స్నుషాభిః సంవృతాం శశ్వత్తారాభిరివ రోహిణీమ్। అభివాద్య స గాన్ధారీం తయా చ ప్రతినన్దితః
ఆమె తన కోడళ్లతో చుట్టుముట్టబడి, నక్షత్రాలతో చుట్టుముట్టిన రోహిణిలా కనిపించింది. అతడు గాంధారిని నమస్కరించగా, ఆమె సంతోషంగా ఆహ్వానించింది.
దదర్శ పితరం వృద్ధం ప్రజ్ఞాచక్షుషమీశ్వరమ్
అతడు వృద్ధుడైన తన తండ్రిని, జ్ఞానం కన్నుగా ఉన్న పరిపాలకుడిని చూశాడు.
రాజ్ఞా మూర్ధన్యుపాఘ్రాతాస్తే చ కౌరవనన్దనాః। చత్వారః పాణ్డవా రాజన్భీమసేనపురోగమాః
రాజు, భీమసేనుడు ముందుండగా, కౌరవ వంశజులైన ఆ నలుగురు పాండవుల తలలు ముద్దాడాడు.
తతో హర్షః సమభవత్కౌరవాణాం విశామ్పతే। తాన్దృష్ట్వా పురుషవ్యాఘ్రాన్పాణ్డవాన్ప్రియదర్శనాన్
పాండవులను, అందంగా కనిపించే పురుషసింహులను చూసి, కౌరవులకు ఆనందం కలిగింది.
వివిశుస్తేఽభ్యనుజ్ఞాతా రత్నవన్తి గృహాణి చ। దదృశుశ్చోపయాతారో ద్రోపదీప్రముఖాః స్త్రియః
అనుమతి పొంది, వారు రత్నాలతో అలంకరించబడిన ఇళ్లలోకి ప్రవేశించారు. అక్కడ ద్రౌపదిని ముందుండగా వచ్చిన స్త్రీలను చూశారు.
యాజ్ఞసేన్యాః పరామృద్ధిం దృష్ట్వా ప్రజ్వలితామివ। స్నుషాస్తా ధృతరాష్ట్రస్య నాతిప్రమనసోఽభవన్
యజ్ఞసేనిదేవి వెలుగులా ప్రకాశించే గొప్ప ఐశ్వర్యాన్ని చూసి, ధృతరాష్ట్రుని కోడళ్ళు అంతగా సంతోషించలేదు.
తతస్తే పురుషవ్యాఘ్రా గ్తవా స్త్రీభిస్తు సంవిదమ్। కృత్వా వ్యాయామపూర్వాణి కృత్యాని ప్రతికర్మ చ
అతిప్రతాపశాలులు అయిన వారు, స్త్రీలతో సంభాషించి, తమకు కావలసిన పనులు, సంప్రదాయ ప్రకారమైన కార్యాలు చేసారు.
తతః కృతాహ్నికాః సర్వే దివ్యచన్దనభూషితాః। కల్యాణమనసశ్చైవ బ్రాహ్మణాన్స్వస్తి వాచ్య చ
తర్వాత, అందరూ తమ నిత్యకర్మలు ముగించుకుని, దివ్యమైన గంధంతో అలంకరించబడి, శుభసంకల్పంతో బ్రాహ్మణులను ఆశీర్వదించమని కోరారు.
మనోజ్ఞమశనం భుక్త్వా వివిశుః శరణాన్యథ। ఉపగీయమానా నారీభిరస్వపన్కురుపుఙ్గవాః
ఆనందంగా భోజనం చేసి, వారు తమ నివాసాలకు వెళ్లారు. ఆ సమయంలో స్త్రీలు పాటలు పాడుతూ, యువరాజుల్లా వారిని అనుసరించారు.
జగామ తేషాం సా రాత్రిః పుణ్యా రతివిహారిణామ్। స్తూయమానాశ్చ విశ్రాన్తాః కాలే నిద్రామథాత్యజన్
ఆ రాత్రి, ఆనందాన్ని ఆస్వాదించే వారికి పవిత్రంగా గడిచింది. స్తుతులు వింటూ విశ్రాంతి తీసుకుని, సమయానికి నిద్రను వదిలారు.
ముఖోషితాస్తే రజనీం ప్రాతః సర్వే కృతాహ్నికాః। సభాం రమ్యాం ప్రవివిశుః కితవైరభినన్దితాః
రాత్రి గడిపిన తరువాత, ఉదయం అందరూ నిత్యకర్మలు చేసి, అందంగా అలంకరించబడిన సభలోకి, జూదగాళ్ల ఆహ్వానంతో ప్రవేశించారు.
ప్రవిశ్య తాం సభాం పార్థా యుధిష్ఠిరపురోగమాః। సమేత్య పార్థివాన్సర్వాన్పూజార్హానభిపూజ్య చ
ఆ సభలోకి యుధిష్ఠిరుడు ముందుండగా పార్థులు ప్రవేశించి, అక్కడ ఉన్న రాజులందరిని కలుసుకుని, గౌరవించదగినవారిని గౌరవించారు.
యథావయః సమేయానా ఉపవిష్టా యథార్హతః। ఆసనేషు విచిత్రేషు స్పర్ద్ధ్యాస్తరణవత్సు చ
వయస్సు సమానంగా ఉన్న వారు అందరూ, యథావిధిగా, అద్భుతమైన ఆసనాలపై, పోటీగా పరచిన పందిరి మీద కూడా కూర్చున్నారు.
తేషు తత్రోపవిష్టేషు సర్వేష్వథ నృపేషు చ। శకునిః సౌబలస్తత్ర యుధిష్ఠిరమభాషత
అక్కడ రాజులు అందరూ కూర్చున్న తర్వాత, సౌబలుడు శకుని యుదిష్ఠిరుని ఉద్దేశించి మాట్లాడాడు.
ఉపస్తీర్ణా సభా రాజన్సర్వే త్వయి కృతక్షణాః। అక్షానుప్త్వా దేవనస్య సమయోఽస్తు యుధిష్ఠిర
రాజా! సభ పూర్తిగా సిద్ధంగా ఉంది, అందరూ నీ కోసం ఎదురుచూస్తున్నారు. యుదిష్ఠిరా! నిర్ణీత సమయంలో పాశక్రీడ మొదలుపెడదాం.
నితిర్దేవనం పాపం న క్షాత్రోఽత్ర పరాక్రమః। న చ నీతిర్ధ్రువా రాజన్కిం త్వం ద్యూతం ప్రశంససి
పాశక్రీడలో మోసం తప్పదు, ఇక్కడ క్షత్రియుడి వీరత్వానికి స్థానం లేదు. నడిపే నియమాలు కూడా స్థిరంగా ఉండవు, రాజా! మరి నీవు పాశక్రీడను ఎందుకు మెచ్చుకుంటున్నావు?
హి మానం ప్రశంసన్తి నికృతౌ కితవస్య హి। శకునే మైవం నోఽజైషీరమార్గేణ నృశంసవత్
శకుని! పాశక్రీడలో మోసాన్ని తెలివిగా చేసే వారిని అందరూ పొగడతారు. కానీ మేము దుర్మార్గంగా గెలవకూడదు.
యో వేత్తి సఙ్ఖ్యా నికృతౌ విధిజ్ఞ- శ్చేష్టాస్వఖిన్నః కితవోఽక్షజాసు। మహామతిర్యశ్చ జానాతి ద్యూతం స వై సర్వం సహతే ప్రక్రియాసు
పాశక్రీడలో ఎవరికి ఎన్ని పాయింట్లు వచ్చాయో తెలిసినవాడు, నియమాలు తెలిసినవాడు, అలసట లేకుండా ఆడేవాడు, తెలివిగా ఆడేవాడు — అతడే అన్ని విధానాల్లో నిలబడగలడు.
అక్షగ్లహః సోఽభిభవేత్పరం న- స్తేనైవ దోషో భవతీహ పార్థ। దీవ్యామహే పార్థివ మా విశఙ్కాం కురుష్వ పాణం చ చిరం చ మా కృథాః
పాశక్రీడలో నైపుణ్యం ఉన్నవాడు ఎదుటివాడిని ఓడించగలడు; ఇందులో తప్పే ఉంది, పార్థా! రాజా! మనం ఆడదాం, సందేహించకు, పందెం పెట్టు, ఆలస్యం చేయకు.
ఏవమాహాయమసితో దేవలో మునిసత్తమః। ఇమాని లోకద్వారాణి యో వై భ్రామ్యతి సర్వదా
అసితుని కుమారుడు, మహర్షి దేవలుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఇవి లోకాలకు ద్వారాలు, వాటిలో మనిషి ఎప్పుడూ తిరుగుతూనే ఉంటాడు.'
ఇదం వై దేవనం పాపం నికృత్యా కితవైః సహ। ధర్మేణ తు జయో యుద్ధే తత్పరం న తు దేవనమ్
ఈ పాశక్రీడ నిజంగా పాపకార్యం, మోసంతో కూడినదే. యుద్ధంలో ధర్మంతో గెలవడం గొప్పది, పాశక్రీడ కాదు.
నార్యా మ్లేచ్ఛన్తి భాషాభిర్మాయయా న చరన్త్యుత। అజిహ్యమశఠం యుద్ధమేతత్సత్పురుషవ్రతమ్
స్త్రీలు అసభ్యమైన భాషలు మాట్లాడరు, మాయాచాటుతో ప్రవర్తించరు. నేరుగా, నిజాయితీగా యుద్ధం చేయడం సత్పురుషుల వ్రతం.
శక్తితో బ్రాహ్మణార్థాయ శిక్షితుం ప్రయతామహే। తద్వై విత్తం మాతిదేవీర్మాజైషీః శకునే పరాన్
మన శక్తికి తగినంతగా బ్రాహ్మణుల కోసం విద్యను అభ్యసించేందుకు ప్రయత్నిస్తాము. అదే నిజమైన సంపద, శకుని! మోసంతో ఇతరులను ఓడించకు.
నికృత్యా కామయే నాహం సుఖాన్యుత ధనాని వా। కితవస్యేహ కృతినో వృత్తమేతన్న పూజ్యతే
నాకు మోసంతో సుఖాలు కావాలి, ధనం కావాలి అనిపించదు. చతురతతో పాశక్రీడలో గెలవడం నాకు ఇష్టం లేదు. అలాంటి ప్రవర్తన ఇక్కడ గౌరవించబడదు.
శ్రోత్రియః శ్రోత్రియానేతి నికృత్యైవ యుధిష్ఠిర। విద్వానవిదుషోఽభ్యేతి నాహుస్తాం నికృతిం జనాః
యుదిష్ఠిరా! ఒక పండితుడు మరొక పండితుణ్ని మోసంతోనే ఓడించగలడు. తెలివైనవారు, మూర్ఖులు ఇద్దరినీ ఓడించవచ్చు, కానీ ప్రజలు ఆ మోసాన్ని మెచ్చుకోరు.
అక్షైర్హి శిక్షితోఽభ్యేతి నికృత్యైవ యుధిష్ఠిర। విద్వానవిదుషోఽభ్యేతి నాహుస్తాం నికృతిం జనాః
యుదిష్ఠిరా! పాశక్రీడలో నైపుణ్యం ఉన్నవాడు మోసంతోనే ఇతరులను ఓడించగలడు. తెలివైనవారు, మూర్ఖులు ఇద్దరినీ ఓడించవచ్చు, కానీ ప్రజలు ఆ మోసాన్ని మెచ్చుకోరు.
అకృతాస్త్రం కృతాస్రశ్చ దుర్బలం బలవత్తరః। ఏవం కర్మసు సర్వేషు నికృత్యైవ యుధిష్ఠిరః। విద్వానవిదుషోభ్యేతి నాహుస్తాం నికృతిం జనాః
శిక్షణ లేనివాడు శిక్షణ ఉన్నవాడి చేతిలో, బలహీనుడు బలవంతుడి చేతిలో ఓడిపోతాడు. అలాగే, అన్ని పనుల్లోనూ యుదిష్ఠిరా! మోసంతోనే తెలివైనవారు, మూర్ఖులు ఇద్దరినీ ఓడించగలరు, కానీ ప్రజలు ఆ మోసాన్ని మెచ్చుకోరు.
ఏవం త్వం మామిహాభ్యేత్య నికృతిం యది మన్యసే। దేవనాద్వినివర్తస్వ యది తే విద్యతే భయమ్
ఇలా నువ్వు నన్ను మోసంతో ఓడించాలనుకుంటే, భయం ఉంటే పాశక్రీడ నుండి తప్పుకో.
ఆహూతో న నివర్తేయమితి మే వ్రతమాహితమ్। విధిశ్చ బలవాన్రాజన్దిష్టస్యాస్మి వశే స్థితః
ఒక్కసారి పిలిపించబడితే, నేను వెనక్కి తగ్గను — ఇదే నా ప్రతిజ్ఞ. రాజా! విధి శక్తివంతమైనది, నేను దాని ఆధీనంలో ఉన్నాను.
అస్మిన్సమాగమే కేన దేవనం మే భవిష్యతి। ప్రతిపాణశ్చ కోఽన్యోస్తి తతో ద్యూతం ప్రవర్తతామ్
ఈ సభలో నాతో పాశక్రీడ ఆడేది ఎవరు? నా పందెానికి ఎదురు పెట్టేది ఇంకెవరు? అప్పుడు పాశక్రీడ మొదలుపెట్టాలి.