శిఖణ్డినీభిః సహితాఁల్లతామణ్డలకేషు చ। మేఘతూర్యరవోద్దామమదనాకులితాన్భృశమ్
నెమళ్ళు, నెమళ్లపిల్లలతో కలిసి, వల్లి లతల మధ్య, మేఘగర్జనల మ్రోగుతో మత్తులో మునిగి, ఉల్లాసంగా ఉన్నారు.
కృత్వైవ కేకామధురం సంగీతం మధురస్వరమ్। చిత్రాన్కలాపాన్విస్తీర్య సవిలాసాన్మదాలసాన్
తమ మధురమైన కేకలతో పాటలు పాడుతూ, రంగురంగుల తోకలను విస్తరించి, ఆనందంగా, మత్తులో ఉల్లాసంగా ప్రదర్శించాయి.
మయూరాన్దదృశుర్హృష్టాన్నృత్యతో వనలాలసాన్। కాంశ్చిత్ప్రియాభిః సహితాన్రమమాణాన్కలాపినః
మీరు ఆనందంగా అడవిలో నాట్యం చేస్తున్న నెమళ్ళను చూశారు; కొందరు తమ జతలతో కలిసి, రంగురంగుల తోకలను ప్రదర్శిస్తూ ఆనందంగా విహరించేవారు.
వల్లీలతాసంకటేషు కుటజేషు స్థితాంస్తథా। కాంశ్చిచ్చ కుటజానాం తు విటపేషూత్కటానివ
వల్లి లతల పొదల్లో, కుఠజ వృక్షాల్లో కొందరు నిలబడి, మరికొందరు కుఠజ వృక్షాల ఎత్తైన కొమ్మల్లో కూర్చొని కనిపించారు.
కలాపరుచిరాటోపనిచితాన్ముకుటానివ। వివరేషు తరూణాం చ రుచిరాన్దదృశుశ్చ తే
రంగురంగుల తలపాగాలతో అలంకరించబడి, చెట్ల గుహల్లో అందంగా మెరిసిపోతూ మీరు వారిని చూశారు.
సిన్ధువారాంస్తథోదారాన్మన్మథస్యేవ తోమరాన్। సువర్ణవర్ణకుసుమాన్గిరీణాం సిఖరేషు చ। కర్ణికారాన్వికసితాన్కర్ణపూరానివోత్తమాన్
మీరు గిరిపర్వత శిఖరాలపై, మన్మథుని బాణాల వలె ఉన్న, బంగారు రంగు పువ్వులతో మెరిసే సింధువార వృక్షాలను, వికసించిన కర్ణికార వృక్షాలను, చెవిపూవుల వలె అద్భుతంగా కనిపించేలా చూశారు.
తథాఽపశ్యన్కురబకాన్వనరాజిషు పుష్పితాన్। కామవశ్యౌత్సుక్యకరాన్కామస్యేవ శరోత్కరాన్
అలాగే, అడవి పొదల్లో వికసించిన కురబక వృక్షాలను కూడా చూశారు; అవి మన్మథుని బాణాల వలె ఆకర్షణ కలిగించేలా ఉన్నాయి.
తథైవ వనరాజీనాముదారాన్రచితానివ। విరాజమానాంస్తేఽపశ్యంస్తిలకాంస్తిలకానివ
అలాగే, అడవి వృక్షాలు అలంకారాల వలె మెరిసిపోతూ, తిలక చిహ్నాల వలె ప్రకాశిస్తూ మీరు చూశారు.
తథానఙ్గశరాకారాన్సహకారాన్మనోరమాన్। అపశ్యన్భ్రామరాన్రాజన్మఞ్జరీభిర్విరాజితాన్
అలాగే, మన్మథుని బాణాల ఆకారంలో ఉన్న అందమైన మామిడి వృక్షాలను, వికసించిన మంజరీలతో అలంకరించబడిన తేనెటీగలను రాజన్, మీరు చూశారు.
హిరణ్యసదృశైః పుష్యైర్దావాగ్నిసదృశైరపి। లోహితైరఞ్జనాభైశ్చ వైదూర్యసదృశైరపి। అతీవ వృక్షా రాజన్తే పుష్పితాః శైలసానుషు
బంగారు వలె మెరిసే పువ్వులతో, అగ్ని వలె ఎర్రగా, కాజల్ వలె నలుపుగా, వైడూర్య రత్నంలా మెరిసే పువ్వులతో, ఆ పర్వతశ్రేణులపై వృక్షాలు అత్యంత అందంగా వికసించాయి.
తథా సాలాంస్తమాలాంశ్చ పాటలాబకులానపి। మాలా ఇవ సమాసక్తాః శైలానాం శిఖరేషు చ
అలాగే, మీరు సాల వృక్షాలు, తమాల వృక్షాలు, పాటల వృక్షాలు, బకుల వృక్షాలను కూడా చూశారు; అవి పర్వత శిఖరాలను అలంకరించే హారాల వలె చుట్టుకుని ఉన్నాయి.
విమలస్ఫాటికాభాని పాణ్డురచ్ఛదనైర్ద్విజైః। కలహంసైరుపేతాని సారసాభిరుతాని చ
నిర్మలమైన స్ఫటికంలా తెల్లని రెక్కలతో, కలహంసలు, సారస పక్షులు ఉండి, వాటి గానాలతో ఆ చెట్లు మారుమోగిపోయాయి.
సరాంసి బహుశః పార్థా పశ్యన్తః శైలసానుషు। పద్మోత్పలవిమిశ్రాణి సుఖశీతజలాని చ
పార్థా, వారు కొండల ఒడిలో ఉన్న అనేక సరస్సులను చూశారు. ఆ సరస్సులలో తామరలు, నీలకమలాలు కలిసివుండి, వాటి నీరు చల్లగా, మధురంగా ఉంది.
ఏవం క్రమేణ తే వీరా వీక్షమాణాః సమన్తతః। గన్వన్త్యథ మాల్యాని రసవన్తి ఫలాని చ
అలా చుట్టూ చూస్తూ, ఆ వీరులు ముందుకు సాగుతూ, అందమైన పూలమాలలు, రుచికరమైన పండ్లు సమకూర్చుకున్నారు.
సరాంసి చ మనోజ్ఞాని వృక్షాంశ్చాతిమనోరమాన్। వివిశుః పాణ్డవాః సర్వేవిస్మయోత్ఫుల్లలోచనాః
పాండవులు ఆశ్చర్యంతో కళ్లు వెడల్పుగా చేసి, ఆ అందమైన సరస్సులు, అతి మధురమైన వృక్షవనాల్లోకి ప్రవేశించారు.
కమలోత్పలకహ్లారపుణ్డరీకసుగన్ధినా। సేవ్యమానా వనే తస్మన్సుఖస్పర్శేన వాయునా
ఆ అడవిలో తామర, నీలకమలం, కలహారం, పుండరీకం వంటి పువ్వుల సువాసనను మృదువుగా తాకే గాలి చుట్టూ వ్యాపించింది.
తతో యుధిష్ఠిరో భీమమాహేదం ప్రీతిమద్వచః। అహో శ్రీమదిదం భీమ గన్ధమాదనకాననమ్
అప్పుడూ యుధిష్ఠిరుడు భీమునితో ఆనందంగా ఇలా అన్నాడు: 'ఓ భీమా, ఈ గంధమాదన అడవి ఎంత అద్భుతంగా ఉంది చూడు!'
వనే హ్మస్మిన్మనోరమ్యే దివ్యా కాననజా ద్రుమాః। లతాశ్చ వివిధాకారాః పత్రపుష్పఫలోపగాః। భాన్త్యేతే పుష్పవికచాః పుంస్కోకిలకులాకులాః
ఈ సుందరమైన అడవిలో, స్వర్గీయమైన వృక్షాలు, వివిధ ఆకారాల లతలు, ఆకులు, పువ్వులు, పండ్లతో నిండినవి. పుష్పాలు విరబూసి, కోకిల సమూహాలతో ఈ అడవి మధురంగా మారింది.
నాత్ర కణ్టకినః కేచిన్న చ విద్యన్త్యపుష్పితాః। స్నిగ్ధపత్రఫలా వృక్షా గన్ధమాదనసానుషు
ఈ గంధమాదన కొండలపై ఎక్కడా ముల్లు వృక్షాలు లేవు, పువ్వులేని వృక్షాలు కూడా లేవు. ప్రతి చెట్టు మెరిసే ఆకులు, పండ్లతో నిండివుంది.
భ్రమరారావమధురా నలినీః ఫుల్లపఙ్కజాః। విలోడ్యమానా పశ్యేమాః కరిభిః సకరేణుభిః
ఈ సరస్సుల్లో పుష్పించిన తామరలు, తేనెటీగల మధుర గానంతో, పుష్పరేణువుతో కూడిన ఏనుగులు వాటిని అలికడ్లాడిస్తూ ఉన్నాయి చూడు.
పశ్యేమాం నలినీం చాన్యాం కమలోత్పలమాలినీమ్। స్రగ్ధరాం విగ్రహవతీం సాక్షాచ్ఛ్రియమివాపరామ్
ఇంకో సరస్సు చూడు, తామరలు, నీలకమలాలతో అలంకరించబడి, పూలమాలలు ధరించినట్లు, రూపాన్ని పొందిన లక్ష్మిదేవి లాగా కనిపిస్తోంది.
నానాకుసుమగన్ధాఢ్యాస్తస్యేమాః కాననోత్తమే। ఉపగీయమానా భ్రమరై రాజన్తే వనరాజయః
ఈ అద్భుతమైన అడవిలో, అనేక రకాల పువ్వుల సువాసనలతో నిండిన వనాలు, తేనెటీగలు వాటిని కీర్తిస్తూ, ప్రకాశిస్తున్నాయి.
పశ్య భీమ శుభాన్దేశాన్దేవాక్రీడాన్సమన్తతః। అమానుషగతిం ప్రాప్తాః సంసిద్ధాః స్మ వృకోదర
భీమా, చుట్టూ ఉన్న ఈ అందమైన ప్రదేశాలను చూడు. ఇవి దేవతల క్రీడాస్థలాలు. వృకోదరా, మనం నిజంగా మానవులకందని స్థితిని పొందాము.
లతాభిః పుష్పితాగ్రాభిః పుష్పితాః పాదపోత్తమాః। సంశ్లిష్టాః పార్థ శోభన్తే గన్ధమాదనసానుషు
పార్థా, గంధమాదన కొండలపై, పుష్పించిన లతలు చెట్లను చుట్టుకొని, అతి శ్రేష్ఠమైన వృక్షాలు అద్భుతంగా మెరిసిపోతున్నాయి.
శిఖణ్డినీభిశ్చరతాం సహితానాం శిఖణ్డినామ్। నదతాం శృణు నిర్ఘోషం భీమ పర్వతసానుషు
భీమా, ఈ కొండలపై సమూహాలుగా సంచరిస్తూ, నర్తిస్తూ, మయూరాలు చేసే గంభీరమైన అరుపులను విను.
చకోరాః శతపత్రాశ్చ మత్తకోకిలశారికాః। పత్రిణః పుష్పితానేతాన్సంపతన్తి మహాద్రుమాన్
చకోరాలు, శతపత్ర పక్షులు, మత్తులో ఉన్న కోకిలలు, శారికలు—ఈ రెక్కలున్న పక్షులు పుష్పించిన మహావృక్షాలపై గుంపులుగా చేరుతున్నాయి.
రక్తపీతారుణాః పార్థ పాదపాగ్రగతాః ఖగాః। పరస్పరముదీన్తే బహవో జీవజీవకాః
పార్థా, ఎరుపు, పసుపు, అరుణవర్ణాల జీవజీవక పక్షులు చెట్లపై కూర్చొని పరస్పరం పిలుచుకుంటూ ఉన్నాయి.
హరితారుణవర్ణానాం శాడ్వలానాం సమీపతః। సారసాః ప్రతిదృశ్యన్తే శైలప్రస్రవణేష్వపి
ఆహా! ఆకుపచ్చ, అరుణవర్ణపు పచ్చికల దగ్గర, కొండల ప్రవాహాల వద్ద కూడా, సారస పక్షులు ఎక్కడ చూసినా కనిపిస్తున్నాయి.
వదన్తి మధురా వాచః సర్వభూతమనోరమాః। భృఙ్గరాజోపచక్రాశ్చ లోహపృష్ఠాః పతత్రిణః
ప్రతి జీవికి ఆనందాన్ని కలిగించే తేనెటీగల రాజు, ఇనుప రంగు పక్షులు మధురమైన స్వరాలతో పలుకుతున్నాయి.
చతుర్విషాణాః పద్మాభాః కుఞ్జరాః సకరేణవః। ఏతే వైడూర్యవర్ణాభం క్షోభయన్తి మహత్సరః
నాలుగు దంతాలున్న, తామర వర్ణంలో మెరిసే, పుష్పరేణువుతో కప్పబడ్డ ఏనుగులు, వైడూర్యపు రంగులో మెరిసిపోతూ, ఆ పెద్ద సరస్సును కలకలం చేస్తున్నాయి.