బ్రాహ్మ్యా శ్రియా దీప్యమానం పిఙ్గలం జటిలం కృశమ్। సోఽబ్రవీదర్జునం తత్రస్థితం దృష్ట్వా మహాతపాః
బ్రాహ్మణ మహిమతో ప్రకాశిస్తున్న, పింగళవర్ణం, జటలు, క్షీణమైన శరీరంతో ఉన్న ఆ మహాత్ముడు, అక్కడ నిలబడి ఉన్న అర్జునుడిని చూసి మాట్లాడాడు.
కస్త్వం తాతేహ సంప్రాప్తో ధనుష్మాన్కవచీ శరీ। నిబద్ధాఽసితలత్రాణః క్షత్రధర్మమనువ్రతః
బాలా! నీవెవరు? విల్లు, కవచం ధరించి, నల్లటి వేలిముడులు కట్టుకుని, క్షత్రియ ధర్మాన్ని పాటిస్తూ ఇక్కడికి ఎందుకు వచ్చావు?
నేహ శస్త్రేణ కర్తవ్యం శాన్తానామేష ఆలయః। వినీతక్రోధహర్షాణాం బ్రాహ్మణానాం తపస్వినామ్
ఇక్కడ ఆయుధాలతో పని లేదు. ఇది శాంతమయమైన, కోపం, ఆనందం లేని, బ్రాహ్మణ తపస్వులు నివసించే స్థలం.
నేహాస్తి ధనుషా కార్యం న సంగ్రామోఽత్ర కర్హిచిత్। నిక్షిపైతద్ధనుస్తాత ప్రాప్తోసి పరమాం గతిమ్
ఇక్కడ విల్లు అవసరం లేదు, యుద్ధం ఎప్పుడూ జరగదు. బాలా! నీవు పరమ గమ్యాన్ని పొందావు, కాబట్టి నీ విల్లు అక్కడే ఉంచు.
ఇత్యనన్తౌజసం వీరం యథా చాన్యం పృథగ్జనమ్। తథా హసన్నివాభీక్ష్ణం బ్రాహ్మణోఽర్జునమబ్రవీత్। న చైనం చాలయామాస ధైర్యాత్సుధృతనిశ్చయమ్
అనంత శక్తి గల ఆ వీరుడిని, ఇతరులను ఎలా మాట్లాడతాడో అలాగే, ఆ బ్రాహ్మణుడు చిరునవ్వుతో అర్జునుడితో మళ్లీ మళ్లీ మాట్లాడాడు. అయినా, ధైర్యంగా ఉన్న అర్జునుడిని అతడు ఏ మాత్రం కదిలించలేదు.
తమువాచ తతః ప్రీతః స ద్విజః ప్రహసన్నివ। వరం వృణీష్వ భద్రం తే శక్రోఽహమరిసూదన
తర్వాత సంతోషంతో, ఆ ద్విజుడు చిరునవ్వుతో ఇలా అన్నాడు: 'నీకు మంగళం కలగాలి, వరం కోరుకో. నేను శక్రుడు, శత్రువులను సంహరించేవాడిని.'
ఏవముక్తః సహస్రాక్షం ప్రత్యువాచ ధనంజయః। ప్రాఞ్జలిః ప్రణతో భూత్వా సూరః కురుకులోద్వహః
అలా పలికిన శక్రునికి, కురు వంశ శిరోమణి అయిన ధనంజయుడు చేతులు జోడించి, నమస్కరించి, ఇలా సమాధానం చెప్పాడు.
ఈప్సితో హ్యేష వై కామో వరం చైనం ప్రయచ్ఛ మే। త్వత్తోఽద్య భగవన్నస్త్రంకృత్స్నమిచ్ఛామి వేదితమ్
ఇది నా కోరిక. భగవంతుడా! నీవు నాకు వరం ఇవ్వాలి. నేడు నీ వద్ద నుండి అన్ని దివ్యాస్త్రాలను నేర్చుకోవాలని కోరుకుంటున్నాను.
ప్రత్యువాచ మహేన్ద్రస్తం ప్రీతాత్మా ప్రహసన్నివ। ఇహ ప్రాప్తస్య కిం కార్యమస్త్రైస్తవ ధనంజయ
ఆ సమయంలో ఇంద్రుడు హర్షంతో నవ్వుతూ ధనంజయుడిని ఇలా అడిగాడు: "ఇక్కడికి వచ్చావు కదా, నీకు ఆయుధాలు ఎందుకు కావాలి?"
కామాన్వృణీష్వ లోకాంస్త్వం ప్రాప్తోసి పరమాం గతిమ్। ఏవముక్తః ప్రత్యువాచ సహస్రాక్షం ధనంజయః
"నీకు కావలసిన లోకాలను కోరుకో. నీవు అత్యున్నత స్థితిని పొందావు," అని ఇంద్రుడు అన్నాడు. అప్పుడు ధనంజయుడు సహస్రాక్షుడైన ఇంద్రునికి ఇలా సమాధానమిచ్చాడు.
న లోభాన్న పునః కామాన్న దేవత్వం పునః సుఖమ్। న చ సర్వామరైశ్వర్యం కామయే త్రిదశాధిప
"నా లోభం వల్ల కాదు, కోరికల వల్ల కాదు, దేవతలుగా మారాలన్న ఆశతో కాదు, సుఖం కోసం కాదు, త్రిదశాధిపతి! నీకున్న అన్ని ఐశ్వర్యాల కోసం కూడా కాదు."
భ్రాతౄంస్తాన్విపినే త్యక్త్వా వైరమప్రతియాత్య చ। అకీర్తిం సర్వలోకేషు గచ్ఛేయం శాశ్వతీః సమాః
"వనంలో నా అన్నదమ్ములను వదిలేసి, శత్రుత్వానికి ప్రతీకారం చేయకుండా తిరిగి వెళ్ళకపోతే, అన్ని జనుల మధ్య నేను ఎన్నాళ్ళకైనా అపకీర్తిని పొందుతాను."
ఏవముక్తః ప్రత్యువాచ వృత్రహా పాణ్డునన్దనమ్। సాన్త్వయఞ్శ్లక్ష్ణయా వాచా సర్వలోకనమస్కృతః
అలా చెప్పిన ధనంజయుడిని వృత్రాసురుడిని సంహరించిన ఇంద్రుడు, అందరి లోకాలవారు గౌరవించే వాడు, మృదువైన మాటలతో ఓదార్చుతూ ఇలా అన్నాడు.
యదా ద్రక్ష్యసి భూతేశం త్ర్యక్షం శూలధరం శివమ్। తదా దాతాఽస్మి తే తాత దివ్యాన్యస్త్రాణి సర్వశః
"నీవు భూతేశ్వరుడైన త్రినేత్రుడు, శూలధారి శివుడిని దర్శించినప్పుడు, అప్పుడు నేను నీకు అన్ని దివ్యాస్త్రాలను ప్రసాదిస్తాను, కుమారుడా."
క్రియతాం దర్శనే యత్నో దేవస్య పరమేష్ఠినః। దర్శనాత్తస్య కౌన్తేయ సంసిద్ధః స్వర్గమేష్యసి
"పరమేశ్వరుడైన ఆ దేవుని దర్శించేందుకు నీవు యత్నించు. ఆయనను దర్శించినవాడవైతే, కౌంతేయా! నీవు సంపూర్ణ సిద్ధిని పొంది స్వర్గాన్ని చేరుకుంటావు."
ఇత్యుక్త్వా ఫల్గునం శక్రో జగామాదర్శనం పునః। అర్జునోప్యథ తత్రైవ తస్థౌ యోగసమన్వితః
ఇలా ఫల్గుణునికి చెప్పిన శక్రుడు మళ్లీ కనబడకుండా పోయాడు. అర్జునుడు అక్కడే యోగంలో లీనమై నిలిచిపోయాడు.
భగవఞ్శ్రోతుమిచ్ఛాసమి పార్థస్యాక్లిష్టకర్మణః। విస్తరేణ కథామేతాం యథాఽస్త్రాణ్యుపలబ్ధవాన్
"భగవంతుడా! పాపం లేని పనులు చేసే పార్థుడు ఆయుధాలు ఎలా పొందాడో, ఆ కథను పూర్తిగా వినాలని నాకు ఆసక్తి ఉంది."
కథం చ పురుషవ్యాఘ్రో దీర్ఘబాహుర్ధనంజయః। వనం ప్రవిష్టస్తేజస్వీ నిర్మనుష్యమభీతవత్
"పురుషవీరుడైన ధనంజయుడు, దీర్ఘబాహువు, తేజోమయుడు, జనులెవరూ లేని అరణ్యంలో ఎలాంటి భయమూ లేకుండా ఎలా ప్రవేశించాడో చెప్పు."
కించానేన కృతంతత్రవసతా బ్రహ్మవిత్తమ। కథం చ భగవాన్స్థాణుర్దేవరాజశ్చ తోషితః
"అక్కడ అతడు ఏమి చేశాడు, బ్రహ్మజ్ఞుడా? స్థాణువు, దేవేంద్రుడు ఎలా సంతృప్తి చెందారు, అది కూడా చెప్పు."
ఏతదిచ్ఛామ్యహం శ్రోతుం త్వత్ప్రసాదాద్ద్విజోత్తమ। త్వం హి సర్వజ్ఞ దివ్యం చ మానుషం చైవ వేత్థ
"ఇవి అన్నీ నీ వలన వినాలని నేను కోరుకుంటున్నాను, ద్విజశ్రేష్ఠా! ఎందుకంటే నీవు దివ్యమైనది, మానవమైనది అన్నీ తెలుసు."
అత్యద్భుతం మహాప్రాజ్ఞ రోమహర్షణమర్జునః। భవేన సహ సంగ్రామం చకారాప్రతిమం కిల। పురా ప్రహరతాంశ్రేష్ఠః సంగ్రామేష్వపరాజితః
"మహాప్రాజ్ఞుడా! అర్జునుడు భవుడితో చేసిన యుద్ధం అద్భుతమైనది, అపూర్వమైనది. యుద్ధంలో అతడు ఎప్పుడూ ఓడిపోలేదు, యోధులలో అగ్రగణ్యుడు."
యచ్ఛ్రుత్వా నరసింహానాం దైన్యహర్షాతివిస్మయాత్। శూరాణామపి పార్థానాం హృదయాని చకమ్పిరే
"ఈ కథను విని, ఆశ్చర్యంతో, ఆనందంతో, విస్మయంతో, నరసింహులైన పాండవ వీరుల హృదయాలు కూడా కంపించాయి."
యద్యచ్చ కృతవానన్యత్పార్థస్తదస్విలం వద
"పార్థుడు ఇంకేమైనా చేశాడంటే, అది కూడా నాకు పూర్తిగా చెప్పు."
న హ్యస్ నిన్దితం జిష్ణోః సుసూక్ష్మమపి లక్షయే। చరితం యస్య శూరస్య తన్మే సర్వం ప్రకీర్తయ
"జిష్ణువు చేసిన పనుల్లో చిన్న తప్పు కూడా నాకు కనిపించదు. ఆ వీరుడు చేసిన కార్యాలన్నీ నాకు వివరంగా చెప్పు."
కథయిష్యామి తే తాత కథామేతాం మహాత్మనః। దివ్యాం కౌరవశార్దూల మహతీమద్భుతోపమామ్
"కుమారుడా! ఆ మహాత్ముడి అద్భుతమైన, గొప్ప కథను నీకు చెప్పబోతున్నాను, కౌరవశార్దూలా!"
గాత్రసంస్పర్శసంబద్ధాం త్ర్యమ్బకేణ మహాహవే। పార్థస్య దేవదేవేన శృణు సమ్యక్సమాగమమ్
"పార్ధుడు, దేవదేవుడైన త్రయంబకునితో గొప్ప యుద్ధంలో ఎదురైన సందర్భాన్ని, వారి శరీరసంపర్కంతో కూడిన ఆ కలయికను నీవు విను."
యుధిష్ఠిరనియోగాత్స జగామామితవిక్రమః। శక్రం సురేశ్వరం ద్రష్టుం దేవదేవం చ శంకరమ్
యుదిష్ఠిరుని ఆజ్ఞతో, అపారమైన పరాక్రమం కలిగిన వాడు, దేవేంద్రుడిని మరియు దేవదేవుడైన శంకరుడిని దర్శించేందుకు బయలుదేరాడు.
దివ్యం తద్ధనురాదాయ ఖఙ్గం చ పురుషర్షభః। మహాబలో మహాబాహురర్జునః కార్యసిద్ధయే
ఆ మహాశక్తి, మహాబాహువు అర్జునుడు, ఆ దివ్య ధనుస్సును మరియు ఖడ్గాన్ని ధరించి, తన కార్యసిద్ధి కోసం ముందుకు నడిచాడు.
దిశం హ్యుదీచీం కౌరవ్యో హిమవచ్ఛిఖరం ప్రతి। ఐన్ద్రిః స్థిరమనా రాజన్సర్వలోకమహారథః
ఇంద్రుని శక్తిని కలిగి, అన్ని లోకాల మహారథుడైన కౌరవుని కుమారుడు, స్థిరమైన మనస్సుతో ఉత్తర దిశగా, హిమవంతు శిఖరాల వైపు ప్రయాణించాడు.
త్వరయా పరయా యుక్తస్తపసే ధృతనిశ్చయః। వనం కణ్టకితం ఘోరమేక ఏవాన్వపద్యత
అత్యంత వేగంతో, తపస్సు చేయాలనే దృఢనిశ్చయంతో, అర్జునుడు ఒక్కడే, ముల్లు మొలచిన భయంకరమైన అడవిలోకి అడుగుపెట్టాడు.