హింస్యాసి యుధి విక్రమ్య సింహః క్షుద్రమృగావివ
నీవు యుద్ధంలో వీరుడిలా వీరత్వంతో వారిని, సింహమొక చిన్న జంతువులను చంపినట్లు సంహరిస్తావు.
సర్వభూతాని విత్రేముషే తత్రాసన్సమాగతాః
అక్కడ కూడిన అన్ని జీవులు భయంతో వణికిపోయాయి.
మమ నిర్దేశకర్తృభ్యాం పాణ్డవాభ్యాం నృపాధమ। మాత్యం ససుతం చాద్య ఘాతయిష్యామ్యహం రణే। న కథఞ్చన జీవన్వై ప్రవేక్ష్యసి పురోత్తమమ్
ఈ ఇద్దరు పాండవుల ఆజ్ఞతో, రాజులలో నీచుడా, నిన్ను నీ కుమారులతో కలిసి యుద్ధంలో చంపుతాను. నీవు ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ బ్రతికే పురంలోకి ప్రవేశించలేవు.
నాజితాన్వై నరపతీనహమాదద్మి కాశ్చన। అజితః పర్యవస్థాతా కోఽత్ర యో న మయా జితః
నేను ఓడిపోని రాజులను ఎప్పుడూ పట్టుకోను. ఇక్కడ ఎవరు నా చేతిలో ఓడిపోలేదు?
క్షత్రియస్యైతదేవాహుర్ధర్మ్యం కృష్ణోపజీవనమ్। విక్రమ్య వశమానీయ కామతో యత్సమాచరేత్
కృష్ణా! శక్తితో ఇతరులను జయించి, తన ఇష్టానుసారం నడుచుకోవడం క్షత్రియునికి ధర్మం అని చెబుతారు.
దేవాతార్థముపాహృత్య రాజ్ఞః కృష్ణ కథం భయాత్। అహమద్య విముచ్యేయం క్షాత్రం వ్రతమనుస్మరన్
దేవతల కోసమే రాజులను తీసుకొచ్చాను కృష్ణా. నా క్షత్రియ వ్రతాన్ని గుర్తు చేసుకుంటూ, భయంతో వారిని ఈ రోజు విడిచిపెట్టడం నాకు సాధ్యం కాదు.
సైన్యం సైన్యేన వ్యూఢేన ఏక ఏకేన వా పునః। ద్వాభ్యాం త్రిభిర్వా యోత్స్యేఽహం యుగత్పృథగేవ వా
నేను సైన్యాన్ని సైన్యంతో, లేక ఒక్కరిని ఒక్కరితో, లేదా ఇద్దరిని ముగ్గురిని కలిపి, లేక వేరుగా కూడా యుద్ధం చేస్తాను. మీరు ఎలా అనుకుంటే అలా సిద్ధంగా ఉన్నాను.
ఏవముక్త్వా జరాసన్ధః సహదేవాభిషేచనమ్। అజ్ఞాపయత్తదా రాజా యయుత్సుర్భీమకర్మభిః
ఇలా చెప్పిన తరువాత, జరాసంధుడు సహదేవుని అభిషేకాన్ని ఆదేశించాడు. శక్తివంతులైన యోధులతో యుద్ధం చేయాలని రాజు కోరుకున్నాడు.
స తు సేనాపతిం రాజా సస్మార భరతర్షభ। కౌశికం చిత్రసేనం చ తస్మిన్యుద్ధ ఉపస్థితే
ఆ సమయానికి యుద్ధం సమీపించగా, రాజు తన సేనాధిపతులైన కౌశికుడు, చిత్రసేనుడు ఇద్దరినీ గుర్తు చేసుకున్నాడు, ఓ భరత వంశశ్రేష్ఠా!
యయోస్తే నామనీ రాజన్హంసేతి డిబికేతి చ। పూర్వం సఙ్కథితే పుమ్భిర్నృలోకే లోకసత్కృతే
ఓ రాజా! వారి పేర్లు హంస, డిబిక అని, మానవ లోకంలో ప్రజలు గౌరవంగా మాట్లాడుకునేవారు.
తం తు రాజన్విభుః శౌరీ రాజానం బలినాం వరమ్। స్మృత్వా పురుషశార్దూలః శార్దూలసమవిక్రమమ్
అప్పుడు మహాశక్తిశాలి అయిన శౌరీ, పురుుషశార్దూలుడు, పులి ధైర్యంతో ఉన్న ఆ రాజును గుర్తు చేసుకున్నాడు.
సత్యసన్ధో జరాసన్ధం భువి భీమపరాక్రమమ్। భాగమన్యస్య నిర్దిష్టమవధ్యం మధుర్భిర్మృధేః
సత్యనిష్ఠుడైన జరాసంధుడు భూమిపై భీముని పరాక్రమంతో ఉండేవాడు. యుద్ధంలో మధురవాసులకు అతను అజేయుడు, అతని భాగాన్ని మరొకరికి కేటాయించారు.
నాత్మనాఽఽత్మవతాం ముఖ్య ఇయేష మధుసూదనః। బ్రాహ్మీమాజ్ఞాం పురస్కృత్య హన్తుం హలధరానుజః
ఆత్మవంతులలో శ్రేష్ఠుడైన మధుసూదనుడు తానే స్వయంగా అతన్ని హతముచేయాలని కోరలేదు. బ్రాహ్మణుని ఆజ్ఞను ముందుగా ఉంచి, హలధరుని తమ్ముడు అతన్ని సంహరించాలనుకున్నాడు.
కిమర్థం వైరిణావాస్తాముభౌ తౌ కృష్ణమాగధౌ। కథం చ నిర్జితః సఙ్ఖ్యే జరాసన్ధేన మాధవః
ఏ కారణంతో ఆ ఇద్దరు శత్రువులు, కృష్ణుడు, మగధరాజు కలిసి ఉండేవారు? యుద్ధంలో జరాసంధుడు మాధవుడిని ఎలా ఓడించాడు?
కశ్చ కంసో మాగధస్య యస్య హేతోః స వైరవాన్। ఏతదాచక్ష్వ మే సర్వం వైశమ్పాయన తత్వతః
మగధదేశానికి చెందిన కంసుడు ఎవరు? అతనికి శత్రుత్వం ఎందుకు కలిగింది? ఈ సంగతులన్నీ నన్ను నిజంగా చెప్పు, వైశంపాయనుడు.
యాదవానామన్వవాయే వసుదేవో మహామతిః। ఉదపద్యత వార్ష్ణేయో హ్యుగ్రసేనస్య మన్త్రభృత్
యాదవ వంశంలో మహామతి వసుదేవుడు జన్మించాడు. అతడు వృష్ణివంశీయుడు, ఉగ్రసేనునికి మంత్రి.
ఉగ్రసేనస్య కంసస్తు బభూవ బలవాన్సుతః। జ్యేష్ఠో బహూనాం కౌరవ్య సర్వశస్త్రవిశారదః
ఉగ్రసేనునికి బలవంతుడు అయిన కంసుడు పెద్ద కుమారుడుగా జన్మించాడు, ఓ కౌరవుడు! అతడు అన్ని ఆయుధాలలో నిపుణుడు.
జరాసన్ధస్య దుహితా తస్య భార్యాఽతివిశ్రుతా। రాజ్యశుక్లేన దత్తా సా జరాసన్ధేన ధీమతా
జరాసంధుని కుమార్తె, ఎంతో ఖ్యాతిగాంచినవారు, కంసునికి భార్యగా ఇచ్చారు. ధీరుడైన జరాసంధుడు ఆమెను రాజ్య గౌరవంతో ఇచ్చాడు.
తదర్థముగ్రసేనస్య మధురాయాం సుతస్తదా। అభిషిక్తస్తదాఽమాత్యైః స వై తీవ్రపరాక్రమః
ఆ కారణంగా, ఉగ్రసేనుని కుమారుడు మధురలో రాజుగా అమాత్యులచే అభిషేకించబడ్డాడు. అతడు తీవ్రమైన పరాక్రమంతో ఉండేవాడు.
ఐశ్వర్యబలమత్తస్తు స తదా బలమోహితః। నిగృహ్య పితరం భుఙ్క్తే తద్రాజ్యం మన్త్రిభిః సహ
ధనబలంతో మత్తులో మునిగిపోయిన అతడు, ఆ బలంతో మోహితుడై, తన తండ్రిని అదుపులోకి తెచ్చుకుని, మంత్రులతో కలిసి రాజ్యాన్ని అనుభవించాడు.
వసుదేవస్య తత్కృత్యం న శృణోతి స మన్దధీః। త తేన సహ తద్రాజ్యం ధర్మతః పర్యపాలయత్
వసుదేవుని మాటలను ఆ మాంద్యబుద్ధి వినేవాడు కాదు. అయినా, అతనితో కలసి, ఆ రాజ్యాన్ని ధర్మపరంగా పాలించాడు.
ప్రీతిమాన్స తు దైత్యేన్ద్రో వసుదేవస్య దేవకీమ్। వాహ భార్యా స తదా దుహితా దేవకస్య యా
దైత్యేంద్రుడు సంతోషంతో వసుదేవునికి భార్యగా దేవకుని కుమార్తె అయిన దేవకిని ఇచ్చాడు.
తస్యాముద్వాహ్యమానాయాం రథేన జనమేజయ। ఉపారురోహ వార్ష్ణేయం కంసో భూమిపతిస్తదా
ఆమెను రథంలో పెళ్లికి తీసుకెళ్తున్నప్పుడు, ఓ జనమేజయా! ఆ సమయంలో కంసుడు వృష్ణివంశీయుని రథంపై ఎక్కాడు.
తతోఽన్తరిక్షే వాగాసీద్దేవదూతస్య కస్యచిత్। వసుదేవశ్చ శుశ్రావ తాం వాచం పార్థివశ్చ సః
అప్పుడు ఆకాశంలో ఒక దేవదూత వాక్యాన్ని పలికాడు. ఆ మాటను వసుదేవుడు, ఆ రాజు ఇద్దరూ వినిపించారు.
యామేతాం వహమానోఽద్య కంసోద్వహసి దేవకీమ్। అస్యా యశ్చాష్టమో గర్భః స తే మృత్యుర్భవిష్యతి
కంసా, నీవు ఈ రోజు దేవకిని రథంలో తీసుకెళ్తున్నప్పుడు, ఆమెకి జన్మించే ఎనిమిదవ బిడ్డ నీకు మరణ కారణమవుతాడని తెలుసుకో.
సోఽవతీర్య తతో రాజా ఖడ్గముద్ధృత్య నిర్మలమ్। ఇయేష తస్యా మూర్ధానం ఛేత్తుం పరమదుర్మతిః
ఆ రాజు వెంటనే రథం నుంచి దిగిపోయి, తన మెరిసే ఖడ్గాన్ని తీసుకొని, మూర్ఖత్వంతో ఆమె తల నరికి వేయాలని యత్నించాడు.
సాన్త్వయన్స తదా కంసం హసన్కోధవశానుగమ్। రాజన్ననునయామాస వసుదేవో మహామతిః
ఆ సమయంలో, కోపంతో ఉన్న కంసుని ప్రసన్నంగా నవ్వుతూ, మంచి మాటలతో శాంతింపజేయాలని మహాత్ముడు వసుదేవుడు ప్రయత్నించాడు.
అహింస్యాం ప్రమదామాహుః సర్వధర్మేషు పార్థివ। అకస్మాదబలాం నారీం హన్తాసీమామనాగసీమ్
రాజా, అన్ని ధర్మాల్లోను మహిళను హింసించకూడదని చెబుతారు. నిష్పాపురాలైన, బలహీనురాలైన ఈ అమ్మాయిని నీవు కారణం లేకుండా చంపాలనుకుంటున్నావా?
యచ్చ తేఽత్ర భయం రాజఞ్శక్యతే బాధితుం త్వయా। ఇయం శక్యా పాలయితుం సమయం చైవ రక్షితుమ్
రాజా, నీకు ఉన్న ఈ భయాన్ని నీవే తొలగించగలవు. ఆమెను కాపాడవచ్చు, ఒప్పందాన్ని కూడా పాటించవచ్చు.
అస్యాస్త్వమష్టమం గర్భం జాతమాత్రం మహీపతే। విధ్వంసయ తదా ప్రాప్తమేవం పరిహృతం భవేత్
భూమిపాలకా, ఆమెకు ఎనిమిదవ బిడ్డ పుట్టిన వెంటనే, ఆ సమయంలో నీవు అతన్ని నశింపజేయవచ్చు. అప్పుడు నీ భయం పోతుంది.