు వేరే ఆహారం ఇస్తాము.