పశ్యేమాం నలినీం చాన్యాం కమలోత్పలమాలినీమ్। స్రగ్ధరాం విగ్రహవతీం సాక్షాచ్ఛ్రియమివాపరామ్
ఇంకో సరస్సు చూడు, తామరలు, నీలకమలాలతో అలంకరించబడి, పూలమాలలు ధరించినట్లు, రూపాన్ని పొందిన లక్ష్మిదేవి లాగా కనిపిస్తోంది.
నానాకుసుమగన్ధాఢ్యాస్తస్యేమాః కాననోత్తమే। ఉపగీయమానా భ్రమరై రాజన్తే వనరాజయః
ఈ అద్భుతమైన అడవిలో, అనేక రకాల పువ్వుల సువాసనలతో నిండిన వనాలు, తేనెటీగలు వాటిని కీర్తిస్తూ, ప్రకాశిస్తున్నాయి.
పశ్య భీమ శుభాన్దేశాన్దేవాక్రీడాన్సమన్తతః। అమానుషగతిం ప్రాప్తాః సంసిద్ధాః స్మ వృకోదర
భీమా, చుట్టూ ఉన్న ఈ అందమైన ప్రదేశాలను చూడు. ఇవి దేవతల క్రీడాస్థలాలు. వృకోదరా, మనం నిజంగా మానవులకందని స్థితిని పొందాము.
లతాభిః పుష్పితాగ్రాభిః పుష్పితాః పాదపోత్తమాః। సంశ్లిష్టాః పార్థ శోభన్తే గన్ధమాదనసానుషు
పార్థా, గంధమాదన కొండలపై, పుష్పించిన లతలు చెట్లను చుట్టుకొని, అతి శ్రేష్ఠమైన వృక్షాలు అద్భుతంగా మెరిసిపోతున్నాయి.
శిఖణ్డినీభిశ్చరతాం సహితానాం శిఖణ్డినామ్। నదతాం శృణు నిర్ఘోషం భీమ పర్వతసానుషు
భీమా, ఈ కొండలపై సమూహాలుగా సంచరిస్తూ, నర్తిస్తూ, మయూరాలు చేసే గంభీరమైన అరుపులను విను.
చకోరాః శతపత్రాశ్చ మత్తకోకిలశారికాః। పత్రిణః పుష్పితానేతాన్సంపతన్తి మహాద్రుమాన్
చకోరాలు, శతపత్ర పక్షులు, మత్తులో ఉన్న కోకిలలు, శారికలు—ఈ రెక్కలున్న పక్షులు పుష్పించిన మహావృక్షాలపై గుంపులుగా చేరుతున్నాయి.
రక్తపీతారుణాః పార్థ పాదపాగ్రగతాః ఖగాః। పరస్పరముదీన్తే బహవో జీవజీవకాః
పార్థా, ఎరుపు, పసుపు, అరుణవర్ణాల జీవజీవక పక్షులు చెట్లపై కూర్చొని పరస్పరం పిలుచుకుంటూ ఉన్నాయి.
హరితారుణవర్ణానాం శాడ్వలానాం సమీపతః। సారసాః ప్రతిదృశ్యన్తే శైలప్రస్రవణేష్వపి
ఆహా! ఆకుపచ్చ, అరుణవర్ణపు పచ్చికల దగ్గర, కొండల ప్రవాహాల వద్ద కూడా, సారస పక్షులు ఎక్కడ చూసినా కనిపిస్తున్నాయి.
వదన్తి మధురా వాచః సర్వభూతమనోరమాః। భృఙ్గరాజోపచక్రాశ్చ లోహపృష్ఠాః పతత్రిణః
ప్రతి జీవికి ఆనందాన్ని కలిగించే తేనెటీగల రాజు, ఇనుప రంగు పక్షులు మధురమైన స్వరాలతో పలుకుతున్నాయి.
చతుర్విషాణాః పద్మాభాః కుఞ్జరాః సకరేణవః। ఏతే వైడూర్యవర్ణాభం క్షోభయన్తి మహత్సరః
నాలుగు దంతాలున్న, తామర వర్ణంలో మెరిసే, పుష్పరేణువుతో కప్పబడ్డ ఏనుగులు, వైడూర్యపు రంగులో మెరిసిపోతూ, ఆ పెద్ద సరస్సును కలకలం చేస్తున్నాయి.
బహుతాలసముత్సేఘాః శైలశృఙ్గపరిచ్యుతాః। నానాప్రస్రవణేభ్యశ్చ వారిధారాః పతన్తి చ
పర్వత శిఖరాలపై నుండి ఉప్పొంగుతూ, ఎన్నో వేరు వేరు ఝరల నుంచి నీటి ప్రవాహాలు గట్టిగా కింద పడుతున్నాయి.
భాస్కరాభప్రభా భీమాః శారదాభ్రఘనోపమాః। శోభయన్తి మహాశైలం నానారజతధాతవః
భాస్కరుడిలా ప్రకాశించే, శరదృతువులోని మేఘాల వలె దట్టంగా మెరిసే ఎన్నో రకాల వెండి ధాతువులు ఆ మహా పర్వతాన్ని అలంకరిస్తున్నాయి.
క్వచిదఞ్జనవర్ణాభాః క్వచిత్కాఞ్చనసన్నిభాః। ధాతవో హరితాలస్య క్వచిద్ధిఙ్గులకస్య చ
కొన్ని చోట్ల ఆ ధాతువులు కాజలు వలె నలుపుగా, మరికొన్ని చోట్ల బంగారం వలె మెరిసేలా, ఇంకొన్ని చోట్ల హరితాలము, హింగుళకము వంటి ధాతువులు కనిపిస్తున్నాయి.
మనఃశిలాగుహాశ్చైవ సంధ్యాభ్రనికరోపమాః। శశలోహితవర్ణాభాః క్వచిద్గైరికధాతవః
కొన్ని గుహలు మనశిలతో నిండినవి, అవి సాయంకాల మేఘాల వలె కనిపిస్తున్నాయి. మరికొన్ని చోట్ల గైరిక ధాతువులు, శశిరక్త వర్ణంతో మెరిసిపోతున్నాయి.
సితాసితాభ్రప్రతిమా బాలసూర్యసమప్రభాః। ఏతే బహువిధాః శైలం శోభయన్తి మహాప్రభాః
కొన్ని ధాతువులు తెలుపు, నలుపు మేఘాల వలె, మరికొన్ని ఉదయ సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తూ, ఈ విధంగా ఎన్నో రకాల వెలుగు ధాతువులు ఆ మహా పర్వతాన్ని అందంగా మారుస్తున్నాయి.
గన్ధర్వాః సహ కాన్తాభిర్యథేష్టం భీమవిక్రమాః। దృశ్యన్తే శైలశృఙ్గేషు పార్థ కింపురుషైః సహ
పార్థా! ఆ పర్వత శిఖరాలపై భయంకరమైన శౌర్యంతో కూడిన గంధర్వులు తమ ప్రియాలతో, కింపురుషులతో కలిసి కనిపిస్తున్నారు.
గీతానాం సమతాలానాం తథాసామ్నాం చ నిఃఖనః। శ్రూయతే బహుధా భీమ సర్వభూతమనోహరః
భీమా! అక్కడ ఎన్నో విధాల పాటలు, వాద్యాల స్వరాలు, మంత్రోచ్చారణలు వినిపిస్తూ, అన్ని జీవులను మంత్రముగ్ధులను చేస్తున్నాయి.
మహాగఙ్గాముదీక్షఖ పుణ్యాం దేవనదీం శుభామ్। కలహంసగణైర్జుష్టామృషికిన్నరసేవితామ్
పవిత్రమైన, మంగళకరమైన మహా గంగను చూడు. ఆ దేవనదిని కలహంస సమూహాలు, ఋషులు, కిన్నరులు సేవిస్తున్నారు.
ధాతుభిశ్చ సరిద్భిశ్చ కిన్నరైర్మృగపక్షిభిః। గన్ధర్వైరప్సరోభిశ్చ కాననైశ్చ మనోరమైః
ఆ గంగను ఎన్నో రకాల ధాతువులు, నదులు, కిన్నరులు, అడవి జంతువులు, పక్షులు, గంధర్వులు, అప్సరసలు, రమ్యమైన అడవులు అలంకరిస్తున్నాయి.
వ్యాలైశ్చ వివిధాకారైః శతశీర్షైః సమన్తతః। ఉపేతం పశ్య కౌన్తేయ శైలరాజమరిందమ
కౌంతేయా! శత్రువులను జయించినవాడా! ఆ పర్వతరాజు చుట్టూ వంద తలలు కలిగిన, వింత ఆకారాల పాములు అన్ని వైపులా చేరి ఉన్నాయి. చూడు.
తే ప్రీతమనసః శూరాః ప్రాప్తా గతిమనుత్తమామ్। నాతృప్యన్పర్వతేన్ద్రస్య దర్శనేన పరంతపాః
ఆ వీరులు హృదయపూర్వకంగా ఆనందంతో పరవశించి, పర్వతరాజును చూస్తూ తృప్తి చెందలేకపోయారు.
ఉపేతమథ మాల్యైశ్చ ఫలవద్భిశ్చ పాదపైః। ఆర్ష్టిపేణస్ రాజర్షేరాశ్రమం దదృశుస్తదా
తర్వాత వారు పుష్పమాలలు, పండ్లతో నిండిన చెట్లతో అలంకరించబడిన ఆర్ష్టిసేన మహర్షి ఆశ్రమాన్ని చూశారు.
తతస్తే తిగ్మతపసం కృశం ధమనిసంతతమ్। పారగం సర్వవిద్యానామార్ష్టిషేణముపాగమన్
తీవ్ర తపస్సుతో క్షీణించి, నరాలు స్పష్టంగా కనిపించే, అన్ని విద్యల్లో నిపుణుడైన ఆర్ష్టిసేనుని వారు చేరుకున్నారు.
యుధిష్ఠిరస్తమాసాద్య తపసా దగ్ధకిల్బిషమ్। అభ్యవాదయత ప్రీతః శిరసా నామ కీర్తయన్
తపస్సుతో పాపాలు తొలగించుకున్న ఆ మహర్షిని యుధిష్ఠిరుడు చేరి, ఆనందంతో తలవంచి, పేరు పలుకుతూ నమస్కరించాడు.
తతః కృష్ణా చ భీమశ్చ యమౌ చ సుతపస్వినౌ। శిరోభిః ప్రాప్య రాజర్షిం పరివార్యోపతస్థిరే
తర్వాత కృష్ణ, భీమ, యమ పుత్రులు — వీరందరూ గొప్ప తపస్సు చేసినవారు — తలవంచి ఆ రాజర్షిని చుట్టుముట్టి నిలబడ్డారు.
తథైవ ధౌమ్యో ధర్మజ్ఞః పాణ్డవానాం పురోహితః। యథాన్యాయముపాక్రాన్తస్తమృషిం సంశితవ్రతమ్
అలాగే ధర్మాన్ని బాగా తెలిసిన పాండవుల పురోహితుడు ధౌమ్యుడు కూడా, యథావిధిగా ఆ దృఢవ్రతుడైన మునిని చేరాడు.
అన్వజానాత్స ధర్మజ్ఞో మునిర్దివ్యేన చక్షుషా। పాణ్డోః పుత్రాన్కురుశ్రేష్ఠానాస్యతామితి చాబ్రవీత్
ఆ ధర్మజ్ఞుడు, దివ్య దృష్టితో పాండువంశపు శ్రేష్ఠులను గుర్తించి, 'కూర్చోండి' అని అన్నాడు.
కురూణామృషభం ప్రాజ్ఞం పూజయిత్వా మహాతపాః। సహ భ్రాతృభిరసీనం పర్యపృచ్ఛదనామయమ్
కురువంశపు మేధావిని గౌరవించి, ఆ మహాతపస్వి తన సోదరులతో కలిసి కుశల ప్రశ్నలు అడిగాడు.
నానృతే కురుషే భావం కచ్చిద్ధర్మే ప్రవర్తసే। మాతాపిత్రోశ్చ తే వృత్తిః కచ్చిత్పార్థ న సీదతి
నీవు అసత్యం వైపు మొగ్గుచూపడం లేదు కదా? నీవు ధర్మాన్ని అనుసరిస్తున్నావు కదా? నీ తల్లి తండ్రుల పట్ల నీ ప్రవర్తన ఎక్కడా తగ్గిపోలేదే, పార్థ?
కచ్చిత్తే గురవః సర్వే వృద్ధా వైద్యాశ్చ పూజితాః। కచ్చిన్న కురుషే భావం పార్థ పాపేషు కర్మసు
నీకు పెద్దవారు, గురువులు, వృద్ధులు, వైద్యులు అందరూ గౌరవం పొందుతున్నారు కదా? పార్థ, నీ మనసు ఎప్పుడూ పాపకార్యాల వైపు తిప్పుకోదు కదా?