श्वेतोष्णीषाश्च दृश्यन्ते त्रय एते जनार्दन । धार्तराष्ट्रेषु सैन्येषु तान्विजानीहि केशव
अश्वत्थामा कृपश्चैव कृतवर्मा च सात्वतः । रक्तोष्णीषाश्च दृश्यन्ते सर्वे माधव पार्थिवाः
उष्ट्रप्रयुक्तमारूढौ भीष्मद्रोणौ महारथौ । मया सार्धं महाबाहो धार्तराष्ट्रेण वा विभो
अगस्त्यशास्तां च दिशं प्रयाताः स्म जनार्दन । अचिरेणैव कालेन प्राप्स्यामो यमसादनम्
अहं चान्ये च राजानो यच्च तत्क्षत्रमण्डलम् । गाण्डिवाग्निं प्रवेक्ष्याम इति मे नास्ति संशयः
अपस्थितविनाशेयं नूनमद्य वसुंधरा। यथा हि मे वचः कर्ण नोपैति हृदयं तव
सर्वेषां तात भूतानां विनाशे प्रत्युपस्थिते। अनयो नयसङ्काशो हृदयान्नापसर्पति
अपि त्वां कृष्ण पश्यामो जीवन्तोऽस्मान्महारणात्। समुत्तीर्णा महाबाहो वीरक्षत्रविनाशनात्
अथवा सङ्गमः कृष्ण स्वर्गे नो भविता ध्रुवम्। तत्रेदानीं समेष्यामः पुनः सार्धं त्वयानघ
इत्युक्त्वा माधवं कर्णः परिष्वज्य च पीडितम्। विसर्जितः केशवेन रथोपस्थादवातरत्
ततः स्वरथामस्थाय जाम्बूनदविभूषितम्। महात्मा वै निववृते राधेयो दीनमानसः
ततः शीघ्रतरं प्रायात्केशवः सहसात्यकिः। पुनरुच्चारयन्वाणीं याहि याहीति सारथिम्
असिद्धानुनये कृष्णे कुरुभ्यः पाण्डवान्गते। अभिगम्य पृथां क्षत्ता शनैः शोचन्निवाब्रवीत्
जानासि मे जीवपुत्री भावं नित्यमविग्रहे । क्रोशतो नच गृह्णीते वचनं मे सुयोधनः
उपपन्नो ह्यसौ राजा चेदिपाञ्चालकेकयैः । भीमार्जुनाभ्यां कृष्णेन युयुधानयमैरपि
उपप्लाव्ये निविष्टोऽपि धर्ममेव युधिष्ठिरः। काङ्क्षते ज्ञातिसौहार्दाद्बलवान्दुर्बलो यथा
राजा तु धृतराष्ट्रोऽयं वयोवृद्धो न शाम्यति। मत्तः पुत्रमदेनैव विधर्मे पथि वर्तते
जयद्रथस्य कर्णस्य तथा दुःशासनस्य च। सौबलस्य च दुर्बुद्ध्या मिथो भेदः प्रपत्स्यते
अधर्मेम हि धर्मिष्ठं ह्रियते राज्यमीदृशम्। येषां तेषामयं धर्मः सानुबन्धो भविष्यति
क्रियमाणे बलाद्धर्मे कुरुभिः को न संज्वरेत्। असाम्ना केशवे याते समुद्योक्ष्यन्ति पाण्डवाः
ततः कुरूणामनयो भविता वीरनाशनः। चिन्तयन्न लभे निद्रामहःसु च निशासु च
श्रुत्वा तु कुन्ती तद्वाक्यमर्थकामेन भाषितम्। सा निःश्वसन्ती दुःखार्ता मनसा विममर्श ह
धिगस्त्वर्थं यत्कृतेयं सुमहाञ्ज्ञातिसंक्षयः। वर्त्स्यते सुहृदां चैव युद्धेऽस्मिन्वै पराभवः
पाण्डवाश्चेदिपञ्चाला यादवाश्च समागताः। भारतैः सह योत्स्यन्ति किं नु दुःखमतःपरम्
पश्ये दोषं ध्रुवं युद्धे तथाऽयुद्धे पराभवम् । अधनस्य मृतं श्रेयो न हि ज्ञातिक्षयो जयः। इति मे चिन्तयन्त्या वै हृदि दुःखं प्रवर्तते
पितामहः शान्तनव आचार्यश्च युधां पतिः। कर्णश्च धार्तराष्ट्रार्थं वर्धयन्ति भयं मम
नाचार्यः कामवाञ्शिष्यैद्रौणोयुद्ध्येत जातुचित्। पाण्डवेषु कथं हार्दं कुर्यान्न च पितामहः
अयं त्वेको वृथादृष्टिर्धार्तराष्ट्रस्य दुर्मतेः। मोहानुवर्ती सततं पापो द्वेष्टि च पाण्डवान्
महत्यनर्थे निर्बन्धी बलवांश्च विशेषतः। कर्णः सदा पाण्डवानां तन्मे दहति संप्रति
आशंसे त्वद्य कर्णस्य मनोऽहं पाण्डवान्प्रति । ग्रसादयितुमासाद्य दर्शयन्ती यथातथम्