సంప్రాయుధ్యద్ధనుష్కోట్యా కౌన్తేయః పరవీరహా। తదప్యస్య ధనుర్దివ్యం జగ్రాహ గిరిగోచరః
పరశత్రువులను సంహరించే కౌంతేయుడు విల్లుతో పోరాడాడు. అయినా, ఆ కొండలలో తిరిగే వాడు అతని దివ్యవిల్లును పట్టుకున్నాడు.
తతోఽర్జునో గ్రస్తధనుః ఖఙ్గపాణిరతిష్ఠత। యుద్ధస్యాన్తమభీప్సన్వై వేగేనాభిజగామ తమ్
అప్పుడు అర్జునుడు తన విల్లు పోయిన తరువాత, ఖడ్గాన్ని చేతిలో పట్టుకొని, యుద్ధానికి ముగింపు కావాలని ఆశించి, వేగంగా అతని మీద దూకాడు.
తస్య మూర్ధ్ని శితం ఖఙ్గమసక్తం పర్వతేష్వపి। ముమోయ భుజవీర్యేణ విక్రమ్య కురునన్దనః
కురునందనుడు తన బాహుబలంతో శత్రువు తలపై పదునైన ఖడ్గాన్ని గట్టిగా కొట్టాడు. ఆ ఖడ్గం కొండల్లో కూడా ఇరుక్కుపోయేలా బలంగా దూసింది.
తకస్య మూర్ధానమాసాద్య పఫాలాసివరో హి సః। తతో వృక్షైః శిలాభిశ్చ యోధయామాస ఫల్గునః
ఆ ఖడ్గం శత్రువు తలపై తాకి విరిగిపోయింది. వెంటనే ఫల్గుణుడు చెట్లు, రాళ్లతో యుద్ధం చేయడం ప్రారంభించాడు.
తదా వృక్షాన్మహాకాయః ప్రత్యగృహ్ణాదథో శిలాః। కిరాతరూపీ భగవాంస్తతః పార్థో మహాబలః
అప్పుడు మహాబలుడు అయిన కిరాతుడు, పరాక్రమశాలి పార్థుడు విసిరిన చెట్లు, రాళ్లను తన చేతుల్లో పట్టుకున్నాడు.
ముష్టిభిర్వజ్రసంస్పర్శైర్ధూమముత్పాదయన్ముఖే। ప్రజహార దురాధర్షే కిరాతసమరూపిణి
అజేయుడు అయిన పార్థుడు, వజ్రంలాంటి పిడికిళ్లతో, నోటిలో పొగ వస్తూ, యుద్ధంలో కిరాతుడిని గట్టిగా కొట్టాడు.
తతః శక్రాశనిసమైర్ముష్టిభిర్భృశదారుణైః। కిరాతరూపీ భగవానర్దయామాస ఫల్గునమ్
తర్వాత, కిరాతరూపంలో ఉన్న భగవంతుడు, ఇంద్రుని వజ్రంలాంటి భయంకరమైన పిడికిళ్లతో ఫల్గుణుడిని బాధించాడు.
తతశ్చటచటాశబ్దః సుధోరః సమజాయత। పాణ్డవస్య చ ముష్టీనాం కిరాతస్ చ యుధ్యతః
అప్పుడు పాండవుడు, కిరాతుడు ఇద్దరూ పోరాడుతుండగా వారి పిడికిళ్ల నుంచి గట్టిగా మోగిన శబ్దం వినిపించింది.
సుముహూర్తం తయోర్యుద్ధమభవల్లోమహర్షణమ్। భుజప్రహారసంయుక్తం వృత్రవాసవయోరివ
వారి మధ్య యుద్ధం చాలా సేపు hair-raisingగా, బాహుప్రహారాలతో నిండినదిగా సాగింది. అది వృత్రాసురుడు, ఇంద్రుడు పోరాడినట్టు ఉండింది.
మహారాజ తతో జిష్ణుః కిరాతమురసా బలీ। పాణ్డవం చ విచేష్టన్తం కిరాతోప్యహనద్బలాత్
ఓ రాజా! అప్పుడు బలవంతుడు అయిన జిష్ణువు తన ఛాతీతో కిరాతుడిని గట్టిగా కొట్టాడు. వెంటనే కిరాతుడు కూడా శ్రమపడుతున్న పాండవుని బలంగా కొట్టాడు.
తయోర్భుజవినిష్పేషాత్సంధర్షేణోరసోస్తథా। సమజాయత గాత్రేషు పావకోఽఙ్గారధూమవాన్
వారి బాహువల నలిపివేతతో, ఛాతీలు ఢీకొనడంతో, వారి శరీరాల్లో అగ్ని, అంగారాలు, పొగలు కనిపించాయి.
తత ఏనం మహాదేవః పీడ్య గాత్రైః సుపీడితమ్। తేజసా వ్క్రమద్రోషాచ్చేతస్తస్య విమోహయన్
అప్పుడు మహాదేవుడు తన శరీరంతో బలంగా నొక్కి, తన తేజస్సు, పరాక్రమం, కోపంతో అతని మనసును మాయ చేశాడు.
తతోఽభిపీడితైర్గాత్రైః పిణ్డీకృత ఇవాబభౌ। ఫల్గునో గాత్రసంరుద్ధో దేవదేవేన భారత
అలా, ఫల్గుణుడు తన అవయవాలు బలంగా నొక్కబడి, దేవదేవుడిచేత శరీరం కట్టిపడేసినట్టు కనిపించాడు.
నిరుచ్ఛ్వాసోఽభవచ్చైవ సన్నిరుద్ధో మహామనాః। తతః పపాత సంమూఢస్తతః ప్రీతోఽభవద్భవః
అతని ఊపిరి ఆగిపోయింది, అతని గొప్ప మనస్సు అదుపులోకి వచ్చింది. అప్పుడు అయోమయంగా పడిపోయాడు. ఆ సమయంలో భవుడు సంతోషించాడు.
స ముహూర్తం తథా భూత్వా సచేతాః పునరుత్థితః। రుధిరేణాప్లుతాఙ్గస్తు పాణ్డవో భృశదుఃఖితః
అలా కొంతసేపు ఉండి, మళ్లీ చైతన్యం వచ్చి లేచాడు. అతని అవయవాలు రక్తంతో తడిసి, అతను చాలా బాధపడ్డాడు.
శరణ్యం శరణం గత్వా భగవన్తం పినాకినమ్। మృన్మయం స్ణ్డిలం కృత్వామాల్యేనాపూజయద్భవమ్
ఆశ్రయించదగినవాడైన భగవంతుడైన పినాకిని ఆశ్రయించి, మట్టితో బలి పీఠం నిర్మించి, పూలమాలతో భవుడిని పూజించాడు.
తచ్చ మాల్యం తదా పార్థః కిరాతశిరసి స్థితమ్। అపశ్యత్పాణ్డవశ్రేష్ఠో హర్షేణ ప్రకృతిం గతః
అప్పటికి అర్జునుడు ఆ మాల కిరాతుని తలపై ఉన్నదాన్ని చూశాడు. పాండవుల్లో శ్రేష్ఠుడైన అతడు ఆనందంతో తన సహజ స్థితికి వచ్చాడు.
పపాత పాదయోస్తస్య తతః ప్రీతోఽభవద్భవః। [ఉవాచ చైనం వచసా మేఘగమ్భీరగీర్హసః। జాతవిస్మయమాలోక్య తతః క్షీణాఙ్గసంహతిమ్
ఆ మాల ఆ దేవుని పాదాల వద్ద పడిపోయింది. భవుడు సంతోషించాడు. అర్జునుడు ఆశ్చర్యంతో, శరీరం బలహీనంగా ఉన్నదాన్ని గమనించి, మేఘగంభీరమైన స్వరంతో అతనితో పలికాడు.
భోభో ఫల్గున తుష్టోస్మి కర్మణాఽప్రతిమేన తే। శౌర్యేణానేన ధృత్యా చ క్షత్రియో నాస్తి తే సమః
ఫల్గునా! నీ అపూర్వమైన కార్యానికి నేను సంతోషించాను. నీ ధైర్యానికి, స్థైర్యానికి సమానమైన క్షత్రియుడు లేడు.
సమం తేజశ్చ వీర్యం చ మమాద్య తవ చానఘ। ప్రీతస్తేఽహం మహాబాహో పశ్య మాం భరతర్షభ
నిష్పాపుడా! ఈ రోజు నీ తేజస్సు, పరాక్రమం నా దానికీ సమానంగా ఉన్నాయి. మహాబాహువా! నేను నిన్ను సంతోషపరిచాను. భారతవంశశిఖామణీ! నన్ను దర్శించు.
దదామి తే విశాలాక్ష చక్షుః పూర్వం మునిర్భవాన్। విజేష్యసి రణే శత్రూనపి సర్వాన్దివౌకసః
విపులమైన కళ్లవాడా! ముని పొందిన దృష్టిని నీకు ఇస్తున్నాను. నీవు యుద్ధంలో దేవతలలోని శత్రువులను కూడా జయించగలవు.
[ప్రీత్యా చ తేఽహం దాస్యామి యదస్త్రమనివారితమ్। త్వం హి శక్తో మదీయం తదస్త్రం ధారయితుం క్షణాత్ ।।]
ప్రేమతో, ఎవ్వరూ ఎదుర్కోలేని ఆ అస్త్రాన్ని నీకు ఇస్తాను. నీవు నా అస్త్రాన్ని క్షణమైనా మోయగలవు.
తతో దేవం మహాదేవం గిరిశం శూనపాణినమ్। దదర్శ ఫల్గునస్తత్ర సహ దేవ్యా మహాద్యుతిమ్
తర్వాత ఫల్గునుడు అక్కడ మహాదేవుడిని, శూలాన్ని పట్టుకున్న గిరిశుని, దేవితో కలిసి అపారమైన తేజస్సుతో ఉన్నదాన్ని చూశాడు.
స జానుభ్యాం మహీం గత్వా శిరసా ప్రణిపత్య చ। ప్రసాదయామాస హరం పార్థః పరపురంజయః
అతడు మోకాల మీద భూమిని తాకి, తలను వంచి నమస్కరించాడు. శత్రు నగరాలను జయించిన పార్థుడు హరుణి ప్రసన్నత కోసం ప్రార్థించాడు.
కపర్దిన్సర్వభూతేశ భగనేత్రనిపాతన। [దేవదేవ మహాదేవ నీలగ్రీవ జటాధర
కపర్దీ! సమస్త భూతాల అధిపతి! భగనేత్రాన్ని నాశనం చేసినవాడా! దేవదేవా! మహాదేవా! నీలకంఠుడా! జటాధరుడా!
కారణానాం చ పరమం జానే త్వాం త్ర్యమ్బకం విభుమ్। దేవానాం చ గతిం దేవం త్వత్ప్రసూతమిదం జగత్
కారణాలకూ కారణమైన పరమాత్ముడవని, త్ర్యంబకుడవని నేను తెలుసు. ఈ జగత్తు నీవు సృష్టించినదే, ఇది దేవతలకు మార్గం.
అజేయస్త్వం త్రిభిర్లోకైః సదేవాసురమానుషైః। శివాయ విష్ణురూపాయ విష్ణవే శివరూపిణే
మూడు లోకాలు, దేవతలు, అసురులు, మనుషులు ఎవ్వరూ నిన్ను జయించలేరు. శివరూపంలో విష్ణువునికి, విష్ణురూపంలో శివునికి నమస్కరిస్తాను.
దక్షియజ్ఞవినాశాయ హరిరూపాయ తే నమః। లలాటాక్షాయ శర్వాయ మీఢుషే శూలపాణయే
దక్ష యజ్ఞాన్ని నాశనం చేసినవాడా! హరిరూపుడా! లలాటంలో కన్నుగలవాడా! శర్వా! దయామయుడా! శూలపాణియైనవాడా! నీకు నమస్కారం.
పినాకగోప్త్రే సూర్యాయ మఙ్గల్యాయ చ వేధసే। ప్రసాదయే త్వాం భగవన్సర్వభూతమహేశ్వర
పినాకధారకుడా! సూర్యుడా! మంగళకరుడా! సృష్టికర్తా! భగవంతుడా! సమస్త భూతాల మహేశ్వరా! నీ అనుగ్రహం కోరుతున్నాను.
గణేశం జగతః శమ్భుం లోకకారణకారణమ్। ప్రధానపురుషాతీతం పరం సూక్ష్మతరం హరమ్
గణేశుడా! శంభువా! జగత్తుకు కారణమైన కారణా! ప్రధాన పురుషులను మించి ఉన్నవాడా! అత్యంత సూక్ష్మమైన హరుడా!