भीष्म कां बुद्धिमास्थाय काशिराजसुता तदा। अकामेन त्वया नीता पुनश्चैव विसर्जिता
विभ्रंशिता त्वया हीयं धर्मादास्ते यशस्विनी । परामृष्टां त्वया हीमां को हि गन्तुमिहार्हति
प्रत्याख्याता हि साल्वेन त्वया नीतेति भारत। तस्मादिमां मन्नियोगात्प्रतिगृह्णीष्व भारत
स्वधर्मं पुरुषव्याघ्र राजपुत्री लभत्वियम्। न युक्तस्त्ववमानोऽयं राज्ञां कर्तुं त्वयाऽनघ
ततस्तं वै विमनसमुदीक्ष्याहमथाब्रुवम्। नाहमेनां पुनर्दद्यां ब्रह्मन्भ्रात्रे कथञ्चन
साल्वस्याहमिति प्राह पुरा मामेव भार्गव। मया चैवाभ्यनुज्ञाता गतेयं नगरं प्रति
न भयान्नाप्यनुक्रोशान्नार्थलोभान्न काम्यया। क्षात्रं धर्ममहं जह्यमिति मे व्रतमाहितम्
अथ मामब्रवीद्रामः क्रोधपर्याकुलेक्षणः। न करिष्यसि चेदेतद्वाक्यं मे नरपुङ्गव
हनिष्यामि सहामात्यं त्वामद्येति पुनः पुनः । संरम्भादब्रवीद्रामः क्रोधपर्याकुलेक्षणः
तमहं गीर्भिरिष्टाभि पुनः पुनररिन्दम। अयाचं भृगुशार्दूलं न चैव प्रशशाम सः
प्रणम्य तमहं मूर्ध्ना भूयो ब्राह्मणसत्तमम् । अब्रुवं कारणं किं तद्यत्त्वं युद्धं मयेच्छसि
इष्वस्त्रं मम बालस्य भवतैव चतुर्विधम्। उपदिष्टं महाबाहो शिष्योऽस्मि तव भार्गव
ततो मामब्रवीद्रामः क्रोधसंरक्तलोचनः । जानीषे मां गुरुं भीष्म गृह्णासीमां न चैव ह
सुतां काश्यस्य कौरव्य मत्प्रियार्थं महामते। न हि मे विद्यते शान्तिरन्यथा कुरुनन्दन
गृहाणेमां महाबाहो रक्षस्व कुलमात्मनः। त्वया विभ्रंशिता हीयं भर्तारं नाधिगच्छति
तथा ब्रुवन्तं तमहं रामं परपुरंयम्। नैतदेवं पुनर्भावि ब्रह्मर्षे किं श्रमेण ते
गुरुत्वं त्वयि संप्रेक्ष्य जामदग्न्य पुरातनम् । प्रसादये त्वां भगवंस्त्यक्तैषा तु पुरा मया
को जातु परभावां हि नारीं व्यालीमिव स्थिताम् । वासयेत गृहे जानन्स्त्रीणां दोषो महात्ययः
न भयाद्वासवस्यापि धर्मं जह्यां महाव्रत । प्रसीद मा वा यद्वा ते कार्यं तत्कुरु मा चिरम्
अयं चापि विशुद्धात्मन्पुराणे श्रूयते विभो। मरुत्तेन महाबुद्धे गीतः श्लोको महात्मना
गुरोरप्यवलिप्तस्य कार्याकार्यमजानतः। उत्पथं प्रतिपन्नस्य परित्यागो विधीयते
स त्वं गुरुरिति प्रेम्णा मया संमानितो भृशम् । गुरुवृत्तिं न जानीषे तस्माद्योत्स्यामि वै त्वया
गुरुं न हन्यां समरे ब्राह्मणं च विशेषतः । विशेषतस्तपोवृद्धमेवं क्षान्तं मया तव
उद्यतेषुमथो दृष्ट्वा ब्राह्मणं क्षत्रबन्धुवत्। यो हन्यात्समरे क्रुद्धं युध्यन्तमपलायिनम्
ब्रह्महत्या न तस्य स्यादिति धर्मेषु निश्चयः । क्षत्रियाणां स्थितो धर्म क्षत्रियोऽस्मि तपोधन
यो यथा वर्तते यस्मिंस्तस्मिन्नेव प्रवर्तयन् । नाधर्मं समवाप्नोति न चाश्रेयश्च विन्दति
अर्थे वा यदि वा धर्मे समर्थो देशकालवित् । अर्थसंशयमापन्नः श्रोयान्निःसंशयो नरः
यस्मात्संशयितेऽप्यर्थेऽयथान्यायं प्रवर्तसे । तस्माद्योत्स्यामि सहितस्त्वया राम महाहवे
पश्य मे बाहुवीर्यं च विक्रमं चातिमानुषम् । एवं गतेऽपि तु मया यच्छक्यं भृगुनन्दन
तत्करिष्ये कुरुक्षेत्रे योत्स्ये विप्र त्वया सह । द्वन्द्वे राम यथेष्टं मे सञ्जीभव महाद्युते