కులే మహతిజాతాఽస్మి దివ్యేన విధినా కిల। పాణ్డవానాం ప్రియా భార్యా స్నుషా పాణ్డోర్మహాత్మనః
దివ్యమైన విధి వల్ల గొప్ప వంశంలో జన్మించాను. పాండవులకు ప్రియమైన భార్యను, మహాత్ముడైన పాండువుకు కోడలిని అయ్యాను.
కేశగ్రహమనుప్రాప్తా కా ను జీవేత మాదృశీ। పఞ్చానామిన్ద్రకల్పానాం ప్రేక్షతాం మధుసూదన
ఐదుగురు ఇంద్రులాంటి భర్తలు చూస్తుండగా, నా వంటి మహిళను జుట్టు పట్టుకుని లాగినప్పుడు, ఎవరు బతికి ఉండగలరు, మధుసూదనా?
ఇత్యుక్త్వా ప్రారుదత్కృష్ణా ముఖం ప్రచ్ఛాద్య పాణినా। పద్మకోశప్రకాశేన మృదునా మృదుభాషిణీ
ఇలా చెప్పి, కృష్ణా తన మృదువైన, పద్మపు కొమ్మలా ఉన్న చేతితో ముఖాన్ని కప్పుకుని, మృదువుగా మాట్లాడుతూ ఏడ్చింది.
స్తనావపతితౌ పీనౌ సుజాతౌ శుభలక్షణౌ। అభ్యవర్షత పాఞ్చాలీ దుఃఖజైరశ్రుబిన్దుభిః
పాంచాలి తన దుఃఖంతో వచ్చిన కన్నీటి బిందువులను, తన పుష్టిగా, అందంగా ఉన్న వక్షోజాలపై జార్చింది.
చక్షుషీ పరిమార్జన్తీ నిఃశ్వసన్తీ పునఃపునః। బాష్పపూర్ణేన కణఅఠేన క్రుద్ధా వచనమబ్రవీత్
తన కన్నీళ్లతో కళ్లు తుడుచుకుంటూ, మళ్లీ మళ్లీ నిట్టూరుస్తూ, కన్నీళ్లతో గొంతు మడిసి, కోపంతో ఇలా చెప్పింది.
నైవ మే పతయః సన్తి న పుత్రా న చ బాన్ధవాః। న భ్రాతరో న చ పితా నైవ త్వం మధుసూదన
నాకు భర్తలు లేరు, పిల్లలు లేరు, బంధువులు లేరు; అన్నదమ్ములు లేరు, తండ్రి లేడు, నీవు కూడా లేవు మధుసూదన.
యే మాం విప్రకృతాం క్షుద్రైరుపేక్షధ్వం విశోకవత్। న చ మే శామ్యతే దుఃఖం కర్ణో యత్ప్రాహసత్తదా
దుష్టులు నన్ను బాధించినప్పుడు, నన్ను నిర్లక్ష్యం చేసినవారు, నేను బాధపడుతున్నాను అని పట్టించుకోనివారు, నా దుఃఖాన్ని తీర్చలేరు; ముఖ్యంగా అప్పుడు కర్ణుడు నవ్వినదే నాకు మరింత బాధగా ఉంది.
చతుర్భిః కారణైః కృష్ణ త్వయా రక్ష్యాఽస్మి నిత్యశః। సంబన్ధాద్గౌరవాత్సఖ్యాత్ప్రభుత్వేనైవ కేశవ
నాలుగు కారణాల వల్ల నీవు నన్ను ఎప్పుడూ రక్షించాలి కృష్ణా: బంధుత్వం, గౌరవం, స్నేహం, నీ అధికారంతో, కేశవా.
అథ తామబ్రవీత్కృష్ణస్తస్మిన్వీరసమాగమే। రోదిష్యన్తి స్త్రియో హ్యేవం యేషాం క్రుద్ధాసి నామిని
ఆ వీరుల సమూహంలో కృష్ణుడు ఆమెతో ఇలా అన్నాడు: నీవు ఎవరిపట్ల కోపంగా ఉన్నావో, వారి పేర్లు విన్న ఆడవాళ్లు కూడా ఇలానే ఏడుస్తారు.
బీభత్సుశరసంఛన్నాఞ్శోణితౌఘపరిప్లుతాన్। నిహతాన్వల్లభాన్వీక్ష్య శయానాన్వసుధాతలే
వారు తమ ప్రియమైనవారు అర్జునుని బాణాలతో పొడవబడి, రక్తపు ప్రవాహంలో తడిసి, భూమిపై పడి ఉన్నదాన్ని చూసినప్పుడు.
యత్సమర్థం పాణ్డవనాం తత్కరిష్యామి మా శుచః। సత్యం తే ప్రతిజానామి రాజ్ఞాం రాజ్ఞీ భవిష్యసి
పాండవులకు సాధ్యమైనది ఏదైనా, నేను చేస్తాను; నీవు బాధపడవద్దు. నిజంగా మాట ఇస్తున్నాను: నీవు రాజ్ఞులలో రాజ్ఞిగా అవుతావు.
పతేద్ద్యౌర్హిమవాఞ్శీర్యేత్పృథివీ శకలీ భవేత్। శుష్యేత్తోయనిధిః కృష్ణే న మే మోఘం వచో భవేత్
ఆకాశం పడిపోతే, హిమవంతం విరిగిపోతే, భూమి చీలిపోతే, సముద్రం ఎండిపోతే కూడా, కృష్ణే, నా మాట వృథా కాదు.
తచ్ఛ్రుత్వా ద్రౌపదీ వాక్యం ప్రతివాక్యమథాచ్యుతాత్। సాచీకృతమవైక్షత్సా పాఞ్చాలీ మధ్యమం పతిమ్
అచ్యుతుని మాటలు విని, ద్రౌపది తన మధ్య భర్తవైపు, పాంచాలి అతనిని సుదీర్ఘంగా చూశింది.
ఆబభాషే మహారాజ ద్రౌపదీమర్జునస్తదా। మా రోదీః శుభతామ్రాక్షి యదాహ మధుసూదనః। తథా తద్భవితా దేవి నాన్యథా వరవర్ణిని
అప్పుడు మహారాజా, అర్జునుడు ద్రౌపదితో ఇలా అన్నాడు: ముద్దుగా ఎర్రకళ్లవాడా, నీవు ఏడవవద్దు; మధుసూదనుడు చెప్పింది తప్ప మరొకటి జరగదు, దేవీ, అందమైనవాడా.
అహం ద్రోణం హనిష్యామి శిఖణ్డీ తు పితామహమ్। దుర్యోధనం భీమసేనః కర్ణం హన్తా ధనిజయః
నేను ద్రోణుని చంపుతాను; శిఖండీ తాతను సంహరిస్తాడు; భీమసేనుడు దుర్యోధనుని చంపుతాడు; ధనంజయుడు కర్ణుని సంహరిస్తాడు.
రామకృష్ణౌ వ్యపాశ్రిత్య అజేయాః స్మ రణఏ స్వసః। అపి వృత్రహణా యుద్ధే కిం పునర్ధృతరాష్ట్రజైః
రాముడు, కృష్ణుడు మనకు తోడుగా ఉన్నప్పుడు, యుద్ధంలో మనల్ని ఎవరూ ఓడించలేరు, సోదరి; వృత్రుని సంహరించినవాడు కూడా కాదు, ధృతరాష్ట్రుని పిల్లలు అయితే ఏముంటారు?
ఇత్యుక్తేఽభిముఖా వీరా వాసుదేవముపాస్థితః। తేషాం మధ్యే మహాబాహుః కేశవో వాక్యమబ్రవీత్
ఇలా అన్న తర్వాత, వీరులు వాసుదేవుని వైపు తిరిగి, ఆయన చుట్టూ చేరారు; వారందరిలో మహాబాహుడు కేశవుడు ఇలా అన్నాడు.
నైతత్కృచ్ఛ్రమనుప్రాప్తో భవాన్స్యాద్వసుధాధిప। యద్యహం ద్వారకాయాం స్యాం రాజన్సన్నిహితః పురా
నీవు ఈ కష్టం ఎదుర్కొనాల్సి రాదు, రాజ్యం కోల్పోయేవాడు కాదవు; నేను అప్పటికి ద్వారకలో ఉండి ఉంటే, రాజా.
ఆగచ్ఛేయమహం ద్యూతమనాహూతోఽపి కౌరవైః। ఆమ్బికేయేన దుర్ధర్ష రాజ్ఞా దుర్యోధనేన చ। వారయేయమహం ద్యూతం బహూన్దోపాన్ప్రదర్శయన్
కౌరవులు, అంబికేయుడు, భయంకరుడైన దుర్యోధనుడు పిలవకపోయినా, నేను జూదానికి వచ్చేవాడిని; అనేక కారణాలు చూపించి ఆ జూదాన్ని ఆపేవాడిని.
భీష్మద్రోణౌ సమానాయ్య కృపం బాహ్లీకమేవ చ। వైచిత్రవీర్యం రాజానమలం ద్యూతేన కౌరవ
భీష్ముడు, ద్రోణుడు, కృపుడు, బాహ్లీకుడు, వైచిత్రవీర్యుడు వీరందరినీ కూడగట్టి, కౌరవా, రాజా, నువ్వు జూదం ఆడకూడదని చెప్పేవాడిని.
పుత్రాణాం తవ రాజేన్ద్ర త్వన్నిమిత్తమితి ప్రభో। తత్రాచక్షమహం దోషాన్యైర్భవాన్వ్యతిరోపితః
ఓ రాజేంద్రా, నీ కుమారుల విషయమై, ప్రభూ, నీ వల్లనే ఇతరులు నిన్ను తప్పుగా భావించారని నేను చెబుతున్నాను.
వీరసేనసుతో యైస్తు రాజ్యాత్ప్రభ్రంశితః పురా। అతర్కితవినాశశ్చ దేవనేన విశాంపతే
వీరసేనుని కుమారుని, ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, ఇంతకుముందు వీరే రాజ్యం నుండి దూరం చేశారు. దేవతల వల్ల అనుకోని విధంగా అతడు నాశనం అయ్యాడు.
సాతత్యం చ ప్రసఙ్గస్య వర్ణయేయం యథాతథమ్
ఈ విషయమంతా నిజంగా ఎలా జరిగిందో నేను పూర్తిగా వివరంగా చెబుతాను.
స్త్రియోఽక్షా మృగయా పానమేతత్కామసముత్థితమ్। దుఃఖం చతుష్టయ ప్రోక్తం యైర్నరో భ్రశ్యతే శ్రియః
స్త్రీలు, జూదం, వేట, మద్యం — ఇవన్నీ కోరిక వల్ల కలిగే నాలుగు దుఃఖాలు. వీటి వల్ల మనిషి ఐశ్వర్యాన్ని కోల్పోతాడు.
తత్రసర్వత్రవక్తవ్యం మన్యన్తే శాస్త్రకోవిదాః। విశేషతశ్చ వక్తవ్యం ద్యూతే పశ్యన్తి తద్విదః
ఈ విషయాల్లో శాస్త్రజ్ఞులు చెప్పాల్సినదాన్ని చెబుతారు. ముఖ్యంగా జూదం గురించి తెలిసినవారు ఎక్కువగా చెప్పాలని భావిస్తారు.
ఏకాహాద్ద్రవ్యనాశోఽత్ర ధ్రువం వ్యసనమేవ చ। అభుక్తనాశశ్చార్థానాం వాక్పారుష్యం చ కేవలమ్
జూదంలో ఒక్క రోజులోనే ధనం నశిస్తుంది, దురదృష్టమే మిగిలిపోతుంది. సంపాదించినదాన్ని ఉపయోగించకముందే పోయిపోతుంది, మాటల్లో కఠినత కూడా కలుగుతుంది.
ఏతచ్చాన్యచ్చ కౌరవ్య ప్రసఙ్గికటుకోదయమ్। ద్యూతే బ్రూయాం మహాబాహో సమాసాద్యామ్బికాసుతమ్
ఓ కౌరవా, జూదం వల్ల కలిగే ఈ బాధలు, ఇతర కష్టాల గురించి కూడా, ఓ మహాబాహువా, అంబికా కుమారుని ఎదురుగా నేను చెప్పతలచాను.
ఏవముక్తో యది మయా గృహ్ణీయాద్వచనం మమ। అనామయం స్యాద్ధర్మశ్చ కురూణాం కురువర్దన
ఇలా నేను చెప్పినప్పుడు అతడు నా మాట వినిపడితే, కురువంశంలో శుభం కలుగుతుంది, ధర్మం నిలుస్తుంది, ఓ కురువంశాభివృద్ధికరుడా.
న చేత్స మమ రాజేన్ద్ర గృహ్ణీయాన్మధురం వచః। పథ్యం చ భరతశ్రేష్ఠ నిగృహ్ణీయాం బలేన తమ్
ఓ రాజేంద్రా, నా మృదువైన, హితమైన మాటను అతడు వినకపోతే, ఓ భరతశ్రేష్ఠా, నేను బలవంతంగా అతడిని నియంత్రిస్తాను.
అథైనమవినీతేన సుహృదో నామ దుర్హృదః। సభాసదోఽనువర్తేరంస్తాంశ్చ ఇన్యాం దురోదరాన్
అప్పుడు అతడి అణకటితనం వల్ల, అతడి స్నేహితులని చెప్పుకునేవారు నిజంగా శత్రువులే. సభలో ఉన్నవారిని నేను దూరం చేస్తాను, ఆ దురుద్దేశ్యులనూ తొలగిస్తాను.