స్వైరేష్వపి న తేనాహం స్మరామి వితథం వచః। ఉక్తపూర్వం కుతో రాజన్సాంపరాయే స వక్ష్యతి
ఆయన తనవారితో కూడా ఎప్పుడూ అబద్ధం చెప్పినట్టు నాకు గుర్తు లేదు. రాజా, ఒకసారి చెప్పిన మాటను ఆయన తప్పకుండా నెరవేర్చుతాడు.
న సంతాపస్త్వయా కార్యః కార్యం ప్రతి భుజంగమే। ఉత్పత్స్యతి చ తే పుత్రో జ్వలనార్కసమప్రభః
ఈ విషయంపై నీవు బాధపడకూడదు, ఓ పాము. నీకు అగ్ని, సూర్యుని వంటి తేజస్సుతో కూడిన కుమారుడు జన్మిస్తాడు.
ఇత్యుక్త్వా స హి మాం భ్రాతర్గతో భర్తా తపోధనః। తస్మాద్వ్యేతు పరం దుఃఖం తవేదం మనసి స్థితమ్
ఇలా చెప్పి నా భర్త, తపస్సులో నిపుణుడు, అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయాడు, అన్నయ్యా. అందుకే, నీ మనసులో ఉన్న ఈ పెద్ద బాధ పోయిపోవాలి.
ఏతచ్ఛ్రుత్వా స నాగేన్ద్రో వాసుకిః పరయా ముదా। ఏవమస్త్వితి తద్వాక్యం భగిన్యాః ప్రత్యగృహ్ణత
ఇది విని, పాముల రాజు వాసుకి ఎంతో ఆనందంతో తన అక్క చెప్పిన మాటలను 'అలా కావాలి' అని అంగీకరించాడు.
సాన్త్వమానార్థదానైశ్చ పూజయా చారురూపయా। సోదర్యాం పూజయామాస స్వసారం పన్నగోత్తమః
మధురమైన మాటలు, బహుమతులు, గౌరవంతో, అందమైన రూపం గల తన సోదరిని, పాములలో శ్రేష్ఠుడు అయిన వాడు పూజించాడు.
తతః ప్రవవృధే గర్భో మహాతేజా మహాప్రభః। యథా మోమో ద్విజశ్రేష్ఠ శుక్లపక్షోదితో దివి
అంతటితో ఆ మహాతేజస్సు, మహాప్రభావం గల గర్భం పెరుగుతూ, ద్విజశ్రేష్ఠుడా, శుక్లపక్షంలో పెరుగుతున్న చంద్రునిలా వెలిగింది.
అథ కాలే తు సా బ్రహ్మన్ప్రజజ్ఞే భుజగస్వసా। కుమారం దేవగర్భాభం పితృమాతృభయాపహమ్
తర్వాత, సమయానికి, బ్రాహ్మణా, పాముల రాజు సోదరి, తండ్రి తల్లి భయాన్ని తొలగించే దేవకుమారుడిలాంటి కుమారుడిని ప్రసవించింది.
వవృధే స తు తత్రైవ నాగరాజనివేశనే। వేదాంశ్చాధిజగే సాఙ్గాన్భార్గవచ్యవనాత్మజాత్
ఆ బాలుడు అక్కడే, పాముల రాజు ఇంట్లో పెరిగాడు. భృగుపుత్రుడు అయిన చ్యవనుడి వద్ద వేదాలు, వాటి ఉపాంగాలు నేర్చుకున్నాడు.
చీర్ణవ్రతో బాల ఏవ బుద్ధిసత్త్వగుణాన్వితః। నామ చాస్యాభవత్ఖ్యాతం లోకేష్వాస్తీక ఇత్యుత
బాలుడే అయినప్పటికీ, వ్రతాలు ఆచరించాడు, మంచి బుద్ధి, సద్గుణాలు కలిగి ఉండేవాడు. అతని పేరు ప్రపంచంలో ఆస్తికుడు అని ప్రసిద్ధి చెందింది.
అస్తీత్యుక్త్వా గతో యస్మాత్పితా గర్భస్థమేవ తమ్। వనం తస్మాదిదం తస్య నామాస్తీకేతి విశ్రుతమ్
తన తండ్రి, గర్భంలో ఉన్నపుడే 'ఉంటాడు' అని చెప్పి అడవికి వెళ్లిపోయాడు. అందుకే, అతనికి ఆస్తికుడు అనే పేరు ప్రసిద్ధి అయింది.
స బాల ఏవ తత్రస్థశ్చరన్నమితబుద్ధిమాన్। గృహే పన్నగరాజస్య ప్రయత్నాత్పరిరక్షితః
అతడు చిన్నవయసులోనే అక్కడే ఉండి, నాగరాజు ఇంట్లో ఎంతో జాగ్రత్తగా సంరక్షించబడి, అపారమైన బుద్ధితో అక్కడ తిరుగుతూ ఉండేవాడు.
భగవానివ దేవేశః శూలపాణిర్హిరణ్మయః। వివర్ధమానః సర్వాంస్తాన్పన్నగానభ్యహర్షయత్
పెరిగిపోతూ, ఆ బాలుడు అందరు నాగులను ఆనందింపజేశాడు; అతడు దేవతల అధిపతి అయిన శివుడిలా, బంగారు త్రిశూలాన్ని ధరించినవాడిలా ప్రకాశించాడు.
యదపృచ్ఛత్తదా రాజా మన్త్రిణో జనమేజయః। పితుః స్వర్గగతిం తన్మే విస్తరేణ పునర్వద
ఆ సమయంలో జనమేజయుడు తన మంత్రులను పిలిచి, "నా తండ్రి స్వర్గానికి వెళ్లిన విషయం గురించి పూర్తిగా వివరంగా మళ్లీ చెప్పండి" అని అడిగాడు.
శృణు బ్రహ్మన్యథాఽపృచ్ఛన్మన్త్రిణో నృపతిస్తదా। యథా చాఖ్యాతవన్తస్తే నిధనం తత్పరిక్షితః
బ్రాహ్మణుడా! అప్పట్లో రాజు తన మంత్రులను ఎలా అడిగాడో, వారు పరిక్షిత్తు మరణాన్ని ఎలా వివరించారో విను.
జానన్తి స్మ భవన్తస్తద్యథావృత్తం పితుర్మమ। ఆసీద్యథా స నిధనం గతః కాలే మహాయశాః
మీరు అందరూ నా తండ్రి విషయంలో జరిగినదాన్ని, ఆ మహాత్ముడు ఎలా మరణించాడో బాగా తెలుసు.
శ్రుత్వా భవత్సకాశాద్ధి పితుర్వృత్తమశేషతః। కల్యాణం ప్రతిపత్స్యామి విపరీతం న జాతుచిత్
మీరు నా తండ్రి గురించి జరిగినదాన్ని పూర్తిగా చెబితే, నేను మంచి మార్గంలో నడుస్తాను; తప్పు చేయను.
మన్త్రిణోఽథాబ్రువన్వాక్యం పృష్టాస్తేన మహాత్మనా। సర్వే ధర్మవిదః ప్రాజ్ఞా రాజానం జనమేజయమ్
అప్పుడు ఆ మహాత్ముడైన రాజు అడిగినప్పుడు, ధర్మాన్ని తెలిసిన అందరు మంత్రులు కలిసి జనమేజయుడికి ఇలా చెప్పారు.
శృణు పార్థివ యద్బ్రూషే పితుస్తవ మహాత్మనః। చరితం పార్థివేన్ద్రస్య యథా నిష్ఠాం గతశ్చ సః
రాజా! నీవు నీ తండ్రి మహాత్ముని ఆచరణ గురించి అడిగినదాన్ని, అతడు ఎలా పరమగతికి చేరాడో విను.
ధర్మాత్మా చ మహాత్మా చ ప్రజాపాలః పితా తవ। ఆసీదిహాయథా వృత్తః స మహాత్మా శృణుష్వ తత్
నీ తండ్రి ధర్మాత్ముడు, మహాత్ముడు, ప్రజలను రక్షించే వాడు; ఆ మహాత్ముడు ఈ లోకంలో ఎలా జీవించాడో విను.
చాతుర్వర్ణ్యం స్వధర్మస్థం స కృత్వా పర్యరక్షత। ధర్మతో ధర్మవిద్రాజా ధర్మో విగ్రహవానివ
అతడు నాలుగు వర్ణాల వారిని వారి వారి కర్తవ్యాలలో స్థిరంగా ఉంచి, ధర్మాన్ని తెలిసిన రాజుగా, ధర్మరూపుడిలా, వారిని ధర్మబద్ధంగా రక్షించాడు.
రరక్ష పృథివీం దేవీం శ్రీమానతులవిక్రమః। ద్వేష్టారస్తస్య నైవాసన్స చ ద్వేష్టి న కంచన
అతడు అపూర్వమైన పరాక్రమంతో భూమిని, భూమిదేవిని రక్షించాడు; అతనికి శత్రువులు లేరు, ఎవ్వరినీ ద్వేషించడు.
సమః సర్వేషు భూతేషు ప్రజాపతిరివాభవత్। బ్రాహ్మణాః క్షత్రియా వైశ్యాః శూద్రాశ్చైవ స్వకర్మసు
అతడు అందరికీ సమానంగా ఉండేవాడు; సృష్టికర్తలాగే. బ్రాహ్మణులు, క్షత్రియులు, వైశ్యులు, శూద్రులు తమ తమ పనుల్లో ఉండేవారు.
స్థితః సుమనసో రాజంస్తేన రాజ్ఞా స్వధిష్ఠితాః। విధవానాథవికలాన్కృపణాంశ్చ బభార సః
ఆ రాజు పాలనలో అందరూ సంతోషంగా, స్థిరంగా ఉండేవారు; వితంతువులు, అనాథలు, దుర్బలులు, దరిద్రులను అతడు ఆదరించేవాడు.
సుదర్శః సర్వభూతానామాసీత్సోమ ఇవాపరః। తుష్టపుష్టజనః శ్రీమాన్సత్యవాగ్దృఢవిక్రమః
అతడు అందరికీ అందంగా, మరో సోమునిలా కనిపించేవాడు; సంతోషంగా, బలంగా, ధన్యుడిగా, సత్యవంతుడిగా, దృఢమైన పరాక్రమంతో ఉండేవాడు.
ధనుర్వేదే తు శిష్యోఽభూన్నృపః శారద్వతస్య సః। గోవిన్దస్య ప్రియశ్చాసీత్పితా తే జనమేజయ
ధనుర్వేదంలో ఆ రాజు శారద్వతునికి శిష్యుడయ్యాడు; జనమేజయా! నీ తండ్రి గోవిందునికి కూడా ప్రియుడయ్యాడు.
లోకస్య చైవ సర్వస్య ప్రియ ఆసీన్మహాయశాః। పరిక్షీణేషు కురుషు సోత్తరాయామజీజనత్
ఆ మహాత్ముడు అందరి మనుషులకు ప్రియుడయ్యాడు; కురువంశం నశించిన తర్వాత, ఉత్తర నుండి ఒక కుమారుడిని పొందాడు.
పరిక్షిదభవత్తేన సౌభద్రస్యాత్మజో బలీ। రాజధర్మార్థకుశలో యుక్తః సర్వగుణైర్వృతః
ఆయన వల్ల సౌభద్రుని కుమారుడైన పరిక్షిత్తు జన్మించాడు; అతడు బలవంతుడు, రాజధర్మాలు, న్యాయాలు బాగా తెలిసినవాడు, అన్ని గుణాలతో కూడినవాడు.
జితేన్ద్రియశ్చాత్మవాంశ్చ మేధావీ ధర్మసేవితా। షడ్వర్గజిన్మహాబుద్ధిర్నీతిశాస్త్రవిదుత్తమః
అతడు ఇంద్రియాలను జయించినవాడు, స్థిరమైన మనస్సు కలవాడు, మేధావి, ధర్మాన్ని ఆచరించేవాడు; ఆరు లోపాలను జయించిన గొప్ప బుద్ధి కలవాడు, రాజనీతి శాస్త్రంలో అగ్రగణ్యుడు.
ప్రజా ఇమాస్తవ పితా షష్టివర్షాణ్యపాలయత్। తతో దిష్టాన్తమాపన్నః సర్వేషాం దుఃఖమావహన్
నీ తండ్రి ఈ ప్రజలను అరవై ఏళ్ళు రక్షించాడు. ఆ తరువాత తన విధిని చేరి, అందరికీ దుఃఖాన్ని తీసుకొచ్చాడు.
తతస్త్వం పురుషశ్రేష్ఠ ధర్మేణ ప్రతిపేదివాన్। ఇదం వర్షసహస్రాణి రాజ్యం కురుకులాగతమ్। బాల ఏవాభిషిక్తస్త్వం సర్వభూతానుపాలకః
అప్పుడే, మానవులలో శ్రేష్ఠుడవైన నీవు, ధర్మమార్గాన్ని అనుసరించావు. ఈ కురు వంశ రాజ్యం వెయ్యేళ్ళు నీకు వచ్చి చేరింది. నీవు చిన్నవాడివుండగానే పట్టాభిషేకం చెయ్యబడి, సమస్త జీవుల రక్షకుడవయ్యావు.