గతేషు తేషు రక్షఃసు భీమసేనాత్మజేఽపి చ। రహితాన్మీమసేనేన కదాచిత్తాన్యదృచ్ఛయా। జహార ధర్మరాజం వై యమౌ కృష్ణాం చ రాక్షసః
ఆ రాక్షసులు వెళ్లిపోయిన తరువాత, భీమసేనుని కుమారుడు కూడా లేని సమయంలో, భీమసేనుడు అక్కడ లేని సమయాన, ఒక రాక్షసుడు యాదృచ్ఛికంగా ధర్మరాజును, అశ్వినీద్వయాన్ని, కృష్ణను (ద్రౌపదిని) పట్టుకొని పోయాడు.
బ్రహ్మన్కథం ధర్మరాజం యమౌ కృష్ణాం చ రాక్షసః। జహార చిత్రం భీమశ్చ గతో రాక్షసకణ్టకః। వక్తుమర్హసి విప్రాగ్ర్య వ్యక్తమేతన్మమాఽనఘ
బ్రాహ్మణా! భీమసేనుడు రాక్షసులను ఎదుర్కొనడానికి వెళ్లినప్పుడు, ఆ రాక్షసుడు ధర్మరాజును, అశ్వినీద్వయాన్ని, కృష్ణను ఎలా పట్టుకున్నాడు? ఇది ఆశ్చర్యం. మహాబ్రాహ్మణుడవైన నీవు నాకు ఈ సంగతిని స్పష్టంగా చెప్పాలి.
బ్రాహ్మణో మన్త్రకుశలః సర్వాస్త్రేష్వస్త్రవిత్తమః। ఇతి బ్రువన్పాణ్డవేయాన్పర్యుపాస్తే స్మ నిత్యదా । పరీప్సమానః పార్థానాం కలాపాంశ్చ ధనూంషి చ
మంత్రాలలో నైపుణ్యం కలిగిన, ఆయుధాలన్నింటినీ బాగా తెలిసిన ఒక బ్రాహ్మణుడు, పాండవుల వద్ద ఎప్పుడూ ఉండేవాడు. అతడు పార్థుల ధనుస్సులు, బాణాలతో కూడిన తుప్పులను గమనించాలనే ఉద్దేశంతో ఉండేవాడు.
అన్తరం సంపరిప్రేప్సుర్ద్రౌపద్యా హరణం ప్రతి। దుష్టాత్మా పాపబుద్ధిః స నామ్నా ఖ్యాతో జటాసురః
ద్రౌపదిని అపహరించేందుకు సరైన అవకాశం కోసం ఎదురు చూసిన ఆ దుష్టాత్ముడు, పాపబుద్ధి కలిగినవాడు, జటాసురుడు అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి పొందాడు.
[పోషణం తస్ రాజేనద్ర చక్రే పాణ్డవనన్దనః। బుబుధే న చ తం పాపం భస్మచ్ఛన్నమివానలమ్
పాండవుని కుమారుడు అతడిని బ్రాహ్మణుడని భావించి అతని అవసరాలు తీర్చాడు. కానీ బూడిదతో కప్పబడ్డ అగ్నిని గుర్తించలేనట్లు, ఆ పాపిని గుర్తించలేకపోయాడు.
స భీమసేనే నిష్క్రాన్తే మృగయార్థమరిందమే। [ఘటోత్కచం సానుచరం దృష్ట్వా విప్రద్రుతం దిశః
శత్రువులను జయించేవాడు అయిన భీమసేనుడు వేటకు వెళ్లినప్పుడు, ఘటోత్కచుడు తన అనుచరులతో వెళ్లినపుడు, ఆ బ్రాహ్మణుడు భయంతో అన్ని దిశలకు పరుగెత్తాడు.
లోమశప్రభృతీంస్తాంస్తు మహర్షీశ్చ సమాహితాన్। స్నాతుం వినిర్గతాన్దృష్ట్వా పుష్పార్థం చ తపోధనాన్]
లోమశుడు మొదలైన మహర్షులు, పుష్పాల కోసం, స్నానం కోసం ఏకాగ్రతతో బయటికి వెళ్లిన asceticులు (తపోధనులు)ను చూసి, వారు అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయారు.
రూపమన్యత్సమాస్థాయ వికృతం భైరవం మహత్। గృహీత్వా సర్వశస్త్రాణి ద్రౌపదీం పరిగృహ్య చ। ప్రాతిష్ఠత సుదుష్టాత్మా త్రీన్గృహీత్వా చ పాణ్డవాన్
ఆ దుష్టాత్ముడు భయంకరమైన, విపరీతమైన రూపాన్ని ధరించి, అన్ని ఆయుధాలను పట్టుకొని, ద్రౌపదిని గట్టిగా పట్టుకుని, ముగ్గురు పాండవులను కూడా పట్టుకొని బయలుదేరాడు.
[విక్రమ్య కౌశికం ఖఙ్గం మోక్షయిత్వా గ్రహం రిపోః।] ఆక్రన్దద్భీమసేన వై యేన యాతో మహాబలః
కౌశిక ఖడ్గాన్ని శత్రువు చేతిలోనుండి విడిపించి, భీమసేనుడు వారి అరుపులు విని, మహాబలుడు అక్కడికి పరుగెత్తాడు.
తమబ్రవీద్ధర్మరాజో హ్రియమాణో యుధిష్ఠిరః। ధర్మస్తే హీయతే మూఢ న చైనం సమవేక్షసే
అప్పుడు హరించబడుతున్న యుధిష్ఠిరుడు ఆ రాక్షసునితో ఇలా అన్నాడు: 'ఓ మూర్ఖా! నువ్వు ధర్మాన్ని వదిలిపెడుతున్నావు, దాన్ని గమనించడంలేదు.'
యేఽన్యే క్వచిన్మనుష్యేషు తిర్యగ్యోనిగతాశ్చ యే। ధర్మం తే సమవేక్షన్తే రక్షాంసి చ విశేషతః
ఇతర మనుషులు, ఇతర జన్మల్లో పుట్టినవారు కూడా, ధర్మాన్ని పాటిస్తారు; ముఖ్యంగా రాక్షసులు ధర్మాన్ని గౌరవిస్తారు.
ధర్మస్యరాక్షసా మూలం ధర్మం తే విదురుత్తమమ్। ఏతత్పరీక్ష్యసర్వం త్వం సమీపే స్థాతుమర్హసి
రాక్షసులు ధర్మానికి మూలం, వారు ఉత్తమ ధర్మాన్ని తెలుసుకుంటారు. నువ్వు ఇవన్నీ ఆలోచించి, ధర్మానికి దగ్గరగా ఉండాలి.
దేవాశ్చ ఋషయః సిద్ధాః పితరశ్చాపి రాక్షస। గన్ధర్వోరగరక్షాంసి వయాంసి పశవస్తథా
ఓ రాక్షసా! దేవతలు, ఋషులు, సిద్ధులు, పితృదేవతలు, గంధర్వులు, నాగులు, రాక్షసులు, పక్షులు, జంతువులు—
తిర్యగ్యోనిగతాశ్చైవ అపి కీటపిపీలికాః। మనుష్యానుపజీవన్తి తతస్త్వమపి జీవసి
ఇంకా ఇతర యోనుల్లో పుట్టినవారు, పురుగులు, చీమలు కూడా మనుష్యులపై ఆధారపడి జీవిస్తారు. అందువల్ల నువ్వు కూడా వాళ్ల వల్లే జీవిస్తున్నావు.
సమృద్ధ్యా యస్య లోకస్య లోకో యుష్మాకమృధ్యతి। ఇమం చ లోకం శోచన్తమనుశోచన్తి దేవతాః। పూజ్యమానాశ్చ వర్ధన్తే హవ్యకవ్యైర్యథావిధి
ఈ లోకం అభివృద్ధి చెందితే, మీ లోకానికి కూడా అభివృద్ధి కలుగుతుంది. ఈ లోకం బాధపడితే దేవతలు కూడా దుఃఖిస్తారు. దేవతలను యథావిధిగా హవిసులు, కవిసులతో పూజిస్తే వారు అభివృద్ధి చెందుతారు.
వయం రాష్ట్రస్య గోప్తారో రక్షితారశ్చ రాక్షస। రాష్ట్రస్యారక్ష్యమాణస్య కుతో భూతిః కుతః సుఖమ్
ఓ రాక్షసా! మేమే రాజ్యాన్ని కాపాడేవారు, రక్షించేవారు. రాజ్యం కాపాడబడకపోతే, ఎక్కడ అభివృద్ధి, ఎక్కడ సుఖం?
న చ రాజాఽవమన్తవ్యో రక్షసా జాత్వనాగసి। అనురప్యపచారశ్చ నాస్త్యస్మాకం నరాశన
రాజును అవమానించకూడదు, ఎందుకంటే అతడు ఎలాంటి అపరాధం చేయలేదు. మేము మనుషుల భోజనం చేసే వారు, మనకు ఉపకారం చేసినవారికి ఎప్పుడూ అపచారం చేయము.
విఘసాశాన్యథాశక్త్యా కుర్మహే దేవతాదిషు। గురూంశ్చ బ్రాహ్మణాంశ్చైవ ప్రమాణప్రవణాః సదా
మేము శక్తికి తగినంతగా మిగిలిన అన్నాన్ని దేవతలకు, ఇతరులకు సమర్పిస్తాము. గురువులను, బ్రాహ్మణులను ఎప్పుడూ గౌరవిస్తాము, యథావిధిగా వినయంగా ఉంటాము.
ద్రోగ్ధవ్యం న చ మిత్రేషు న విశ్వస్తేషు కర్హిచిత్। యేషాం చాన్నాని భుఞ్జీత యత్రచ స్యాత్ప్రతిశ్రయః
మన స్నేహితులను, మనపై విశ్వాసం ఉంచినవారిని ఎప్పుడూ ద్రోహించకూడదు. ఎవరి అన్నం తిన్నామో, ఎవరి దగ్గర ఆశ్రయం పొందామో వారిని కూడా ద్రోహించరాదు.
స త్వం ప్రతిశ్రయేఽస్మాకం పూజ్యమానః సుఖోషితః। భుక్త్వా చాన్నాని దుష్ప్రజ్ఞ కథమస్మాఞ్జిహీర్షసి
నీవు మా వద్ద అతిథిగా గౌరవించబడి, సుఖంగా ఉండి, మా అన్నాన్ని తిని, మమ్మల్ని హానిచేయాలని ఎందుకు అనుకుంటున్నావు, మూర్ఖుడా?
ఏవమేవ వృథాచారో వృథా వృద్ధో వృథామతిః। వృథామరణమర్హస్త్వం వృథాఽద్య నమవిష్యసి
నీ ప్రవర్తన వృథా, నీ వయస్సు వృథా, నీ మనస్సు వృథా. నీవు వృథా మరణానికి అర్హుడు; ఈరోజు వృథాగా పడిపోతావు.
అథ చేద్దుష్టబుద్ధిస్త్వం సర్వైర్ధర్మైర్వివర్జితః। ప్రదాయ శస్త్రాణ్యస్మాకం యుద్ధేన ద్రౌపదీం హర
నీ మనస్సు చెడుగా, నీలో ధర్మం లేకపోతే, మా ఆయుధాలు ఇచ్చి, యుద్ధం చేసి ద్రౌపదిని తీసుకెళ్లడానికి ప్రయత్నించు.
అథ చేత్త్వమవిజ్ఞాయ ఇదం కర్మ కరిష్యసి। అధర్మం చాప్యకీర్తిం చ లోకే ప్రాప్స్యసి కేవలం
ఈ పని నీకు తెలియకుండా చేస్తే, నీవు లోకంలో పాపం, అపకీర్తి మాత్రమే పొందుతావు.
ఏతామద్య పరామృశ్య స్త్రియం రాక్షస మానుషీమ్। విషమేతత్సమాలోడ్య కుమ్భేన ప్రాశితం త్వయా
ఓ రాక్షసా, ఈ స్త్రీ మానవురాలు అని బాగా ఆలోచించు. ఈ విషాన్ని కలిపి, నీవే దానిని గిన్నెలో వేసి తాగినట్టు అయింది.
తతో యుధిష్ఠిరస్తస్య భారికః సమపద్యత। స తు భారాభిభూతాత్మా న తథా శీఘ్రగోఽభవత్
అప్పుడూ యుధిష్ఠిరుడు అతడిని మోసేవాడయ్యాడు. కాని భారంతో అతని శరీరం బలహీనమై, త్వరగా కదలలేకపోయాడు.
అథాబ్రవీద్ద్రౌపదీం చ నకులం చ యుధిష్ఠిరః। మా భైష్టం రాక్షసాన్మూఢాద్గతిరస్య మయా హృతా
అప్పుడు యుధిష్ఠిరుడు ద్రౌపదిని, నకులను చూసి ఇలా అన్నాడు: "ఈ మూర్ఖ రాక్షసుడిని భయపడకండి; నేను అతని బలాన్ని తగ్గించాను."
నాతిదూరే మహబాహుర్భవితా పవనాత్మజః। అస్మిన్ముహూర్తే సంప్రాప్తే నభవిష్యతి రాక్షసః
"ఇక్కడి నుండి ఎక్కువ దూరంలో కాదు, పవనుని కుమారుడు ఉన్నాడు. ఈ క్షణం వచ్చినప్పుడు, ఈ రాక్షసుడు ఇక ఉండడు."
సహదేవస్తు తం దృష్ట్వా రాక్షసం మూఢచేతసమ్। ఉవాచ వచనం రాజన్కున్తీపుత్రం యుధిష్ఠిరమ్
అప్పుడు సహదేవుడు ఆ మూర్ఖమనస్సున్న రాక్షసుణ్ణి చూసి, కుంతీ కుమారుడైన యుధిష్ఠిరునితో ఇలా అన్నాడు:
రాజన్కిం నామ సత్కృత్యం క్షత్రియస్యాస్త్యతోఽధికమ్। యద్యుద్ధేఽభిముఖః ప్రాణాంస్త్యజేచ్ఛత్రుం జయేత వా
"రాజా, శత్రువును ఎదుర్కొని యుద్ధంలో ప్రాణాలు విడిచినా, గెలిచినా, క్షత్రియుడికి దీన్నికంటే గొప్ప గౌరవం ఇంకేదీ ఉండదు."
ఏష వాస్మాన్వయం వైనం యుధ్యమానాః పరంతప। సూదయేమ మహాబాహో దేశః కాలో హ్యయం నృప
"అతడు మమ్మల్ని చంపినా, మేము అతన్ని చంపినా, ఓ మహాబాహువా, మనం యుద్ధం చేద్దాం. ఇది సరైన స్థలం, సరైన సమయం, రాజా."