తాం తు కృత్వా సభాం శ్రేష్ఠాం మయశ్చార్జునమబ్రవీత్। భూతానాం చ మహావీర్యో ధ్వజాగ్రే కిఙ్కరో గణః
ఆ గొప్ప సభను నిర్మించిన తర్వాత మాయుడు, మహాశక్తిశాలి అర్జునునితో, పతాకంపై ఉన్న వానరుడు మరియు దాని పరివారాన్ని గురించి చెప్పాడు.
తవ విష్ఫారఘోషేణ మేఘవన్నినదిష్యతి। అయం హి సూర్యసఙ్కాశో జ్వలనస్య రథో మహాన్।। 2
నీ విల్లు తాడును లాగినప్పుడు ఆ శబ్దంతో ఆకాశం మోగిపోతుంది. ఇక్కడ సూర్యుని వంటి ప్రకాశవంతమైన అగ్నిరథం ఉంది.
ఇమే చ దివిజాః శ్వేతా వీర్యవన్తో హయోత్తమాః। మాయామయః కృతో హ్యేష ధ్వజో వానరలక్షణః
ఇక్కడ దేవతలవంటి తెల్లని, బలమైన, ఉత్తమమైన గుర్రాలు ఉన్నాయి. ఈ వానరచిహ్నంతో ఉన్న పతాకం మాయతో తయారైంది.
అసజ్జమానో వృక్షేషు ధూమకేతురివోచ్ఛ్రితః। బహువర్ణం హి లక్ష్యేత ధ్వజం వానరలక్షణమ్
ఆ పతాకం చెట్లలో చిక్కుకోదు, పొగతో కూడిన జెండా లాగా ఎత్తుగా కనిపిస్తుంది. వానరచిహ్నం ఉన్న ఆ పతాకం అనేక రంగుల్లో మెరిసిపోతుంది.
ధ్వజోత్కటం హ్యనవమం యుద్ధే ద్రక్ష్యసి విష్ఠితమ్। ఏవ వీరః సవ్యసాచిన్ధ్వజస్యాన్తే భవిష్యతి
పోరులో ఈ పతాకం ఎవరూ సమానించలేనంత ఎత్తుగా, బలంగా నిలిచినదిగా నీవు చూస్తావు. వీరుడా, కుడిచేతి విలువాడైన నీవు ఆ పతాకం చివరలో ఉంటావు.
ఇత్యుక్త్వాఽఽలిఙ్గ్య వీభత్సుం విసృష్టః ప్రయయౌ మయః
ఇలా చెప్పి, విభత్సుని ఆలింగనం చేసి మాయుడు అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయాడు.
తతః ప్రవేశనం తస్యాం చక్రే రాజా యుధిష్ఠిరః। అయుతం భోజయిత్వా తు బ్రాహ్మణానాం నరాధిపః
ఆ తర్వాత యుదిష్ఠిరుడు ఆ సభలో ప్రవేశోత్సవాన్ని నిర్వహించాడు. పది వేల మంది బ్రాహ్మణులను ఆహ్వానించి భోజనం పెట్టించాడు.
సాజ్యేన పాయసేనైవ మధునా మిశ్రితేన చ। భక్ష్యైర్మూలైః ఫలైశ్చైవ మాంసైర్వారాహహారిణైః। కృసరేణాథ జీవన్త్యా హవిష్యేణ చ సర్వశః
నేయితో, పాయసం, తేనె కలిపిన పదార్థాలతో, వేరుళ్లు, పండ్లు, పంది, జింక మాంసంతో, కృసర, జీవంతి, వివిధ హవిస్సులతో బ్రాహ్మణులను తృప్తిపర్చాడు.
మాంసప్రకారైర్వివిధైః ఖాద్యైశ్చాపి తథా నృప। చోష్యైశ్చ వివిధై రాజన్పేయైశ్చ బహువిస్తరైః
వివిధ రకాల మాంసాహార వంటకాలు, తినదగిన పదార్థాలు, అనేక రకాల పానీయాలు సమృద్ధిగా ఇచ్చాడు.
అహతైశ్చైవ వాసోభిర్మాల్యైరుచ్చావచైరపి। తర్పయామాస విప్రేన్ద్రాన్నానాదిగ్భ్యః సమాగతాన్
అలాగే మెత్తని, కఠినమైన వస్త్రాలు, పుష్పమాలలు ఇచ్చి, అన్ని దిక్కుల నుంచి వచ్చిన బ్రాహ్మణులను యుదిష్ఠిరుడు సంతృప్తిపరిచాడు.
దదౌ తేభ్యః సహస్రాణి గవాం ప్రత్యేకశః పునః। పుణ్యాహఘోషస్తత్రాసీద్దివస్పృగివ భారత
ఆ మహారాజు ప్రతి ఒక్కరికి వేలాది గోవులను మళ్లీ ఇచ్చాడు. అక్కడ పవిత్రమైన పండుగ రోజు వచ్చినట్టుగా, ఆ ఆనందధ్వని ఆకాశంలో వినిపించినట్లైంది, ఓ భారత వంశజా!
వాదిత్రైర్వివిధైర్దివ్యైర్గన్ధైరుచ్చావచైరపి। పూజయిత్వా కురుశ్రేష్ఠో దేవతాని నివేశ్య చ
కురువంశంలో శ్రేష్ఠుడు, ఆ దేవతలను వివిధ రకాల దివ్య వాద్యాలతో, మధురమైన పరిమళాలతో పూజించి, వారికి యాగాలు నిర్వహించాడు.
తత్ర మల్లా నటా ఝల్లాః సూతా వైతాలికాస్తథా। ఉపతస్థుర్మహాత్మానం ధర్మపుత్రం యుధిష్ఠిరమ్
అక్కడ మల్లయోధులు, నాట్యకారులు, తాళాలు వాయించే వారు, కీర్తనగాయకులు, గాథకులు—all—ధర్మపుత్రుడు యుధిష్ఠిరుడి సేవలో ఉన్నారు.
తథా స కృత్వా పూజాం తాం భ్రాతృభిః సహ పాణ్డవః। తస్యాం సభాయాం రమ్యాయాం రేమే శక్రో యథా దివి
అలా తన అన్నదమ్ములతో కలిసి ఆ పూజను నిర్వహించిన పాండవుడు, ఆ అందమైన సభలో ఇంద్రుడు స్వర్గంలో ఆనందించునట్లు సంతోషించాడు.
సభాయామృషయస్తస్యాం పాణ్డవైః సహ ఆసతే। ఆసాఞ్చక్రుర్నరేన్ద్రాశ్చ నానాదేశసమాగతాః
ఆ సభలో పాండవులతో పాటు మహర్షులు కూర్చున్నారు. వివిధ దేశాల నుండి వచ్చిన రాజులు కూడా అక్కడ తమ స్థానాలు దక్కించుకున్నారు.
అసితో దేవలః సత్యః సర్పిర్మాలీ మహాశిరాః। అర్వా వసుః సుమిత్రశ్చ మైత్రేయః శునకో బలిః
అసితుడు, దేవళుడు, సత్యుడు, సర్పిర్మాలీ, మహాశిరా, అర్వ, వసు, సుమిత్రుడు, మైత్రేయుడు, శునకుడు, బలియూ అక్కడ ఉన్నారు.
బకో దాల్భ్యః స్థూలశిరాః కృష్ణద్వైపాయనః శుకః। సుమన్తుర్జైమినిః పైలో వ్యాసశిష్యాస్తథా వయమ్
బకుడు, దాల్భ్యుడు, స్థూలశిరా, కృష్ణద్వైపాయనుడు, శుకుడు, సుమంతుడు, జైమినీ, పైలుడు, వ్యాసుని శిష్యులు, మేము కూడా అక్కడ ఉన్నాము.
తిత్తిరిర్యాజ్ఞవల్క్యశ్చ ససుతో రోమహర్షణః। అప్సుహోమ్యశ్చ ధౌమ్యశ్చ అణీమాణ్డవ్యకౌశికౌ
తిత్తిరి, యాజ్ఞవల్క్యుడు, అతని కుమారుడు, రోమహర్షణుడు, అప్సుహోమ్యుడు, ధౌమ్యుడు, అణిమ, మండవ్యుడు, కౌశికుడు కూడా అక్కడ ఉన్నారు.
దామోష్ణీపస్త్రైబలీశ్చ పర్ణాదో ఘటజానుకః। మౌఞ్జాయనో వాయుభక్షః పారాశర్యశ్చ సారికః
దాముడు, ఉష్ణిపుడు, త్రైబలీ, పర్ణాదుడు, ఘటజానుకుడు, మౌంజాయనుడు, వాయుభక్షుడు, పారాశర్యుడు, సారికుడు అక్కడ ఉన్నారు.
బలివాకః సినీవాకః సప్తపాలః కృతశ్రమః। జాతూకర్ణః శిఖావాంశ్చ ఆలమ్బః పారిజాతకః
బలివాకుడు, సినీవాకుడు, సప్తపాలుడు, కృతశ్రముడు, జాతూకర్ణుడు, శిఖావాన్, ఆలంబుడు, పారిజాతికుడు అక్కడ ఉన్నారు.
పర్వతశ్చ మహాభాగో మార్కణ్డేయో మహామునిః। పవిత్రపాణిః సావర్ణో భాలుకిర్గాలవస్తథా
పర్వతుడు, మహాభాగుడు, మహర్షి మార్కండేయుడు, పవిత్రపాణి, సావర్ణుడు, భాలుకి, గాలవుడు కూడా అక్కడ ఉన్నారు.
జఙ్ఘాబన్ధుశ్చ రైభ్యశ్చ కోపవేగస్తథా భృగుః। హరిబభ్రుశ్చ కౌణ్డిన్యో బభ్రుమాలీ సనాతనః
జంఘాబంధుడు, రైభ్యుడు, కోపవేగభృగువు, హరిబభ్రువు, కౌండిన్యుడు, శాశ్వతుడు అయిన బభ్రమాలీ అక్కడ ఉన్నారు.
కాక్షీవానౌశిజశ్చైవ నాచికేతోఽథ గౌతమః। పైఙ్గ్యో వరాహః శునకః శాణ్డిల్యశ్చ మహాతపాః
కాక్షీవాను, ఔశిజుడు, నాచికేతుడు, గౌతముడు, పైంగ్యుడు, వరాహుడు, శునకుడు, మహాతపస్వి శాండిల్యుడు అక్కడ ఉన్నారు.
కుక్కురో వేణుజఙ్ఘోఽథ కాలాపః కఠ ఏవ చ। మునయో ధర్మవిద్వాంసో ధృతాత్మానో జితేన్ద్రియాః
కుక్కురు, వేణుజఙ్ఘుడు, కాలాపుడు, కఠుడు—ఇలాంటి ధర్మజ్ఞులు, ఆత్మనిగ్రహం కలిగిన వారు, ఇంద్రియజయులు అక్కడ ఉన్నారు.
ఏతే చాన్యే చ బహవో వేదవేదాఙ్గపారగాః। ఉపాసతే మహాత్మానం సభాయామృషిసత్తమాః
ఇవాళ్లతో పాటు ఇంకా అనేక మంది వేదవేదాంగ పండితులు, మహర్షులు ఆ సభలో ఆ మహాత్ముడిని సేవించారు.
కథయన్తః కథాః పుణ్యా ధర్మజ్ఞాః శుచయోఽమలాః। తథైవ క్షత్రియశ్రేష్ఠా ధర్మరాజముపాసతే
ధర్మాన్ని బాగా తెలిసిన, పవిత్రమైన, కలుషరహితమైన వారు, పుణ్యమైన కథలు చెప్పుకుంటూ, అలాగే క్షత్రియులలో శ్రేష్ఠులు కూడా ధర్మరాజును సేవించారు.
శ్రీమాన్మహాత్మా ధర్మాత్మా ముఞ్జకేతుర్వివర్ధనః। సఙ్గ్రామజిద్దుర్ముఖశ్చ ఉగ్రసేనశ్చ వీర్యవాన్
శ్రీమంతుడు, మహాత్ముడు, ధర్మాత్ముడు, ఎప్పటికీ అభివృద్ధి చెందే ముఞ్జకేతుడు, సంగ్రామజిత్, దుర్ముఖుడు, పరాక్రమవంతుడు ఉగ్రసేనుడు అక్కడ ఉన్నారు.
కక్షసేనః క్షితిపతిః క్షేమకశ్చాపరాజితః। కమ్బోజరాజః కమఠః కమ్పనశ్చ మహాబలః
కక్షసేనుడు, భూపతి, అపరాజితుడు క్షేమకుడు, కంబోజ రాజు, కమఠుడు, మహాబలుడు కంపనుడు అక్కడ ఉన్నారు.
సతతం కమ్పయామాస యవనానేక ఏవ యః। బలపౌరుషసమ్పన్నాన్కృతాస్త్రానమితౌజసః। యథాఽసురాన్కాలకేయాన్దేవో వజ్రధరస్తథా
అతడు శక్తి, పరాక్రమం, ఆయుధ విద్యలో నిపుణత కలిగిన యవనులను ఎప్పుడూ వణికించేవాడు. వజ్రాయుధాన్ని ధరించిన దేవుడు కాలకేయ రాక్షసులను ఎలా సంహరించాడో, అట్లే అతడు యవనులను సంహరించాడు.
జటాసురో మద్రకానాం చ రాజా కున్తిః పులిన్దశ్చ కిరాతరాజః। తథాఙ్గవాఙ్గౌ సహపుణ్డ్రకేణ పాణ్డ్యోడ్రరాజౌ చ సహాన్ధ్రకేణ
జటాసురుడు, మద్ర దేశ రాజు, కుంతి, పులిందుడు, కిరాత రాజు, అలాగే అంగ, వంగ, పుండ్ర దేశ రాజులతో పాటు, పాండ్య, ఉడ్ర రాజులు, ఆంధ్ర రాజుతో కలిసి అక్కడ ఉన్నారు.