గతమాత్రం తు భర్తారం జరత్కారురవేదయత్। భ్రాతుః సకాశమాగత్య యథాతథ్యం తపోధన
భర్త వెళ్లిన వెంటనే, జరత్కారు తన అన్నవద్దకు వెళ్లి, జరిగినదాన్ని యథాతథంగా వివరంగా చెప్పింది, ఓ తపస్వీ.
తతః స భుజగశ్రేష్ఠః శ్రుత్వా సుమహదప్రియమ్। ఉవాచ భగినీం దీనాం తదా దీనతరః స్వయమ్
అప్పుడు ఆ పాములలో శ్రేష్ఠుడైన వాసుకి, ఆ పెద్ద దుఃఖ వార్త విని, ఇంకా ఎక్కువగా దిగులుపడి, బాధతో ఉన్న తన అక్కతో మాట్లాడాడు.
జానాసి భద్రే యత్కార్యం ప్రదానే కారణం చ యత్। పన్నగానాం హితార్థాయ పుత్రస్తే స్యాత్తతో యది
భద్రే, ఏం చేయాలో, ఎందుకు ఇవ్వాలో నీవు బాగా తెలుసు. పాముల మేలుకోసమే అయితే, నీ కుమారుడు ఆ పని కోసం ఉండనివ్వు.
స సర్పసత్రాత్కిల నో మోక్షయిష్యతి వీర్యవాన్। ఏవం పితామహః పూర్వముక్తవాంస్తు సురైః సహ
ఆ వాడు గొప్ప శక్తిశాలి, సర్పయాగం నుండి మమ్మల్ని తప్పక రక్షిస్తాడు. ఇదే విషయాన్ని బ్రహ్మతో పాటు దేవతలు కూడా ముందే చెప్పారు.
అప్యస్తి గర్భః సుభగే తస్మాత్తే మునిసత్తమాత్। న చేచ్ఛామ్యఫలం తస్య దారకర్మ మనీషిణః
సుభగే, ఆ మహర్షి వల్ల నీ గర్భంలో బిడ్డ ఉన్నాడా? ఆ జ్ఞాని చేసిన ప్రయత్నం వృథా కాకూడదని నేను కోరుకుంటున్నాను.
కామం చ మమ న న్యాయ్యం ప్రష్టుం త్వాం కార్యమీదృశమ్। కింతు కార్యగరీయస్త్వాత్తతస్త్వాఽహమచూచుదమ్
ఇలాంటి విషయాన్ని నిన్ను అడగడం నాకు తగదు. కానీ ఇది ఎంతో ముఖ్యమైనది కాబట్టి, నేను అడిగాను.
దుర్వార్యతాం విదిత్వా చ భర్తుస్తేఽతితపస్వినః। నైనమన్వాగమిష్యామి కదాచిద్ధి శపేత్స మామ్
నీ భర్త గొప్ప తపస్సు చేసేవాడు, అతని స్వభావం కఠినంగా ఉంటుందని నాకు తెలుసు. అందుకే, అతను నన్ను శపించకూడదని, నేను ఎప్పుడూ అతని వెంటపడను.
ఆచక్ష్వ భద్రే భర్తుః స్వం సర్వమేవ విచేష్టితమ్। ఉద్ధరస్వ చ శల్యం మే ఘోరం హృది చిరస్థితమ్
భద్రే, నీ భర్త చేసిన పనులన్నీ నాకు చెప్పు. నా హృదయంలో ఎప్పటి నుంచో ఉన్న ఈ తీవ్రమైన బాధను తొలగించు.
జరత్కారుస్తతో వాక్యమిత్యుక్తా ప్రత్యభాషత। ఆశ్వాసయన్తీ సన్తప్తం వాసుకిం పన్నగేశ్వరమ్
ఇలా అడిగినప్పుడు, జరత్కారువు బాధపడుతున్న పాముల అధిపతి వాసుకిని ఓదార్చుతూ ఇలా సమాధానం చెప్పింది.
పృష్టో మయాఽపత్యహేతోః స మహాత్మా మహాతపాః। అస్తీత్యుత్తరముద్దిశ్య మమేదం గతవాంశ్చ సః
ఆ మహాత్ముడు, గొప్ప తపస్సు గలవాడు, సంతానం కోసం నేను అడిగినప్పుడు, 'ఉంటాడు' అని సమాధానం చెప్పి నన్ను వదిలి వెళ్లిపోయాడు.
స్వైరేష్వపి న తేనాహం స్మరామి వితథం వచః। ఉక్తపూర్వం కుతో రాజన్సాంపరాయే స వక్ష్యతి
ఆయన తనవారితో కూడా ఎప్పుడూ అబద్ధం చెప్పినట్టు నాకు గుర్తు లేదు. రాజా, ఒకసారి చెప్పిన మాటను ఆయన తప్పకుండా నెరవేర్చుతాడు.
న సంతాపస్త్వయా కార్యః కార్యం ప్రతి భుజంగమే। ఉత్పత్స్యతి చ తే పుత్రో జ్వలనార్కసమప్రభః
ఈ విషయంపై నీవు బాధపడకూడదు, ఓ పాము. నీకు అగ్ని, సూర్యుని వంటి తేజస్సుతో కూడిన కుమారుడు జన్మిస్తాడు.
ఇత్యుక్త్వా స హి మాం భ్రాతర్గతో భర్తా తపోధనః। తస్మాద్వ్యేతు పరం దుఃఖం తవేదం మనసి స్థితమ్
ఇలా చెప్పి నా భర్త, తపస్సులో నిపుణుడు, అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయాడు, అన్నయ్యా. అందుకే, నీ మనసులో ఉన్న ఈ పెద్ద బాధ పోయిపోవాలి.
ఏతచ్ఛ్రుత్వా స నాగేన్ద్రో వాసుకిః పరయా ముదా। ఏవమస్త్వితి తద్వాక్యం భగిన్యాః ప్రత్యగృహ్ణత
ఇది విని, పాముల రాజు వాసుకి ఎంతో ఆనందంతో తన అక్క చెప్పిన మాటలను 'అలా కావాలి' అని అంగీకరించాడు.
సాన్త్వమానార్థదానైశ్చ పూజయా చారురూపయా। సోదర్యాం పూజయామాస స్వసారం పన్నగోత్తమః
మధురమైన మాటలు, బహుమతులు, గౌరవంతో, అందమైన రూపం గల తన సోదరిని, పాములలో శ్రేష్ఠుడు అయిన వాడు పూజించాడు.
తతః ప్రవవృధే గర్భో మహాతేజా మహాప్రభః। యథా మోమో ద్విజశ్రేష్ఠ శుక్లపక్షోదితో దివి
అంతటితో ఆ మహాతేజస్సు, మహాప్రభావం గల గర్భం పెరుగుతూ, ద్విజశ్రేష్ఠుడా, శుక్లపక్షంలో పెరుగుతున్న చంద్రునిలా వెలిగింది.
అథ కాలే తు సా బ్రహ్మన్ప్రజజ్ఞే భుజగస్వసా। కుమారం దేవగర్భాభం పితృమాతృభయాపహమ్
తర్వాత, సమయానికి, బ్రాహ్మణా, పాముల రాజు సోదరి, తండ్రి తల్లి భయాన్ని తొలగించే దేవకుమారుడిలాంటి కుమారుడిని ప్రసవించింది.
వవృధే స తు తత్రైవ నాగరాజనివేశనే। వేదాంశ్చాధిజగే సాఙ్గాన్భార్గవచ్యవనాత్మజాత్
ఆ బాలుడు అక్కడే, పాముల రాజు ఇంట్లో పెరిగాడు. భృగుపుత్రుడు అయిన చ్యవనుడి వద్ద వేదాలు, వాటి ఉపాంగాలు నేర్చుకున్నాడు.
చీర్ణవ్రతో బాల ఏవ బుద్ధిసత్త్వగుణాన్వితః। నామ చాస్యాభవత్ఖ్యాతం లోకేష్వాస్తీక ఇత్యుత
బాలుడే అయినప్పటికీ, వ్రతాలు ఆచరించాడు, మంచి బుద్ధి, సద్గుణాలు కలిగి ఉండేవాడు. అతని పేరు ప్రపంచంలో ఆస్తికుడు అని ప్రసిద్ధి చెందింది.
అస్తీత్యుక్త్వా గతో యస్మాత్పితా గర్భస్థమేవ తమ్। వనం తస్మాదిదం తస్య నామాస్తీకేతి విశ్రుతమ్
తన తండ్రి, గర్భంలో ఉన్నపుడే 'ఉంటాడు' అని చెప్పి అడవికి వెళ్లిపోయాడు. అందుకే, అతనికి ఆస్తికుడు అనే పేరు ప్రసిద్ధి అయింది.
స బాల ఏవ తత్రస్థశ్చరన్నమితబుద్ధిమాన్। గృహే పన్నగరాజస్య ప్రయత్నాత్పరిరక్షితః
అతడు చిన్నవయసులోనే అక్కడే ఉండి, నాగరాజు ఇంట్లో ఎంతో జాగ్రత్తగా సంరక్షించబడి, అపారమైన బుద్ధితో అక్కడ తిరుగుతూ ఉండేవాడు.
భగవానివ దేవేశః శూలపాణిర్హిరణ్మయః। వివర్ధమానః సర్వాంస్తాన్పన్నగానభ్యహర్షయత్
పెరిగిపోతూ, ఆ బాలుడు అందరు నాగులను ఆనందింపజేశాడు; అతడు దేవతల అధిపతి అయిన శివుడిలా, బంగారు త్రిశూలాన్ని ధరించినవాడిలా ప్రకాశించాడు.
యదపృచ్ఛత్తదా రాజా మన్త్రిణో జనమేజయః। పితుః స్వర్గగతిం తన్మే విస్తరేణ పునర్వద
ఆ సమయంలో జనమేజయుడు తన మంత్రులను పిలిచి, "నా తండ్రి స్వర్గానికి వెళ్లిన విషయం గురించి పూర్తిగా వివరంగా మళ్లీ చెప్పండి" అని అడిగాడు.
శృణు బ్రహ్మన్యథాఽపృచ్ఛన్మన్త్రిణో నృపతిస్తదా। యథా చాఖ్యాతవన్తస్తే నిధనం తత్పరిక్షితః
బ్రాహ్మణుడా! అప్పట్లో రాజు తన మంత్రులను ఎలా అడిగాడో, వారు పరిక్షిత్తు మరణాన్ని ఎలా వివరించారో విను.
జానన్తి స్మ భవన్తస్తద్యథావృత్తం పితుర్మమ। ఆసీద్యథా స నిధనం గతః కాలే మహాయశాః
మీరు అందరూ నా తండ్రి విషయంలో జరిగినదాన్ని, ఆ మహాత్ముడు ఎలా మరణించాడో బాగా తెలుసు.
శ్రుత్వా భవత్సకాశాద్ధి పితుర్వృత్తమశేషతః। కల్యాణం ప్రతిపత్స్యామి విపరీతం న జాతుచిత్
మీరు నా తండ్రి గురించి జరిగినదాన్ని పూర్తిగా చెబితే, నేను మంచి మార్గంలో నడుస్తాను; తప్పు చేయను.
మన్త్రిణోఽథాబ్రువన్వాక్యం పృష్టాస్తేన మహాత్మనా। సర్వే ధర్మవిదః ప్రాజ్ఞా రాజానం జనమేజయమ్
అప్పుడు ఆ మహాత్ముడైన రాజు అడిగినప్పుడు, ధర్మాన్ని తెలిసిన అందరు మంత్రులు కలిసి జనమేజయుడికి ఇలా చెప్పారు.
శృణు పార్థివ యద్బ్రూషే పితుస్తవ మహాత్మనః। చరితం పార్థివేన్ద్రస్య యథా నిష్ఠాం గతశ్చ సః
రాజా! నీవు నీ తండ్రి మహాత్ముని ఆచరణ గురించి అడిగినదాన్ని, అతడు ఎలా పరమగతికి చేరాడో విను.
ధర్మాత్మా చ మహాత్మా చ ప్రజాపాలః పితా తవ। ఆసీదిహాయథా వృత్తః స మహాత్మా శృణుష్వ తత్
నీ తండ్రి ధర్మాత్ముడు, మహాత్ముడు, ప్రజలను రక్షించే వాడు; ఆ మహాత్ముడు ఈ లోకంలో ఎలా జీవించాడో విను.
చాతుర్వర్ణ్యం స్వధర్మస్థం స కృత్వా పర్యరక్షత। ధర్మతో ధర్మవిద్రాజా ధర్మో విగ్రహవానివ
అతడు నాలుగు వర్ణాల వారిని వారి వారి కర్తవ్యాలలో స్థిరంగా ఉంచి, ధర్మాన్ని తెలిసిన రాజుగా, ధర్మరూపుడిలా, వారిని ధర్మబద్ధంగా రక్షించాడు.