ఏతావతా పురుషం యే త్యజన్తి తేషాం సఖ్యమన్తవద్బ్రూహి రాజన్। రాజ్ఞాం హి చిత్తాని పరిప్లుతాని సాన్త్వం దత్వా ముసలైర్ఘాతయన్తి
ఇలాంటి కారణంతో మనిషిని వదిలిపెట్టే వారి స్నేహం ఎంతకాలం నిలుస్తుందో చెప్పు రాజా. రాజుల మనసులు స్థిరంగా ఉండవు; ముందుగా మధురంగా మాట్లాడి, తరువాత దెబ్బతో కొడతారు.
అబాలత్వం మన్యసే రాజపుత్ర బాలోఽహమిత్యేవ సుమన్దబుద్ధే। యః సౌహృదే పురుషం స్థాపయిత్వా పశ్చాదేనం దూషయతే స బాలః
రాజకుమారా, నన్ను చిన్నవాడనుకుంటున్నావు, 'నేను పిల్లవాడిని' అని అంటున్నావు, ఓ మూర్ఖుడా. ఎవడు ముందుగా మనిషిని స్నేహంతో నమ్మించుకుని, తరువాత అతన్ని దూషిస్తాడో వాడే నిజంగా పిల్లవాడు.
న శ్రేయసే నీయతే మన్దబుద్ధిః స్త్రీ శ్రోత్రియస్యేవ గృహే ప్రదుష్టా। ధ్రువం న రోచేద్భరతర్షభస్య పతిః కుమార్యా ఇవ షష్టివర్షః
మూర్ఖుడిని మేలుకి నడిపించలేరు, బ్రాహ్మణుని ఇంట్లో చెడ్డ స్త్రీ ఉండడం లాంటిది. భారత వంశంలో శ్రేష్ఠుడు కూడా, ఆరు సంవత్సరాల బాలికను పెళ్ళి చేసుకున్న వాడిలా, ఆనందించడు.
అతః ప్రియం చేదనుకాఙ్క్షసే త్వం సర్వేషు కార్యేషు హితాహితేషు స్త్రియశ్చ రాజఞ్జడపఙ్గుకాంశ్చ పృచ్ఛ త్వం వై తాదృశాంశ్చైవ సర్వాన్
కాబట్టి, నీకు ఇష్టం ఉన్నదాన్ని కోరుకుంటే, ఏ పని అయినా మంచిదా చెడిదా, స్త్రీలను, మూర్ఖులను, లంగరాళ్లను, అలాంటి వారందరినీ అడుగు రాజా.
లభ్యతే ఖలు పాపీయాన్నరోఽను ప్రియవాగిహ। అప్రియస్య హి పథ్యస్య వక్తా శ్రోతా చ దుర్లభః
ఇష్టం చెప్పేవాడు ఎక్కడైనా సులభంగా దొరుకుతాడు; కానీ, నచ్చని కానీ మేలైన మాటను చెప్పేవాడు లేదా వినేవాడు చాలా అరుదు.
యస్తు ధర్మపరశ్చ స్యాద్ధిత్వా భర్తుః ప్రియాప్రియే। అప్రియాణ్యాహ పథ్యాని తేన రాజా సహాయవాన్
ధర్మాన్ని పరిగణలోకి తీసుకుని, యజమాని ఇష్టం లేదా ఇష్టం పట్టకుండా, మేలైన కానీ నచ్చని మాటలు చెప్పేవాడి వల్లే రాజుకు నిజమైన సహాయం లభిస్తుంది.
అవ్యాధఇజం కటుజం తీక్ష్ణముష్ణం యశోముషం పరుషం పూతిగన్ధిమ్। సతాం పేయం యన్న పిబన్త్యసన్తో మన్యుం మహారాజ పిబ ప్రశామ్య
తీవ్రంగా, చేదుగా, మసకబారిన వాసనతో, కఠినంగా, పేరు పోయేలా ఉండే దాన్ని మంచివారు తాగుతారు, చెడ్డవారు తాగరు. మహారాజా, నీ కోపాన్ని తాగి, నీవు శాంతించు.
వైచిత్రవీర్యస్య యశో ధనం చ వాఞ్ఛామ్యహం సహపుత్రస్య శశ్వత్। యథా తథా తేఽస్తు నమశ్చతేఽస్తు మమాపి చ స్వస్తి దిశన్తు విప్రాః
వైచిత్రవీర్యుని మరియు అతని కుమారుల యశస్సు, ధనం ఎప్పుడూ నేను కోరుకుంటాను. అది నీకు కలగాలి; నీకు నమస్కారం. నాకు కూడా బ్రాహ్మణులు మంగళం కలిగించాలి.
ఆశీవిషాన్నేత్రవిషాన్కోపయేన్న చ పణ్డితః। ఏవం తేఽహం వదామీదం ప్రయతః కురునన్దన
పాముల కన్నులాంటి వారిని, విషంతో నిండిన వారిని పండితుడు కోపపెట్టడు. కురువంశోదయా, నేను జాగ్రత్తగా ఇవన్నీ నీకు చెప్పాను.
బహువిత్తం పరాజైషీః పాణ్డవానాం యుధిష్ఠిర। ఆచక్ష్వ విత్తం కౌన్తేయ యది తేఽస్త్యపరాజితమ్
పాండవులను యుద్ధంలో ఓడించి నువ్వు ఎంతో ధనం సంపాదించావు, యుధిష్ఠిరా. కౌంతేయా, నీ దగ్గర ఇంకా ఓడిపోని ధనం ఏదైనా ఉందా? ఉంటే చెప్పు.
మమ విత్తమసఙ్ఖ్యేయం యదహం వేద సౌబల। అథ త్వం శకునే కస్మాద్విత్తం సమనుపృచ్ఛసి
నా సంపద ఎంత ఉందో నేను కూడా లెక్కించలేను, సౌబలుడా. మరి నువ్వు, శకునీ, నా ధనాన్ని ఎందుకు అడుగుతున్నావు?
అయుతం ప్రయుతం చైవ శఙ్కుం పద్మం తథార్బుదమ్। ఖర్వం శఙ్ఖం నిఖర్వం చ మహాపద్మం చ కోటయః
పది వేలూ, లక్షలు, శంకు, పద్మం, అర్భుదం, ఖర్వం, శంఖం, నిఖర్వం, మహాపద్మం, కోట్లు—
మధ్యం చైవ పరార్ధం చ సపరం చాత్ర పణ్యతామ్। ఏతన్మమ ధనం రాజంస్తేన దీవ్యామ్యహం త్వయా
మధ్య పరార్ధం, సపరం ఇవన్నీ కూడా ఇక్కడ పణంగా లెక్కించబడతాయి. రాజా! ఇవన్నీ నా ధనం. ఇవే నేను నీతో జూదం ఆడుతున్నాను.
ఏతచ్ఛుత్వా వ్యవసితో నికృతిం సముపాశ్రితః। జితమిత్యేవ శకునిర్యుధిష్ఠిరమభాషత
ఇలా విని, దురుద్దేశంతో నిశ్చయంగా, శకునీ యుధిష్ఠిరుని చూచి, 'నువ్వు ఓడిపోయావు' అని చెప్పాడు.
గవాశ్వం బహుధేనూకమసఙ్ఖ్యేయమజావికమ్। యత్కిఞ్చిదను పర్ణాశాం ప్రాక్ సిన్ధోరపి సౌబల। ఏతన్మమ ధనం సర్వం తేన దీవ్యామ్యహం త్వయా
పశువులు, గుర్రాలు, లెక్కలేనంత గొర్రెలు, మేకలు, ఆకుపాకల దాటి ఉన్నవన్నీ, సింధు నదికి తూర్పున ఉన్నవన్నీ, సౌబలుడా, ఇవన్నీ నా ధనం. ఇవే నేను నీతో జూదం ఆడుతున్నాను.
ఏతచ్ఛుత్వా వ్యవసితో నికృతిం సముపాశ్రితః। జితమిత్యేవ శకునిర్యుధిష్ఠిరమభాషత
ఇలా విని, దురుద్దేశంతో నిశ్చయంగా, శకునీ యుధిష్ఠిరుని చూచి, 'నువ్వు ఓడిపోయావు' అని చెప్పాడు.
పురం జనపదో భూమిరబ్రాహ్మణధనైః సహ। అబ్రాహ్మణాశ్చ పురుషా రాజఞ్శిష్టం ధనం మమ। ఏతద్రాజన్మమ ధనం తేన దీవ్యామ్యహం త్వయా
పట్టణం, ప్రజలు, భూమి, బ్రాహ్మణులకు చెందని ధనం, బ్రాహ్మణేతర పురుషులు—రాజా! మిగిలిన ఇవన్నీ నా ధనం. ఇవే నేను నీతో జూదం ఆడుతున్నాను.
ఏతచ్ఛ్రుత్వా వ్యవసితో నికృతిం సముపాశ్రితః। జితమిత్యేవ శకునిర్యుధిష్ఠిరమభాషత
ఇలా విని, దురుద్దేశంతో నిశ్చయంగా, శకునీ యుధిష్ఠిరుని చూచి, 'నువ్వు ఓడిపోయావు' అని చెప్పాడు.
రాజపుత్రా ఇమే రాజఞ్ఛోమన్తే యైర్విభూషితాః। కుమ్డలాని చ నిష్కాశ్చ సర్వం రాజవిభూషణమ్। ఏతన్మమ ధనం రాజంస్తేన దీవ్యామ్యహం త్వయా
రాజా! ఈ రాజకుమారులు, వీరి అలంకారాలు, కుండలాలు, హారాలు, అన్ని రాజభూషణాలు—ఇవన్నీ నా ధనం. ఇవే నేను నీతో జూదం ఆడుతున్నాను.
ఏతచ్ఛ్రుత్వా వ్యవసితో నికృతిం సముపాశ్రితః। జితమిత్యేవ శకునిర్యుధిష్ఠిరమభాషత
ఇలా విని, దురుద్దేశంతో నిశ్చయంగా, శకునీ యుధిష్ఠిరుని చూచి, 'నువ్వు ఓడిపోయావు' అని చెప్పాడు.
శ్యామో యువా లోహితాక్షః సింహస్కన్ధో మహాభుజః। నకులో గ్లహ ఏవైకీ విద్ధ్యేతన్మమ తద్ధనమ్
కృష్ణవర్ణుడు, యవ్వనంతో, ఎర్ర కళ్లతో, సింహపు భుజాలతో, బలమైన చేతులతో ఉన్న నకులుడు—ఈ జూదంలో ఒక్క పణం. ఇదే నా ధనం అని తెలుసుకో.
ప్రియస్తే నకులో రాజన్రాజపుత్రో యుధిష్ఠిర। అస్మాకం వశతాం ప్రాప్తో భూయః కేనేహ దీవ్యసే
రాజా యుధిష్ఠిరా! నకులుడు నీకు ఎంతో ప్రియమైనవాడు. అతను ఇప్పుడు మా ఆధీనంలోకి వచ్చాడు. మరి నువ్వు ఇంకా ఎందుకు జూదం ఆడుతున్నావు?
ఏవముక్త్వా తు తానక్షాఞ్శకునిః ప్రత్యదీవ్యత। జితమిత్యేవ శకునిర్యుధిష్ఠిరమభాషత
ఇలా చెప్పి, శకునీ మళ్లీ పాశాలను వేసాడు. వెంటనే యుధిష్ఠిరుని చూచి, 'నువ్వు ఓడిపోయావు' అని చెప్పాడు.
అయం ధర్మాన్సహదేవోఽనుశాస్తి లోకే హ్యస్మిన్పణ్డితాఖ్యాం గతశ్చ। అనర్హతా రాజపుత్రేణ తేన దీవ్యామ్యహం చాప్రియవత్ప్రియేణ
ఈ సహదేవుడు ధర్మాన్ని బోధిస్తాడు. ఈ లోకంలో పండితుడిగా పేరుగాంచాడు. రాజకుమారుడైన ఇతడితో, నాకు ఇష్టమైనవాడితో లేని వాడితోలా, నేను జూదం ఆడుతున్నాను.
ఏతచ్ఛ్రుత్వా వ్యవసితో నికృతిం సముపాశ్రితః। జితమిత్యేవ శకునిర్యుధిష్ఠిరమభాషత
ఇలా విని, దురుద్దేశంతో నిశ్చయంగా, శకునీ యుధిష్ఠిరుని చూచి, 'నువ్వు ఓడిపోయావు' అని చెప్పాడు.
మాద్రీపుత్రౌ ప్రియౌ రాజంస్తవేమౌ విజితౌ మయా। గరీయాంసౌ తు మన్యే భీమసేనధనఞ్జయౌ
రాజా! మాద్రీ కుమారులు ఇద్దరూ నీకు ఎంతో ప్రియమైనవారు. వారిని నేను గెలుచుకున్నాను. కానీ భీమసేను, ధనంజయులు ఇంకా గొప్పవారు అని నేను భావిస్తున్నాను.
అధర్మం చరసే నూనం యో నావేక్షసి వై నయమ్। యో నః సుమనసాం మూఢ విభేదం కర్తుమిచ్ఛసి
నువ్వు ధర్మాన్ని పట్టించుకోకుండా తప్పు మార్గంలో నడుస్తున్నావు. మంచి మనసున్న మమ్మల్ని విడదీయాలని కోరే మూర్ఖుడివి నువ్వు.
గర్తే మత్తః ప్రపతతే ప్రమత్తః స్థాణుమృచ్ఛతి। జ్యేష్ఠో రాజన్వ్రరిష్ఠోఽసి నమస్తే భరతర్షభ
మదిలో ఉన్నవాడు లోతైన గోతిలో పడిపోతాడు, అలసత్వంతో ఉన్నవాడు చెట్టును పట్టుకుంటాడు. రాజా! నువ్వు పెద్దవాడివి, భరత వంశంలో శ్రేష్ఠుడివి. నీకు నమస్కారం.
స్వప్నే తాని న దృశ్యన్తే జాగ్రతో వా యుధిష్ఠిర। కితవా యాని దీవ్యన్తః ప్రలపన్త్యుత్కటా ఇవ
యుధిష్ఠిరా, మోసపూరితమైన జూదగాళ్లు పిచ్చివాళ్లలా ఏవేవో మాట్లాడే మాటలు మనకు కలలోనైనా, మెలకువలోనైనా కనబడవు.
యో నః సఙ్ఖ్యే నౌరివ పారనేతా జేతా రిపూణాం రాజపుత్రస్తరస్వీ। అనర్హతా లోకవీరేణ తేన దీవ్యామ్యహం శకునే ఫాల్గునేన
యుద్ధంలో మనందరినీ నౌకవాడిలా దాటించేవాడు, శత్రువులను ఓడించేవాడు, వేగవంతుడైన ఆ అర్జునుడిని, రాజకుమారుడిని, శకునీ, నేను పందెంలో పెట్టాను. అతడిని పందెంలో పెట్టడం తగదు.