అన్తరిక్షే చ భూమౌ చ తేఽస్త్యవిదితం క్వచిత్। యాని రాజవినాశాయ భౌమాని చ ఖగాని చ
భూమిపై గానీ, ఆకాశంలో గానీ, రాజులకు నాశనం కలిగించే సూచనలు, పక్షులు, భూమిపై జరిగే అపశకునాలు నీకు తెలియని సంగతేమీ లేదు.
నిమిత్తానీహ జాయన్తే ఉత్పాతాశ్చ పృథగ్విధాః। ఏతదిత్ఛామి కార్త్స్న్యేన శ్రోతుం త్వత్తో మహామునే
ఇక్కడ ఎన్నో రకాల అపశకునాలు, భిన్నమైన సూచనలు కలుగుతుంటాయి. వాటన్నింటినీ పూర్తిగా నీ నుండి వినాలని నేను కోరుకుంటున్నాను, మహామునీ!
ఇత్యేవం మితమాన్విప్రః కురురాజస్య ధీమతః। పృచ్ఛతః సర్వమవ్యగ్రమాచచక్షే మహాయశాః
ఇలా, ధీమంతుడైన కురు రాజు అడిగిన ప్రశ్నలకు, ఆ మహా కీర్తి గల బ్రాహ్మణుడు, ఏ విషయాన్ని మానకుండా, ప్రశాంతంగా అన్నీ వివరంగా చెప్పాడు.
పరాక్రమం చ మార్గం చ సంనిపాతం సముచ్ఛ్రయమ్। ఆరోహణం కురుశ్రేష్ఠ అన్యోన్యం ప్రతిసర్పణమ్
కురుశ్రేష్ఠా! ధీరులు పరాక్రమాన్ని, కదలికను, ఎదురుదెబ్బను, ఎదుగుదలను, పైకి ఎక్కడాన్ని, వెనక్కు తగ్గడాన్ని, పరస్పరంగా దూరంగా వెళ్లడాన్ని పరిశీలించాలి.
పశ్మీనాం వ్యతిసంసర్గం వ్యాయామం వృత్తిపీడనమ్। దర్శనాదర్శనం చైవ అదృశ్యానాం చ దర్శనమ్
జంతువుల కలయికను, శ్రమను, జీవనాధారానికి కలిగే ఇబ్బందిని, కనిపించడాన్ని, కనిపించకపోవడాన్ని, కనబడని వాటి దర్శనాన్ని కూడా గమనించాలి.
హానిం వృద్ధిం చ హ్రాసం చ వర్ణస్థానం బలాబలమ్। సర్వమేతత్పరీక్షేత గ్రహాణాం గ్రహకోవిదః
నష్టాన్ని, లాభాన్ని, తగ్గుదలని, వర్ణస్థితిని, బలహీనతను, బలాన్ని — ఇవన్నీ అపశకునాల జ్ఞానం ఉన్నవాడు పరిశీలించాలి.
భౌమాః పూర్వం ప్రవర్తన్తే ఖేచరాశ్చ తతః పరమ్। ఉత్పద్యన్తే చ లోకేఽస్మిన్నుత్పాతా దేవనిర్మితాః
మొదట భూమిపై అపశకునాలు వస్తాయి, ఆ తరువాత ఆకాశంలో కనిపిస్తాయి. ఈ లోకంలో దేవతలు సృష్టించే అపశకునాలు కూడా కలుగుతాయి.
యదా తు సర్వభూతానాం ఛాయా న పరివర్తతే। అపరేణ గతే సూర్యే తత్పరాభవలక్షణమ్
సూర్యుడు అస్తమించిన తర్వాత, అన్ని జీవుల నీడ మారకుండా ఉంటే, అది నాశనం సంభవించబోతున్నదని తెలియజేసే సూచనం.
అచ్ఛాయే విమలచ్ఛాయా ప్రతిచ్ఛాయేవ దృశ్యతే। యత్ర చైత్యకవృక్షాణాం తత్ర విద్యాన్మహద్భయమ్
నీడ లేకపోయినా, నిర్మలమైన నీడ ప్రతిబింబంలా కనిపిస్తే, ముఖ్యంగా పవిత్ర వృక్షాల కింద, అక్కడ పెద్ద ప్రమాదం ఉందని తెలుసుకో.
శీర్ణపర్ణప్రవాలాశ్చ శుష్కపర్ణాశ్చ చైత్యకాః। అపభ్రష్టప్రవాలాశ్చ తత్రాభావం వినిర్దిశేత్
పవిత్ర వృక్షాలకు ఆకులు, కోయలు వాడిపోవడం, ఎండిపోయిన ఆకులు ఉండడం, కోయలు నేలపై పడిపోవడం కనిపిస్తే, అది నాశనం సంభవించబోతున్నదని సూచిస్తుంది.
స్నిగ్ధపర్ణప్రవాలాశ్చ దృశ్యన్తే యత్ర చైత్యకాః। ఈహమానాశ్చ వృక్షాశ్చ భావస్తత్ర న సంశయటః
ఎక్కడ నాజూకు ఆకులు, కొత్త మొగ్గలు ఉన్న చెట్లు కనిపిస్తాయో, పవిత్ర వనాలు ఉంటాయో, చెట్లు ఎదగడానికి ప్రయత్నిస్తున్నట్లు కనిపిస్తాయో, అక్కడ తప్పకుండా ఏదో సంకేతం ఉందని తెలుసుకోవాలి.
పుష్పే పుష్పం ప్రజాయేత ఫలే వా ఫలమాశ్రితమ్। రాజా వా రాజమాత్రో వా మరణాయోపపద్యతే
పువ్వు మీద ఇంకొక పువ్వు పుట్టినా, పండులో ఇంకొక పండు ఏర్పడినా, రాజు లేదా అతని మంత్రి మరణిస్తే, అది ఒక అపశకునంగా భావించాలి.
ప్రావృట్ఛరది హేమన్తే వసన్తే వాపి సర్వశః। ఆకాలికం పుష్పఫలం రాష్ట్రక్షోభం వినిర్దిశేత్
వర్షాకాలం, శరదృతువు, హేమంతం, వసంతంలో — ఏ కాలంలోనైనా — కాలానికి అతీతంగా పువ్వులు, పండ్లు వస్తే, అది రాజ్యంలో కలహానికి సంకేతం.
నదీనాం స్త్రోతసోఽకాలే ద్యోతయన్తి మహాభయమ్। వనస్పతిః పూజ్యమానః పూజితోఽపూజితోఽపి వా
నదులు అసాధారణంగా ప్రవహిస్తే, అది గొప్ప భయానికి సూచన. చెట్టు పూజించబడినా, పూజించకపోయినా, దాన్ని గౌరవిస్తే అది కూడా సంకేతమే.
యదా భజ్యేత వాతేన భిద్యతే నమితోఽపి వా। అగ్నివాయుభయం విద్యాచ్ఛ్రేష్ఠో వాపి వినశ్యతి
చెట్టు గాలికి విరిగిపోతే, చీలిపోతే లేదా వంగిపోతే, అగ్ని, గాలి భయం ఉందని గ్రహించాలి. ఎంత గొప్పవాడైనా నశించవచ్చు.
దిశః సర్వాశ్చ దీప్యన్తే జాయన్తే రాజవిభ్రమాః। భిద్యమానో యదా వృక్షో నినదేచ్చాపి పాతితః। సహ రాష్ట్రం చ పతితం నతం వృక్షం ప్రపాతయేత్
అన్ని దిశలు మండిపోతున్నట్లు కనిపించినప్పుడు, రాజ్యంలో కలహాలు పుట్టినప్పుడు, చెట్టు విరిగిపోతే లేదా కూలినప్పుడు అరుస్తే, ఆ చెట్టు పడిపోవడం రాజ్యానికి కూడా పతనానికి కారణమవుతుంది.
అథైనం ఛేదయేత్కశ్చిత్ప్రతిక్రుద్ధో వనస్పతిః। ఛేత్తా భేత్తా పతిశ్చైవ క్షిప్రమేవ నశిష్యతి
ఎవరైనా కోపంతో చెట్టును కోసితే, ఆ కోయేవాడు, విరిగేవాడు, యజమాని — వీళ్లంతా త్వరగా నశిస్తారు.
దేవతానాం చ పతనం మష్టపానాం చ పాతనమ్। అచలానాం ప్రకమ్పశ్చ తత్పరాభవలక్షణమ్
దేవతలు పడిపోవడం, ఎనిమిది స్తంభాల గదులు కూలిపోవడం, కదలని వస్తువులు కంపించడమూ — ఇవన్నీ ఓటమికి సూచన.
నిశి చేన్ద్రధనుర్దృష్టం తతోపి చ మహద్భయమ్। తద్ద్రష్టరేవ భీతిః స్యాన్నాన్యేషాం భరతర్షభ
రాత్రిపూట ఇంద్రధనస్సు కనిపిస్తే, అది మహా భయం. దాన్ని చూసినవాడే భయపడాలి, ఇతరులు కాదు, ఓ భరత వంశ శ్రేష్ఠ.
రాత్రావిన్ద్రధనుర్దృష్ట్వా తద్రాష్ట్రం పరివర్జయేత్
రాత్రి ఇంద్రధనస్సు కనిపిస్తే, ఆ రాజ్యాన్ని దూరంగా ఉంచాలి.
అర్చా యత్ర ప్రనృత్యన్త నదన్తి చ హసన్తి చ। ఉన్మీలన్తి నిమీలన్తి రాష్ట్రక్షోభం వినిర్దిశేత్
ఎక్కడ విగ్రహాలు నాట్యం చేస్తాయో, అరుస్తాయో, నవ్వుతాయో, కన్నులు తెరిచి మూసుకుంటాయో, అక్కడ రాజ్యంలో కలహానికి సంకేతం.
శిలా యది ప్రసిఞ్చన్తి స్నేహాంశ్చోదకసమ్భవాన్। అన్యద్వా వికృతం కిఞ్చిత్తద్భయస్య నిదర్శనమ్
రాళ్లు నూనె లేదా నీరు కారిస్తే, లేదా ఏదైనా అసాధారణంగా మారితే, అది భయానికి సూచన.
మ్రియన్తే వా మహామాత్రా రాజా సపరివారకః। పురస్య యా భవేద్వ్యాధీ రాష్ట్రే దేశే చ విభ్రమాః
పెద్ద అధికారులు మరణించినా, రాజు కుటుంబంతో సహా మరణించినా, పట్టణంలో వ్యాధి వచ్చినా, రాజ్యం లేదా ప్రదేశంలో కలహాలు వచ్చినా — ఇవన్నీ అపశకునాలు.
దేవతానాం యదాఽఽవాసే రాజ్ఞాం వా యత్ర వేశ్మని। భాణ్డాగారాయుధాగారే నివిశేత యదా మధు
దేవతల నివాసంలో, రాజుల ఇంట్లో, ధనాగారంలో, ఆయుధాగారంలో తేనె కనిపిస్తే —
సర్వం తదా భవేత్స్థానం హన్యమానం బలీయసా। ఆగన్తుకం భయం తత్ర భవేదిత్యేవ నిర్దిశేత్
అప్పుడు ఆ ప్రదేశం శక్తివంతమైన బలానికి గురవుతుంది. అక్కడ బయట నుంచి భయం వస్తుందని చెప్పాలి.
పాదపశ్చైవ యో యత్ర రక్తం స్రవతి శోణితమ్। దన్తాగ్రాత్కుఞ్జరో వాపి శృఙ్గాద్వా వృషభస్తథా
ఎక్కడ చెట్టు, ఏనుగు, ఎద్దు — వీటి నుండి రక్తం కారితే, ఏనుగుకు దంతం నుంచి, ఎద్దుకు కొమ్ము నుంచి రక్తం వస్తే —
పాదపాద్రాష్ట్రివిభ్రంశః కుఞ్జరాద్రాజవిభ్రమః। గోబ్రాహ్మణవినాశః స్యాద్వృవభస్యేతి నిర్దిశేత్
చెట్టు కూలితే రాజ్యం పతనం, ఏనుగు నుంచి రక్తం వస్తే రాజ్యంలో కలహం, ఎద్దు నుంచి వస్తే గోవు, బ్రాహ్మణుల నాశనం జరుగుతుందని చెప్పాలి.
ఛత్రం నరపతేర్యత్ర నిపతేత్పృథివీతలే। సరాష్ట్రో నృపతీ రాజన్క్షిప్రమేవ వినశ్యతి
రాజు గొడుగు నేలపై పడితే, ఓ రాజా, ఆ రాజు తన రాజ్యంతో కలిసి త్వరగా నశిస్తాడు.
దేవాగారేషు వా యత్ర రాజ్ఞో వా యత్ర వేశ్మని। వికృతం యది దృశ్యేత నాగావాసేషు వా పునః
దేవతల ఆలయాల్లోనైనా, రాజు నివాసంలోనైనా, లేదా ఏనుగుల గదుల్లోనైనా ఎక్కడైనా ఏదైనా వింత మార్పు కనిపిస్తే,
తస్య దేశస్య పీడా స్యాద్రాజ్ఞో జనపదస్య వా। అనావృష్టిభయం ఘోరమతిదుర్భిక్షమాదిశేత్
ఆ ప్రాంతంలో రాజుకైనా, ప్రజలకైనా బాధలు కలుగుతాయి; అక్కడ తీవ్రమైన వర్షాభావం, దుర్భిక్ష భయం కలుగుతుందని చెప్పాలి.