ఇదం వై దేవనం పాపం నికృత్యా కితవైః సహ। ధర్మేణ తు జయో యుద్ధే తత్పరం న తు దేవనమ్
ఈ పాశక్రీడ నిజంగా పాపకార్యం, మోసంతో కూడినదే. యుద్ధంలో ధర్మంతో గెలవడం గొప్పది, పాశక్రీడ కాదు.
నార్యా మ్లేచ్ఛన్తి భాషాభిర్మాయయా న చరన్త్యుత। అజిహ్యమశఠం యుద్ధమేతత్సత్పురుషవ్రతమ్
స్త్రీలు అసభ్యమైన భాషలు మాట్లాడరు, మాయాచాటుతో ప్రవర్తించరు. నేరుగా, నిజాయితీగా యుద్ధం చేయడం సత్పురుషుల వ్రతం.
శక్తితో బ్రాహ్మణార్థాయ శిక్షితుం ప్రయతామహే। తద్వై విత్తం మాతిదేవీర్మాజైషీః శకునే పరాన్
మన శక్తికి తగినంతగా బ్రాహ్మణుల కోసం విద్యను అభ్యసించేందుకు ప్రయత్నిస్తాము. అదే నిజమైన సంపద, శకుని! మోసంతో ఇతరులను ఓడించకు.
నికృత్యా కామయే నాహం సుఖాన్యుత ధనాని వా। కితవస్యేహ కృతినో వృత్తమేతన్న పూజ్యతే
నాకు మోసంతో సుఖాలు కావాలి, ధనం కావాలి అనిపించదు. చతురతతో పాశక్రీడలో గెలవడం నాకు ఇష్టం లేదు. అలాంటి ప్రవర్తన ఇక్కడ గౌరవించబడదు.
శ్రోత్రియః శ్రోత్రియానేతి నికృత్యైవ యుధిష్ఠిర। విద్వానవిదుషోఽభ్యేతి నాహుస్తాం నికృతిం జనాః
యుదిష్ఠిరా! ఒక పండితుడు మరొక పండితుణ్ని మోసంతోనే ఓడించగలడు. తెలివైనవారు, మూర్ఖులు ఇద్దరినీ ఓడించవచ్చు, కానీ ప్రజలు ఆ మోసాన్ని మెచ్చుకోరు.
అక్షైర్హి శిక్షితోఽభ్యేతి నికృత్యైవ యుధిష్ఠిర। విద్వానవిదుషోఽభ్యేతి నాహుస్తాం నికృతిం జనాః
యుదిష్ఠిరా! పాశక్రీడలో నైపుణ్యం ఉన్నవాడు మోసంతోనే ఇతరులను ఓడించగలడు. తెలివైనవారు, మూర్ఖులు ఇద్దరినీ ఓడించవచ్చు, కానీ ప్రజలు ఆ మోసాన్ని మెచ్చుకోరు.
అకృతాస్త్రం కృతాస్రశ్చ దుర్బలం బలవత్తరః। ఏవం కర్మసు సర్వేషు నికృత్యైవ యుధిష్ఠిరః। విద్వానవిదుషోభ్యేతి నాహుస్తాం నికృతిం జనాః
శిక్షణ లేనివాడు శిక్షణ ఉన్నవాడి చేతిలో, బలహీనుడు బలవంతుడి చేతిలో ఓడిపోతాడు. అలాగే, అన్ని పనుల్లోనూ యుదిష్ఠిరా! మోసంతోనే తెలివైనవారు, మూర్ఖులు ఇద్దరినీ ఓడించగలరు, కానీ ప్రజలు ఆ మోసాన్ని మెచ్చుకోరు.
ఏవం త్వం మామిహాభ్యేత్య నికృతిం యది మన్యసే। దేవనాద్వినివర్తస్వ యది తే విద్యతే భయమ్
ఇలా నువ్వు నన్ను మోసంతో ఓడించాలనుకుంటే, భయం ఉంటే పాశక్రీడ నుండి తప్పుకో.
ఆహూతో న నివర్తేయమితి మే వ్రతమాహితమ్। విధిశ్చ బలవాన్రాజన్దిష్టస్యాస్మి వశే స్థితః
ఒక్కసారి పిలిపించబడితే, నేను వెనక్కి తగ్గను — ఇదే నా ప్రతిజ్ఞ. రాజా! విధి శక్తివంతమైనది, నేను దాని ఆధీనంలో ఉన్నాను.
అస్మిన్సమాగమే కేన దేవనం మే భవిష్యతి। ప్రతిపాణశ్చ కోఽన్యోస్తి తతో ద్యూతం ప్రవర్తతామ్
ఈ సభలో నాతో పాశక్రీడ ఆడేది ఎవరు? నా పందెానికి ఎదురు పెట్టేది ఇంకెవరు? అప్పుడు పాశక్రీడ మొదలుపెట్టాలి.
అహం దాతాస్మి రత్నానాం ధనానాం చ విశామ్పతే। మదర్థే దేవితా చాయం శకునిర్మాతులో మమ
ఓ రాజాధిరాజా, నేను రత్నాలు, ధనాలు ఇచ్చేవాడిని. నా కోసం నా మామయ్య అయిన శకుని ఇక్కడ ఉన్నాడు.
అన్యేనాన్యస్య వై ద్యూతం విషమం ప్రతిభాతి మే। ఏతద్విద్విన్నుపాదత్స్వ కామమేవం ప్రవర్తతమ్
ఇదిగో, వేరే వాళ్ల మధ్య జూదం న్యాయంగా అనిపించడం లేదు నాకు. ఇది తెలిసి, నువ్వు నీ ఇష్టానుసారం చేయి, ఇదే విధంగా కొనసాగించు.
ఉపోహ్యమానే ద్యూతే తు రాజానః సర్వ ఏవ తే। ధృతరాష్ట్రం పురస్కృత్య వివిశుస్తాం సభాం తతః
అప్పుడు జూదం మొదలవుతున్నప్పుడు, ధృతరాష్ట్రుని ముందుగా పెట్టుకుని అందరు రాజులు ఆ సభలోకి ప్రవేశించారు.
భీష్మో ద్రోణః కృపశ్చైవ విదురశ్చ మహామతిః। నాతిప్రీతేన మనసా తేఽన్వవర్తన్త భారత
భీష్ముడు, ద్రోణుడు, కృపాచార్యుడు, మహామతి విదురుడు కూడా ఆనందంగా కాకపోయినా, వారితో పాటు వెళ్లారు, ఓ భారతా.
తే ద్వన్ద్వశః పృథచ్కైవ సింహగ్రీవా మహౌజసః। సింహాసనాని భూరిణీ విచిత్రాణి చ భేజిరే
ఆ సింహగ్రీవులు, మహాబలులు, జంటలుగా, ఒక్కొక్కరుగా, ఎన్నో అద్భుతమైన సింహాసనాలపై కూర్చున్నారు.
శుశుభే సా సభా రాజన్రాజభిస్తైః సమాగతైః। దేవైరివ మహాభాగైః సమవేతైస్త్రివిష్టపమ్
ఓ రాజా, ఆ సభ అందరు రాజులు చేరినందుకు ప్రకాశంగా మెరిసింది, ఆకాశంలో దేవతలు చేరినట్లుగా.
సర్వే వేదవిదః శూరాః సర్వే భాస్వరమూర్తయః। ప్రవర్తత మహారాజ సుహృద్ద్యూతమనన్తరమ్
అందరూ వేదాలు తెలిసినవారు, అందరూ వీరులు, అందరూ ప్రకాశవంతమైన రూపాలవారు. ఆ తరువాత, ఓ మహారాజా, స్నేహపూర్వకంగా జూదం మొదలైంది.
అయం బుహధనో రాజన్సాగరావర్తసమ్భవః। మణిర్హారోత్తరః శ్రీమాన్కనకోత్తమభూషణః
ఇది ఎన్నో రత్నాలతో నిండిన మణి, సముద్రపు అలలలో పుట్టింది, ఉత్తమమైన బంగారు అలంకారాలతో అలంకరించబడింది, ఓ రాజా.
ఏతద్రాజన్మమ ధనం ప్రతిపాణోఽస్తి కస్తవ। యేన మాం త్వం మహారాజ ధనేన ప్రతిదీవ్యసే
ఇది నా పందెం, ఓ రాజా. నీది ఏమిటి? ఏ ధనంతో నువ్వు నాతో జూదం ఆడతావు, ఓ మహారాజా?
సన్తి మే మణయశ్చైవ ధనాని సుబహూని చ। మత్సరశ్చ న మేఽర్థేషు జయస్వైనం దురోదరమ్
నా దగ్గర ఎన్నో మణులు, అపారమైన ధనం ఉంది. ఆస్తుల పట్ల నాకు మమకారం లేదు — ఈ లోతైన మణిని నువ్వే గెలుచుకో.
తతో జగ్రాహ శకునిస్తానక్షానక్షతత్త్వవిత్। జితమిత్యేవ శకునిర్యుధిష్ఠిరమభాషత
అప్పుడు శకుని, జూదంలో నిపుణుడు, పాశాలను తీసుకుని, యుదిష్ఠిరుని చూచి 'గెలిచాను!' అని అన్నాడు.
మత్త కైతకేనైవ యజ్జితోఽస్మి దురోదరే। శకునే హన్త దీవ్యామో గ్లహమానాః పరస్పరమ్
ఈ లోతైన మణిలో మోసంతో నేను ఓడిపోయాను కాబట్టి, ఓ శకుని, రా, మనిద్దరం ఒకరినొకరు సవాలు చేసుకుంటూ మళ్లీ ఆడుదాం.
సన్తి నిష్కసహస్రస్య భాణ్డిన్యో భరితాః శుభాః। కోశో హిరణ్యమక్షయ్యం జాతరూపమనేకశః। ఏతద్రాజన్మమ ధనం తేన దీవ్యామ్యహం త్వయా
వెయ్యి నాణేలు నిండిన ఎన్నో బంగారు పాత్రలు ఉన్నాయి, ఎన్నో రూపాల్లో అంతులేని బంగారు ధనం ఉంది. ఇదే నా ధనం, ఓ రాజా, దీన్ని పందెంగా పెట్టి నాతో ఆడు.
కౌరవాణాం కులకరం జ్యేష్ఠం పాణ్డవమచ్యుతమ్। ఇత్యుక్తః శకునిః ప్రాహ జితమిత్యేవ తం నృపమ్
కౌరవ వంశానికి కీర్తి, పెద్దవాడు, అచలమైన పాండవుడు అని చెప్పబడిన ఆ రాజుని చూసి, శకుని 'గెలిచాను!' అని చెప్పాడు.
అయం సహస్రసమితో వైయాఘ్రః సుప్రతిష్ఠితః। సుచక్రోపస్కరః శ్రీమాన్కిఙ్కిణీజాలమణ్డితః
ఇక్కడ వెయ్యికి సమానమైన, బలమైన, బలంగా నిర్మించబడిన రథం ఉంది. అది అద్భుతమైన పరికరాలతో, కంకణాల మణులతో అలంకరించబడింది.
సంహ్రాదనో రాజరథో య ఇహాస్మానుపావహత్। జౌత్రో రథవరః పుణ్యో మేఘసాగరనిః స్వనః
ఈ రాజరథం మేఘాలు, సముద్రం మాదిరిగా గంభీరంగా మోగుతుంది. మన కోసం ఇక్కడికి తీసుకొచ్చారు. ఇది శుభప్రదమైనది, రథాలలో ప్రసిద్ధమైనది.
అష్టౌ యం కురరచ్ఛాయాః సదశ్వా రాష్ట్రసంమతాః। వహన్తి నైషాం ముచ్యేత పదాద్భూమిముపస్పృశన్। ఏతద్రాజన్ధనం మహ్యం తేన దీవ్యామ్యహం త్వయా
ఎనిమిది క్రౌంచపక్షుల వర్ణంలో ఉన్న, రాజ్యంలో ప్రశంసలు పొందిన అశ్వాలు దీనిని లాగుతున్నాయి. అవి అడుగులతో నేలను తాకవు. ఇదే నా ధనం, ఓ రాజా, దీన్ని పందెంగా పెట్టి నాతో ఆడు.
ఏవం శ్రుత్వా వ్యవసితో నికృతిం సముపాశ్రితః। జితమిత్యేవ శకునిర్యుధిష్ఠిరమభాషత
ఇలా విన్న యుదిష్ఠిరుడు, సంకల్పంతో కూడి, మోసాన్ని ఆశ్రయించాడు. వెంటనే శకుని మళ్లీ 'గెలిచాను!' అని చెప్పాడు.
శతం దాసీసహస్రాణి తరుణ్యో హేమభద్రికాః। కమ్బుకేయూరధారిణ్యో నిష్కకణ్ఠ్యః స్వలఙ్కృతాః
నూరు వేల మంది యువతి దాసులు, బంగారు ఆసనాలతో అలంకరించబడి, చేతికి కంకణాలు, మెడలో హారాలు ధరించి, అందంగా అలంకరించబడి ఉన్నారు.
మహార్హమాల్యాభరణాః సువస్త్రాశ్చన్దనోక్షితాః। మణీన్హేమ చ బిభ్రత్యశ్చతుఃషష్టివిశారదాః
విలువైన పుష్పమాలలు, ఆభరణాలు ధరించి, మంచి వస్త్రాలు వేసుకుని, చందనం పూసుకుని, రత్నాలు, బంగారు ఆభరణాలు వేసుకుని, నలభై నాలుగు కళల్లో నైపుణ్యం కలిగి ఉన్నారు.