నిజగ్రాహ మహాబాహుస్తరసా పౌరవేశ్వరమ్। ఆకృతిం కౌశికాచార్యం యత్నే మహతా తతః
బలవంతుడైన సహదేవుడు, మహా ప్రయత్నంతో, కౌశిక మహర్షిని పోలిన రూపమున్న పౌరవుల అధిపతిని వేగంగా పట్టుకున్నాడు.
వశే చక్రే మహాబాహుః సురాష్ట్రాధిపతిం తదా। సురాష్ట్రవిషయస్థశ్చ ప్రేషయామాస రుక్మిణే
ఆ సమయంలో, మహాబాహువు సౌరాష్ట్రాధిపతిని తన ఆధీనంలోకి తెచ్చి, సౌరాష్ట్ర ప్రాంతంలో నివసిస్తున్న రుక్మిణికి సందేశం పంపించాడు.
రాజ్ఞే భోజకటస్థాయ మహామాత్రాయ ధీమతే। భీష్మకాయస ధర్మాత్మా సాక్షాదిన్ద్రసఖాయ వై
బోజకట నగరంలో నివసించే, ధర్మాత్ముడైన, ఇంద్రునికి స్నేహితుడైన, బుద్ధిమంతుడైన భీష్మక మహారాజుకు కూడా సందేశం పంపించాడు.
చ చాస్య ప్రతిజగ్రాహ ససుతః శాసనం తదా। ప్రీతిపూర్వం మహారాజ వాసుదేవమవేక్ష్య చ
ఆ సమయంలో భీష్మకుడు తన కుమారుడితో కలిసి, వాసుదేవుడి గౌరవాన్ని గుర్తించి, ఆనందంతో ఆ ఆజ్ఞను స్వీకరించాడు.
తతః స రత్నాన్యాదాయ పునః ప్రాయాద్యుధాం పతిః। తతః శూర్పారకం చైవ తాలాకటమథాపి చ
తర్వాత యుద్ధాధిపతి ఆభరణాలు తీసుకొని మళ్లీ బయలుదేరాడు. తరువాత శూర్పారకాన్ని, తాళాకటాన్ని మరియు ఇతరులను జయించాడు.
వశే చక్రే మహాతేజా దణ్డకాంశ్చ మహాబలః। సాగరద్వీపవాసాంశ్చ నృపతీన్మ్లేచ్ఛయోనిజాన్
మహా బలశాలి, మహాతేజస్వి అయిన సహదేవుడు, దండకులను, సముద్రద్వీపాల్లో నివసించే విదేశీయ రాజులను కూడా తన వశంలోకి తెచ్చాడు.
నిషాదాన్పురుషాదాంశ్చ కర్ణప్రావరణానపి। యే చ కాలముఖా నామ నరరాక్షసయోనయః
అతడు నిషాదులను, పురుషాదులను, కర్ణప్రవరణులను, అలాగే మనుష్య-రాక్షస సంయోగంలో పుట్టిన కాలముఖులను కూడా జయించాడు.
కృత్స్నం కోలగిరిం చైవ సురభీపట్టనం తథా। ద్వీపం తామ్రాహ్వయం చైవ పర్వతం రామకం తథా
అతడు మొత్తం కోలగిరిని, సురభిపట్టణాన్ని, తామ్రద్వీపాన్ని, రామకపర్వతాన్ని కూడా తన ఆధీనంలోకి తెచ్చాడు.
తిమిఙ్గిలం చ స నృపం వశే కృత్వా మహామతిః। ఏకపాదాంశ్చ పురుషాన్కేరలాన్వనవాసినః
తిమింగిల అనే రాజును, ఒక కాలు ఉన్నవారిని, కేరళవాసులను, అడవుల్లో నివసించే వారిని కూడా జయించాడు.
నగరీం సఞ్జయన్తీం చ పాషణ్డం కరహాటకమ్। దూతైరేవ వశే చక్రే కరం చైనానదాపయత్
సంజయంతి నగరాన్ని, పాశండాన్ని, కరహాటకాన్ని కూడా దూతల ద్వారా తన వశంలోకి తెచ్చి, వారికి పన్ను వేయించాడు.
పాణ్డ్యాంశ్చ ద్రవిడాంశ్చైవ సహితాంశ్చోడ్రకేరలైః। అన్ధ్రాంస్తావనాంశ్చైవ కలిఙ్గానుష్ట్రకర్ణికాన్
పాండ్యులను, ద్రవిడులను, ఒడ్ర-కేరళవారితో పాటు, ఆంధ్రులను, తావణులను, కలింగులను, ఉష్ట్రకర్ణికులను కూడా జయించాడు.
ఆటవీం చ పురీం రమ్యాం యవనానాం పురం తథా। దూతైరేవ వశే చక్రే కరం చైనానదాపయత్
ఆటవీ అనే అందమైన పురిని, యవనుల నగరాన్ని కూడా దూతల ద్వారా తన వశంలోకి తెచ్చి, వారికి పన్ను వేయించాడు.
తాత్రపర్ణీ తతో గత్వా కన్యాతీర్థమతీత్య చ। దక్షిణాం చ దిశం సర్వా విజిత్య కురునన్దనః
తర్వాత తత్రపర్ణి నదిని దాటి, కన్యాతీర్థాన్ని చేరుకొని, దక్షిణ దిశలోని అన్ని ప్రాంతాలను జయించిన కురునందనుడు ముందుకు సాగాడు.
ఉత్తరం తీరమాసాద్య సాగరస్యోర్మిమాలినః। చిన్తయామాస కౌన్తేయో భ్రాతుః పుత్రం ఘటోత్కచమ్
అప్పుడతడు అలలతో అలంకరించబడిన సముద్రం ఉత్తర తీరానికి చేరుకొని, తన అన్నయ్య కుమారుడు ఘటోత్కచుడిని ఆలోచించసాగాడు.
తతశ్చిన్తితమాత్రస్తు రాక్షసః ప్రత్యదృశ్యత। తం మేరుశిఖరాకారమాగతం పాణ్డునన్దనః
ఆలోచించిన వెంటనే, రాక్షసుడు అక్కడ ప్రత్యక్షమయ్యాడు. పాండునందనుడు, అతడు మేరు శిఖరాన్ని పోలి వచ్చినదాన్ని చూశాడు.
భృగుకచ్ఛాత్తతో ధీమాన్సామ్నైవామిత్రకర్శనః। ఆగమ్యతామితి ప్రాహ ధర్మరాజస్య శసనాః
అంతటితో కాకుండా, భృగుకఛ్ఛం నుండి వచ్చిన ధర్మరాజుని ఆజ్ఞతో, శత్రువులకు భయంకరుడైన సహదేవుడు, 'అతడు రావచ్చు' అని చెప్పాడు.
స రాక్షసపరీవారస్తం ప్రణమ్యాశు సంస్థితః। ఘటోత్కచం మహాత్మానం రాక్షసం ఘోరదర్శనమ్
ఆ రాక్షసులతో కూడి ఉన్నవాడు, భయంకరమైన రూపం కలిగిన మహాత్ముడైన ఘటోత్కచుని దగ్గరకు వేగంగా వచ్చి, అతనికి నమస్కరించాడు.
తత్రస్థః ప్రేషయామాస పౌలస్త్యాయ మహాత్మనే'। బిభీషణాయ ధర్మాత్మా ప్రీతిపూర్వమరిన్దమః
అక్కడ నిలబడి ఉన్న ధర్మాత్ముడైన శత్రువులను జయించినవాడు, మానసిక ఆనందంతో, మహాత్ముడైన పౌలస్త్యునికి, బిభీషణునికి సందేశాన్ని పంపించాడు.
స చాస్య ప్రతిజగ్రాహ శాసనం ప్రీతిపూర్వకమ్। తచ్చ కృష్ణకృతం ధీమానభ్యమన్యత స ప్రభుః
ఆ జ్ఞానవంతుడైన ప్రభువు, ఆ ఆజ్ఞను సంతోషంగా స్వీకరించి, అది కృష్ణుని చేత చేసినదిగా భావించాడు.
తతః సమ్ప్రేషయామాస రత్నాని వివిధాని చ। చన్దనాగురుకాష్ఠాని దివ్యాన్యాభరణాని చ
తర్వాత అతను వివిధ రత్నాలు, చందనం, అగరు, దివ్యమైన ఆభరణాలు పంపించాడు.
ఇచ్ఛామ్యాగమనం శ్రోతుం హైడిమ్బస్య ద్విజోత్తమ। లఙ్కాయాం చ గతిం బ్రహ్మన్పౌలస్త్యస్య చ దర్శనమ్
బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠుడా, హైడింబుని వచ్చిందీ, అతని లంకా ప్రయాణమూ, పౌలస్త్యుని దర్శనమూ వినాలని నేను కోరుకుంటున్నాను.
కావేరీదర్శనం చైవ ఆనుపూర్వ్యా వదస్వ మే
కావేరి దర్శనాన్ని కూడా క్రమంగా నాకు చెప్పు.
కాలనద్వీపగాంశ్చైవ తరసాఽజిత్య చాహవే। దక్షిణాం చ దిశం జిత్వా చోలస్య విషయం యయౌ
కాలనద్వీపంలో నివసించే వారిని యుద్ధంలో త్వరగా జయించి, దక్షిణ దిశను అధిగమించి, చోళుల ప్రాంతంలోకి ప్రవేశించాడు.
దదర్శ పుణ్యతోయాం వై కావేరీం సరితాం వరామ్। నాజాపక్షిగణైర్జుష్టాం తాపసైరుపశోభితామ్
పుణ్యమైన నీటితో ప్రసిద్ధమైన కావేరిని, జలపక్షులు లేని, తపస్వులతో అలంకరించబడిన ఆ నదిని చూశాడు.
సాలలోధ్రార్జునైల్వైర్జమ్బూశాల్మలకింశుకైః। కదమ్బైః సప్తపర్ణైశ్చ కశ్మర్యామలకైర్వృతామ్
ఆ నది సాల, లోధ్ర, అర్జున, ఇల్వ, జంబూ, శాల్మలి, కింశుక, కదంబ, సప్తపర్ణ, కశ్మరి, ఆమలక వంటి చెట్లతో చుట్టుముట్టబడి ఉంది.
న్యగ్రోధైశ్చ మహాశాఖైః ప్లక్షైరౌదుమ్బరైరపి। శమీపలాశవృక్షైశ్చ అశ్వత్థైః ఖదిరైర్వృతామ్
అదే విధంగా, పెద్ద కొమ్మలతో ఉన్న మర్రి, ప్లక్ష, ఉడుంబర, సమీ, పాలాశ, అశ్వత్థ, ఖదిర వంటి చెట్లతో కూడా ఆ నది చుట్టూ ఉంది.
బదరీభిశ్చ సఞ్ఛన్నామశ్వకర్ణైశ్చ శోభితామ్। చూతైః పుణ్డ్రకపత్రైశ్చ కదలీవనసంవృతామ్
బదరి చెట్లతో కప్పబడి, అశ్వకర్ణ, మామిడి, పుండ్రపత్ర, అరటి తోటలతో అలంకరించబడింది.
చక్రవాకగణైః కీర్ణం ప్లవైశ్చ జలవాయసైః। సముద్రకాకైః క్రౌఞ్చైశ్చ నాదితాం జలకుక్కుటైః
చక్రవాక పక్షుల గుంపులతో, జలపక్షులతో, సముద్ర కాకులతో, క్రౌంచ పక్షులతో నిండిపోయి, జలకుక్కుటల అరుపులతో మారుమోగుతోంది.
ఏవం ఖగైశ్చ బహుభిః సఙ్ఘుష్టాం జలవాసిభిః। ఆశ్రమైర్బహుభిః సక్తాం చైత్యవృక్షైశ్చ శోభితామ్
అలానే, అనేక జలపక్షులతో, అనేక ఆశ్రమాలతో, పవిత్ర వృక్షాలతో ఆ ప్రాంతం అందంగా ఉంది.
శోభితాం బ్రాహ్మణైః శుభ్రైర్వేదవేదాఙ్గపారగైః। క్వచిత్తీరరుహైర్వృక్షైర్మాలాభిరివ శోభితామ్
వేదాలు, వేదాంగాలు నేర్చుకున్న పవిత్ర బ్రాహ్మణులతో, కొన్ని చోట్ల నదికట్ట చెట్లతో, పుష్పమాలల్లా అలంకరించబడింది.