அத்ப்யோऽக்நிர்ப்ரஹ்மதஃ க்ஷத்ரமஶ்மநோ லோஹமுத்திதம்। தேஷாம் ஸர்வத்ரகம் தேஜஃ ஸ்வாஸு யோநிஷு ஶாம்யதி
நீர் இலிருந்து நெருப்பு தோன்றுகிறது; பிராமணரிலிருந்து க்ஷத்திரியர் பிறக்கிறார்கள்; கல்லிலிருந்து இரும்பு உருவாகிறது. இவை எல்லாம் எங்கு இருந்தாலும், அவற்றின் சக்தி தன் மூலத்தில் தான் குறைகிறது.
நித்யம் ஸந்தம் குலே ஜாதாஃ பாவகோபமதேஜஸஃ। க்ஷமாவந்தோ நிராகாராஃ காஷ்டேऽக்நிரிவ ஶேரதே
நல்ல குடும்பத்தில் பிறந்தவர்கள் எப்போதும் இருக்கிறார்கள்; அவர்கள் நெருப்பைப் போல் ஒளி உடையவர்கள். பொறுமை மிகுந்தவர்கள், அகம்பாவம் இல்லாதவர்கள்; மரத்தில் மறைந்திருக்கும் நெருப்பைப் போல் அமைதியாக இருக்கிறார்கள்.
யஸ்ய மந்த்ரம் ந ஜாநந்தி பாஹ்யாஶ்சாப்யந்தராஶ்ச யே। ஸ ராஜா ஸர்வதஶ்சக்ஷுஶ்சிரமைஶ்வர்யமஶ்நுதே
யாருடைய ரகசியங்களை வெளியினரும் உள்ளினரும் அறிய மாட்டார்கள், அந்த அரசன் எல்லாவற்றையும் கண்களால் காண்பவன் போல நீண்ட நாட்கள் ஆட்சி அனுபவிப்பான்.
கரிஷ்யந்ந ப்ரபாஷேத க்ரு'தாந்யேவ து தர்ஶயேத்। தர்மகாமார்தகார்யாணி ததா மந்த்ரோ ந பித்யதே
செய்ய வேண்டியதை முன்பே பேசக் கூடாது; செய்ததை மட்டும் காட்ட வேண்டும். இப்படி தர்மம், ஆசை, செல்வம் மற்றும் ஆலோசனை ஆகியவை வெளிப்படாமல் பாதுகாக்கப்பட வேண்டும்.
கிரிப்ரு'ஷ்டமுபாருஹ்ய ப்ராஸாதம் வா ரஹோகதஃ। அரண்யே நிஃஶலாகே வா தத்ர மந்த்ரோऽபிதீயதே
மலையின் சரிவில் ஏறி, அல்லது தனிமையில் உள்ள அரண்மனையில், அல்லது குடிசைகள் இல்லாத காட்டில் — அங்கு தான் ஆலோசனை பேச வேண்டும்.
நாஸுஹ்ரு'த்பரமம் மந்த்ரம் பாரதார்ஹதி வேதிதும்। அபண்டிதோ வாபி ஸுஹ்ரு'த்பண்டிதோ வாப்யநாத்மவாந்
பாரதா, உண்மையான நண்பருக்கும், கல்வியில்லாத நண்பருக்கும், தம்மை அடக்கிக்கொள்ளத் தெரியாத அறிவாளிக்கும், உயர்ந்த ஆலோசனையை அறிய உரிமை இல்லை.
நாபரீக்ஷ்ய மஹீபாலஃ குர்யாத்ஸசிவமாத்மநஃ। அமாத்யே ஹ்யர்தலிப்ஸா ச மந்த்ரரக்ஷணமேவ ச
ஒரு அரசன், யாரையும் பரிசோதனை செய்யாமல் அமைச்சராக நியமிக்கக் கூடாது. அமைச்சரிடம் லாப ஆசையும், ரகசியம் காப்பாற்றும் பொறுப்பும் இரண்டும் இருக்கின்றன.
க்ரு'தாநி ஸர்வகார்யாணி யஸ்ய பாரிஷதா விதுஃ। தர்மே சார்தே ச காமே ச ஸ ராஜா ராஜஸத்தமஃ
யாருடைய அமைச்சர்கள் அவருடைய எல்லா விஷயங்களையும் — தர்மம், செல்வம், ஆசை ஆகியவற்றை — நன்கு அறிந்திருக்கிறார்களோ, அவர் அரசர்களில் சிறந்தவன்.
கூடமந்த்ரஸ்ய ந்ரு'பதேஸ்தஸ்ய ஸித்திரஸம்ஶயம் ।। அப்ரஶஸ்தாநி கார்யாணி யோ மோஹாதநுதிஷ்டதி
யாருடைய ஆலோசனை ரகசியமாக உள்ளது, அந்த அரசன் வெற்றி பெறுவது உறுதி. ஆனால் யார் அறிவில்லாமல் தீமை தரும் செயல்களை செய்கிறாரோ—
ஸ தேஷாம் விபரிப்ரம்ஶாத்ப்ரஶ்யதே ஜீவிதாதபி ।। கர்மணாம் து ப்ரஶஸ்தாநாமநுஷ்டாநம் ஸுகாவஹம்
அவர் அந்த நல்ல வழிகளிலிருந்து விலகினால், உயிரையே இழக்க நேரிடும். ஆனால் நல்ல செயல்களை செய்வது மகிழ்ச்சி தரும்.
தேஷாமேவாநநுஷ்டாநம் பஶ்சாத்தாபகரம் மதம்।। அநதீத்ய யதா வேதாந்ந விப்ரஃ ஶ்ராத்தமர்ஹதி
அந்த நல்ல செயல்களை செய்யாமல் விட்டுவிட்டால், பின்பு வருத்தம் ஏற்படும் என்று கருதப்படுகிறது. வேதம் படிக்காமல் ஒரு பிராமணன் ஸ்ராத்தம் செய்ய தகுதி இல்லாதது போல,
ஏவமஶ்ருதஷாங்குண்யோ ந மந்த்ரம் ஶ்ரோதுமர்ஹதி ।। ஸ்தாநவ்ரு'த்திக்ஷயஜ்ஞஸ்ய ஷாங்குண்யவிதிதாத்மநஃ
அறிவின் ஆறு அம்சங்களைக் கேட்காதவர், ஆலோசனையை கேட்க தகுதி இல்லை. பதவியின் உயர்வு, குறைவு, தியாகம் ஆகியவை அந்த ஆறு அம்சங்களை அறிந்தவருக்கே உரியது.
அநவஜ்ஞாதஶீலஸ்ய ஸ்வாதீநா ப்ரு'திவீ ந்ரு'ப ।। அமோகக்ரோதஹர்ஷஸ்ய ஸ்வயம் க்ரு'த்வாந்வவேக்ஷிணஃ
நல்ல குணம் கொண்ட அரசனுக்கு பூமி அவனுடைய கட்டுப்பாட்டில் இருக்கும்; கோபம், மகிழ்ச்சி ஆகியவற்றால் பாதிக்கப்படாமல், தானே விசாரித்து முடிவு செய்யும் அரசனுக்கு அது சாத்தியமாகும்.
ஆத்மப்ரத்யயகோஶஸ்ய வஸுதைவ வஸுந்தரா ।। நாமமாத்ரேணா துஷ்யேத சத்ரேண ச மஹீபதிஃ
தன்னம்பிக்கை கொண்ட அரசனுக்கு செல்வம் நிரம்பும்; பூமி அவனுக்கே சொந்தம். ஆனால் அரசன் பெயரும் குடை மரியாதையிலும் திருப்தி அடைய வேண்டும்.
ப்ரு'த்யேப்யோ விஸ்ரு'ஜேதர்தாந்நைகஃ ஸர்வஹரோ பவேத் ।। ப்ராஹ்மணம் ப்ராஹ்மணோ வேத பர்தா வேத ஸ்த்ரியம் ததா
வேலைக்காரர்களுக்கு செல்வம் பகிர்ந்து கொடுக்க வேண்டும்; எல்லாவற்றையும் தனக்கே எடுத்துக்கொள்ளக் கூடாது. ஒரு பிராமணன் மற்றொரு பிராமணனை அறிந்திருப்பான்; கணவன் தன் மனைவியை அறிந்திருப்பது போல்.
அமாத்யம் ந்ரு'பதிர்வேத ராஜா ராஜாநமேவ ச ।। ந ஶத்ருர்வஶமாபந்நோ மோக்தவ்யோ வத்யதாம் கதஃ
அரசன் தன் அமைச்சரை நன்கு அறிந்திருப்பான்; அரசன் மற்றொரு அரசனையும் அறிந்திருப்பான். பகைவர் பிடியில் விழுந்து, மரண தண்டனைக்கு ஆளானால், அவனை விடுதலை செய்யக் கூடாது.
ந்யக்பூத்வா பர்யுபாஸீத வத்வம் ஹந்யாத்பலே ஸதி ।। அஹதாத்தி பயம் தஸ்மாஜ்ஜாயதே நசிராதிவ
தாழ்மையாக இருந்து பணிவுடன் நடக்க வேண்டும்; சக்தி இருந்தால் பகைவரை வெல்லலாம். அடிக்கப்படாத பகைவரிடமிருந்து விரைவில் பயம் தோன்றும்.
தைவதேஷு ப்ரயத்நேந ராஜஸு ப்ராஹ்மணேஷு ச। நியந்தவ்யஃ ஸதா க்ரோதோ வ்ரு'த்தபாலாதுரேஷு ச
தேவர்களிடம், அரசர்களிடம், பிராமணர்களிடம், முதியோர், பிள்ளைகள், துன்புற்றவர்கள் ஆகியோரிடம் கோபத்தை எப்போதும் முயற்சியுடன் அடக்க வேண்டும்.
நிரர்தம் கலஹம் ப்ராஜ்ஞோ வர்ஜயேந்மூடஸேவிதம்। கீர்தி ச லபதே லோகே ந சாநர்தேந யுஜ்யதே
அறிவுள்ளவன் பயனில்லாத சண்டைகளைத் தவிர்க்க வேண்டும்; அவை மூடர்கள் செய்வன. அவன் உலகில் புகழ் பெறுவான், தீமைக்குள் சிக்கமாட்டான்.
ப்ரஸாதோ நிஷ்பலோ யஸ்ய க்ரோதஶ்சாபி நிரர்தகஃ। ந தம் பர்தாரமிச்சந்தி ஷண்டம் பதிமிவ ஸ்த்ரியஃ
யாருடைய அருள் பயனில்லாததும், கோபம் அர்த்தமற்றதும் ஆக இருக்கிறதோ, அவரை பெண்கள் விரும்பமாட்டார்கள்; ஆண்மை இல்லாதவனைப் போலவே.
ந புத்திர்தநலாபாய ந ஜாட்யமஸம்ரு'த்தயே। லோகபர்யாயவ்ரு'த்தாந்தம் ப்ராஜ்ஞோ ஜாநாதி நேதரஃ
அறிவு செல்வம் சேர்க்க அல்ல; அறிவில்லாமை தோல்விக்குக் காரணம் அல்ல. உலகத்தின் ஓட்டத்தை அறிவாளிகள் மட்டும் புரிந்துகொள்கிறார்கள், மற்றவர்கள் அல்ல.
வித்யாஶீலவயோவ்ரு'த்தாந்புத்திவ்ரு'த்தாம்ஶ்ச பாரத। தநாபிஜாதவ்ரு'த்தாம்ஶ்ச நித்யம் மூடோऽவமந்யதே
பாரதா, கல்வி, நல்லொழுக்கம், வயது, அறிவு, செல்வம், உயர்ந்த பிறப்பு ஆகியவற்றில் முன்னேறியவர்களை மூடன் எப்போதும் அவமதிக்கிறான்.
அநார்யவ்ரு'த்தமப்ராஜ்ஞமஸூயகமதார்மிகம்। அநர்தாஃ க்ஷிப்ரமாயாந்தி வாக்துஷ்டம் க்ரோதநம் ததா
அருவருப்பான நடத்தை, அறிவில்லாமை, பொறாமை, தர்மம் இல்லாமை, கடுமையான சொற்கள், கோபம் ஆகியவற்றால் விரைவில் தீமை வந்து சேரும்.
அவிஸம்வாதநம் தாநம் ஸமயஸ்யாவ்யதிக்ரமஃ । ஆவர்தயந்தி பூதாநி ஸம்யக்ப்ரணிஹிதா ச வாக்
உண்மை பேசுதல், தானம், உடன்படிக்கையை மீறாமை, நன்றாகப் பொருந்திய சொற்கள் — இவை எல்லாம் உயிர்களுக்கு வளம் தரும்.
அவிஸம்வாதகோ தக்ஷஃ க்ரு'தஜ்ஞோ மதிமாந்ரு'ஜுஃ । அபி ஸம்க்ஷீணகோஶோऽபி லபதே பரிவாரணம்
உண்மை பேசும், திறமை உள்ள, நன்றி உணரும், அறிவுள்ள, நேர்மையானவன்—even though his wealth is less—support will come to him.
த்ரு'திஃ ஶமோ தமஃ ஶௌசம் காருண்யம் வாகநிஷ்டுரா। மித்ராணாம் சாநபித்ரோஹஃ ஸப்தைதாஃ ஸமிதஃ ஶ்ரியஃ
மன உறுதி, அமைதி, அடக்கம், தூய்மை, இரக்கம், இனிய சொற்கள், நண்பர்களை துரோகம் செய்யாமை — இவை ஏழும் செல்வத்திற்கு ஆதாரமாகும்.
அஸம்விபாகீ துஷ்டாத்மா க்ரு'தக்நோ நிரபத்ரபஃ । தாத்ரு'ங்வராதிபோ லோகே வர்ஜநீயோ நராதிப
பகிர்ந்தளிக்காத, தீய மனம் கொண்ட, நன்றி இல்லாத, வெட்கமில்லாத அரசனை மக்கள் தவிர்க்க வேண்டும்.
ந ச ராத்ரௌ ஸுகம் ஶேதே ஸஸர்ப இவ வேஶ்மநி। யஃ கோபயதி நிர்தோஷம் ஸதோஷோऽப்யந்தரம் ஜநம்
தவறு செய்தவன், தன் வீட்டில் குற்றமற்றவர்களை கோபப்படுத்தினால், அவன் பாம்பு உள்ள வீட்டில் இருப்பவன் போல இரவில் நிம்மதியாக உறங்க முடியாது.
யேஷு துஷ்டேஷு தோஷஃ ஸ்யாத்யோகக்ஷேமஸ்ய பாரத। ஸதா ப்ரஸாதநம் தேஷாம் தேவதாநாமிவாசரேத்
பாரதா, தீயவர்களிடையே பாதுகாப்பும் நலனும் குறையும்போது, அவர்களைத் தேவர்களைப் போல எப்போதும் மகிழ்விக்க வேண்டும்.
யேऽர்தாஃ ஸ்த்ரீஷு ஸமாயுக்தாஃ ப்ரமத்தபதிதேஷு ச। யே சாநார்யே ஸமாஸக்தாஃ ஸர்வே தே ஸம்ஶயம் கதாஃ
பெண்கள், கவனமில்லாதவர்கள், தவறானவர்கள், கீழ்மக்கள் ஆகியோருடன் தொடர்புடைய சொத்துக்கள் அனைத்தும் எப்போதும் சந்தேகத்திற்குள்ளாகும்.